Theo Đại tá Nguyễn Văn Nam - Chỉ huy trưởng BĐBP Hải phòng, so với những ngày đầu tháng của năm 2012, hoạt động buôn lậu trên tuyến biển Hải Phòng vào thời điểm này diễn biến hết sức phức tạp. Nếu như trước đây, toàn thành phố chỉ còn 2/18 doanh nghiệp có chức năng kinh doanh hoạt động cầm chừng, yếu ớt và các nguồn vận chuyển quặng quý hiếm trái phép từ khu vực miền Trung bị các lực lượng chức năng khóa chặt lại thì nay, vùng biển Hải Phòng dường như lại “sôi” lên bởi hàng trăm phi vụ vận chuyển, buôn bán hàng lậu lợi dụng địa bàn rộng, thời tiết xấu, lén lút trở lại hoạt động theo cả hai chiều. Mặt hàng vận chuyển lậu cũng thay đổi, chủ yếu là hàng điện tử, mỹ phẩm, tạp hóa và các loại pháo. Khi phát hiện có lực lượng kiểm tra, các tàu buôn lậu lập tức tăng tốc vượt ra khỏi hải phận Việt Nam, hoặc sử dụng nhiều mánh khóe trốn tránh pháp luật. Đáng chú ý, đã xuất hiện nhiều tàu “ma” mua bán, vận chuyển xăng dầu trái phép cho dù Chính phủ đã có lệnh cấm tạm nhập, tái xuất.
Để đối phó, các đối tượng đã mua, gom hàng trôi nổi trên biển, rồi chớp thời cơ đưa vào nội địa tiêu thụ. BĐBP Hải Phòng đã triển khai mô hình liên kết với Cảnh sát biển Việt Nam và Cảnh sát đường thủy Hải Phòng, tăng cường tuần tra, kiểm soát, phát hiện và xử lý khá nhiều vụ buôn lậu lớn.
Điển hình, hồi 11h30 ngày 2/1, tại khu vực Cửa Vạn, thị trấn Cát Bà, huyện Cát Hải, Biên đội 3/2012 đã tạm giữ tàu QN 5698 do Trần Văn Hùng, 45 tuổi, ĐKNKTT xã Nghĩa Phú, huyện Nghĩa Hưng, tỉnh Nam Định, làm Thuyền trưởng chở 9.000 lít dầu nhờn không giấy tờ. Theo tài liệu điều tra, tàu QN 5698 áp mạn, bơm dầu từ tàu Tiến Thành 26 đang đậu trên Vịnh Bắc Bộ. Cùng ngày, vẫn đội trên lại tiếp tục bắt giữ tàu QN 3438 do Trần Văn Thoại, 42 tuổi, cùng trú tại huyện Nghĩa Hưng, tỉnh Nam Định vận chuyển lậu 100.000 lít dầu FO; 20.000 lít dầu DO, đồng thời bắt giữ tàu QN5698 chở lậu 9.000 lít dầu thực vật không rõ nguồn gốc.
Trước đó, tại khu vực sông Chanh, thuộc địa bàn huyện Cát Hải, BĐBP Hải Phòng trong ngày 1/1 còn bắt giữ tàu QN 6378 chở 1.299 tấn clinker rời và tàu NDD2247 chở 400 tấn than xít không giấy tờ. Cùng thời điểm, Cụm trinh sát số 1 thuộc Cảnh sát biển Việt Nam phát hiện tàu nước ngoài mang tên FuChing chở 280 tấn chân gà đông lạnh và buộc con tàu này tái xuất ngay lô hàng trên ra khỏi lãnh thổ Việt Nam.
Cũng theo phản ánh của Bộ Chỉ huy BĐBP và Cục Hải quan Hải Phòng, các đối tượng buôn lậu trên tuyến biển đang tập trung “khoét” sâu vào một số bất cập trong các quy định xử lý hiện hành với hành vi này. Đó là, khi ngành chức năng phát hiện tàu vận chuyển hàng hóa không có giấy tờ hợp pháp như hóa đơn, chứng từ, tờ khai hải quan, chính ngay trong thời gian lưu giữ 48 giờ theo quy định, chủ hàng đã có thể lo trọn vẹn được bộ hồ sơ giấy tờ cho toàn bộ hàng hóa bị giữ. Với bất cập này, một bộ hồ sơ chứng từ, chủ hàng có thể quay vòng nhiều lần nếu chưa bị lực lượng chức năng kiểm tra.
Trong trường hợp khác, chủ hàng còn táo bạo đưa lượng hàng lớn qua cửa khẩu ngay trước mắt cơ quan hải quan. Nếu bị phát hiện, lập tức sẽ có mở tờ khai tại một cửa khẩu cảng khác để chủ hàng có hồ sơ xuất trình cho lô hàng trót lọt. Chưa kể, nhiều đối tượng buôn lậu còn dùng thủ đoạn xé lẻ hàng hóa ở mức cho phép và giao cho nhiều người đưa qua trạm kiểm soát. Sau đó mới gom lại tuồn vào thị trường nội địa tiêu thụ.
Chỉ trong tuần đầu của tháng 1/2013, các đồn, trạm, đội tuần tra thuộc BĐBP Hải Phòng đã phát hiện, xử lý rất nhiều vụ buôn lậu theo thủ đoạn trên. Trong đó có gần chục vụ vận chuyển hàng tạ pháo nổ, mua bán, vận chuyển trái phép xăng, dầu, khoáng sản, thực phẩm không rõ nguồn gốc và tạp hóa với số lượng hàng trăm nghìn tấn.
Được biết, BĐBP Hải Phòng cùng các đơn vị Cảnh sát biển Việt Nam, Công an TP Hải Phòng... đang tiếp tục tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát 24/24 giờ trong ngày và đẩy mạnh phong trào quần chúng tố giác tội phạm, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ; đẩy mạnh hiệu quả hoạt động của các mô hình liên kết, nhằm ngăn chặn các hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại trên biển
