Chèo cổ và chỗ đứng trong lòng khán giả

Nghệ thuật truyền thống nói chung và nghệ thuật chèo nói riêng đã từng có vị trí rất quan trọng trong lòng khán giả. Giờ đây, với sự phát triển của Internet, rất nhiều hình thức giải trí mới thu hút khán giả trẻ, vì thế những nhà quản lý và những nghệ sĩ chèo đã luôn tìm tòi để làm sao đưa sân khấu nhà hát chèo sáng đèn…

Không phụ lòng mong mỏi của những nghệ sĩ và những người làm nghề, những người luôn đau đáu với nghệ thuật chèo, tối 25/8 vừa qua, vở chèo "Quan âm Thị Kính" đã được tái hiện… Theo chia sẻ của NSƯT Thu Huyền, Phó Giám đốc Nhà hát Chèo Hà Nội thì đêm diễn đã thực sự thành công, rất nhiều khán giả muốn đi xem nhưng Ban tổ chức đã bán hết vé. Có mặt trong đêm diễn, tôi đã thực sự xúc động vì sự trở lại đông đúc của khán giả yêu mến nghệ thuật chèo.

Chèo cổ và chỗ đứng trong lòng khán giả -0

"Quan âm Thị Kính" là một trong những chèo cổ nổi tiếng, được nhiều nhà hát dàn dựng. Thời khi chưa có Internet và truyền hình, những vở chèo được các nghệ sĩ diễn trực tiếp trên những sân khấu sân đình của các làng quê. Chính vì vậy mà các nhân vật rất gần gũi. Chèo gần như là loại hình giải trí chính thời bấy giờ, và nhiều vở diễn gần như là khán giả thuộc nội dung, kịch bản.

 Tích chèo "Quan âm Thị Kính" có nhân vật Thị Kính. Thị Kính là vợ của Thiện Sĩ. Thị Kính đẹp người đẹp nết, nhưng đã bị oan. Trong lúc chồng ngủ, Thị Kính cầm dao cắt râu mọc ngược trên mặt chồng. Đúng lúc này Thiện Sĩ trở dậy. Thị Kính bị kết tội oan mưu giết chồng. Bị oan ức không giải thích được, Thị Kính đành đóng giả trai và đi tu, trở thành chú tiểu Kính Tâm. Trong thời gian ở chùa, Kính Tâm bị Thị Màu đổ oan tội thông dâm, khiến Thị Màu chửa hoang. Kính Tâm bị làng phạt vạ, nhưng vẫn yêu thương và chăm sóc đứa con của Thị Màu. Đến khi Kính Tâm kiệt sức qua đời, mọi nỗi oan ức mới được phơi bày.

Có lẽ đóng đinh trong khán giả những lứa tuổi trung niên là cô Thị Màu có ánh mắt lúng liếng do nghệ sĩ Thu Huyền thể hiện cùng dàn nghệ sĩ gạo cội của Nhà hát Chèo những năm xưa như nghệ sĩ Quốc Chiêm, nghệ sĩ Thúy Mùi, nghệ sĩ Quốc Anh, nghệ sĩ Xuân Hinh… Nhưng giờ đây, thế hệ nghệ sĩ ấy hầu như đã đến tuổi nghỉ ngơi, còn một số nghệ sĩ đang công tác, nhưng lại giữ những vị trí quản lý trong nhà hát. Và sự trở lại lần này của vở chèo "Quan âm Thị Kính" là do các nghệ sĩ trẻ Nhà hát Chèo Hà Nội thể hiện như nghệ sĩ Hồng Thắm (Thị Kính), Hồng Vân (vai Thị Màu), Trúc Mai (Mẹ Đốp), nghệ sĩ Quang Trưởng (vai Thiện Sĩ), Lê Đạt (Mãng Ông), bên cạnh những nghệ sĩ kỳ cựu của Nhà hát Chèo Hà Nội đã mang lại cho chèo hơi thở mới.

Bản phục dựng lần này do Nghệ sĩ ưu tú Quốc Chiêm, nguyên Giám đốc Nhà hát Chèo thực hiện. Tuy đã về hưu nhưng ông vẫn tâm huyết với bộ môn nghệ thuật chèo. Vì thế nên do các nghệ sĩ trẻ vào vai nhưng ông đã tinh chỉnh trau chuốt để đảm bảo đúng tinh thần và lề lối của chèo cổ, nhưng lồng vào đó là hơi thở của thời hiện tại, với giọng điệu của ngày hôm nay.

