Đặc sắc “Địa chí Kiên Giang”

Kiên Giang là một tỉnh nằm ở tận cùng phía tây nam của Việt Nam, là một vùng đất mới được khai phá sau cùng trong tiến trình lịch sử của dân tộc, có vị trí chiến lược rất quan trọng về an ninh – quốc phòng cũng như phát triển kinh tế, xã hội. Quá trình lịch sử và vị trí địa lí đã tạo cho Kiên Giang những nét đặc trưng riêng so với các địa phương khác.

Nhằm giới thiệu với đông đảo bạn đọc về những nét đẹp của Kiên Giang, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã cho xuất bản bộ sách “Địa chí Kiên Giang” rất đặc sắc, gồm 3 quyển. Sách do Tỉnh ủy – UBND tỉnh Kiên Giang, Ban Tuyên giáo tỉnh Ủy Kiên Giang thực hiện trong 20 năm với sự cộng tác của nhiều nhà khoa học, các đơn vị, ban ngành đoàn thể. “Địa chí Kiên Giang” phản ánh khá toàn diện và có hệ thống những vấn đề về đặc điểm tự nhiên, con người, lịch sử, kinh tế, văn hóa, xã hội,… qua các giai đoạn của lịch sử, từ khi khai mở vùng đất vào khoảng thế kỉ XVII đến năm 2015.  

dia chi kien giang sua.jpg -0
Bộ sách “Địa chí Kiên Giang” có nhiều tư liệu quý về sự phát triển của Kiên Giang qua các giai đoạn lịch sử.

Bộ sách được chia làm sáu phần: Phần một: Tự nhiên và dân cư. Phần hai: Lịch sử. Phần ba: Kinh tế. Phần bốn: Chính trị. Phần năm: Văn hóa. Phần sáu: Giáo dục, khoa học – công nghệ, y tế, thể dục thể thao.

Trong mỗi phần, nội dung được trình bày khá chi tiết, đầy đủ sự phát triển toàn diện của Kiên Giang qua các giai đoạn lịch sử. Ở mỗi thời kì đều có những tư liệu và hình ảnh minh họa sinh động. Vì vậy, bạn đọc dễ dàng có được cái nhìn bao quát về địa chí Kiên Giang.

Từ khoảng đầu Công nguyên đến thế kỉ thứ VII, Kiên Giang vốn thuộc Vương quốc Phù Nam. Đây vốn là vùng nước mênh mông, nhiều rừng rậm, rất ít vùng đất cao nên  dân cư thưa thớt. Đến khoảng thế kỉ XVI -XVII, khi nước rút đi và trấn Hà Tiên được thành lập (năm 1708), nơi đây dần trở nên sầm uất kéo theo nhiều người Việt, người Hoa, người Khơ me đến đây sinh sống. 

Hơn 300 năm kể từ ngày khai phá nhưng do phải chịu nhiều cuộc chiến tranh, cướp phá của Xiêm, Cao Miên, nội chiến Tây Sơn – Nguyễn Ánh, gần 100 năm đô hộ của Pháp, 20 năm đấu tranh chống Mỹ, và cuối cùng là cuộc xâm lược của Khơ – me Đỏ, cho nên Kiên Giang chưa có điều kiện phát huy được nhiều lợi thế.

Kiên Giang là tỉnh nằm tận cùng phía tây nam Tổ quốc, có diện tích trên 6.400 km2 với ba thành phố: Rạch Giá, Hà Tiên, Phú Quốc và 12 huyện với dân số trên 1,75 triệu người (thống kê năm 2021). Địa hình của tỉnh gồm đồng bằng, đồi núi, hải đảo và khí hậu nhiệt đới gió mùa nóng ẩm, được chia làm mùa mưa và mùa khô. Kiên Giang có các đảo Phú Quốc, Lại Sơn, Hòn Tre, Hòn Nghệ và 5 quần đảo lớn: Quần đảo An Thới, quần đảo Thổ Chu (Thổ Châu), quần đảo Nam Du, quần đảo Hải Tặc và quần đảo Bà Lụa. Hệ thực vật và thảm thực vật rất phong phú với nhiều loại cây dây leo, cây đại mộc được dùng làm dược liệu, thực phẩm và lấy gỗ (trâm, tràm). Hệ động vật rất đa dạng với nhiều chủng loại như bò sát, thú, ếch nhái, chim, cá, trong đó có nhiều loại động vật quý hiếm.

