Một đêm đầu tháng 11/1999, trận “đại hồng thủy” bất ngờ đổ về cuốn phăng gần 70 căn nhà ra biển, xóa trắng làng Hải Thành từ gốc cây, ngọn cỏ. Nhớ về cái ngày định mệnh suýt cướp đi sinh mạng của hàng trăm người dân thôn Hải Thành, cụ ông Lê Văn Tẩy, năm nay đã 85 tuổi, giọng trầm buồn kể lại: “Từ buổi chiều hôm đó, từng đám mây đen kịt bao phủ cả bầu trời. Biết sắp có lũ lớn nên bà con trong thôn đã đưa người già, trẻ nhỏ di dời lên vùng cao, riêng thanh niên trai tráng được huy động để vận chuyển đồ đạc, gia cố nhà cửa… Ấy thế mà, đến hơn 10h tối, con nước đổ về đã xé toang thân đập Hòa Duân và cuốn phăng tất cả…”.
Cũng vào cái đêm định mệnh đó, 14 người ở Hải Thành đã vĩnh viễn ra đi, trong số ấy, gia đình ông Trần Văn Thu có đến 12 người. Nhắc lại chuyện cũ, ông Thu không thể giấu được những giọt nước mắt tiếc thương người thân. “Tui vẫn nhớ rõ đêm ấy... Sau khi đưa vợ và 3 con lên nhà cha mẹ ruột để tránh lũ, tui vội chèo đò về lại nhà để lấy thêm ít đồ. Rứa mà ai ngờ…”, giọng ông Thu cứ uất nghẹn.
Căn nhà cha mẹ ruột ông Thu bị nước lũ đánh sập, 12 người gồm cha mẹ ruột, vợ và 3 người con, 4 anh em trai cùng 2 người em dâu, đã bị nước lũ cuốn ra biển. Mãi cho đến năm 2002, ông Thu mới tìm được hết 12 hài cốt người thân đã được người dân vùng biển Mỹ Thủy (Quảng Trị) và Quảng Công (Thừa Thiên-Huế) chôn cất, đưa về quê an táng một chỗ để tiện bề hương khói...
Sau trận “đại hồng thủy” ấy, người dân Hải Thành di cư sang vùng đất mới có tên “làng Rồng” do đích thân nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu đặt. Ông Thu nhớ như in rằng, khi đặt tên mới cho làng, nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu đã nói: “Tôi lấy tên Rồng để đặt tên làng cho bà con chưa hẳn là đúng với địa thế miền biển, nhưng đó là để thể hiện sức mạnh và sự sống trường tồn của “con Rồng, cháu Lạc”.
Và, chính câu nói ấy là điểm tựa cho bà con Hải Thành nén đau thương mà nỗ lực vực dậy cuộc sống sau thiên tai lũ lụt để có được một làng Rồng trù phú như hôm nay... Thật vậy, chúng tôi về thăm làng, thật không khỏi ngạc nhiên, vì giữa vùng cát ven biển Thuận An, ẩn sau rặng phi lao cao vút lại có một ngôi làng khang trang với những mái nhà san sát, đường xá được đổ bê tông thẳng tắp từ đầu thôn đến cuối các con xóm nhỏ. Làng Rồng hồi sinh, phát triển đi lên từng ngày...
Ông Lê Minh (Trưởng thôn) cho biết: “Để người dân làng Rồng yên tâm tái định cư, đầu năm 2000, Nhà nước đã hỗ trợ xây mới 64 căn nhà (diện tích mỗi căn gần 70m2). Nhờ thế, bà con có nơi ăn chốn ở, con em không phải bỏ học. Hiện nay, thôn đã có gần 10 em đang học cao đẳng và đại học, một số em vừa ra trường và đã có được việc làm. Tình hình ANTT ở đây luôn được đảm bảo tốt”.
Nét mặt phấn khởi, ông Minh cho biết thêm rằng, kể từ sau ngày đặt tên “làng Rồng”, cứ mỗi dịp Tết đến, nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu hay về thăm làng. Mới đây, ông còn xây tặng người dân làng Rồng ngôi nhà cộng đồng làm nơi tránh bão lũ và sinh hoạt văn hóa, với tổng trị giá 300 triệu đồng. Tấm lòng của ông được người dân làng Rồng khắc sâu mãi muôn đời...
Nói về sự đổi thay của làng Rồng hôm nay, ông Hoàng Phước, Chủ tịch UBND thị trấn Thuận An còn cho biết: Chuyển đến định cư vùng đất mới, người dân Hải Thành gặp rất nhiều khó khăn. Thế nhưng, nhờ sự quan tâm, giúp đỡ từ Trung ương và địa phương, cùng với sự nỗ lực vươn lên của mỗi gia đình bằng nhiều ngành, nghề nên đời sống của bà con không ngừng cải thiện và đi lên từng ngày. Đến nay, làng Rồng là thôn đã đạt chỉ tiêu nhiều “không” nhất thị trấn Thuận An, như: “Không tội phạm, không thất nghiệp, không thất học…”.
Chia tay các ngư dân ở làng Rồng trước khi họ chuẩn bị cho chuyến ra khơi xa, chúng tôi đã cảm nhận hết sự hồi sinh mạnh mẽ của ngôi làng ven biển này đúng như cái tên mà nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu đặt cho làng...