Sự trở lại với sân khấu chèo đông đúc như đêm diễn vừa qua cho thấy nghệ thuật chèo vẫn luôn có chỗ đứng trong lòng khán giả. Các nghệ sĩ chèo đã tìm tòi, làm thế nào để đưa loại hình chèo cổ đến được giới trẻ. Cốt truyện thì không thể thay đổi, nhưng những nghệ sĩ đã làm mới về mặt ngôn ngữ và phong cách biểu diễn, khiến cho vở chèo dễ tiếp cận với khán giả trẻ tuổi ngày hôm nay. Thực vậy, trong đêm diễn, những tràng vỗ tay, những tiếng cười giòn giã, những tiếng nấc sụt sùi của khán giả minh chứng cho cảm xúc chân thật và mãnh liệt mà vở diễn đã mang lại.

Giới trẻ ngày nay, có thể chỉ biết đến Thị Màu tính cách lẳng lơ, ánh mắt lúng liếng mà không biết đến đó là nhân vật nào, ở đâu. Khi đã trở thành văn hóa truyền thống, rất cần phục dựng, làm mới để đưa đến cho tầng lớp khán giả trẻ hiểu về nghệ thuật sân khấu chèo. Nhà hát Chèo Hà Nội đã và đang làm điều đó.

Tới đây theo kế hoạch, nhà hát sẽ phục dựng nhiều vở chèo cổ. Hy vọng bằng sự tâm huyết của các nghệ sĩ, sân khấu nhà hát chèo sẽ thường xuyên sáng đèn, để những vở chèo cổ sẽ luôn có sức sống trong thời hiện đại ngày nay.

Khánh Linh

Các tin khác

Văn hóa, thể thao Phú Thọ: Sức sống mới từ Đất Tổ

Văn hóa, thể thao Phú Thọ: Sức sống mới từ Đất Tổ

Từ những lễ hội truyền thống, chương trình nghệ thuật phục vụ nhân dân đến các sân chơi thể thao sôi nổi ở cơ sở, năm 2026 đang ghi dấu một bước chuyển mạnh mẽ của đời sống văn hóa, thể thao Phú Thọ. Trong không gian mới sau sắp xếp đơn vị hành chính, các giá trị văn hóa được tiếp tục gìn giữ, lan tỏa, trong khi phong trào thể dục, thể thao ngày càng đi vào chiều sâu, trở thành động lực nâng cao sức khỏe, tinh thần và chất lượng cuộc sống của người dân.

Tự tin phục dựng điện Kính Thiên – biểu tượng quyền lực của triều đình Đại Việt?

Tự tin phục dựng điện Kính Thiên – biểu tượng quyền lực của triều đình Đại Việt?

Sau 15 năm nghiên cứu chuyên sâu, những tư liệu về Điện Kính Thiên ngày càng được làm sáng rõ. Nhiều nhà khoa học nhận định, những tư liệu hiện có đã đủ cơ sở để tự tin phục dựng Điện Kính Thiên – biểu tượng quyền lực, công trình quan trọng bậc nhất của kinh đô Thăng Long xưa. Nếu hoàn thành, đây sẽ kỳ tích.

Loạt phát hiện khảo cổ mới giúp nhận diện đầy đủ điện Kính Thiên

Loạt phát hiện khảo cổ mới giúp nhận diện đầy đủ điện Kính Thiên

Hàng loạt phát hiện mới về điện Kính Thiên từ đợt khai quật khảo cổ lần thứ 4 năm 2026 được công bố ngày 14/9, cung cấp thêm nhiều tư liệu mới, quan trọng về quy mô, kiến trúc móng nền, móng cột, vật liệu xây dựng,... điện Kính Thiên, giúp nhận diện tương đối đầy đủ về Chính điện Kính Thiên và không gian Chính điện Kính Thiên.

Nghị quyết 26 NQ/TW đặt du lịch vào bệ phóng phát triển lên tầm cao mới

Nghị quyết 26-NQ/TW đặt du lịch vào bệ phóng phát triển lên tầm cao mới

Nghị quyết 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới của Bộ Chính trị cùng với những Nghị quyết trụ cột khác đã tạo ra những cơ hội, xung lực mới cho du lịch phát triển… Đây là khẳng định của Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Hà Văn Siêu trong cuộc phỏng vấn ngày 7/9 do Báo Công an nhân dân thực hiện.

