“Chiếc ô hạt nhân” của ông Macron

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuần trước đã đưa ra đề nghị triển khai đối thoại chiến lược với các quốc gia trong Liên minh châu Âu (EU) về kế hoạch hạt nhân giai đoạn 2020-2025, đồng thời yêu cầu các quốc gia tăng cường ngân sách hỗ trợ cho EU cũng như tích cực tham gia hoạt động tập trận quân sự.

Có thể thấy, nhà lãnh đạo không hề giấu giếm tham vọng khôi phục vai trò chính trị thế giới cho nước Pháp mà khởi đầu chính là những toan tính giúp Paris thâu tóm vai trò lãnh đạo EU và tạo cục diện “bằng vai phải lứa” với Mỹ.

Tự cứu lấy mình

Trong phiên chất vấn trước Quốc hội tuần qua, Tổng thống Emmanuel Macron khẳng định châu Âu chỉ còn cách... tự cứu lấy mình nếu muốn phát triển bền vững và củng cố vị thế. Theo đó, những mối đe dọa khủng bố từ Trung Đông và châu Á, cùng với sự kiện Anh rời EU và sự rối ren trên chính trường Đức, khiến Pháp phải thay đổi tư duy để trở thành đầu tàu của “lục địa già”.

Nhà lãnh đạo Pháp kêu gọi các quốc gia châu Âu, đặc biệt là những nước trong EU, phải thắt chặt hơn nữa quan hệ ngoại giao với Pháp, đồng thời tìm cách tăng cường năng lực phòng thủ toàn khối như tập trận chung hay thử nghiệm các vũ khí hạt nhân của Pháp để tiếp tục tồn tại sau Brexit.

Với nhà lãnh đạo, sức mạnh của Pháp nằm ở tiềm lực hạt nhân, mạnh hơn cả các quốc gia vốn dĩ nằm trong khối NATO như Đức, Bỉ, Italy hay Hà Lan, trở thành định hướng quan trọng của chiến lực phòng thủ với mức tăng ngân sách quốc phòng gần 40 tỉ USD đến năm 2025 nhằm phục vụ mục tiêu răn đe hạt nhân.

Chưa hết, Pháp lên kế hoạch chi ít nhất 4 tỉ USD bảo trì cho kho vũ khí lên đến 300 đầu đạn hạt nhân và chỉ riêng trong năm 2020 sẽ dành 6 tỉ USD nghiên cứu nâng cao năng lực hạt nhân. Thậm chí, ông Macron thẳng thắn từ chối ký kết thêm bất cứ hiệp định nào liên quan đến cắt giảm năng lực hạt nhân của Pháp.

Rõ ràng, Pháp đang có ý mở dần “chiếc ô” hạt nhân của mình để dần thay thế vai trò hạt nhân của Mỹ ở các nước châu Âu. Ông Macron từng cảnh báo EU đừng rơi vào thế bị động, trở thành “nước đi” trên bàn cờ do Mỹ cầm quân. Trong quá khứ, các quốc gia EU thường đi theo tiếng gọi của NATO, dưới sự dẫn dắt của Mỹ, trước bất cứ hiểm họa quân sự nào.

Khi mà Tổng thống Donald Trump ngày càng tỏ ý khinh thường NATO, quay lưng với đồng minh sau những bất đồng về cả kinh tế và quân sự thì EU cần phải tìm cho mình mối quan hệ mới hoặc thoát khỏi cái bóng của Washington nếu không muốn vướng phải cuộc chạy đua vũ trang nào.

Sự tan vỡ của Hiệp ước Các lực lượng hạt nhân tầm trung (INF) giữa Mỹ và Nga ký từ thời Chiến tranh Lạnh càng giúp ông Macron củng cố quan điểm về sự cần thiết phải liên kết với nhau trong Liên minh EU, đồng thời tìm cách đưa ra một chương trình nghị sự để kiểm soát quân sự cho “lục địa già”, hướng tới một vai trò cạnh tranh hơn cho châu Âu với đối trọng ở bên kia Đại Tây Dương.

Sự hoài nghi về mối quan hệ an ninh lâu dài giữa châu Âu với NATO khiến Pháp tin rằng một châu Âu vững mạnh sau Brexit phải dựa trên khả năng hành động độc lập ngày càng được cải thiện của mỗi nước trong châu lục, dưới sự dẫn dắt của một đầu tàu để tự chủ và tự phòng vệ.

