Nhà máy Ethanol Bình Phước hơn 84 triệu USD “đắp chiếu”

Nhà máy sản xuất cồn Ethanol Bình Phước (thôn 8, xã Minh Hưng, huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước) do Công ty TNHH Nhiên liệu sinh học Phương Đông làm chủ đầu tư, với tổng kinh phí 84 triệu USD, công suất 100 triệu lít/năm với kỳ vọng sẽ thúc đẩy sự phát triển kinh tế- xã hội của tỉnh Bình Phước và khu vực Nam Tây Nguyên.

Nhưng nhà máy chỉ  chạy thử một thời gian ngắn rồi đóng cửa cho đến nay, mỗi năm lỗ hàng trăm tỷ đồng vì các khoản chi phí bảo trì máy móc, hoạt động công ty và khấu hao vật tư.

Dự án ngàn tỷ phơi mưa nắng

Nhà máy sản xuất cồn Ethanol Bình Phước rộng 42ha. Vào đầu tháng 7/2024, chúng tôi thấy nhà máy đóng cửa im lìm, cỏ rác um tùm. Ông Nguyễn Văn Ẩn (bảo vệ nhà máy) cho biết, doanh nghiệp ngừng hoạt động hơn 10 năm nay, hiện có 10 bảo vệ trông coi và 2 lãnh đạo công công ty, 2 thợ bảo trì máy móc. Ông Ân nói: “Khi nhà máy đi vào hoạt động, bà con rất vui vì bán được mì nhưng chỉ được vài tháng, nhà máy ngừng hoạt động, hàng trăm lao động phải nghỉ việc”.

Nhà máy Ethanol Bình Phước hơn 84 triệu USD “đắp chiếu” -0
Thiết bị, máy móc Nhà máy sản xuất cồn Ethanol Bình Phước do Công ty TNHH Nhiên liệu sinh học Phương Đông làm chủ đầu tư, với tổng kinh phí 84 triệu USD bị “đắp chiếu” nhiều năm qua.

Nhà máy khởi công xây dựng tháng 10/2010 và đến tháng 4/2012 bắt đầu chạy thử cho ra những lít xăng sinh học đầu tiên để tiến hành nghiệm thu chứ chưa đi vào vận hành thương mại. Nguyên nhân là vì còn chờ lộ trình áp dụng đưa xăng nhiên liệu sinh học vào sử dụng của Chính phủ. Đến năm 2015, nhà máy vận hành lại được khoảng 1 tháng rồi lại ngừng. Năm 2018, sau thời gian duy tu, bảo dưỡng toàn bộ hệ thống máy móc ngốn khoảng 25 tỷ đồng, nhà máy cố gắng vận hành trở lại nhưng vẫn không được do giá sắn cao, xăng sinh học không tiêu thụ được.

Nhà máy Ethanol Bình Phước là kết quả hợp tác giữa Tổng Công ty Dầu khí VN (PV OIL) và Tập đoàn ITOCHU (Nhật Bản), theo thỏa thuận ban đầu, PV OIL chiếm 51% vốn, Itochu chiếm 49%. Đầu năm 2010, PV OIL chuyển giao 22% cho Công ty Licogi 16 và khi thấy hoạt động kinh doanh thua lỗ, Tập đoàn ITOCHU đã rao bán toàn bộ phần trị giá đầu tư với giá bằng 35% số tiền đã góp.

Theo kiểm toán Nhà nước, Nhà máy ethanol Bình Phước sẽ trả hết nợ gốc và lãi vay vào năm 2020, sau 9 năm vận hành sản xuất. Nhưng việc dừng hoạt động nhà máy này từ năm 2013 đến nay khiến Công ty OBF thua lỗ nặng. Ước tính mỗi năm Công ty OBF - chủ dự án Nhà máy Ethanol Bình Phước - lỗ khoảng 262 tỷ đồng, trong đó lãi vay 120 tỉ đồng, 90 tỉ đồng khấu hao, và 52 tỉ chi phí duy trì nhà máy. Tính đến cuối năm 2018, Nhà máy Ethanol Bình Phước thua lỗ khoảng 1.280 tỷ đồng và Công ty OBF đã mất toàn bộ vốn chủ sở hữu khoảng 660 tỉ đồng. Trong đó PVOIL mất 198 tỷ đồng, ITOCHU mất 339 tỷ đồng và LICOGI 16 mất 122 tỷ  đồng. Tính năm 2020, Công ty OBF không có khả năng trả nợ gốc, lãi vay lên đến hơn 1.600 tỷ đồng.

