Đặc biệt, tỷ lệ nghiện hút thuốc trong thanh thiếu niên có chiều hướng tăng nhanh, với độ tuổi hút cũng sớm hơn. Ước tính, ngưỡng thấp nhất con số này sẽ là 70.000 người/năm vào năm 2030…
Trước thực trạng báo động đó, Chính phủ đã có Nghị quyết số 12 quy định Nhà nước thực hiện kiểm soát, lưu thông, tiêu thụ thuốc lá trên thị trường. Đưa thuốc lá vào nhóm mặt hàng kinh doanh có điều kiện, đồng thời quản lý chặt việc bán lẻ và cấm bán cho trẻ em dưới 18 tuổi. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, hàng ngày trên mỗi tuyến đường luôn có hàng chục xe bán thuốc lá lẻ lưu động, sẵn sàng phục vụ người nghiện hút thuốc từ sáng cho tới khuya nên việc quản lý mặt hàng này vẫn còn nhiều khó khăn.
Theo ông Nguyễn Thế An - Sở Công thương TP HCM, hiện nay Sở Công thương chỉ mới quản lý được các điểm bán lẻ thuốc lá "có tóc" bằng giấy phép với khoảng hơn 700 doanh nghiệp. Trong đó, có 51 doanh nghiệp được cấp phép bán buôn sản phẩm thuốc lá trên địa bàn thành phố. Còn đối với những người bán rong thì không thể quản lý được. Bởi, để dẹp được những người bán thuốc lá rong còn phải tính toán đến việc chuyển đổi nghề nghiệp cho họ chứ không thể nói dẹp là dẹp ngay được.
Thuốc lá lậu bị cơ quan chức năng tiêu hủy.
Bà Quách Tố Dung - Phó Giám đốc Sở Công thương TP HCM cho biết, Bộ Công thương cùng các Bộ, ngành khác đang lấy ý kiến góp ý cho dự thảo về quy hoạch hệ thống mạng lưới kinh doanh bán buôn, bán lẻ sản phẩm thuốc lá, thực hiện thí điểm tại TP HCM. Qua đó, để lập lại trật tự trong dịch vụ thương mại bán buôn, bán lẻ sản phẩm thuốc lá, giảm nguồn cung cầu sản phẩm thuốc lá, chống kinh doanh thuốc lá lậu, gian lận thương mại… với mục tiêu giảm tỷ lệ số người hút thuốc lá xuống còn 30% nam, dưới 2% nữ, dưới 7% là thanh thiếu niên và 80% nơi công cộng không có người hút thuốc lá.
Sau năm 2015, việc kinh doanh thuốc lá sẽ được thực hiện tại các chợ, trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng kinh doanh hợp pháp. Theo đó, sẽ cấm bán thuốc lá tại trụ sở cơ quan Nhà nước, lực lượng vũ trang, tổ chức chính trị xã hội, cơ sở giáo dục, cơ sở y tế, các nơi công cộng khác… và không cấp giấy phép kinh doanh mới cho các đơn vị kinh doanh sản phẩm thuốc lá cách các địa điểm trên dưới 200m. Bên cạnh đó, bán thuốc lá bằng máy bán hàng tự động và các hình thức bán hàng tự động không phép cũng sẽ bị cấm; có khu vực dành riêng cho sản phẩm thuốc lá, không được bày bán thuốc lá đan xen với các mặt hàng nông sản, thực phẩm khác. Đặc biệt, không dùng thuốc lá để khuyến mãi hoặc làm giải thưởng dưới mọi hình thức.
Bác sỹ Trịnh Văn Hiệp, Thường trực Ban chủ nhiệm Chương trình Phòng chống tác hại thuốc lá cho rằng, nếu dự thảo này được phê duyệt, đồng thời các lực lượng giữ trật tự đô thị và quản lý thị trường kiểm soát nghiêm ngặt hơn và các hoạt động thông tin, truyền thông giáo dục hoạt động tích cực hơn thì mục tiêu đề ra là có thể đạt được. Tuy nhiên, để làm được điều này, "cần có tính bền vững, lâu dài, kiên trì, tích cực và tự lực"