Masterise Group đồng hành cùng Miss World 2026: Khi những chuẩn mực thế giới hội tụ tại Việt Nam

Masterise Group đồng hành cùng Miss World 2026: Khi những chuẩn mực thế giới hội tụ tại Việt Nam

Ngày 5/9/2026, Masterise Group chính thức đồng hành cùng Miss World 2026 với vai trò Nhà tài trợ Kim cương. Lần đầu tiên trong lịch sử 75 năm, Miss World được tổ chức tại Việt Nam, đánh dấu một điểm gặp gỡ đặc biệt giữa các nền văn hóa, những giá trị và chuẩn mực mang tầm quốc tế.

Nghệ thuật Cải lương khơi dậy lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ

Nghệ thuật Cải lương khơi dậy lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ

Nằm trong chuỗi chương trình Lý luận phê bình văn học nghệ thuật, chiều 4/9, Hội đồng Lý luận Văn học Nghệ thuật TP Hồ Chí Minh phối hợp cùng Ban Tuyên giáo Thành ủy, Đài Phát thanh - Truyền hình TP Hồ Chí Minh (TFS) tổ chức buổi Tọa đàm chuyên sâu với chủ đề: “Nghệ thuật Cải lương - Ký ức lịch sử và Mã văn hóa dân tộc”.

Giữ hồn đại ngàn qua những thanh âm Bru-Vân Kiều

Giữ hồn đại ngàn qua những thanh âm Bru-Vân Kiều

Đối với đồng bào Bru-Vân Kiều, văn hóa không chỉ hiện hữu trong những lễ hội được tổ chức theo mùa, những bộ trang phục thổ cẩm rực rỡ hay âm thanh của cồng chiêng giữa đại ngàn. Văn hóa còn nằm trong từng làn điệu dân ca, tiếng sáo, tiếng đàn, trong cách làm một nhạc cụ và những nghi thức được người già truyền lại cho người trẻ. Đó là mạch nguồn âm thầm nuôi dưỡng bản sắc cộng đồng qua bao thế hệ.

Viettel Media và Trung tâm Đo kiểm Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử hợp tác chiến lược

Viettel Media và Trung tâm Đo kiểm Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử hợp tác chiến lược

Sáng 28/8, tại Hà Nội, Trung tâm Đo kiểm phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử thuộc Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) và Công ty TNHH MTV Truyền thông Viettel (Viettel Media) tổ chức lễ ký kết hợp tác chiến lược, hướng tới nâng cao hiệu quả quản lý, phát triển và khai thác các nền tảng, dịch vụ nội dung số trong môi trường truyền thông hiện đại.

Sao Nhập Ngũ 2026: Hành trình tôi luyện trí bền nơi đầu sóng

Sao Nhập Ngũ 2026: Hành trình tôi luyện trí bền nơi đầu sóng

Lần đầu tiên sau 16 mùa phát sóng, hành trình của Sao Nhập Ngũ vươn ra quần đảo Trường Sa. Giữa biển trời thiêng liêng của Tổ quốc, tám nghệ sĩ không chỉ đối diện với những thử thách trong môi trường quân ngũ mà còn có cơ hội sống, rèn luyện và cảm nhận sâu sắc hơn sự hy sinh thầm lặng của những người lính nơi đầu sóng.

Tuổi trẻ chung tay phòng, chống mua bán người

Tuổi trẻ chung tay phòng, chống mua bán người

Ngày 8/8, Công an TP Hồ Chí Minh phối hợp Thành đoàn TP Hồ Chí Minh tổ chức vòng chung kết Hội thi “Tuổi trẻ chung tay phòng, chống mua bán người” năm 2026. Sự kiện là hoạt động trọng tâm hưởng ứng Ngày thế giới phòng, chống mua bán người và Ngày toàn dân phòng, chống mua bán người (30/7).

Võ cổ truyền Công an nhân dân bứt phá ấn tượng

Võ cổ truyền Công an nhân dân bứt phá ấn tượng

Trải qua nhiều ngày tranh tài sôi nổi, Giải vô địch các câu lạc bộ (CLB) võ cổ truyền quốc gia lần thứ XV năm 2026 vừa chính thức khép lại tại Quảng trường Nguyễn Tất Thành, phường Quy Nhơn (Gia Lai).