Sự cố vỡ đập thủy điện Đakrông 3:

Cần sớm tìm nguyên nhân, giúp dân ổn định cuộc sống

Sau gần 2 năm thi công, đưa vào sử dụng, công trình thủy điện Đakrông 3 nằm trên địa bàn xã Tà Long, huyện Đakrông, Quảng Trị, đã bị vỡ đập. Điều đáng nói, trong khi khu vực lòng hồ vẫn còn 13 hộ dân sinh sống, chủ đầu tư đã tùy tiện tích nước vận hành, còn chính quyền, ngành chức năng địa phương thì thiếu trách nhiệm với người dân.

Công trình thủy điện Đakrông 3 do Công ty cổ phần Thủy điện Trường Sơn (trụ sở TP Đồng Hới, Quảng Bình) làm chủ đầu tư, Công ty Tân Hoàn Cầu (trụ sở Quảng Trị) là đơn vị thi công và đơn vị giám sát là Công ty cổ phần Tư vấn điện Quảng Bình. Công trình hoàn thành, tích nước vào ngày 18/9 và đóng điện vào ngày 5/10. Trong khi đó, khu vực lòng hồ vẫn còn 13 hộ dân của xã Tà Long đang sinh sống tại đây.

Tìm hiểu sự việc, chúng tôi được biết, tháng 9/2012, chủ đầu tư công trình này đã gửi thông báo việc tích nước cho Sở Công thương tỉnh Quảng Trị. Nhưng, từ đó đến thời điểm công trình bị vỡ đập, Sở này không hề cử cán bộ đi kiểm tra việc tích nước nói trên. Trong khi đó, Hội đồng Nghiệm thu thuộc Tập đoàn Điện lực Việt Nam lại cấp phép hòa lưới điện quốc gia cho công trình và Điện lực tỉnh Quảng Trị đã tiến hành đấu nối lên khoảng cột 91-92 đường dây 35kV Đakrông - LaLay thuộc xuất tuyến 371 trạm 110kV Khe Sanh tại xã Tà Long, huyện Đakrông.

Ông Phạm Văn Hùng, Phó Chủ tịch UBND huyện Đakrông bức xúc: “Việc chưa đền bù, di dời các hộ dân trong khu vực lòng hồ là sai”. Nói thì nói vậy, song thực tế suốt gần 2 năm qua, chính quyền huyện Đakrông và tỉnh Quảng Trị chưa có bất kỳ động thái nào thiết thực để buộc chủ đầu tư phối hợp giải quyết đền bù, di dân đến nơi an toàn (!)...

Sau sự cố vỡ đập, gây thiệt hại lớn về kinh tế, đe dọa tính mạng của người dân, UBND tỉnh Quảng Trị mới có đoàn kiểm tra thực tế và ông Trần Anh Tuấn, Phó Văn phòng UBND tỉnh làm Trưởng đoàn, rốt cuộc cũng đưa ra được giải pháp sau một “sự việc đã rồi”. Cụ thể, phần thượng lưu kết hợp UBND xã, huyện để bổ sung, đền bù và di dời dân. Phần hạ lưu, cần có sự thoả thuận với người dân để kịp thời đền bù thiệt hại cho bà con (!?)...

Sáng 15/10, chúng tôi có mặt tại xã Tà Long. Nhớ lại sự cố vỡ đập hôm 7/10, bà Hồ Thị Muôn ở bản Pa Hy vẫn chưa hết bàng hoàng: “Sáng sớm hôm đó, mình cùng với mấy người ở bản ra sông đãi vàng thì bất ngờ nghe một tiếng ầm như tiếng bộc phá nổ. Mình nghĩ có người đánh cá bằng thuốc nổ, nhưng khi nhìn về phía đập thủy điện thì thấy nước ở đó chảy rất dữ, từng mảng lớn bê tông, sắt thép bị cuốn trôi. Chỉ lát sau, mình và mấy người bị dòng nước này dâng cao, đuổi về tới bản”.

Bà Hồ Thị Hoa, Phó Chủ tịch UBND xã Tà Long cho biết: Hậu quả của vỡ đập thủy điện Đakrông 3 đã làm cho toàn bộ diện tích lúa, sắn chưa thu hoạch của người dân ở tổ 5, thôn Pa Hy bị hư hỏng hoàn toàn, 28 bao lúa, sắn của người dân đã thu hoạch ở đây cũng đã bị dòng nước cuốn trôi.

Vỡ đập thủy điện Đakrông 3, đến sáng 15/10, nước ở thượng nguồn vẫn đổ về rất dữ dội.
Vỡ đập thủy điện Đakrông 3, đến sáng 15/10, nước ở thượng nguồn vẫn đổ về rất dữ dội.