Hàng chục triệu USD đưa vào tổng vốn xây dựng nhà máy thiếu cơ sở là chi phí thiết bị tạm thời 1,1 triệu USD, mua sắm thiết bị 36 triệu USD không có báo giá nhà cung cấp, không có cơ sở xác định giá; các chi phí tư vấn, chi phí khác trong tổng vốn đầu tư cũng được tính tăng lên khoảng 2,6 triệu USD. Giá gói thầu EPC Nhà máy Ethanol Bình Phước được ký kết giữa Công ty OBF và nhà thầu TTCL-PVE là 58,3 triệu USD nhưng trong quá trình thực hiện hợp đồng EPC, nhà thầu TTCL-PVE lại đề xuất và được Công ty OBF chấp thuận trả thêm khoản chi phí phát sinh 4,12 triệu USD.

Nhà thầu TTCL-PVE không tính đủ thuế nhà thầu nước ngoài khoảng 815.000 USD, chi phí thiết bị dự án 724.000 USD nhưng chủ đầu tư không làm rõ, không xác định lại giá trần, dẫn tới ký hợp đồng cao hơn giá trần thiết bị 1,4 triệu USD, làm tăng chi phí đầu tư dự án. Khi xây dựng Nhà máy Ethanol Bình Phước, nhà thầu TTCL-PVE đã điều chỉnh thiết kế, giảm một số thiết bị, giảm công suất thiết bị nhưng không thương thảo lại hợp đồng với chủ đầu tư. Công ty OBF và liên danh nhà thầu TTCL-PVE đều không tuân thủ một số điều khoản hợp đồng EPC đã ký kết.

Rất khó gỡ khó

Theo lãnh đạo Nhà máy Ethanol Bình Phước, nhà máy đóng cửa do giá sắn quá cao. Để huề vốn giá sắn phải ở mức 4.100 đồng/kg, trong khi hiện nay từ 6.500-7.000 đồng/kg. Nguồn nguyên liệu khan hiếm, nhà máy hoạt động không gắn với vùng nguyên liệu. Dù có công suất lên tới 9 triệu lít/tháng nhưng sau khi đi vào vận hành được 3 tháng (kể từ tháng 4-2012), Nhà máy Ethanol Bình Phước mới sản xuất được 14 triệu lít xăng sinh học (tương đương 1,4 triệu lít/tháng). Việc tiêu thụ cũng khá chật vật khi thị trường trong nước gần như đóng băng, các địa điểm bán xăng sinh học tại các cây xăng cũng hoạt động cho có.

Công ty TNHH Nhiên liệu sinh học Phương Đông tìm lối thoát nhờ việc xuất khẩu tới các thị trường Philippines, Trung Quốc với giá khoảng 650-700USD/m3. Để sản xuất một lít xăng sinh học, chỉ tính riêng biến phí (nguyên liệu, nhân công) phải mất tới 14.000 đồng nên giá xăng sinh học bán ra ít nhất phải có giá từ 14.000đồng/lít trở lên thì nhà máy mới có thể vận hành. Hiện đang “trùm mền”, Nhà máy Ethanol Bình Phước vẫn phải trả từ 8-10 tỷ đồng lãi ngân hàng mỗi tháng, hơn 150 lao động trực tiếp của nhà máy đã được giải quyết chế độ, cho nghỉ.

Cũng theo lãnh đạo Công ty TNHH Nhiên liệu sinh học Phương Đông, nhà máy sản xuất xăng sinh học gặp khó khăn ngoài những lý do khách quan còn do bất cập trong chính sách. Năm 2007, Thủ tướng ký quyết định 177 ban hành Đề án Phát triển Nhiên liệu sinh học. Sau đó, hàng loạt nhà máy sản xuất nhiên liệu sinh học đã mọc lên và chỉ tính đến hết năm 2011 có khoảng 500 triệu USD đầu tư vào 7 nhà máy chế biến ethanol với tổng công suất 640 triệu lít. Tuy nhiên đầu ra của sản phẩm gặp khó khăn không tiêu thụ được. 

