Những người phụ nữ đầu tiên trong chính trường Mỹ

Bà Kamala Harris, Phó Tổng thống và hiện là nữ ứng viên tranh cử Tổng thống Mỹ 2024. Trước bà Harris, có nhiều người đã đặt nền tảng cho vai trò của phụ nữ trong chính trường Mỹ. 

Những người phụ nữ đầu tiên trong chính trường Mỹ -0
Bà Kamala Harris là nữ Phó Tổng thống đương nhiệm, tranh cử Tổng thống Mỹ nhiệm kỳ tiếp theo. Ảnh Getty Images. 

Nữ ứng viên tổng thống đầu tiên

50 năm trước khi phụ nữ trên khắp nước Mỹ giành được quyền bầu cử, Victoria Woodhull, một nhà môi giới chứng khoán, nhà xuất bản báo và nhà đấu tranh cho cải cách xã hội, đã tuyên bố ứng cử tổng thống. Mặc dù bà có tiếng là một người lập dị khi là một thầy bói du lịch, sự ủng hộ công khai của bà Woodhull đối với quyền bầu cử của phụ nữ đã thu hút sự chú ý trên toàn quốc và giúp bà giành đề cử tổng thống năm 1872 của đảng Bình đẳng Quyền, một đảng tồn tại trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, bà đã không nhận được bất kỳ phiếu bầu nào. Trong cuộc bầu cử năm đó, ông Ulysses S. Grant giành chiến thắng. Những người phụ nữ đáng chú ý theo chân bà Woodhull với tư cách ứng cử viên tổng thống bao gồm Belva Lockwood, Margaret Chase Smith và Shirley Chisholm.

Nữ Hạ nghị sĩ đầu tiên

Với tư cách là thư ký lập pháp của Hiệp hội Quyền bầu cử của Phụ nữ Mỹ, bà Jeannette Rankin đã giúp phụ nữ ở quê hương Montana của bà giành được quyền bầu cử vào năm 1914 (trước Tu chính án thứ 19 mở rộng quyền bầu cử cho phụ nữ được thông qua vào năm 1920). Những nỗ lực của bà đã được đền đáp hai năm sau đó khi người dân Montana bầu bà vào Hạ viện Mỹ. Mặc dù nhiệm kỳ của bà Rankin rất ngắn ngủi, khi bà chỉ phục vụ hai nhiệm kỳ (1917–1919 và 1941–1943), di sản của bà tại Quốc hội không chỉ đơn giản là người tiên phong cho phụ nữ. Là một người theo chủ nghĩa hòa bình suốt đời, bà cũng giữ kỷ lục là thành viên duy nhất của Quốc hội bỏ phiếu chống lại sự tham gia của Mỹ vào cả Thế chiến thứ Nhất và Thế chiến thứ Hai. Sau bà Rankin, số lượng phụ nữ trong Quốc hội Mỹ tăng đều đặn và vào năm 2007, bà Nancy Pelosi đã trở thành nữ chủ tịch đầu tiên của Hạ viện.

Nữ Thượng nghị sĩ đầu tiên

Trên thực tế, người phụ nữ đầu tiên phục vụ tại Thượng viện Mỹ là bà Rebecca Felton từ bang Georgia, người được bổ nhiệm vào năm 1922 để thay thế chồng bà sau khi ông qua đời. Đây chủ yếu là một cử chỉ mang tính biểu tượng, nhằm tôn vinh cam kết của chồng bà với quyền phụ nữ (và cũng là một động thái chính trị của thống đốc Georgia nhằm giành được sự đồng cảm của những cử tri nữ mới được trao quyền). Bà chỉ phục vụ trong 2 ngày.

Người phụ nữ đầu tiên được bầu vào Thượng viện là bà Hattie Caraway của bang Arkansas. Giống như bà Felton, bà Caraway là vợ của một Thượng nghị sĩ và được bổ nhiệm vào ghế của ông sau khi ông qua đời vào năm 1931. Nhưng sau đó bà đã giành chiến thắng trong một cuộc bầu cử đặc biệt và thực hiện nhiệm kỳ của chồng mình, và với tư cách là người ủng hộ đáng tin cậy của luật New Deal, bà đã được bầu lại vào chức vụ này hai lần. Chỉ có một số ít người có thể đi theo bước của bà Caraway trong thời gian sau đó. Năm 1992, việc 4 nghị sĩ, gồm Barbara Boxer, Carol Moseley Braun, Dianne Feinstein và Patty Murray được bầu vào Thượng viện được coi là một dấu mốc quan trọng. Thậm chí, năm 1992 còn được gọi là “năm của phụ nữ tại Thượng viện Mỹ”.