Kiên Giang là cửa ngõ để các địa phương ở Đồng bằng sông Cửu Long mở rộng giao lưu thương mại với các nước và thế giới.

Nằm trong khu vực của văn hóa Óc Eo tồn tại hàng nghìn năm trước cùng với những hoạt động trong quá trình khai phá, xây dựng và bảo vệ bờ cõi từ thời Nguyễn, Kiên Giang có những nét văn hóa rất đặc sắc được thể hiện qua các công trình kiến trúc (đền, chùa, nhà cổ, lăng mộ,…), các món ăn (canh, nướng, bánh,…), trang phục, các điệu dân ca, múa, nhạc cổ, lễ hội cổ truyền,…

screenshot 2025-03-15 104148.jpg -0
Kiên Giang ngày càng phát triển, trở thành một địa danh du lịch nổi tiếng với nhiều quần đảo, trong đó có Đảo ngọc Phú Quốc.

Từ năm 1986 đến nay, cùng với sự đổi mới của đất nước, Kiên Giang đã có nhiều sáng tạo trong thực hiện các chủ trương phát triển kinh tế - xã hội. Tỉnh đã tập trung phát triển thế mạnh của mình là xuất khẩu lúa gạo và khai thác, nuôi trồng, chế biến hải sản, du lịch. Hiện tại, tỉnh đang đẩy mạnh phát triển cơ sở hạ tầng để phát triển du lịch biển, du lịch sinh thái, du lịch nghỉ dưỡng chất lượng cao và coi đó là ngành kinh tế mũi nhọn.

 Nhờ chuyển đổi cơ cấu kinh tế mà đời sống vật chất và tinh thần của người dân được cải thiện. Thu nhập bình quân đầu người đạt 2.500 USD (năm 2015), đứng thứ 12 cả nước và đứng thứ hai ở đồng bằng sông Cửu Long. Hệ thống giáo dục đã phát triển đến vùng nông thôn và biên giới hải đảo. Mạng lưới y tế ngày được mở rộng góp phần quan trọng trong việc chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân. Các hoạt động công nghệ gắn liền với các ngành kinh tế - kĩ thuật của tỉnh và có những đóng góp đáng kể.

Bộ sách “Địa chí Kiên Giang” không chỉ là nguồn tư liệu quý cho việc khảo cứu mà còn góp phần giáo dục truyền thống yêu quê hương đất nước cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

PV

Các tin khác

Đánh thức ký ức bằng sắc màu

Đánh thức ký ức bằng sắc màu

Tiếc những thước phim, những bức ảnh nhuốm màu thời gian trong những kho tư liệu quý giá, nhiều năm qua, chàng trai trẻ của Thủ đô Hà Nội Viên Hồng Quang miệt mài theo đuổi công việc phục dựng tư liệu lịch sử bằng công nghệ số. Hàng nghìn tư liệu được phục chế, số hoá, đăng tải trên mạng xã hội, thu hút đông đảo người trẻ.

“Viên ngọc bích” giữa vịnh Hạ Long lọt top bãi biển đẹp nhất thế giới

“Viên ngọc bích” giữa vịnh Hạ Long lọt top bãi biển đẹp nhất thế giới

Bãi biển Soi Sim (Quảng Ninh) vừa trở thành đại diện duy nhất của Việt Nam góp mặt trong danh sách Corona Beach 100 năm 2026 - bảng xếp hạng những bãi biển đẹp nhất thế giới. Được ví như “viên ngọc bích tĩnh lặng giữa lòng vịnh Hạ Long”, Soi Sim gây ấn tượng nhờ cảnh quan nguyên sơ, hệ sinh thái được bảo tồn và trải nghiệm gần gũi với thiên nhiên.

Kỳ 3: Những giải pháp lan tỏa trong thời đại số

Kỳ 3: Những giải pháp lan tỏa trong thời đại số

Trước những tác động mạnh mẽ của không gian mạng đối với đời sống tư tưởng, văn hóa và nhận thức xã hội, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là đấu tranh phản bác các thông tin sai trái, thù địch mà còn phải chủ động lan tỏa các giá trị tích cực, nhân văn và cách mạng bằng những phương thức phù hợp với thời đại số.

