Trong mấy ngày gần đây, dư luận xôn xao trước việc Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) trong quá trình gia công lại vàng miếng SJC theo yêu cầu của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), đã thông báo phát hiện nhiều miếng vàng “phi SJC” không đủ tuổi. Điều này gây ra phản ứng trái chiều trong chính các DN kinh doanh vàng và khiến những người đang nắm giữ vàng “phi SJC” lo lắng.
Thông tin từ đại diện Công ty vàng bạc đá quý Sài Gòn (Cty SJC) cho biết: trong quá trình kiểm định vàng thương hiệu khác để dập thành vàng SJC, đơn vị này phát hiện nhiều miếng vàng không đủ tuổi. Cụ thể, trong 350.000 lượng vàng mà NHNN giao SJC gia công lại, có khoảng 310.000 lượng vàng phi SJC. Tuy nhiên, theo Công ty SJC hầu hết các đơn vị đưa vào kiểm định để dập lại vàng SJC đều phát hiện ra không đủ độ tuổi 4 con 9 (999,9) như ghi trên vàng. SJC cho biết khi phát hiện ra, họ đã trả lại không gia công.
Trao đổi với Báo CAND, đại diện Vụ Quản lý ngoại hối (NHNN) cho biết: cơ quan này đã nhận được báo cáo chi tiết từ SJC về số lượng vàng không đủ tuổi. Vấn đề này hiện đang gây tranh cãi vì máy kiểm định là của SJC, trong khi mỗi thương hiệu đều có một máy kiểm định riêng và họ đều bảo vệ bản thân mình. Về mức độ vàng không đủ tuổi, hầu hết là chệch ở con số cuối cùng, tức vàng 9999 thì rơi vào khoảng 9997-9998, tức là chỉ khoảng một phần nghìn. Thực ra, mức độ sai số cho phép rất mong manh. Hiện nay, NHNN vẫn đang tìm cách giải quyết và cũng chưa đưa ra một phướng án cụ thể nào, vì thực chất các miếng vàng “phi SJC” được kiểm định này vẫn là vàng miếng đang được lưu thông bình thường. NHNN đang nghiêng về phương án sẽ tinh luyện các lượng vàng chưa đạt chuẩn...
Vị này cũng cho biết: công việc kiểm định vàng rất mất thời gian, mỗi miếng vàng phải mất tới 3 phút. Thế nên với 350 nghìn lượng vàng, đòi hỏi phải có thời gian rất lớn. Chính vì thế, tiến độ gia công vàng của SJC chậm hơn so với dự kiến. Thực ra, trước khi thực hiện kiểm định vàng, NHNN cũng đã cho kiểm tra một loạt máy kiểm định của các DN khác so với SJC, nhưng đều không tương thích, nên không được chấp nhận. SJC được NHNN giao gia công vàng, phải chịu trách nhiệm về vàng miếng thành phẩm, nên bắt buộc phải lấy chuẩn bằng máy kiểm định của SJC.
Trong thời gian tới, NHNN cũng sẽ có phương án kiểm định và phương án đổi vàng để đảm bảo hài hòa giữa chính sách của Nhà nước, và lợi ích của cả người dân cũng như doanh nghiệp. Bởi vậy, người dân cần bình tĩnh vì thời gian này, vàng miếng phi SJC vẫn được lưu thông bình thường. “Thời gian tới” mà vị đại diện này ước lượng là khoảng 2 tuần.
Về phía Hiệp hội Kinh doanh vàng, ông Đinh Nho Bảng, Tổng Thư ký Hiệp hội cho rằng nếu cứ tranh cãi, thương hiệu nào cũng tự bảo vệ và cho mình mới đúng, mới chuẩn theo kiểu “sư nói sư phải, vãi nói vãi hay” thì khó mà đi đến hồi kết.
“Với vai trò là Hiệp hội, cũng thấy việc lấy một DN khác để kiểm định JSC là không thể được, mà lấy SJC làm chuẩn để kết luận các DN khác gian dối là cũng không ổn, vì hiện nay có dư luận cho rằng, hệ thống máy móc kiểm định của Công ty SJC thế giới không còn dùng nữa. Hơn nữa, một DN vừa sản xuất vừa kiểm định vàng của người khác thì không khách quan. Máy kiểm định vàng phải là máy chuyên nghiệp mới kiểm định vàng một cách khách quan được. Máy kiểm định này phải nằm trong cơ quan độc lập của Nhà nước, không nên nằm ở một DN nào cả. Trong vấn đề này, NHNN chỉ quản lý Nhà nước về thị trường vàng, còn chất lượng vàng lại thuộc quản lý của Cục Đo lường chất lượng (Bộ Khoa học và Công nghệ). Nếu DN đăng ký chất lượng một đằng nhưng chất lượng sản phẩm bán ra một nẻo, sẽ xử lý theo quy định của pháp luật về vi phạm đăng ký tiêu chuẩn, chất lượng hàng hoá”, ông Bảng nói.
Ông Bảng cũng cho biết thêm: Hiệp hội Kinh doanh Vàng Việt Nam đã vận động các hội viên thành lập Công ty cổ phần Kiểm định vàng bạc đá quý độc lập, với vốn điều lệ ban đầu khoảng 10 tỷ đồng với 7 DN tham gia góp vốn. Dự kiến, công ty sẽ bắt đầu hoạt động vào đầu năm 2013, có trụ sở đầu tiên ở TP Hồ Chí Minh...
