Trái ngược với nhu cầu cấp thiết đó, việc xây dựng mới các công trình đảm bảo cấp điện cho Thủ đô liên tục chậm tiến độ so với quy hoạch vì vướng mắc trong giải phóng mặt bằng. Mùa cao điểm sử dụng điện sắp đến khiến lãnh đạo TP đã phải có ý kiến chỉ đạo các huyện “muộn nhất” là ngày 20/4 vừa qua phải bàn giao mặt bằng cho 2 công trình đường dây cấp bách. Nhưng đến nay, tiến độ vẫn giậm chân tại chỗ.
Theo quy hoạch lưới điện Hà Nội giai đoạn 2011 - 2015 (có xét đến năm 2020), sẽ có 8 trạm biến áp và các đường dây 220kV phải xây dựng mới để bảo đảm cấp điện cho nhu cầu của thành phố. Tuy nhiên, sau 4 năm thực hiện quy hoạch, mới chỉ khoảng 20% khối lượng công việc được hoàn thành với trạm biến áp Vân Trì đã xong và dự kiến sẽ có thêm trạm biến áp Thành Công đi vào hoạt động trong năm nay. Trong số 9 trạm biến áp 110kV thuộc vùng 1 bảo đảm cấp điện cho một số quận trung tâm, nay cũng mới chỉ đóng điện được 2 trạm. Nguyên nhân chủ yếu khiến các dự án điện chậm tiến độ vẫn là giải phóng mặt bằng. Chậm tiến độ các công trình khiến việc cấp điện cho Hà Nội thiếu ổn định và thiếu an toàn, dù đã có “hỗ trợ” từ việc nhu cầu điện tăng thấp hơn dự kiến trong mấy năm qua.
Hiện cấp bách nhất là 2 dự án đường dây 220kV Vân Trì – Chèm và Hà Đông – Thành Công. Khởi công từ tháng 12/2012, dự kiến đóng điện giai đoạn 1 tháng 12/2013, nhưng đến nay đường dây Vân Trì – Chèm vẫn chưa kéo được dây do có 33 hộ dân có đất, nhà ở nằm trong hành lang tuyến vẫn chưa được đền bù. Được biết, hiện 100% hố móng đã được bàn giao và đã trồng xong cột, chỉ còn vướng mắc trong đền bù để kéo dây qua vườn, ruộng của dân. Theo quy định của UBND TP Hà Nội, việc đền bù cho người dân tuân theo nguyên tắc “giá thị trường”, nhưng đó là một khái niệm rất chung chung, bởi hiện không ai biết giá thị trường là bao nhiêu. Do vậy, đơn giá phải đợi UBND các huyện khảo sát để đưa ra làm căn cứ, nhưng việc này tiến hành quá chậm khiến cả quyền lợi của chủ đầu tư lẫn người dân đều bị ảnh hưởng.
Trước mắt, để bảo đảm cấp điện cho Hà Nội, EVN đã yêu cầu sử dụng tối đa công suất các trạm biến áp 220 kV đang vận hành, đồng thời nâng cấp hàng loạt đường dây 110kV để truyền tải công suất từ các trạm 220kV Chèm, Sóc Sơn, Mai Động, Hà Đông. Tuy nhiên, vào mùa hè, nhu cầu sử dụng điện sẽ tăng đột xuất khiến lo lắng về an toàn cấp điện lên cao hơn. Với tình hình cấp bách như vậy, vào tuần trước, Phó chủ tịch UBND TP. Hà Nội Nguyễn Văn Sửu đã chỉ đạo các huyện phải bàn giao mặt bằng muộn nhất là ngày 20/4 cho Tổng Công ty Truyền tải điện quốc gia triển khai 2 dự án trên để đảm bảo đủ điện cho Hà Nội trong mùa hè này và các năm tiếp theo. Tuy nhiên, đã qua thời điểm “muộn nhất” cả tuần, mặt bằng vẫn chưa được bàn giao, vẫn với những vướng mắc cũ.
Trao đổi với PV Báo CAND, ông Nguyễn Tiến Thắng – Trưởng phòng Quản lý điện năng (Sở Công thương Hà Nội) cho biết: Hiện các trạm biến áp và các đường dây 220kV của Hà Nội đều đã ở trong thế “kiễng chân” để đáp ứng nhu cầu. Vào mùa hè, khi nhu cầu điện tăng lên, “hậu quả” của việc chậm tiến độ các công trình trên sẽ là ảnh hưởng đến chất lượng, độ tin cậy của hệ thống điện, đến an toàn cấp điện. Mặc dù Hà Nội có dự phòng công suất, nhưng lưới không có dự phòng nên việc dự phòng công suất cũng là vô nghĩa, bởi không có gì để truyền tải đến những nơi thiếu. Đáng nói hơn, nếu một đường dây hoặc một trạm biến áp 220kV có sự cố có thể dẫn đến tình huống cực kỳ nguy hiểm là rã lưới, có thể gây mất điện nửa thành phố.
Được biết, UBND TP Hà Nội mới đây đã lại có công văn giao cho Sở Công thương Hà Nội đôn đốc các huyện nhanh chóng giải quyết các thủ tục hành chính, bàn giao mặt bằng. Ông Nguyễn Tiến Thắng cho biết Sở cũng đã có văn bản thúc giục các huyện, hi vọng hết tháng 5 sẽ hoàn thành được các công trình trên. Tuy nhiên, vấn đề hiện nay vẫn phải trông đợi UBND các huyện Đông Anh, Thường Tín, Hoài Đức thực sự vào cuộc để bàn giao mặt bằng sớm
