Phát biểu khai mạc Tọa đàm, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Lê Xuân Định cho biết, Việt Nam đang bước vào giai đoạn mới của chuyển đổi số quốc gia. Yêu cầu hiện nay không còn dừng ở số hóa quy trình hay xây dựng thêm các hệ thống thông tin, mà phải tạo ra thay đổi trong phương thức quản trị, tổ chức vận hành và cung cấp dịch vụ của cơ quan nhà nước.
Quá trình này đòi hỏi chuyển từ các hệ thống riêng lẻ sang các nền tảng dùng chung, từ cung cấp dịch vụ công theo yêu cầu sang các dịch vụ số ngày càng chủ động, thông minh và lấy người dân làm trung tâm. Đây cũng là những vấn đề Việt Nam cần tiếp tục nghiên cứu, tham khảo kinh nghiệm thực tiễn trong quá trình phát triển Chính phủ số.
Thứ trưởng Bộ KH&CN Lê Xuân Định đề nghị các đơn vị tập trung trao đổi những vấn đề đang đặt ra trong thực tiễn chuyển đổi số, nhất là quản lý kiến trúc số quốc gia, quản trị nền tảng dùng chung, đầu tư, mua sắm công nghệ và phát triển dịch vụ công trực tuyến thế hệ mới.
Theo Thứ trưởng Bộ KH&CN, kiến trúc số phải thực sự trở thành công cụ quản trị đầu tư và kết nối các hệ thống; các nền tảng dùng chung cần được tổ chức theo hướng tăng khả năng sử dụng, tái sử dụng, hạn chế phân tán và đầu tư trùng lặp. Cơ chế đầu tư, mua sắm cũng phải theo kịp tốc độ phát triển của điện toán đám mây, phần mềm, dữ liệu và AI, đồng thời bảo đảm hiệu quả, minh bạch.
Đối với dịch vụ công trực tuyến, cần chuyển từ số hóa thủ tục sang thiết kế dịch vụ dựa trên dữ liệu và hành trình người dùng, từng bước tiến tới cung cấp dịch vụ chủ động. Thứ trưởng đề nghị, thông qua Tọa đàm, hai bên làm rõ những kinh nghiệm có thể tham khảo, những vấn đề có thể tiếp tục nghiên cứu và các nội dung hợp tác cụ thể trong thời gian tới.
Từ những vấn đề được đặt ra, Cục Chuyển đổi số quốc gia và GovTech Singapore tập trung trao đổi về cách tổ chức Chính phủ số, quản trị các nền tảng dùng chung, đầu tư công nghệ, xây dựng năng lực công nghệ trong khu vực công, chia sẻ dữ liệu và ứng dụng AI.
Một trong những nội dung được thảo luận là cách phân định giữa các hệ thống cần tổ chức tập trung ở cấp quốc gia và các hệ thống thuộc phạm vi chủ động của từng bộ, ngành. GovTech cho biết Singapore tập trung phát triển một số hệ thống có tính chất nền tảng, trong khi các hệ thống nghiệp vụ có thể do từng cơ quan tự xây dựng hoặc thuê ngoài. Tuy nhiên, dù lựa chọn mô hình nào, cơ quan nhà nước vẫn phải duy trì đủ năng lực kỹ thuật để hiểu, quản lý và kiểm soát hệ thống, tránh phụ thuộc hoàn toàn vào nhà cung cấp. Hai bên cũng trao đổi về việc chuyển từ quản lý theo từng dự án sang quản trị sản phẩm số theo vòng đời.
Theo kinh nghiệm của GovTech, các sản phẩm số được đánh giá dựa trên mức độ sử dụng, sự hài lòng, chi phí và giá trị thực tế tạo ra. Việc phát triển sản phẩm có sự tham gia từ sớm của đội ngũ quản lý sản phẩm, thiết kế và kỹ sư, qua đó gắn chặt hơn yêu cầu nghiệp vụ với quá trình xây dựng, vận hành và cải tiến hệ thống.
Bên cạnh đó, chia sẻ dữ liệu và ứng dụng AI là những nội dung được hai bên dành nhiều thời gian trao đổi. Các vấn đề được đặt ra gồm cơ chế chia sẻ dữ liệu liên cơ quan, sử dụng hạ tầng đám mây, phân loại và kiểm soát dữ liệu khi đưa vào các hệ thống AI. GovTech cho biết AI đang được đẩy mạnh trong các quy trình nội bộ nhằm nâng cao năng suất, trong khi các ứng dụng tương tác trực tiếp với người dân được triển khai thận trọng hơn, đi kèm các cơ chế kiểm soát phù hợp.
