Các CLB bóng đá Công an - hoài niệm và tương lai tươi sáng

Ký ức vàng son

Cuối năm 2000, bóng đá Việt Nam chính thức nâng cấp giải vô địch quốc gia theo hướng chuyên nghiệp hóa. Giải vô địch trong nước từ đó cũng mang tên gọi mới là V.League. Mùa giải đầu tiên của V.League 2000-2001 có 10 đội tham dự, với 3 đại diện của ngành Công an: Câu lạc bộ (CLB) Công an Hà Nội, Công an TP Hồ Chí Minh và Công an Hải Phòng.

Cái tên của ba đội bóng trên đã trở thành một phần lịch sử bóng đá Việt Nam. Họ không chỉ để lại ký ức sâu sắc trong lòng người hâm mộ bằng sự tồn tại, mà còn mang đến những khoảnh khắc không bao giờ phai. Mỗi đội bóng khi ấy đều sở hữu không ít con người xuất sắc, trở thành nền tảng cho đội bóng quê hương, cũng như tuyển quốc gia.

Những huấn luyện viên (HLV), cựu cầu thủ một thời của bóng đá Việt Nam giờ đây vẫn thỉnh thoảng chia sẻ hình ảnh chụp cùng gương mặt vang bóng một thời, từng thi đấu cho CLB Công an Hà Nội: Vũ Minh Hiếu. Cầu thủ tấn công tài hoa, đại diện cho bóng đá Thủ đô hơn 20 năm trước thậm chí được nhắc tên trong văn hóa đại chúng, để anh trở thành nhân vật không quên.

"Minh Hiếu ra, Lê Huỳnh Đức thay vào/Anh sút xa, ghi bàn thắng một đều". Câu hát vui trong một tiểu phẩm kịch do nghệ sĩ Xuân Bắc trình diễn trước đây, đã đề cập tới cả 2 gương mặt biểu tượng của bóng đá Công an. Bên cạnh Minh Hiếu, Lê Huỳnh Đức cũng là gương mặt xuất sắc, khi anh từng chơi cho CLB Công an Thành phố Hồ Chí Minh.

Bóng đá Việt Nam hiện có Tiến Linh là trung phong cắm đáng tin cậy trên hàng công. Nhưng nếu xét trên nhiều phương diện, bao gồm cả về mặt chuyên môn cũng như tầm ảnh hưởng, Tiến Linh vẫn chưa thể so sánh được với Huỳnh Đức. Khi còn thi đấu, Huỳnh Đức được xem như tiền đạo xuất sắc, toàn diện nhất bóng đá Việt Nam từng có.

Huỳnh Đức hội tụ những tinh túy, những điều đẹp nhất của một cầu thủ tấn công. Anh sở hữu thể hình tốt, có thể đánh đầu, phân phối bóng cho đồng đội, thậm chí tự mình dứt điểm. Trong mỗi tình huống cố định, Huỳnh Đức cũng không ít lần mang về bàn thắng cho CLB và đội tuyển quốc gia.

Tương tự Công an Hà Nội và Công an TP Hồ Chí Minh, CLB Công an Hải Phòng để lại nhiều hoài niệm sâu sắc theo thời gian. Họ chính là điểm khởi đầu cho câu chuyện "sân Lạch Tray đi dễ khó về". Tại sân nhà, các cầu thủ thành phố Cảng luôn mang lại áp lực khổng lồ lên đối thủ nhờ lối thi đấu máu lửa, cùng hàng vạn khán giả cuồng nhiệt cổ vũ.

Khi nói về CLB Công an Hải Phòng ở những năm đầu V.League, ta nhớ đến thủ môn Đặng Tuấn Điệp hào hoa trong khung thành. Đặng Hồng Trường và Nguyễn Trường Giang tạo thành bộ đôi chắc chắc nơi khu trung tuyến. Còn trên hàng công, họ có Tô Đức Cường, người sở hữu tố chất săn bàn nổi trội, và lẽ ra có thể tiến rất xa trong sự nghiệp.