Ông Hồ Văn Linh, Chủ tịch UBND xã Đakrông nói rằng, hiện nay thiệt hại của người dân trên địa bàn xã chưa thống kê được, nhưng rất lớn, chủ yếu là lúa và hoa màu. Rất may, hôm vỡ đập, bà con nhanh chân chạy thoát lên núi chứ không thì không biết bao nhiêu người đã bị chết oan ức do sự cố này gây ra. Việc tích nước mà không thông báo cho xã biết, rồi để xảy ra sự cố trên là một việc làm không thể chấp nhận được.

Tùy tiện vậy, nhưng ông Nguyễn Thanh Hải, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Thủy điện Trường Sơn, khi được hỏi đến sự cố vỡ đập trên, lại bao biện rằng công ty tích nước lòng hồ, đấu điện để chạy thử; hạng mục bị vỡ là do chưa được thi công hoàn thiện (?). Lại nói về sự cố vỡ đập, ông Phạm Văn Hùng, Phó Chủ tịch UBND huyện Đakrông xác nhận: Sau sự cố, nhà đầu tư, đơn vị thi công không hề báo cáo sự việc với chính quyền, ngành chức năng địa phương để cùng phối hợp giải quyết. Thậm chí, họ còn giấu sự việc và ngăn cản người làm nhiệm vụ vào đây kiểm tra.

Dư luận đề nghị chủ đầu tư, chính quyền địa phương sớm xác định nguyên nhân vỡ đập, giúp dân ổn định cuộc sống.

Sông Đakrông (nhánh Tây qua địa bàn các xã Tà Long, Húc Nghì, Tà Rụt…) với chiều dài 50km đang phải gánh trên mình 4 công trình thủy điện được xây dựng theo kiểu bậc thang. Mỗi khi xảy ra sự cố như trên là vô cùng nghiêm trọng, bởi nó không chỉ gây thiệt hại đến tài sản mà còn tính mạng của hàng nghìn con người đang sinh sống dọc hai bờ sông này. Sau sự cố vỡ đập thủy điện Đakrông 3 cho thấy việc thi công công trình này chưa đảm bảo về chất lượng.

Theo ghi nhận của PV, những mảng bê tông bị vỡ được đúc đổ cát, sạn, xi măng lẫn đất bùn và gỗ mục. Sắt thép ở đây cũng có kích cỡ nhỏ và không được tổ chức, liên kết thành khối với số bê tông này. Khi đưa ra các bằng chứng trên, lãnh đạo Sở Công thương Quảng Trị cho biết sẽ sớm đề nghị ngành chức năng kiểm tra chất lượng công trình.

T.B.

GS.TS Vũ Trọng Hồng – nguyên Thứ trưởng Bộ Thủy lợi, Chủ tịch Hội Thủy lợi Việt Nam :

Trao đổi với PV Báo CAND chiều 15/10, GS.TS Vũ Trọng Hồng cho rằng: “Cần phải xem lại thiết kế của Đakrông 3. Chủ đầu tư cho rằng, công trình thi công chưa xong, mưa lũ bất thường đã khiến tường chắn không đủ lực dẫn đến vỡ đập. Tuy nhiên, các công trình thủy điện khi xây dựng đều phải tính toán tới yếu tố thủy văn, chế độ dòng chảy. Rõ ràng thiết kế của Đakrông 3 không đạt yêu cầu khi không lường hết được rủi ro có thể xảy ra. Chủ đầu tư không thể đổ lỗi cho thiên nhiên để rũ bỏ trách nhiệm.

Một vấn đề cần làm sáng tỏ là ai cho phép Đakrông 3 tích nước khi chưa hoàn thiện xây dựng? Theo đúng quy trình, trước khi tích nước phải có kết luận của Hội đồng Nghiệm thu Nhà nước đánh giá công trình đã đảm bảo yêu cầu tích nước phát điện. Phía trên thượng lưu của Đakrông 3 có tới 3-4 bậc thang thủy điện khác. Các hồ chứa đều đang vận hành, thậm chí có hồ đang xả lũ. Bởi vậy, việc Đakrông 3 tích nước là việc làm mạo hiểm”.

TS Đào Trọng Tứ - nguyên Phó Tổng thư ký Ủy ban sông Mê Kông Việt Nam, thành viên Mạng lưới Sông ngòi Việt Nam :

“Đakrông 3 vỡ đập chỉ sau 15 ngày hòa lưới điện quốc gia là điều không thể chấp nhận được. Trên thế giới cũng như ở Việt Nam , vỡ đập thường xảy ra khi có lỗi thiết kế, thi công. Muốn xây đập bền vững phải rất công phu. Khi xưa làm đập Thạch Nham (Quảng Ngãi), hàng trăm công nhân phải nạo vét sạch sẽ nền móng rồi mới đổ bê tông.