Nữ Thống đốc đầu tiên

Một người phụ nữ đã thay thế chồng mình tại chức là bà Nellie Tayloe Ross, người được bầu làm Thống đốc Wyoming vào tháng 11/1924, chỉ vài tuần sau cái chết đột ngột của chồng là ông William Ross. Mặc dù hoàn cảnh không lường trước được, nhưng bối cảnh lại vô cùng phù hợp: Wyoming là tiểu bang đầu tiên ở Mỹ cho phép phụ nữ có toàn quyền bỏ phiếu. Bà Ross đã thua cuộc tái tranh cử vào năm 1926, nhưng bà vẫn hoạt động chính trị. Năm 1933, Tổng thống Franklin D. Roosevelt đã bổ nhiệm bà làm giám đốc Sở Đúc tiền Mỹ, một vị trí mà bà đã giữ trong 20 năm. Chỉ 15 ngày sau khi bà Ross trở thành nữ Thống đốc đầu tiên của nước Mỹ, bà Ma Ferguson đã trở thành nữ Thống đốc của Texas. Tuy nhiên, mãi đến năm 1974, khi bà Ella Grasso được bầu làm Thống đốc Connecticut, thì mới có một người phụ nữ lên nắm giữ chức vụ cao nhất của tiểu bang mà “không có chồng đảm nhiệm vị trí đó trước”.

Những người phụ nữ đầu tiên trong chính trường Mỹ -0
Bà Sandra Day O'Connor là nữ Thẩm phán Tối cao đầu tiên của Mỹ. Ảnh Getty Images. 

Nữ thành viên nội các đầu tiên

Những người phụ nữ đầu tiên nắm chức vụ cao trong nội các của Mỹ đã được bổ nhiệm khi ông Franklin D. Roosevelt nhậm chức vào năm 1933. Ngoài việc bổ nhiệm bà Nellie Tayloe Ross tại Sở Đúc tiền Mỹ, bà Ruth Bryan Owen được bổ nhiệm làm người phụ nữ đầu tiên là trưởng phái đoàn ngoại giao và bà Frances Perkins trở thành Bộ trưởng Lao động. Trước khi phục vụ tại Nhà Trắng, bà Perkins đã đấu tranh không mệt mỏi cho quyền lợi và sự an toàn của người lao động tại nhiều cơ quan của thành phố và tiểu bang New York. Là một trong hai thành viên nội các phục vụ trong toàn bộ chính quyền Roosevelt (1933–1945), bà đã đóng vai trò tích cực trong việc phát triển và ban hành nhiều chương trình New Deal, bao gồm Đạo luật An sinh Xã hội và Đạo luật Tiêu chuẩn Lao động Công bằng. Những người phụ nữ khác đã giữ các chức vụ trong nội các bao gồm Janet Reno (nữ Tổng chưởng lý đầu tiên) và Madeleine Albright (nữ Ngoại Trưởng đầu tiên).

Thẩm phán tối cao đầu tiên

Trong chiến dịch tranh cử tổng thống năm 1980, ông Ronald Reagan đã tuyên bố rằng nếu đắc cử, ông sẽ bổ nhiệm một phụ nữ vào Tòa án Tối cao. Ông đã thực hiện lời hứa của mình vào năm sau khi đề cử Thẩm phán Tòa Phúc thẩm Arizona Sandra Day O’Connor để lấp chỗ trống do Thẩm phán Potter Stewart nghỉ hưu. Sau khi được Thượng viện phê chuẩn, bà O’Connor đã tiếp tục sự nghiệp kéo dài 25 năm tại Tòa án Tối cao. Khi bà Ruth Bader Ginsburg được bổ nhiệm vào Tòa án Tối cao năm 1993, bà O’Connor đã rất vui mừng vì có “bạn đồng hành”. Khi bà O’Connor nghỉ hưu vào năm 2006, bà Ginsburg tuyên bố bà “cô đơn” tại cơ quan quan trọng hàng đầu của Mỹ. Tuy nhiên, không lâu sau đó, bà Sonia Sotomayor đã được bổ nhiệm vào năm 2009 và sau đó một năm là bà Elena Kagan.

Những người phụ nữ đầu tiên trong chính trường Mỹ -0
Ứng viên đảng Dân chủ Walter Mondale và bạn đồng hành tranh cử Geraldine Ferraro. Ảnh Getty Images. 