Bên cạnh 3 đội bóng kể trên, ngành Công an từng có một CLB mạnh khác, thi đấu ở hạng cao nhất của bóng đá Việt Nam đầu thập niên 90. Đó là Công an Thanh Hóa. Trong những năm đầu thập niên 80, với tố chất sẵn có của những người xứ Thanh, CLB Công an Thanh Hóa đã thăng 2 hạng trong 4 năm để lên chơi hạng A1, tương đương V.League ngày nay.

Những thông tin về CLB Công an Thanh Hóa khó có thể tìm thấy trên mạng Internet, bởi họ đã giải thể vào năm 1994, khá lâu trước khi V.League ra đời. Nhưng trong ký ức của những người yêu mến bóng đá xứ Thanh, đây là một đội bóng mạnh, tập hợp không ít cầu thủ giỏi.

Minh chứng rõ nhất cho điều ấy là một cựu cầu thủ CLB Công an Thanh Hóa đang là HLV hàng đầu tại V.League, ông Chu Đình Nghiêm. Cái tên khá độc đáo và thú vị của HLV người xứ Thanh đã trở thành nguồn cảm hứng để nhà văn Nguyễn Nhật Ánh "mượn" một phần, làm bút danh trong những bài bình luận bóng đá ở thập niên 90: Chu Đình Ngạn.

Gác sang một bên những câu chuyện về văn hóa đại chúng, HLV Chu Đình Nghiêm là một kỷ lục gia của V.League. Ông là một trong 2 HLV hiếm hoi trong lịch sử lên ngôi vô địch 3 lần, bên cạnh HLV Lê Thụy Hải. Dù ở Hà Nội hay Hải Phòng, HLV Chu Đình Nghiêm luôn mang tinh thần của một cựu cầu thủ Công an Thanh Hóa, nhờ lối hướng dẫn chi tiết, cho thấy sự am tường của một bậc thầy chiến thuật hiện đại.

Hồi sinh

So với giải A1 quốc gia trước đây, kỷ nguyên V.League chứng kiến hàng loạt thay đổi với bóng đá Việt Nam. Các CLB không sử dụng cầu thủ theo hướng "trường tồn" như trước, mà có thể chuyển nhượng, dùng tiền chiêu mộ ngôi sao. Cầu thủ ngoại cũng xuất hiện, trở thành nhân tố quyết định thắng bại trên sân cỏ đỉnh cao.

Những phương án tăng cường lực lượng như mua cầu thủ giỏi, chiêu mộ ngoại binh đều cần những nguồn lực rất lớn. Điều đó dường như là bất khả thi với những đội bóng ngành Công an khi ấy, vốn dựa vào ngân sách và khó có thể huy động ngoại lực. Hệ quả là các đội bóng ngành Công an phải chuyển giao để cầu thủ, HLV có cuộc sống tốt hơn.

CLB Công an TP Hồ Chí Minh là đội bóng đầu tiên chuyển giao. Họ cũng là đội bóng tiên phong trong việc tiếp nhận nguồn lực xã hội hóa, đồng thời gắn tên doanh nghiệp để nhận tài trợ. Giữa mùa giải V.League 2001-2002, đội bóng được chuyển giao và mang tên CLB Ngân hàng Đông Á.

Ít tháng sau khi CLB Công an TP Hồ Chí Minh chuyển giao và đổi tên, CLB Công an Hà Nội trở thành CLB Hàng không Việt Nam. Công an Hải Phòng được chuyển về cho Thành phố tiếp quản. Trong vòng chưa đầy 1 năm, các đội bóng ngành Công an không còn hiện tên trên bản đồ bóng đá Việt Nam nữa, khép lại hành trình nhiều thập niên huy hoàng.

Ở thời điểm ấy, cách duy nhất để cầu thủ, HLV từng làm việc cho các đội bóng ngành Công an nhớ đến hình ảnh hào hùng xưa kia là tiếp tục chiến đấu trên sân cỏ. Dù ở đội bóng khác, tất cả khiến mọi người phải nhắc đến mình bằng tinh thần chiến đấu. Bởi giống như "sen tàn, cúc lại nở hoa", ai cũng nghĩ về một ngày trở lại.