Để giải quyết khó khăn, tháng 9-2014, UBND tỉnh Bình Phước đã có buổi làm việc với Công ty TNHH Nhiên liệu sinh học Phương Đông, cam kết sẽ hỗ trợ về mặt thủ tục, tạo điều kiện để nhà đầu tư mới là Công ty Toyo Thai New Energy Pte. Ltđ trở thành cổ đông của Công ty TNHH Nhiên liệu sinh học Phương Đông thay thế cổ đông ITOCHU (Nhật Bản) xin rút vốn. Sau khi giải quyết được khó khăn về vốn, Nhà máy Ethanol Bình Phước sẽ đi vào hoạt động cuối năm 2014 khi cả nước sử dụng xăng nhiên liệu sinh học theo đề án của Chính phủ. Tuy nhiên đến nay, ngành chức năng vẫn chưa có giải pháp cho nhà máy hoạt động trở lại, mà chỉ có thể đóng cửa nhà máy, phong tỏa, xử lý tài sản và tiến tới quy trách nhiệm đối với cá nhân, tổ chức, đơn vị liên quan.

Đức Trí

Các tin khác

Bài cuối: Để “sát thủ” kích điện không còn trên dòng sông

Bài cuối: Để “sát thủ” kích điện không còn trên dòng sông

Sau những chuyến đi thực tế trên sông, những gì phóng viên ghi nhận cho thấy kích điện không còn đơn thuần là câu chuyện về một phương thức đánh bắt cá. Phía sau những mẻ cá là nguồn lợi thủy sản bị tác động, những hiểm nguy đối với con người, sinh kế của cộng đồng ven sông và một hành vi đã bị pháp luật nghiêm cấm.

Bài 4: Lần theo đường đi của “sát thủ” kích điện

Bài 4: Lần theo đường đi của “sát thủ” kích điện

Những bộ kích điện đang được sử dụng trên sông đến từ đâu? Lần theo nguồn cung, phóng viên ghi nhận từ mạng xã hội, nền tảng trực tuyến đến một số điểm bán, việc tiếp cận thiết bị phục vụ đánh bắt cá bằng điện không quá khó. Nghịch lý là trong khi sử dụng dòng điện để khai thác thủy sản bị pháp luật nghiêm cấm, những thiết bị phục vụ hoạt động này vẫn được chào bán công khai.

Bài 3: Kích điện không chỉ giết cá

Bài 3: Kích điện không chỉ giết cá

Sử dụng kích điện để đánh bắt thủy sản không chỉ tác động đến nguồn lợi và hệ sinh thái. Chính người trực tiếp cầm sào, đưa dòng điện xuống nước cũng phải đối mặt với nguy cơ bị điện giật, thương tích, thậm chí tử vong. Những vụ tai nạn đau lòng đã xảy ra. Có người vĩnh viễn không trở về, có người thoát chết nhưng nỗi ám ảnh còn kéo dài. Thế nhưng, vì sinh kế, nhiều người vẫn tiếp tục bám lấy dòng sông.

Loay hoay xử lý công trình trái phép tồn tại 20 năm trên đê Tả Lam

Loay hoay xử lý công trình trái phép tồn tại 20 năm trên đê Tả Lam

Tại Nghệ An, một công trình nhà ở được xây dựng trái phép trên hành lang đê điều tồn tại suốt 20 năm, lấn chiếm hành lang bảo vệ đê điều và hành lang bảo vệ luồng đường thủy nội địa nhưng không được xử lý dứt điểm đang gây ra nhiều hệ luỵ cho chính quyền lẫn các đơn vị quản lý.

Bài 2: “Lời khai” của dòng sông

Bài 2: “Lời khai” của dòng sông

Dòng điện khi được sử dụng để khai thác thủy sản không lựa chọn cá lớn hay cá nhỏ. Những cá thể không bị bắt lên cũng có thể chịu tác động. Đáng lo hơn, cá non, cá bố mẹ, trứng và nhiều sinh vật thủy sinh khác cũng nằm trong vùng ảnh hưởng. Phía sau những mẻ cá được đưa lên bờ là một câu chuyện khó nhìn thấy bằng mắt thường, nguy cơ nguồn lợi tự nhiên mất dần khả năng tái tạo.

