Phú Quốc đang bước vào giai đoạn phát triển nhanh, với nhiều công trình, dự án trọng điểm được triển khai để chuẩn bị các điều kiện phục vụ Tuần lễ Cấp cao APEC 2027. Cùng với tốc độ đô thị hóa và nhu cầu sử dụng đất tăng cao, công tác quản lý đất đai, xây dựng, hành lang biển, hành lang an toàn giao thông và trật tự đô thị đặt ra yêu cầu ngày càng lớn.
Theo đồng chí Nguyễn Lê Quốc Toàn, Phó Chủ tịch UBND đặc khu Phú Quốc, từ ngày 1/6 đến ngày 10/9/2026, các lực lượng chức năng đã tổ chức 446 cuộc kiểm tra, tuần tra, phát hiện 1.843 trường hợp vi phạm. Trong đó, 1.499 trường hợp thuộc lĩnh vực trật tự đô thị và 344 trường hợp liên quan đến đất đai, xây dựng, hành lang biển và hành lang an toàn giao thông. Lực lượng chức năng cũng đo đạc, cắm 196 mốc xác định hành lang giao thông và hành lang biển.
Riêng lĩnh vực đất đai, trật tự xây dựng và hành lang biển, đã lập biên bản 277 trường hợp, ban hành 162 quyết định xử phạt với tổng số tiền gần 2 tỷ đồng; vận động tháo dỡ, di dời 41 công trình, vật kiến trúc trả lại đất cho Nhà nước. Có 38 trường hợp lấn chiếm đất công, xây dựng trái phép trên đất rừng, hành lang giao thông và hành lang biển bị cưỡng chế thu hồi đất.
Trong lĩnh vực lâm nghiệp, lực lượng kiểm lâm đã lập biên bản 17/18 vụ vi phạm, ban hành 12 quyết định xử phạt với số tiền 495 triệu đồng. Đối với hành lang giao thông và trật tự đô thị, 158 trường hợp bị lập biên bản, xử phạt 81 triệu đồng; 550 trường hợp được tuyên truyền, vận động ký cam kết.
Công tác xử lý cũng được mở rộng sang các dịch vụ thiết yếu. Đến ngày 11/9/2026, các lực lượng đã rà soát 110/346 trường hợp cần kiểm tra; trong đó 82 trường hợp bị ngưng cung cấp điện và 7 hộ trong danh sách vi phạm bị ngưng cấp nước. Nhiều tổ chức, cá nhân sau khi được tuyên truyền, vận động đã chủ động tháo dỡ công trình, khôi phục hiện trạng, trả lại đất cho Nhà nước.
Song song với xử lý vi phạm, đặc khu đang đẩy nhanh việc hoàn thiện hồ sơ đất đai. Từ ngày 20/8 đến 16/9/2026, đã giải quyết 160/1.251 hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, trong đó 103 hồ sơ đã ký giấy chứng nhận. Với 5.566 hồ sơ đăng ký đất đai lần đầu, đã giải quyết 230 hồ sơ.
Những kết quả này cho thấy công tác kiểm tra, xử lý đã được tăng cường. Tuy nhiên, tình trạng vi phạm vẫn còn phức tạp, nhất là các trường hợp tồn tại qua nhiều thời kỳ liên quan đến đất công, đất rừng, đất dự án, đất giao thông và xây dựng trái phép.
Đồng chí Đinh Văn Nơi, Phó Bí thư Tỉnh ủy An Giang, Bí thư đặc khu Phú Quốc cho biết đã chỉ đạo, yêu cầu các đơn vị chức năng trong thời gian tới phải tiếp tục rà soát, phân loại và xử lý dứt điểm từng nhóm vi phạm, trước hết là đất rừng. Ngành chức năng phải phối hợp với Kiểm lâm, Vườn quốc gia rà soát, tổng hợp và phân loại từng trường hợp.
"Trường hợp vi phạm nghiêm trọng hoặc trường hợp vi phạm bị xử lý hành chính lần thứ 2 phải chuyển ngay cơ quan điều tra thụ lý theo quy định pháp luật. Đồng thời, phải tập trung đo đạc, cắm mốc, quản lý đất rừng và tiến hành cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định” đồng chí Đinh Văn Nơi thông tin.
Theo Bí thư đặc khu Phú Quốc, đối với diện tích đất rừng phòng hộ phải được quản lý chặt chẽ, nghiên cứu lập dự án từng loại rừng, công khai kêu gọi nhà đầu tư cho thuê theo đúng quy định về bảo vệ rừng, bảo đảm việc quản lý hiệu quả và đúng pháp luật. Đối với trật tự đô thị, yêu cầu tập trung vào những khu vực, tuyến đường trọng điểm phục vụ APEC 2027.
Cơ quan chức năng phải tăng cường kiểm tra, vận động, xử lý hành chính, cưỡng chế và xử lý nghiêm các công trình xây dựng trái phép, vi phạm trật tự đô thị, hành lang biển, nhất là trên các tuyến đường trọng điểm, khu vực phục vụ sự kiện. Tuy nhiên, xử lý vi phạm không được tách rời an sinh xã hội. Công tác bồi thường giải phóng mặt bằng phải đi cùng việc chăm lo đời sống người dân.
Các giải pháp cần được triển khai đồng bộ, từ vận động người dân, cộng đồng doanh nâng cao ý thức chấp hành đến xử lý nghiêm nếu cố tình vi phạm. Các nhà đầu tư cần đẩy nhanh tiến độ xây dựng nhà ở xã hội hoàn thành trong năm 2027; hoàn thành 4 dự án tái định cư đảm bảo đúng tiến độ và tổ chức giao nền cho người dân. Chỗ ở mới của người dân phải ổn định và tốt hơn nơi ở cũ; sinh kế phải được duy trì, đời sống người dân từng bước phải được nâng cao, tuyệt đối không để người dân phải chịu thiệt thòi về chỗ ở do thực hiện dự án.
Một yêu cầu khác được đặt ra là công khai quy hoạch tổng thể, quy hoạch phân khu, tạo điều kiện để người dân và doanh nghiệp tiếp cận thông tin, khai thác giá trị tài nguyên đất theo đúng quy định. Đi cùng các nhiệm vụ đó là yêu cầu về trách nhiệm thực thi. Các ban, ngành, đoàn thể và đơn vị liên quan, trong đó có điện, nước, các nhà mạng và lực lượng phục vụ cưỡng chế, phải được kiểm tra việc thực hiện các kết luận, chỉ đạo của Bí thư đặc khu. Đơn vị không hoàn thành nhiệm vụ phải được phân loại, kiểm điểm, thậm chí điều chuyển cán bộ. Trong quá trình rà soát và kiểm tra các hành vi vi phạm theo những nội dung trên, nếu phát hiện có liên quan đến cán bộ, đảng viên thì phải tập trung xử lý trước và xử lý nghiêm để làm gương cho doanh nghiệp, người dân.