Ngày trọng đại ấy của bóng đá ngành Công an đến vào tháng 4/2008, khi CLB Bóng đá CAND được thành lập. Nòng cốt những cầu thủ trong đội hình đội bóng khi ấy là tập hợp cựu binh từng thi đấu cho CLB Công an Hà Nội, Công an TP Hồ Chí Minh và Công an Hải Phòng trước kia. Toàn đội làm lại từ đầu một cách bài bản, thực chất ở giải hạng Ba.

Những gương mặt như Minh Hiếu, Tuấn Thành, Thiện Quang, Tuấn Điệp... đã tạo nền móng tích cực cho ngày trở lại của bóng đá ngành Công an. Bằng một hành trình chậm rãi và chắc chắn, CLB hướng đến giai đoạn chuyển giao thế hệ. Công tác đào tạo trẻ được thực hiện tốt, bên cạnh việc sử dụng cựu binh, cũng như mượn tài năng từ các CLB khác.

Quãng thời gian 2008-2012 là những năm khó khăn bậc nhất của CLB Bóng đá CAND, cũng như bóng đá Việt Nam. Đây là giai đoạn chứng kiến khủng hoảng kinh tế toàn cầu, kéo theo hàng loạt doanh nghiệp rời cuộc chơi bóng đá chuyên nghiệp. Nhưng giữa phong ba bão táp, CLB Bóng đá CAND đã trụ vững, đồng thời hướng đến tương lai tươi sáng hơn.

Điểm sáng mang đến tương lai cho CLB Bóng đá CAND đến vào năm 2014, khi họ bất ngờ giành vé lên chơi giải hạng Nhất. Trên hành trình thăng hạng, CLB Bóng đá CAND đã cầm hòa đối thủ mạnh Nam Định, đồng thời vượt qua CLB Viettel trong trận quyết định.

Đến trận playoff thăng hạng, CLB Bóng đá CAND tưởng như đã thua, nhưng lại bất ngờ có bàn gỡ hòa trong 5 phút cuối trận. Đến loạt đá phạt đền, các cầu thủ CAND vượt qua đối phương với tỷ số sát nút 4-3, qua đó giành vé lên chơi giải hạng Nhất. Ba năm sau, đội tiếp tục trở lại hạng đấu này.

Trong quãng thời gian 2014-2019, với nguồn lực không thực sự vượt trội, CLB Bóng đá CAND vẫn có thể duy trì đội bóng cùng thành tích không quá tệ. Từ một đội bóng tái sinh ở giải hạng Ba, CLB dần khẳng định vị trí, lên chơi giải hạng Nhì, tạo chỗ đứng nhất định, rồi có thời điểm lên hạng Nhất. Đó là con đường không phải CLB nào cũng sẵn sàng đi.

Có người sẽ nói, thành tích ở V.League là tiêu chí cho thấy thành công của bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam. Nhưng CLB cũng giống như một con người, ai cũng phải trải qua giai đoạn ẵm ngửa, tập ngồi, tập đi rồi mới có thể chạy nhanh về phía trước. Cách làm chậm mà chắc của CLB Bóng đá CAND đã trở thành nền tảng hướng đến những năm sau này.

Vinh quang rực rỡ

Bước ngoặt đến với các CLB bóng đá ngành Công an đến vào đầu năm 2020. Đây là thời điểm Đề án phát triển CLB Bóng đá CAND theo hướng chuyên nghiệp ra đời. Bên cạnh đó, các lãnh đạo Bộ Công an đã sát sao quan tâm, xây dựng đội bóng trở thành một CLB mạnh, xứng tầm với nhiệm vụ quảng bá hình ảnh đến người hâm mộ.

.Kể từ năm 2021, CLB Bóng đá CAND bắt đầu tiếp nhận nguồn lực xã hội hóa, điều chưa từng có trong quá khứ. Điều này giúp đội bóng có thể tiếp cận những cầu thủ giỏi. Bên cạnh đó, công tác đào tạo trẻ của đội sau 10 năm đã bắt đầu gặt hái trái ngọt, khi một số cầu thủ được triệu tập lên các đội tuyển trẻ quốc gia.

Ngay trong năm ra mắt Đề án phát triển CLB Bóng đá CAND theo hướng chuyên nghiệp, đội bóng giành vé lên chơi ở giải hạng Nhất. Hai năm sau, CLB giành ngôi vô địch hạng đấu này, đánh dấu mốc son hào hùng trong lịch sử. Sau tròn 2 thập niên, một đội bóng ngành Công an lại xuất hiện trên hạng đấu cao nhất của bóng đá Việt Nam.

