Cảm hứng và hiệu ứng lan tỏa
Mới đây, Ban tổ chức cuộc bầu chọn Quả bóng vàng Việt Nam 2024 đã chính thực khởi động cuộc bầu chọn đã được làng bóng đá Việt Nam trông chờ mỗi năm, suốt từ năm 1995 đến nay. 1995 cũng là năm đầu tiên diễn ra cuộc bầu chọn. Đó không phải là phát kiến quá lớn bởi trên thế giới, ở làng bóng đá nhiều nước cũng đã có cuộc bầu chọn hằng năm. Quan trọng nhất là những nhà tổ chức cuộc bầu chọn đã mạnh dạn “phất cờ”, tạo nên một sự kiện chưa từng có trong lịch sử bóng đá Việt Nam và duy trì hằng năm.
Nhận được giải thưởng thực sự là vinh dự lớn của những cầu thủ miệt mài cống hiến cho bóng đá Việt Nam, cho câu lạc bộ của mình. Người viết đã từng gặp nhiều HLV, cầu thủ bóng đá nữ của câu lạc bộ Hà Nội và khi đề cập đến cuộc bầu chọn danh hiệu Quả bóng vàng Việt Nam hạng mục cho cầu thủ nữ, họ đều tỏ ra háo hức. Và đi kèm đó là lời ngợi khen Ban tổ chức giải thưởng đã cố gắng duy trì việc tổ chức giải thưởng này hằng năm. Họ cũng hiểu rằng, không dễ dàng duy trì một cầu bầu chọn tầm cỡ quốc gia, nhất là trong một số giai đoạn kinh tế đất nước khó khăn, ảnh hưởng đến mọi lĩnh vực.
Vậy nên khi Ban tổ chức vẫn nỗ lực duy trì cuộc bầu chọn Quả bóng vàng hằng năm cũng là lúc họ càng cảm thấy may mắn, có thêm động lực để cống hiến và mơ tới một danh hiệu cá nhân. Và như nhiều cầu thủ thuộc các thế hệ cầu thủ bóng đá nữ Hà Nội tâm sự, dù chỉ được trao danh hiệu Quả bóng đồng, Quả bóng bạc trong cuộc bầu chọn trên cũng đã là quá danh giá. Bởi đó là sự ghi nhận rõ nhất những cống hiến của từng cầu thủ trong cả một năm thi đấu.
Cũng nhờ duy trì bền bỉ như vậy nên đến nay, cuộc bầu chọn Quả bóng vàng Việt Nam là một trong hai cuộc bầu chọn đáng chú ý nhất của thể thao Việt Nam bên cạnh cuộc bầu chọn HLV, VĐV tiêu biểu toàn quốc. Nhưng để có một cuộc bầu chọn riêng của từng môn như bóng đá vẫn thực hiện được thì chưa. Có chăng chỉ là bầu chọn ở một giải đấu nhất định chứ không phải là một cách toàn diện, bao quát hết đóng góp của HLV, VĐV trong cả một năm ở cấp độ câu lạc bộ cũng như đội tuyển quốc gia.
Liệu có khả thi?
Chính vận động viên ở nhiều môn thể thao thành tích cao khi nhắc đến cuộc bầu chọn Quả bóng vàng Việt Nam cũng luôn ao ước môn đấu của mình có một cuộc bầu chọn tương tự. Bởi họ cũng cống hiến hết mình, cũng đạt được nhiều thành công và cuối năm cũng chỉ có thể mong ngóng được bầu chọn vào danh sách VĐV tiêu biểu của năm. Đương nhiên, trong danh sách đó có cả VĐV bóng đá và các môn khác.
Không kể, cuộc bầu chọn HLV, VĐV tiêu biểu của năm nhiều khi cũng chỉ mang lại sự chính xác tương đối. Từng có nhiều VĐV được xem là xứng đáng trong nhóm 10 VĐV tiêu biểu của năm nhưng sau cuộc bầu chọn của nhiều người không thực sự chuyên sâu về thể thao thành tích cao lại không có tên. Thế nên, người trong nghề đều hiểu, chỉ cuộc bầu chọn mang tính chuyên sâu như vậy mới có thể ghi nhận tương đối chính xác cống hiến của VĐV đó trong cả năm.
