Trung tá Nguyễn Thanh Long, Phó Trưởng Công an xã Lìa cho biết, nguyên nhân học sinh nghỉ học giữa chừng có nhiều, nhưng phổ biến nhất vẫn là sự thiếu quan tâm của gia đình. “Chúng tôi nhận thấy, để giúp các em đến trường đều đặn, điều quan trọng là phải tác động vào nhận thức của phụ huynh”, Trung tá Nguyễn Thanh Long nói. Từ thực tế đó, Công an xã đã chủ động nắm tình hình, phối hợp với Ban Giám hiệu và giáo viên chủ nhiệm đến tận nhà từng học sinh bỏ học. Các cán bộ không chỉ nắm bắt nguyên nhân, mà còn kiên nhẫn chia sẻ, thuyết phục phụ huynh hiểu tầm quan trọng của việc học, khuyến khích con em mình trở lại trường.
“Khi đến gia đình em H.Th.V. ở thôn A Máy, học sinh Trường THCS A Xing, em đang cùng bố mẹ làm việc nhà. Hỏi nguyên nhân nghỉ học, em V. nói rằng bố mẹ khuyên ở nhà để quen việc nương rẫy, vì học rồi cũng lấy chồng thôi. Chúng tôi đã phải dành khá nhiều thời gian để trò chuyện, giải thích, động viên. Cuối cùng, cả gia đình và em V. đều vui vẻ đồng ý để em quay lại trường”, Trung tá Nguyễn Thanh Long kể.
Tương tự, tại thôn A MôR, trung tuần tháng 10 vừa qua, lực lượng Công an xã đã 5 lần lui tới nhà em H.Th.D. để vận động em và gia đình cho em đi học lại. “Có khi phải băng qua nhiều con suối, lội gần cả chục cây số mới tới nơi, nhưng thấy học sinh trở lại trường là mọi vất vả đều tan biến”, Trung tá Nguyễn Thanh Long chia sẻ thêm.
Ông Trần Đình Dũng, Chủ tịch UBND xã Lìa, cho biết, giữa vùng núi xa xôi hiểm trở, việc đến trường đều đặn không hề dễ dàng. Nhiều em vì nhà nghèo, đường xa hoặc do cha mẹ thiếu quan tâm mà bỏ học. Chính vì vậy, khi nhận được thông tin, Công an xã luôn phối hợp với thầy cô băng rừng, vượt suối, đến từng nhà vận động học sinh trở lại lớp. Không dừng lại ở đó, lực lượng Công an xã Lìa còn tổ chức gặp gỡ học sinh khối 9 để lắng nghe tâm tư, nguyện vọng, kết hợp tuyên truyền về phòng, chống tệ nạn xã hội, bạo lực học đường, giúp các em định hướng hành vi đúng đắn.
“Những cuộc trò chuyện mộc mạc ấy đã góp phần củng cố niềm tin giữa học sinh, nhà trường và lực lượng Công an – những người đang ngày đêm gìn giữ sự bình yên nơi phên dậu của Tổ quốc”, ông Dũng xúc động nói.
Song song với công tác tuyên truyền, đầu tháng 10/2025, Công an xã Lìa còn phối hợp các mạnh thường quân tổ chức trao 25 suất quà khuyến học cho học sinh nghèo vượt khó của Trường Tiểu học và THCS A Túc, mỗi suất trị giá 200.000 đồng. Dù giá trị vật chất không lớn, nhưng với học sinh vùng biên, đó là niềm động viên quý giá. “Chúng tôi mong các em có thêm động lực để đến trường, học giỏi và sau này trở thành người có ích cho quê hương”, một cán bộ Công an xã Lìa tâm sự.
Những nỗ lực ấy phần nào giúp kéo học sinh trở lại lớp, nhưng thực tế, nguyên nhân khiến các em bỏ học giữa chừng vẫn rất phức tạp, trong đó có tình trạng kết hôn sớm ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Theo Sở Nội vụ tỉnh Quảng Trị cũ, trong giai đoạn 2010–2015, toàn vùng núi ghi nhận hơn 900 trường hợp tảo hôn; giai đoạn 2016–2018 có khoảng 500 trường hợp; từ năm 2019 đến quý II/2025, con số này vẫn ở mức hơn 300. Nguyên nhân sâu xa nằm ở trình độ dân trí thấp, phong tục tập quán lạc hậu, đời sống kinh tế khó khăn và sự thiếu riêng tư trong sinh hoạt gia đình...
Chính vì vậy, công tác tuyên truyền, đặc biệt là sự vào cuộc trực tiếp, bền bỉ của lực lượng Công an xã đang được xem là “chìa khóa” để từng bước thay đổi nhận thức, khơi dậy niềm tin học tập trong thế hệ trẻ vùng cao.
Học sinh miền núi Hướng Phùng lội bùn đến lớp 