Trong mùa giải V.League đầu tiên, đội bóng đã khôi phục cái tên vang bóng một thời, CLB Bóng đá Công an Hà Nội. Như một nét gạch nối hào hùng của lịch sử, CLB Công an Hà Nội đã thể hiện ấn tượng trong năm đầu tiên. Những cầu thủ xuất sắc nhất đến đầu quân, tạo nên một đội hình có chiều sâu, qua đó chinh phục ngôi vô địch V.League.

Lịch sử bóng đá Việt Nam chỉ ghi nhận 1 đội bóng từng vô địch V.League trong năm đầu tiên lên hạng, đó là CLB Hoàng Anh Gia Lai. CLB Công an Hà Nội là đội bóng hiếm hoi tiếp theo làm được điều này, với kịch bản khó tin. Họ chính thức đăng quang ở vòng đấu cuối cùng, khi bằng điểm với Hà Nội FC và chỉ xếp trên đối thủ nhờ chỉ số phụ.

Trong những năm tiếp theo, CLB Công an Hà Nội đã gây ấn tượng đẹp trong mắt người hâm mộ. Họ thường vào sân với lối đá chủ động tấn công, thi đấu cống hiến. Một điểm thú vị khác của CLB Công an Hà Nội là họ cũng trở thành đội bóng đi đầu, tạo điểm đến cho những cầu thủ Việt kiều hồi hương, chứng tỏ khả năng và lên tuyển quốc gia.

Sau Lee Nguyễn, Nguyễn Filip có thể được xem như cầu thủ Việt kiều xuất chúng nhất từng được bóng đá thế giới biết đến. Thủ môn sinh năm 1992 thậm chí đã lên tuyển CH Czech, đồng thời ngỏ ý quan tâm đến bóng đá Việt Nam. Nhưng phải đến khi Nguyễn Filip đầu quân cho CLB Công an Hà Nội, anh mới thực sự trở thành một phần của đội tuyển quốc gia.

Nối tiếp thành công từ Nguyễn Filip, Cao Pendant Quang Vinh đã hồi hương thi đấu và lên tuyển quốc gia. Mới đây, cầu thủ chạy cánh này được bầu vào ban cán sự, mang băng đội phó ở tuyển Việt Nam. Đó là dấu mốc ý nghĩa, ghi nhận đóng góp của những cầu thủ Việt kiều như Quang Vinh, cả trong và ngoài vấn đề chuyên môn.

Thành công vang dội của CLB Công an Hà Nội còn được thể hiện ở sân chơi quốc tế. Ngôi Á quân Cúp các CLB Đông Nam Á 2024/25 có thể mang đến nhiều tiếc nuối, nhưng cũng là lời khẳng định về thực lực của một đội bóng hàng đầu. Với nguồn lực được phân bổ hiệu quả, cũng như những cầu thủ thi đấu hết mình vì màu cờ sắc áo, CLB Công an Hà Nội đủ sức thi đấu ngang ngửa với mọi đối thủ mạnh trong khu vực.

Những tín hiệu tích cực từ CLB Công an Hà Nội đã trở thành đòn bẩy để cái tên Công an TP Hồ Chí Minh tái xuất ở sân chơi V.League. Bên cạnh đó, CLB PVF Công an nhân dân cũng tự tin nhận trách nhiệm lên hạng đấu cao nhất tranh tài. Quá khứ hào hùng về "cây đinh ba" trên bản đồ bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam đã tái hiện giữa kỷ nguyên vươn mình.

Sau 6 vòng đầu tiên của V.League 2025/26, CLB Công an Hà Nội và Công an TP Hồ Chí Minh giữ 2/3 vị trí dẫn đầu. PVF Công an nhân dân cũng có những kết quả tích cực, đặc biệt trong bối cảnh nòng cốt CLB bao gồm nhiều cầu thủ còn rất trẻ. Họ mang đến quá khứ vàng son, cũng như hy vọng vàng về hình ảnh của những đội bóng ngành Công an hào hoa, máu lửa.