Kỳ 2: Thách thức trên không gian mạng

Kỳ 2: Thách thức trên không gian mạng

Trước những thách thức của không gian mạng hiện nay, việc xây dựng và lan tỏa các giá trị văn hóa, văn học mang tính nhân văn, chân thực trở thành yêu cầu cấp thiết trên mặt trận tư tưởng. Văn học về lực lượng CAND không chỉ phản ánh chân thực cuộc đấu tranh bảo vệ ANTT mà còn góp phần khắc họa hình ảnh người chiến sĩ Công an bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ.

GS.TS Vũ Minh Giang: “V-Film làm phim về thời Trần là một lựa chọn rất tinh tế và có tầm nhìn”

GS.TS Vũ Minh Giang: “V-Film làm phim về thời Trần là một lựa chọn rất tinh tế và có tầm nhìn”

Là người đảm nhiệm vai trò cố vấn lịch sử cho series phim về triều Trần của V-Film (thuộc Tập đoàn Vingroup), GS.TS Vũ Minh Giang cho rằng, thời Trần là giai đoạn hội tụ những giá trị tiêu biểu của lịch sử Việt Nam. Ông kỳ vọng, dự án sẽ góp phần lan tỏa tình yêu lịch sử, khơi dậy niềm tự hào dân tộc và tạo thêm những sản phẩm có giá trị cho ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam.

Kỳ 1: Văn học về lực lượng CAND - bộ phận quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa

Kỳ 1: Văn học về lực lượng CAND - bộ phận quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa

Trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay, không gian mạng là nơi thông tin được lan truyền với tốc độ nhanh chóng và tác động trực tiếp đến nhận thức, tư tưởng, tình cảm, hành vi của con người, đặc biệt là thế hệ trẻ. Cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng vì thế không chỉ diễn ra trên lĩnh vực chính trị, lý luận hay báo chí truyền thống mà đã mở rộng sang mặt trận văn hóa, văn học nghệ thuật.

Phạt 55 triệu đồng đơn vị tổ chức cuộc thi hoa khôi không phép

Phạt 55 triệu đồng đơn vị tổ chức cuộc thi hoa khôi không phép

Ngày 27/5, Công an TP Hà Nội cho biết, Phòng An ninh chính trị nội bộ, Công an TP Hà Nội vừa ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với một đơn vị về hành vi tổ chức cuộc thi "Hoa khôi Di sản quốc gia 2026” khi chưa được cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền văn bản chấp thuận.

Khi hàng triệu câu chuyện đẹp cùng kể về một Việt Nam hạnh phúc

Khi hàng triệu câu chuyện đẹp cùng kể về một Việt Nam hạnh phúc

“Chúng ta luôn khẳng định rằng sức mạnh lớn nhất là sức mạnh của nhân dân, sức sáng tạo lớn nhất cũng là sức sáng tạo của nhân dân. Khi hàng triệu câu chuyện tích cực được chia sẻ và lan tỏa đồng thời, chúng ta không chỉ quảng bá hình ảnh đất nước, mà còn góp phần củng cố niềm tin xã hội, tăng cường đồng thuận, nâng cao uy tín quốc gia và chủ động đấu tranh với các thông tin sai lệch, xuyên tạc về Việt Nam trên môi trường quốc tế”, Thứ trưởng Trịnh Thị Thuỷ nhấn mạnh trong buổi phát động giải thưởng “Việt Nam hạnh phúc – Happy Vietnam 2026".

Phạt nặng, xử lý hình sự để lập lại trật tự trong thực thi bản quyền

Phạt nặng, xử lý hình sự để lập lại trật tự trong thực thi bản quyền

Những ngày này, thông tin một loạt “ông lớn” bị khởi tố vì xâm phạm bản quyền vẫn là chủ đề “nóng” trên rất nhiều diễn đàn. Hàng loạt nghệ sĩ nổi tiếng cũng lên tiếng, bày tỏ sự bức xúc vì bị xâm phạm bản quyền thời gian qua. Không ít người bày tỏ kỳ vọng, biện pháp xử lý hình sự sẽ đủ sức răn đe để ngăn chặn vi phạm bản quyền.