Tất nhiên, để có một cuộc bầu chọn tương tự ngoài bóng đá cũng không dễ dù cũng có một số môn cũng được ưa chuộng tại Việt Nam, có khả năng huy động xã hội hóa cao như bóng bàn, cầu lông, bóng chuyền…? Vấn đề ở đây là đơn vị nào sẽ mạnh dạn tạo ra cuộc bầu chọn tương tự khi khâu tổ chức, truyền thông, tạo nguồn kinh phí để có một lễ trao giải “chấp nhận được” cũng đặt ra vấn đề.
Thực tế, từ thành công của cuộc bầu chọn Quả bóng vàng Việt Nam, cũng đã có Liên đoàn thể thao địa phương và một số cơ quan truyền thông khác tính đến việc tổ chức cuộc bầu chọn tương tự ở một số môn khác trong đó có bóng bàn. Đây là môn thể thao được ưa chuộng tại Việt Nam, có cộng đồng riêng và phát triển mạnh. Môn thi đấu này cũng thu hút được các doanh nghiệp tài trợ nhưng rõ ràng trong những năm qua, đây lại là khâu hạn chế của Liên đoàn Bóng bàn Việt Nam.
Cho nên, khi không đủ nguồn lực để hỗ trợ cho chính các cấp độ đội tuyển quốc gia thi đấu đủ các giải đấu chính thức trong hệ thống thi đấu quốc tế thì Liên đoàn Bóng bàn Việt Nam cũng khó nói đến việc tạo ra một cuộc bầu chọn HLV, VĐV tiêu biểu cho riêng bộ môn. Thực tế, cũng đã có cơ quan truyền thông tính tới việc tạo ra cuộc bầu chọn kiểu như “Cây vợt vàng” tương tự như bên bóng đá nhưng rồi sau khi cân đối nguồn lực để duy trì cuộc bầu chọn hằng năm thì lại thôi.
Tương tự, một số môn khác như cầu lông, bóng chuyền... cũng có thể tạo ra những cuộc bầu chọn tương tự. Tuy nhiên, thực tế là chưa có một đơn vị đủ tiềm lực cũng như quyết tâm để tổ chức bầu chọn.
Như nhiều người trong nghề tâm sự rằng, có thể quy mô, cách thức trao giải ở những môn này không “hoành tráng” như bên bóng đá nhưng ít ra sẽ mang đến cảm hứng, nguồn động lực to lớn cho các HLV, VĐV trong nghề. Không kể, nếu biết cách huy động nguồn lực xã hội hóa thì kinh phí duy trì cuộc bầu chọn cũng không phải là vấn đề lớn. Rõ ràng, đó không phải là việc quá khó. Quan trọng là có nghĩ đến hay không. Và nếu nghĩ đến thì sẽ ra cách làm.
Cho đến lúc này vẫn chưa có tín hiệu nào về một cuộc bầu chọn khác ở một số môn thể thao phổ biến khác tại Việt Nam bên cạnh bóng đá. Nhưng người ta vẫn đang kiên nhẫn chờ một cuộc bầu chọn tương tự ở những môn ngoài bóng đá...
Tiếc cho cuộc bầu chọn của thể thao Hà Nội
Cách đây hơn 20 năm, thể thao Hà Nội từng có cuộc bầu chọn VĐV tiêu biểu của riêng mình. Thế nhưng, đáng tiếc là cuộc bầu chọn không còn được duy trì và đến nay thể thao Hà Nội vẫn chưa thể khôi phục, để lại sự nuối tiếc khôn tả cho người làm chuyên môn. Trong khi đó, một số địa phương khác, trong đó có Hải Phòng, vẫn duy trì được cuộc bầu chọn VĐV tiêu biểu của địa phương. (Minh Khuê)
Thể thao Việt Nam nói “không” với đầu tư dàn trải 
Chuyện đi tìm tài năng cho thể thao Việt Nam 
