Kiểm soát chất lượng xăng dầu có 3 khâu: thứ nhất là chất lượng nhập khẩu hiện đang làm rất tốt. Thứ 2 là kiểm soát tại kho của đầu mối, cũng được 13 DN này khẳng định là đảm bảo. Còn vấn đề thứ 3 là khi đã đổ vào bồn của đại lý, tổng đại lý thì không biết đường nào mà lần. Được biết, ngay sau khi nổ ra các vấn đề về chất lượng, Bộ Công thương đã chỉ đạo các đầu mối kiểm tra hệ thống tổng đại lý, đại lý của mình, nhưng chưa có phát hiện vi phạm. Hiện cả nước có khoảng 13.000 cửa hàng xăng dầu, trong đó các cửa hàng thuộc hệ thống của đầu mối chỉ khoảng hơn 3.000, 10.000 cửa hàng còn lại là của tư nhân.
Theo phản ánh của các đầu mối, hiện rất nhiều đại lý tư nhân này hoạt động “phớt lờ” qui định của Nhà nước. Và vì lợi nhuận, họ có thể tìm ra rất nhiều cách gian lận, cả về số lượng và chất lượng. “Qui định mỗi đại lý chỉ được ký hợp đồng với 1 đầu mối, nhưng hiện họ đang ký với rất nhiều đầu mối và thực sự không thể kiểm soát được. Xăng dầu trong kho không thể xác định được của đầu mối nào” – ông Nguyễn Quang Kiên, Phó Tổng Giám đốc Petrolimex cho biết.
Đại lý có nhiều cách để lách luật, như một ông chủ có thể thành lập nhiều DN, và ký nhiều hợp đồng mua bán. Do vậy, các đầu mối hầu như không có chút ảnh hưởng nào đến các đại lý để kiểm soát họ. Khi các đại lý vi phạm, hình thức xử lý cao nhất đầu mối có thể áp dụng là cắt hợp đồng. Song không đại lý nào sợ, bởi họ sẵn sàng ký hợp đồng với một đầu mối khác.
Mặt khác, các đầu mối cho rằng họ chịu trách nhiệm 100% về chất lượng xăng đến bồn của các đại lý. “Tuy nhiên, hôm nay tôi giao thế này, mai họ pha thế khác tôi không thể biết được. Nếu giao cho chúng tôi đi kiểm tra chất lượng xăng trong bồn của họ thì làm gì có chế tài. Họ là DN, chúng tôi cũng là DN, lấy chức năng nào để kiểm tra? Đây là một kẽ hở. Tôi chỉ quan hệ với họ bằng hợp đồng kinh tế, và tôi chỉ có mỗi quyền hạn là cắt hợp đồng. Hết. Họ sẵn sàng ký với người khác” – ông Nguyễn Xuân Trình, Tổng Giám đốc PV oil bày tỏ. Bởi vậy, vấn đề quản lý vẫn nằm trong tay Nhà nước. Cần phải có những chế tài mạnh mẽ hơn.
Tại buổi họp, các đại biểu kiến nghị phải siết chặt việc mỗi đại lý chỉ được ký hợp đồng với 1 đầu mối. Đồng thời, các cây xăng “mini” cũng được đề nghị phải cấm, do chất lượng không thể kiểm soát. Dư luận cho rằng các doanh nghiệp đầu mối cần phải có trách nhiệm chính trong việc quản lý chất lượng, xử lý vi phạm các đại lý xăng dầu mà mình cung cấp hàng