Thông tư liên tịch của 4 bộ Khoa học Công nghệ, Công Thương, Công an và Giao thông Vận tải vừa ký ngày 5/3 liên quan đến mũ bảo hiểm (MBH), như một lời cảnh tỉnh để các địa phương nhìn lại hiện trạng loại mũ này được bày bán như thế nào. Bên cạnh đó, người dân đi đường đội mũ không đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, cũng sẽ bị xử phạt như hành vi không đội mũ. Quy định là thế, song kể cả người dân, lẫn Cảnh sát giao thông đều tỏ ra lúng túng khi hiệu lực của thông tư đang cận kề.
Đội mũ rởm sẽ chịu mức phạt từ 100.000-200.000 đồng
Các bộ Khoa học Công nghệ, Công Thương, Công an và Giao thông Vận tải vừa ký Thông tư liên tịch số 06/2013 về sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh và sử dụng mũ bảo hiểm cho người đi xe máy, xe đạp máy. Thông tư này sẽ có hiệu lực từ tháng 4 tới đây. T
heo đó, MBH phải có cấu tạo đủ ba bộ phận: vỏ mũ, đệm hấp thụ xung động bên trong vỏ mũ (đệm bảo vệ) và quai đeo; có kiểu dáng đáp ứng yêu cầu quy định và đã được chứng nhận hợp quy, công bố hợp quy phù hợp quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, được gắn dấu hợp quy CR, ghi nhãn hàng hóa theo quy định của pháp luật. Và theo dự thảo Nghị định về quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ và đường sắt của Bộ Giao thông Vận tải, mức phạt cho hành vi trên là 100.000-200.000 đồng.
Mũ thật, mũ rởm có dễ phân biệt?
Để tìm hiểu rõ hơn mũ thật, giả và cách nhận biết, phóng viên đã thực hiện nhiều cuộc phỏng vấn nhanh với khoảng 20 người đi đường. Kết quả là có tới 50% trong số này không phân biệt được MBH thật và rởm. Có người phân biệt được nhưng cũng chỉ bằng cảm tính, quan sát trực quan.
Phần lớn người dân đều mua MBH ở các quầy ven đường, mũ thường không có nhãn mác của các thương hiệu uy tín. Với nhiều chị em phụ nữ, việc chọn một chiếc MBH đẹp, hợp thời trang được coi trọng hơn là một chiếc mũ đảm bảo chất lượng. Đáng chú ý là rất nhiều MBH rởm này cũng được dán tem kiểm định chất lượng “CR” hẳn hoi. Người mua vì thế mà nhiều lúc cũng bị “đánh lận con đen”, không biết đâu là mũ thật, đâu là rởm.
Trong quá trình viết bài này, phóng viên tìm thấy một văn bản liên bộ trong đó có định nghĩa: Mũ giả mạo mũ bảo hiểm là mũ có hình dáng bên ngoài giống MBH, nhưng không có cấu tạo đủ 3 bộ phận vỏ mũ, đệm hấp thụ xung động bên trong vỏ mũ (đệm bảo vệ) và quai đeo, hoặc nhãn mũ có thông tin sai sự thật, hoặc có gắn dấu hợp quy CR nhưng chưa được chứng nhận hợp quy, hoặc không đáp ứng yêu cầu quản lý theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 2: 2008/BKHCN. Mũ bảo hiểm không bảo đảm chất lượng là mũ bảo hiểm được thực hiện yêu cầu quản lý theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 2: 2008/BKHCN, nhưng có một hoặc một số chỉ tiêu về chất lượng không đảm bảo theo yêu cầu quy định.