Bài 1: Dòng sông “chết” dưới những mẻ kích điện

Bài 1: Dòng sông “chết” dưới những mẻ kích điện

Sau khi nổ máy cho thuyền chạy sát bờ, ngược dòng sông Hồng, sông Đuống, những người sử dụng kích điện nhanh chóng tiếp cận những vị trí quen thuộc. Chỉ vài thao tác, đầu kích được đưa xuống nước, công tắc được bật. Vài giây sau, trong tiếng xèo xèo, ù ù phát ra từ bộ kích điện, những con cá lớn, nhỏ nhao lên mặt nước. Cá nhỏ nhanh chóng được vớt lên thuyền; gặp cá lớn không thể vớt bằng vợt, người đánh bắt sẵn sàng lao xuống nước để bắt...

Kỳ cuối: Lập dự án mới nghìn tỷ, đề nghị Trung ương hỗ trợ vốn

Kỳ cuối: Lập dự án mới nghìn tỷ, đề nghị Trung ương hỗ trợ vốn

Theo tham mưu của sở, ban, ngành tỉnh Hà Tĩnh: Việc “khai tử” dự án hệ thống kênh tách nước, phân lũ, phòng chống ngập úng các xã phía Nam huyện Kỳ Anh để thay thế dự án đầu tư mới sẽ giảm bớt các thủ tục pháp lý liên quan; đặc biệt là để đề xuất hỗ trợ, tận dụng tối đa nguồn lực Ngân sách Trung ương dành cho địa phương.

Kỳ 1: Dự án chống ngập đội vốn hơn 886 tỷ đồng "đứt gánh" sau 16 năm thi công

Kỳ 1: Dự án chống ngập đội vốn hơn 886 tỷ đồng "đứt gánh" sau 16 năm thi công

Dự án hệ thống kênh tách nước, phân lũ, phòng chống ngập úng các xã phía Nam huyện Kỳ Anh (Hà Tĩnh) có tổng mức đầu tư hơn 886 tỷ đồng, sau 16 năm thi công nhưng không thể hoàn thành, đã bị chấm dứt đầu tư. Thay vào đó, một dự án mới có tổng mức gần 1.400 tỷ đồng được phê duyệt khẩn cấp để giải nguy tình trạng ngập úng cục bộ tại Khu kinh tế Vũng Áng.

Ẩn họa môi trường từ chôn lấp rác thải trái quy định ở Hà Tĩnh

Ẩn họa môi trường từ chôn lấp rác thải trái quy định ở Hà Tĩnh

Do rác thải tồn đọng, quá tải nên tại một số địa phương, các doanh nghiệp ký kết hợp đồng thu gom, vận chuyển đã có dấu hiệu tự ý chôn lấp rác thải chưa qua xử lý. Tình trạng chôn rác thải không chỉ tiềm ẩn mối nguy về môi trường sinh thái, mà còn vi phạm pháp luật về môi trường, cần được chấn chỉnh, xử lý nghiêm.

Cải tạo trường học chậm tiến độ, nhà thầu bị phạt hơn 850 triệu

Cải tạo trường học chậm tiến độ, nhà thầu bị phạt hơn 850 triệu

Sau khi bị chấm dứt hợp đồng tại gói thầu số 22 dự án xử lý ô nhiễm môi trường TP Huế, một nhà thầu tiếp tục bị cơ quan chức năng TP Huế ra quyết định xử phạt hơn 850 triệu đồng do thi công cải tạo các hạng mục tại Trường THPT chuyên Quốc Học Huế chậm tiến độ.

Dự án xử lý ô nhiễm dang dở nhiều năm, Huế “trảm” nhà thầu

Dự án xử lý ô nhiễm dang dở nhiều năm, Huế “trảm” nhà thầu

Dự án xử lý triệt để ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt tại các khu vực trọng điểm trên địa bàn TP Huế (gọi tắt dự án xử lý ô nhiễm môi trường) thi công nhiều năm vẫn chưa hoàn thành. Chủ đầu tư đã ra quyết định xử phạt, chấm dứt hợp đồng đối với nhà thầu thi công chậm tiến độ.