Hiện nay, các địa phương ồ ạt làm thủy điện, không tham vấn ý kiến chuyên gia, dẫn tới việc những người làm thủy điện đơn thuần chỉ bởi tư duy kinh tế, không có chuyên môn, không phải dân thủy lợi. Trong khi thủy điện là hạng mục công trình đặc biệt, rất phức tạp, tác động lớn tới môi trường và dân sinh, yếu tố an toàn luôn phải đặt lên hàng đầu. Lúc này cần phải lấy mẫu bê tông kiểm tra để đánh giá chất lượng thi công đập Đakrông 3”.

TS Tứ cũng nhấn mạnh rằng, Đakrông 3 sẽ là tín hiệu đầu tiên cảnh báo nguy cơ mất an toàn từ những thủy điện nhỏ. Hiện cả nước có gần 300 đập vừa và nhỏ, gần 1.000 đập thủy lợi. Nếu không may gặp thời tiết bất lợi, mưa lũ kéo dài sẽ rất nguy hiểm, nhất là khi Việt Nam chưa xây dựng được qui trình quốc gia về giám sát an toàn đập.

GS Hồng cũng bày tỏ lo ngại: “Hệ thống bậc thang thủy điện ở miền Trung có thể lặp lại kịch bản “Đakrông 3” khi mùa mưa lũ đang đến gần bởi Việt Nam hiện đang thiếu hẳn quy chế vận hành liên hồ chứa (hiện mới đang xây dựng cho hồ thủy điện Sơn La, Tuyên Quang, Hòa Bình). Nếu các hồ đồng loạt xả lũ sẽ dẫn tới lũ chồng lũ, có thể vỡ đập. Công nghệ xây dựng thủy điện lạc hậu, lại thiếu hẳn đội ngũ chuyên gia giỏi. Nhiều vị trí địa chất xấu, chủ đầu tư vẫn quyết tâm xây, chỉ cần mang lại hiệu quả kinh tế. Nhiều công trình chạy đua tiến độ, tích nước càng sớm càng tốt đã dẫn tới làm ẩu, phải trả giá đắt”

Khánh Vy thực hiện

Thanh Bình

Các tin khác

Siết chặt các biện pháp bảo vệ đàn cá voi vùng biển Cù Lao Mái Nhà

Siết chặt các biện pháp bảo vệ đàn cá voi vùng biển Cù Lao Mái Nhà

Hôm nay (20/5), ông Nguyễn Hùng Dũng, Chủ tịch UBND xã Ô Loan, tỉnh Đắk Lắk đã ký văn bản chỉ đạo Công an, Quân sự cùng các phòng, ban, mặt trận, tổ chức chính trị - xã hội ở địa phương và Đồn biên phòng An Hải tăng cường các biện pháp bảo vệ các loài động vật biển.

Việt Nam đứng thứ 2 tại Olympic Tin học Châu Á Thái Bình Dương

Việt Nam đứng thứ 2 tại Olympic Tin học Châu Á Thái Bình Dương

Với kết quả 6/6 học sinh đoạt giải, trong đó có 2 huy chương Vàng (HCV),  4 huy chương Bạc (HCB), đội tuyển Olympic Tin học Việt Nam xuất sắc đứng thứ 2 toàn đoàn (đồng hạng với Nhật Bản) sau đội tuyển Nga đứng thứ nhất. Thành tích này giúp Việt Nam tiếp tục duy trì vị thế dẫn đầu trong khu vực Đông Nam Á.

Cải tạo chung cư cũ, người dân được chọn 4 phương án tái định cư

Cải tạo chung cư cũ, người dân được chọn 4 phương án tái định cư


Thành phố Hà Nội dự kiến khi thực hiện cải tạo, xây lại nhà chung cư, người dân được lựa chọn một trong 4 hình thức gồm tái định cư tại chỗ, nhận nhà ở tái định cư tại địa điểm khác, nhận tiền bồi thường hoặc kết hợp nhận nhà và tiền. Đáng chú ý, căn hộ tái định cư được bố trí có diện tích, chất lượng, tiêu chuẩn kỹ thuật cao hơn hoặc tương đương căn hộ cũ. 

Tiếp tục tôn vinh những tấm gương thanh niên tiêu biểu

Tiếp tục tôn vinh những tấm gương thanh niên tiêu biểu

Theo Bí thư Trung ương Đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên (LHTN) Việt Nam Nguyễn Tường Lâm, chương trình Tỏa sáng Nghị lực Việt đã vinh danh 98 tấm gương thanh niên khuyết tật tiêu biểu, đã hỗ trợ 10 dự án khởi nghiệp xuất sắc của thanh niên khuyết tật với tổng kinh phí 500 triệu đồng.