Miền an nhiên giữa đại ngàn Tây Nguyên

Miền an nhiên giữa đại ngàn Tây Nguyên

Giữa những triền đồi lộng gió của vùng đất Đơn Dương, nơi mây trắng lững lờ trôi qua những cánh rừng thông xanh thẳm, Samten Hills Dalat hiện lên là một miền an yên giữa đại ngàn Tây Nguyên. Không ồn ào, không xô bồ như nhiều điểm du lịch khác của xứ lạnh, nơi đây mang đến cho du khách cảm giác như đang bước vào một thế giới khác, tĩnh tại, linh thiêng và đầy chất thơ.

Khu trải nghiệm Lumora Hải Phòng: Giữ lại tuổi thơ giữa những khoảng xanh

Khu trải nghiệm Lumora Hải Phòng: Giữ lại tuổi thơ giữa những khoảng xanh

Giữa nhịp sống đô thị ngày càng chật chội và sự phụ thuộc ngày một lớn vào thiết bị điện tử, nhiều gia đình ở Hải Phòng đang tìm đến những không gian trải nghiệm xanh để con trẻ được vận động, khám phá thiên nhiên. Ở Lumora, những đứa trẻ lội bùn bắt cá, tự tay hái rau, chạy chân trần trên cỏ, người lớn tìm lại cảm giác thư thái sau guồng quay công việc.

OCB30 “tăng nhiệt” với loạt đặc quyền mùa sinh nhật

OCB30 “tăng nhiệt” với loạt đặc quyền mùa sinh nhật

Bước vào giai đoạn sôi động nhất, chiến dịch mừng sinh nhật tuổi 30 của ngân hàng Phương Đông (OCB30) đang dần tăng nhiệt với hàng loạt đặc quyền được triển khai đồng bộ trên nền tảng trực tuyến, quầy giao dịch toàn quốc cùng nhiều điểm chạm ấn tượng khác.

Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?

Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?

Là công trình đặc trưng của văn hóa Chăm Pa có nhiều giá trị khoa học, lịch sử, kiến trúc, di tích tháp đôi Liễu Cốc (ở làng Liễu Cốc Thượng, phường Kim Trà, TP Huế) hơn 1.000 năm tuổi đã được các cơ quan chức năng tổ chức khai quật khảo cổ học 2 đợt. Tuy nhiên đến nay, di tích kiến trúc - nghệ thuật cấp quốc gia này đang trong tình trạng xuống cấp, chưa được tu bổ, bảo tồn để phát huy giá trị di tích.

Bài thơ đặc biệt của PGS, Viện sĩ Tôn Thất Bách năm 1969

Bài thơ đặc biệt của PGS, Viện sĩ Tôn Thất Bách năm 1969

Cách đây hơn nửa thế kỷ, giữa những ngày đánh Mỹ sôi sục, một bài thơ đặc biệt đã ra đời trong lửa đạn tại Khu 4 năm 1969. Tác giả của những dòng thơ ấy không ai khác chính là bác sĩ trẻ 23 tuổi, sau này trở thành Phó giáo sư, Viện sĩ Tôn Thất Bách lừng danh.

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Sơn mài là một trong những loại hình nghệ thuật đặc sắc nhất của Việt Nam, kết tinh từ kỹ thuật thủ công tinh xảo và tư duy thẩm mỹ mang đậm bản sắc dân tộc. Trải qua hàng trăm năm phát triển, từ những sản phẩm phục vụ tín ngưỡng, trang trí cung đình cho đến nghệ thuật tạo hình hiện đại, sơn mài luôn vận động không ngừng để thích nghi với thời đại. Tuy nhiên, có một câu hỏi mà cả các nghệ nhân và nghệ sĩ cùng quan tâm là làm thế nào để loại hình nghệ thuật truyền thống này tiếp tục phát triển trong đời sống đương đại?

Ký ức thời hoa lửa

Ký ức thời hoa lửa

Tháng tư về, như bao người lính năm xưa, Thiếu tướng Nguyễn Văn Phê, nguyên Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh Bình Dương (cũ) lại bồi hồi nhớ những năm tháng xông pha trận mạc, về từng trận đánh làm nức lòng quân dân miền Đông Nam bộ, cho đến khoảnh khắc chứng kiến Sài Gòn giải phóng. Ở tuổi 89, trong lòng của vị tướng già vẫn còn nguyên hương vị của ngày đại thắng mùa xuân, thống nhất đất nước.