Loạt nhà máy rác “ngắc ngoải”, nguy cơ phát sinh điểm nóng về môi trường

Loạt nhà máy rác “ngắc ngoải”, nguy cơ phát sinh điểm nóng về môi trường

Các dự án xử lý rác thải trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh không thể đầu tư xây dựng, hoặc xây dựng xong thì gặp sự cố, không phát huy hiệu quả. Để xử lý lượng rác thải tồn đọng, một số doanh nghiệp liên quan đã lén lút chôn lấp trái phép hoặc xin ngừng hoạt động buộc cơ quan Công an phải vào cuộc.

Bãi tập kết dăm gỗ ém cạnh 4 tổng kho nhiên liệu, hoá chất

Bãi tập kết dăm gỗ ém cạnh 4 tổng kho nhiên liệu, hoá chất

Tại khu vực hậu cảng Khu kinh tế (KKT) Vũng Áng hiện đang tập trung 4 tổng kho của các doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực xăng dầu, hoá chất và khí hóa lỏng LPG. Tuy nhiên, cũng trong khu vực này đang hiện hữu bãi tập kết dăm gỗ quy mô lớn nhưng không đảm bảo các biện pháp về PCCC và các biện pháp che chắn ứng phó với gió lớn, đe doạ trực tiếp đến sự an toàn của các doanh nghiệp kinh doanh nhiên liệu, hoá chất.

Loay hoay xử lý “núi rác” khổng lồ chôn lấp trong Khu công nghiệp VSIP Hà Tĩnh

Loay hoay xử lý “núi rác” khổng lồ chôn lấp trong Khu công nghiệp VSIP Hà Tĩnh

Quá trình thực hiện dự án, chủ đầu tư đã phát hiện “núi rác” tồn đọng được chôn lấp dưới lòng đất trong dự án Khu công nghiệp (KCN) VSIP Hà Tĩnh. Đến nay, ngành chức năng vẫn loay hoay tìm giải pháp trong khi chưa có đầy đủ thông tin, cơ sở để xác định trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Làm rõ vụ có dấu hiệu lạm dụng chức vụ ở chợ dân sinh Quảng An

Làm rõ vụ có dấu hiệu lạm dụng chức vụ ở chợ dân sinh Quảng An

Dù không được giao nhiệm vụ thu tiền, làm giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh (GCNĐKKD), nhưng bà Nguyễn Thị Thanh Hương, nguyên Phó Trưởng phòng Kinh tế quận Tây Hồ (cũ), vẫn tự ý xuống chợ dân sinh Quảng An (phường Quảng An, quận Tây Hồ cũ), nay là phường Hồng Hà, TP Hà Nội, yêu cầu các hộ kinh doanh nộp tiền, làm GCNĐKKD, khiến nhiều người bức xúc…

Ai chịu trách nhiệm về sai phạm dự án Khu du lịch thác Đam B’ri ?

Ai chịu trách nhiệm về sai phạm dự án Khu du lịch thác Đam B’ri ?

Hàng chục năm kể từ khi được chấp thuận đầu tư, dự án Khu du lịch thác Đam B’ri (Lâm Đồng) vẫn dang dở. Kết luận của Thanh tra tỉnh Lâm Đồng đã chỉ ra những vi phạm của chủ đầu tư và còn cho thấy dấu hiệu buông lỏng quản lý của cơ quan chức năng qua nhiều giai đoạn.

Hàng loạt sai phạm tại các dự án nghỉ dưỡng ở hồ Tuyền Lâm

Hàng loạt sai phạm tại các dự án nghỉ dưỡng ở hồ Tuyền Lâm

Từ việc giao hàng trăm héc ta đất, rừng không qua đấu giá theo quy định, buông lỏng quản lý trong nhiều năm, đến những dự án "ôm" đất hơn một thập kỷ nhưng vẫn dang dở…, kết luận thanh tra của Thanh tra tỉnh Lâm Đồng đã chỉ ra hàng loạt sai phạm tại các dự án du lịch nghỉ dưỡng ở Khu du lịch Quốc gia hồ Tuyền Lâm.