Ứng cử viên Phó Tổng thống đầu tiên của đảng lớn

Mặc dù những người phụ nữ đã xuất hiện trên các lá phiếu bầu tổng thống kể từ thời Victoria Woodhull, nhưng trong nhiều thập kỷ, họ chỉ giới hạn ở các đảng nhỏ, những đảng gần như không có hy vọng tích lũy được một phiếu đại cử tri nào. Tuy nhiên, vào năm 1984, ứng cử viên tổng thống đảng Dân chủ Walter Mondale, với mục đích tạo sự phấn khích cho chiến dịch của mình, đã chọn bà Geraldine Ferraro, một nữ nghị sĩ New York, làm người bạn đồng hành tranh cử. Thật không may, ông Mondale đã bị ông Ronald Reagan đánh bại. Cho đến khi bà Hillary Clinton giành được đề cử của đảng Dân chủ năm 2016 tranh cử tổng thống, người phụ nữ duy nhất khác xuất hiện trong lá phiếu của một đảng lớn là bà Sarah Palin, ứng cử viên Phó Tổng thống đảng Cộng hòa năm 2008.

Tiến Minh

Các tin khác

Người dân Gaza sắp bước vào mùa Đông khắc nghiệt

Người dân Gaza sắp bước vào mùa Đông khắc nghiệt

Các chuyến hàng thương mại vào dải Gaza bị đình trệ khiến nguồn cung lương thực và nhu yếu phẩm sụt giảm, trong bối cảnh khoảng 2 triệu người Palestine tại đây thiếu nơi trú ẩn, thuốc men và các vật dụng cần thiết để vượt qua mùa Đông.

Những thách thức với hệ thống phòng không tỉ USD của Arab Saudi

Những thách thức với hệ thống phòng không tỉ USD của Arab Saudi

Các cuộc tập kích liên tiếp bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái (UAV) của Houthi nhằm vào Arab Saudi đang đặt ra những thách thức mới với năng lực phòng không của Riyadh, đồng thời phản ánh tính phức tạp của việc bảo vệ hạ tầng trọng yếu trong bối cảnh xung đột khu vực leo thang.

El Niño đe dọa mùa màng và nguồn cung lương thực từ Đông Nam Á

El Niño đe dọa mùa màng và nguồn cung lương thực từ Đông Nam Á

Hiện tượng El Niño đang mạnh lên, làm gia tăng nguy cơ nắng nóng cực đoan, hạn hán, cháy rừng và lũ lụt tại nhiều khu vực trên thế giới. Đông Nam Á được đánh giá là một trong những khu vực có thể chịu tác động nặng nề, đặc biệt về sản xuất nông nghiệp.

Lo ngại về an ninh gia tăng sau các vụ tấn công sân bay Arab Saudi

Lo ngại về an ninh gia tăng sau các vụ tấn công sân bay Arab Saudi

Liên tiếp nhiều vụ tấn công nhằm vào sân bay quốc tế King Khalid tại thủ đô Riyadh của Arab Saudi, đỉnh điểm là vụ xảy ra đêm 10/10, không chỉ khiến nhiều người thiệt mạng mà còn gióng lên lời cảnh báo về nguy cơ mất an ninh nghiêm trọng. Sự việc này đang đe dọa trực tiếp đến sự ổn định của cả khu vực Trung Đông, đồng thời đặt ra dấu hỏi lớn về năng lực phòng thủ của vương quốc này trước những mối đe dọa tấn công.

Châu Âu và mối lo thiếu khí đốt trước mùa Đông lạnh giá

Châu Âu và mối lo thiếu khí đốt trước mùa Đông lạnh giá

Liên minh châu Âu (EU) có thể đối mặt với tình trạng thiếu hụt khí đốt tương đương 12-15% nhu cầu nếu mùa Đông năm nay xuất hiện các đợt rét nghiêm trọng, trong bối cảnh lượng khí dự trữ của khối thấp hơn đáng kể so với cùng kỳ các năm trước đó.

Điều kiện mới của Washington phá thế bế tắc với Tehran?

Điều kiện mới của Washington phá thế bế tắc với Tehran?

Sau nhiều tháng xung đột, Washington hôm 7/10 (giờ địa phương) bất ngờ phát đi tín hiệu mới về chương trình hạt nhân Iran. Giới phân tích nhận định, động thái này có thể mở ra dư địa thỏa hiệp giữa hai bên, dù những rào cản đối với một thỏa thuận vẫn chưa được tháo gỡ.

EU chuẩn bị hành trang cho việc mở rộng liên minh

EU chuẩn bị hành trang cho việc mở rộng liên minh

Ủy ban châu Âu (EC) vừa công bố các định hướng và bước đi nhằm chuẩn bị cho khả năng Liên minh châu Âu (EU) tiếp nhận thêm thành viên, tập trung vào điều chỉnh cơ chế quản trị, bảo đảm các giá trị chung và cách thức phân bổ nguồn lực tài chính.