Tổng thống Emmanuel Macron muốn Pháp thay đổi tư duy để trở thành đầu tàu của “lục địa già”, giúp EU không còn phải dựa vào Mỹ.
Tổng thống Emmanuel Macron muốn Pháp thay đổi tư duy để trở thành đầu tàu của “lục địa già”, giúp EU không còn phải dựa vào Mỹ.

Một chặng đường dài

Giới chuyên gia phỏng đoán Pháp muốn giải tán NATO từ lâu, thế nhưng Tổng thống Macron không đưa ra bất cứ quan điểm nào ngoại trừ việc luôn khẳng định mọi động thái Paris hướng đến là củng cố nền phòng thủ của châu Âu thông qua 2 trụ cột quan trọng là NATO và EU được dẫn dắt bởi chính Pháp và Đức, sau sự ra đi của Anh.

Để giành phần thắng cho vị trí lãnh đạo EU, ông Macron cần tập hợp được các nước châu Âu khác quanh mình, thế nhưng mục tiêu này tương đối khó khăn khi Tổng thống từng nhiều lần thất bại trong nỗ lực cố gắng đối thoại với một số quốc gia EU.

Việc Pháp gợi ý các cuộc tập trận chung chỉ nhận được những cái nhìn e dè từ Đức và Ba Lan - vốn dĩ từ trước tới nay luôn đề cao vai trò của NATO. Cuối tuần qua, Ba Lan đã đưa ra thông báo phủ quyết toàn bộ cái gọi là kế hoạch hạt nhân châu Âu mà Tổng thống Macron đề xuất với ý định biến quốc gia hình lục lăng trở thành đầu tàu hạt nhân của toàn châu Âu.

Ba Lan cho rằng mọi tham vọng của ông Macron chưa thực sự rõ ràng, đồng thời nhấn mạnh sự cố chấp và tìm mọi cách để “câu view” dư luận khi Tổng thống Macron trong nhiều tuần trở lại đây liên tục khơi lại những điểm yếu hạt nhân của EU, nhấn mạnh những kẽ hở chết người trong bản thỏa thuận hạt nhân Iran 2015.

Mục đích sau cùng của ông Macron, theo giới truyền thông Ba Lan, ấy là tạo nên nỗi sợ viễn cảnh EU tan rã nếu Pháp không đứng lên làm trụ cột và vực dậy sức mạnh hạt nhân tiềm tàng của cả khối. Trong khi đó, Đức được coi là ứng viên sáng giá nhất trong quan hệ hợp tác với Pháp, nhiều khả năng giúp ông Macron tạo nên “tư duy châu Âu” ở bối cảnh hiện tại.

Vậy nhưng, khó khăn vẫn chồng chất khi chính ông Macron phải thừa nhận các cuộc thảo luận song phương với người đồng cấp, bà Angela Merkel, chưa hề suôn sẻ. Tại Đức, người dân phản đối hạt nhân, coi đây là chủ đề cấm kị. Sự chần chừ của Berlin đang dần làm chậm lại nỗ lực thiết lập ảnh hưởng bao trùm châu lục của Tổng thống Emmanuel Macron.

Giới quan sát đánh giá, mưu đồ của ông Macron dễ cầu nhưng khó thành, khi các quốc gia EU sẽ không chấp nhận để Paris thâu tóm hoàn toàn quyền quyết định sử dụng vũ khí hạt nhân. Phía NATO cho rằng Pháp nên cân nhắc lại tham vọng lãnh đạo EU vì nếu không tìm được sự kết nối sẽ dẫn tới thiếu hỗ trợ cần thiết trước nguy cơ chiến tranh hạt nhân.

Với NATO, quan hệ xuyên Đại Tây Dương, dưới “chiếc ô” hạt nhân đủ lớn của Mỹ, là điểm then chốt để có thể trụ vững trước bất cứ mối đe dọa nào. Thế nên, bất chấp việc Pháp có tiềm lực hạt nhân lớn, có thể giúp EU không còn phải dựa dẫm vào xứ cờ hoa, vai trò và khả năng dẫn dắt “lục địa già” của Paris cùng nhà lãnh đạo Macron vẫn còn rất lâu nữa mới được công nhận...

Nam Hồng

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.