Trồng hàng nghìn cây mai anh đào trong rừng

Hướng tới kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 – 19/5/2026) và hưởng ứng Festival Hoa Đà Lạt – Lâm Đồng lần thứ XI năm 2026, ngày 19/5, tại tiểu khu 144B, UBND phường Lâm Viên – Đà Lạt (Lâm Đồng), đã long trọng tổ chức lễ phát động “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ”.

 Đắk Lắk: Lại xảy ra vụ chó nghi dại tấn công nhiều người

Đắk Lắk: Lại xảy ra vụ chó nghi dại tấn công nhiều người

Cùng với việc tư vấn hướng dẫn 4 người dân bị con chó nghi dại tấn công ở khu phố Phước Bình Bắc, phường Phú Yên, tỉnh Đắk Lắk, lực lượng chức năng ở phường này đang tìm kiếm những người đã tiếp xúc và những con vật khác có liên quan đến một con chó đã bị đập chết ở khu phố Lộc Đông, có kết quả xét nghiệm dương tính với virus dại.

Đồng bào các dân tộc vùng cao ở Huế tự hào mang họ Bác Hồ

Đồng bào các dân tộc vùng cao ở Huế tự hào mang họ Bác Hồ

Suốt hàng chục năm qua, đã có hàng nghìn người dân thuộc đồng bào các dân tộc thiểu số ở miền núi A Lưới và Nam Đông (TP Huế) tình nguyện mang họ Bác Hồ kể từ ngày Bác Hồ qua đời vào năm 1969. Trong thời kỳ kháng chiến, học tập và làm theo lời Bác dạy, đồng bào các dân tộc mang họ Bác Hồ đã gan dạ, dũng cảm giết giặc, góp sức giải phóng quê hương, nhiều người trong số đó trở thành Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (LLVTND). Ngày nay, đồng bào các dân tộc trên dãy Trường Sơn ở phía Tây của TP Huế tiếp tục nỗ lực thi đua lao động sản xuất để xây dựng cuộc sống mới.

Cảnh báo ô nhiễm môi trường từ chất thải nguy hại tại các garage ô tô

Cảnh báo ô nhiễm môi trường từ chất thải nguy hại tại các garage ô tô

Những năm gần đây, cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội, đời sống của người dân trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk ngày càng được nâng cao, kéo theo nhu cầu sở hữu và sử dụng ô tô tăng mạnh. Cùng với đó là các xưởng sửa chữa, bảo dưỡng ô tô xuất hiện ngày càng nhiều đã thải ra một lượng lớn chất thải nguy hại, gây nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường.

Phát động cuộc thi cơ sở y tế không khói thuốc lá lần thứ II

Phát động cuộc thi cơ sở y tế không khói thuốc lá lần thứ II

Theo Thứ trưởng Bộ Y tế, Quốc hội đã thống nhất cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng từ năm 2025. Vì vậy, cơ sở y tế càng phải đi đầu trong nhận diện, truyền thông, giám sát và ngăn chặn các sản phẩm này.

Phát hiện nhiều sai phạm tại Thẩm Mỹ Bee Hin

Phát hiện nhiều sai phạm tại Thẩm Mỹ Bee Hin

Ngày 19/5, Công an xã Phú Giáo (TP Hồ Chí Minh) kêu gọi những người từng thực hiện dịch vụ xâm lấn tại Thẩm Mỹ Bee Hin hãy trình báo để phục vụ công tác xác minh, xử lý vụ việc.

Phát hiện con voi nhà 44 tuổi chết trong rừng

Phát hiện con voi nhà 44 tuổi chết trong rừng

Ngày 19/5, Trung tâm Bảo tồn voi, cứu hộ động vật và Quản lý bảo vệ rừng Đắk Lắk (Trung tâm Bảo tồn voi) cho biết, một con voi nhà nặng khoảng 4,6 tấn, ở xã Buôn Đôn vừa được phát hiện chết trong rừng chưa rõ nguyên nhân.

Đại học Kinh tế Quốc dân có tân Giám đốc

Đại học Kinh tế Quốc dân có tân Giám đốc

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) Hoàng Minh Sơn vừa có Quyết định bổ nhiệm PGS.TS Bùi Đức Thọ, nguyên Chủ tịch Hội đồng Đại học Kinh tế Quốc dân làm Giám đốc Đại học Kinh tế Quốc dân nhiệm kỳ 2026-2030.