Giao tranh ở Yemen tăng nhiệt, Arab Saudi cân nhắc mở chiến dịch mới

Giao tranh ở Yemen tăng nhiệt, Arab Saudi cân nhắc mở chiến dịch mới

Giao tranh giữa Houthi và quân đội Yemen tiếp tục leo thang, trong khi Arab Saudi được cho là đang chuẩn bị một chiến dịch quân sự mới nhằm giành lại các vị trí chiến lược gần eo biển Bab el-Mandeb. Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ xung đột lan rộng và đe dọa hoạt động xuất khẩu năng lượng trong khu vực.

G7 xả kho dầu, thị trường năng lượng vẫn chưa hết sức ép

G7 xả kho dầu, thị trường năng lượng vẫn chưa hết sức ép

G7 quyết định giải phóng 100 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược, trong khi Nga cân nhắc nới lỏng hạn chế xuất khẩu diesel, góp phần giảm sức ép lên thị trường năng lượng. Tuy nhiên, nguy cơ gián đoạn nguồn cung vẫn hiện hữu khi xung đột Trung Đông tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động lọc dầu và vận tải biển.

Châu Âu trước sức ép xả kho diesel từ phía bên kia Đại Tây Dương

Châu Âu trước sức ép xả kho diesel từ phía bên kia Đại Tây Dương

Thông tin về việc đề nghị giải phóng tới 120 triệu thùng diesel trong 6 tháng, đi kèm khả năng Mỹ hạn chế xuất khẩu nhiên liệu, đang đặt châu Âu vào thế khó. Đằng sau bài toán giá cả là câu hỏi lớn hơn về khả năng tự chủ và sức chống chịu của an ninh năng lượng châu Âu.

Leo thang căng thẳng Nga-NATO xung quanh Kaliningrad

Leo thang căng thẳng Nga-NATO xung quanh Kaliningrad

Nga phản đối các hoạt động quân sự gia tăng của NATO và cảnh báo sẽ đáp trả cứng rắn nếu khối tìm cách cô lập vùng lãnh thổ Kaliningrad bên bờ biển Baltic với phần còn lại của Nga.

Iraq và những thách thức an ninh hậu Mỹ rút quân

Iraq và những thách thức an ninh hậu Mỹ rút quân

Việc quân đội Mỹ hoàn tất rút khỏi Iraq ngày 30/9 khép lại một giai đoạn kéo dài hơn hai thập niên, đồng thời mở ra một chặng đường mới đối với Baghdad. Từ duy trì sức ép với IS, củng cố năng lực an ninh đến xử lý quan hệ với các đối tác bên ngoài, Iraq đang đứng trước yêu cầu tự chủ lớn hơn trong một môi trường khu vực nhiều biến động.

“Thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng” trong kiểm soát AI

“Thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng” trong kiểm soát AI

Sự bất định về mức độ nguy hiểm của trí tuệ nhân tạo đang đặt các nhà hoạch định chính sách trước một “thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng”. Hành động quá sớm có thể kìm hãm đổi mới, nhưng chờ đến khi rủi ro được chứng minh đầy đủ có thể đã quá muộn.

Thời tiết cực đoan gia tăng sức ép đối với các nước châu Á

Thời tiết cực đoan gia tăng sức ép đối với các nước châu Á

Mưa lớn bất thường gây lũ lụt và sạt lở đất đã khiến hàng chục người thiệt mạng, ảnh hưởng đến đời sống của hàng triệu người tại nhiều quốc gia châu Á, trong bối cảnh giới chuyên gia cảnh báo những hình thái thời tiết bất thường có thể xuất hiện với tần suất và cường độ lớn hơn.

Vì sao đề xuất mở lại Hormuz của Iran bị Tổng thống Trump bác bỏ?

Vì sao đề xuất mở lại Hormuz của Iran bị Tổng thống Trump bác bỏ?

Hôm 26/9 (giờ địa phương), khi được phóng viên hỏi về kế hoạch mới của Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump nêu rõ: “Tôi bác đề xuất của họ”. Ông Trump cho rằng Tehran muốn sớm đạt thỏa thuận để mở lại eo biển Hormuz, song các điều khoản hiện tại khiến phía Mỹ không thể chấp nhận.

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế những ngày qua dành sự chú ý đáng kể tới những thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và chuyến thăm Canada ngay sau đó. Từ New York đến Ottawa, hình ảnh Việt Nam nổi bật với vai trò chủ động đóng góp vào các vấn đề toàn cầu, lan tỏa thông điệp về lòng tin, hợp tác và mở rộng quan hệ với các đối tác.