Trả lời báo chí, ông Trịnh Văn Ngọc, Trưởng phòng Chống hàng giả, Cục QLTT, Bộ Công Thương cũng cho biết, để phân biệt MBH đạt chuẩn và không đạt chuẩn cũng không khó. Theo quy định, MBH đạt chuẩn phải được dán 2 loại tem. Một là tem nhãn hàng hóa phải ghi rõ tên đơn vị sản xuất, tính năng, tác dụng... và tem CR hợp quy. Và các văn bản về việc sản xuất, kinh doanh MBH đạt chất lượng cũng đã được xây dựng khá đầy đủ. Vấn đề ở đây là một bộ phận không nhỏ người tiêu dùng vì tham rẻ, và còn tâm lý đối phó cơ quan chức năng nên vẫn tìm mua MBH rởm. Hơn nữa các cơ quan chức năng chưa quyết liệt vào cuộc xử lý, nên MBH rởm vẫn tồn tại.
Để lấp “lỗ hổng” này, từ nay đến ngày 15/3, Cục QLTT yêu cầu các Đội QLTT triển khai ngay công tác điều tra cơ bản các cơ sở sản xuất, kinh doanh MBH và mũ có kiểu dáng giống MBH trên địa bàn phụ trách. Các nhóm hành vi kiểm tra tập trung vào điều kiện đăng ký kinh doanh, vi phạm về chế độ hóa đơn, chứng từ; vi phạm về chất lượng hàng hóa, nhãn mác, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Bên cạnh đó, các Đội QLTT phối hợp với các bên liên quan tăng cường tuyên truyền về sử dụng MBH đạt chuẩn.
Ông Trịnh Văn Ngọc cho biết thêm, trước mắt sẽ tập trung kiểm tra và xử lý vi phạm kinh doanh MBH tại các thành phố lớn là Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng và Cần Thơ. Trong giai đoạn 1 của chiến dịch, các lực lượng tập trung phân loại MBH. Giai đoạn 2 sẽ tập trung kiểm tra chất lượng MBH.
CSGT rất khó xử phạt mũ bảo hiểm rởm
Liên quan đến dự kiến xử phạt người đội MBH giả vào tháng 4 tới, Đại tá Đào Vịnh Thắng, Trưởng phòng CSGT đường bộ - đường sắt Công an Hà Nội cho biết: Việc xử phạt người đội MBH giả sẽ rất khó khăn cho lực lượng CSGT, bởi lực lượng không có thiết bị để làm rõ mũ đạt chất lượng hay không, chứ chưa nói gì đến mũ thật, mũ giả. Nhất là thời điểm này, khi lực lượng CSGT đang tăng cường điều khiển, hướng dẫn tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân lưu thông trên đường. Nếu chỉ vì chuyện mũ thật giả, và yêu cầu xử phạt người đội MBH giả vào tháng 4 tới sẽ rất khó khăn cho lực lượng CSGT.
“Sẽ rất khó để đánh giá MBH đảm bảo chất lượng, hay kém chất lượng, khi mà không có máy móc kiểm tra, nhất là trong trường hợp người điều khiển môtô, xe máy… đội MBH không đảm bảo chất lượng có gắn tem giả...”, ông Thắng nói.
Tuy nhiên, đại diện Phòng CSGT Hà Nội cũng nhấn mạnh, nếu có chế tài và trang thiết bị đầy đủ, "chúng tôi không ngại xử lý hành vi này. Bởi việc hạn chế mũ bảo hiểm rởm, cũng là bớt đi nguy cơ gia tăng tai nạn giao thông nghiêm trọng".
| Theo khuyến cáo của cơ quan chức năng, để phân biệt MBH thật hay rởm, người tiêu dùng căn cứ vào tem CR và giấy chứng nhận hợp quy. Giấy này được nhà sản xuất cấp cho các đại lý chính hãng, khi mua người tiêu dùng kiểm tra bằng cách đề nghị nơi bán cho xem giấy chứng nhận để đối chiếu kiểu mẫu. MBH đạt chuẩn phải có lớp xốp hấp thụ xung động, quai đeo chắc chắn, lớp vỏ nhựa phải chịu được lực va đập, đâm xuyên... |
