Bài cuối: Có thể đề nghị toà tuyên vô hiệu các hợp đồng

Chỗ đóng cửa, nơi nói không ép khách hàng

Để có được thông tin nhiều phía, PV đã nhiều lần liên hệ qua điện thoại với Tổng Giám đốc Trần Nhật Thiện của Công ty Khang Linh nhưng không thể kết nối. Đến tìm hiểu tại Chi nhánh của Công ty Khang Linh hoạt động ở Hà Nội tại tầng 4, toà nhà Trần Gia - số 81 Trần Quốc Toản, qua thông tin từ lễ tân toà nhà thì Công ty Khang Linh đã ngừng hoạt động tại đây hơn 1 năm nay.

Trong khi đó, về phía Công ty Ravi, sau nhiều ngày liên hệ, ngày 17/3 phía công ty mới chính thức có buổi làm việc cùng PV tại trụ sở công ty đặt tại toà nhà Artemis, số 3 Lê Trọng Tấn, Thanh Xuân, Hà Nội.

Trao đổi với PV, bà Đậu Thị Thu Hà, phụ trách truyền thông của Công ty Ravi cho biết, việc khách hàng Trần Thị Bình phản ánh phía Công ty Ravi đã tư vấn không đúng nhằm để “ép” bà Bình phải mua các hợp đồng Thẻ du lịch của công ty chỉ là phản ánh của phía bà Bình. Bà Hà cho biết, phía công ty ký hợp đồng với khách và chỉ làm việc theo hợp đồng. Khi khách có những yêu cầu nào khác về sau thì công ty sẽ chọn đối thoại với khách.

Đối với khách Trần Thị Bình thì phía công ty cũng đã làm việc rất nhiều lần và khách cũng đã có đơn đề nghị và có thoả thuận giữa công ty và khách. Hiện giờ, công ty chỉ làm việc với khách trên những giấy tờ đã ký kết giữa hai bên. Còn khách nói thế nào, khách có những trao đổi gì với các nhân viên tư vấn thì đây là lần đầu tiên bà Hà được nghe.

“Tiền trong túi khách, công ty cũng không thể kề dao vào cổ để khách phải nộp tiền mua thẻ được. Tiền trong túi khách mà khách mua những mười mấy hợp đồng thì sao gọi là ép khách được. Như vậy là đã có sự thoả thuận, thống nhất rồi thì khách mới mua. Hợp đồng Thẻ du lịch của công ty khách chỉ dùng để đi nghỉ thôi, khách quay lại mua thêm một hợp đồng cũng đã là trân trọng lắm rồi. Còn đây, khách hàng Trần Thị Bình mua đến 15 hợp đồng thẻ thì đâu có thể là ép khách hàng được”, bà Hà nói.

Mặc dù đặt lịch làm việc với phía Công ty Ravi về trường hợp khách hàng Trần Thị Bình “tố” phía công ty đã “ép” khách hàng mua các hợp đồng Thẻ du lịch để đổi lại phía công ty sẽ mua 2 hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ, nhưng rất tiếc phía công ty lại chỉ cho đại diện là một cán bộ phụ trách truyền thông làm việc với PV. Chính vì thế các vấn đề cốt lõi liên quan như có hay không việc nhân viên công ty đã tư vấn lừa dối khách hàng để “ép” khách hàng phải mua các hợp đồng Thẻ du lịch đã không thể được làm rõ.

Trong khi đó, theo phản ánh của bà Bình, nếu không có hành vi lừa dối và đưa ra các cam kết sai sự thật thì một người bình thường sao có thể rơi vào cảnh túng quẫn, nợ nần để ký các hợp đồng mua Thẻ du lịch mà biết chắc rằng cả đời mình sẽ không bao giờ dùng đến. 

Khách hàng có thể khởi kiện

Sau khi nghiên cứu kỹ các giấy tờ, chứng cứ liên quan đến việc bà Trần Thị Bình “tố” phía Công ty Ravi đã lừa dối để “ép” khách hàng mua các hợp đồng Thẻ du lịch, Luật sư Nguyễn Huy Hoàng, Giám đốc Công ty Luật Hoàng Đức (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) cho rằng, trường hợp này khách hàng hoàn toàn có thể khởi kiện để đề nghị toà án tuyên vô hiệu các hợp đồng mua Thẻ du lịch này. Khi hợp đồng vô hiệu thì các bên trả lại cho nhau những gì đã nhận và bên nào có lỗi thì phải bồi thường thiệt hại.

“Căn cứ vào nội dung vụ việc, nhân viên Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển du lịch RAVI đã có hành vi gian dối gây nhầm lẫn làm cho khách hàng hiểu sai lệch về chủ thể, tính chất của đối tượng, nội dung của hợp đồng. Do đó, có thể căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 116 và Điều 117 Bộ luật Dân sự năm 2015 để yêu cầu Tòa án tuyên các hợp đồng mua bán Thẻ du lịch là vô hiệu”, Luật sư Nguyễn Huy Hoàng cho hay.

Theo Luật sư Nguyễn Huy Hoàng, đây là giao dịch dân sự và sẽ được toà án tuyên vô hiệu do bị nhầm lẫn vì được xác lập có sự nhầm lẫn làm cho một bên hoặc các bên không đạt được mục đích của việc xác lập giao dịch. “Cùng với đó, Điều 127 cũng quy định, giao dịch dân sự vô hiệu do bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép. Khi một bên tham gia giao dịch dân sự do bị lừa dối hoặc bị đe dọa, cưỡng ép thì có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch dân sự đó là vô hiệu.

Lừa dối trong giao dịch dân sự là hành vi cố ý của một bên hoặc của người thứ ba nhằm làm cho bên kia hiểu sai lệch về chủ thể, tính chất của đối tượng hoặc nội dung của giao dịch dân sự nên đã xác lập giao dịch đó. Ngoài ra, trong trường hợp có dấu hiệu tội phạm tòa án cũng có thể chuyển hồ sơ cho Cơ quan Cảnh sát điều tra để làm rõ hành vi Lừa đối khách hàng theo quy định tại Điều 198 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2017)”, Luật sư Nguyễn Huy Hoàng phân tích.

Theo Luật sư Nguyễn Huy Hoàng, lừa dối khách hàng là hành vi diễn ra phổ biến hiện nay, nhưng nếu chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính thì chưa đủ sức răn đe. Mặc dù pháp luật cũng đã có quy định chế tài hình sự, tuy nhiên thực tế chứng minh xử lý được tội lừa dối khách hàng cũng rất ít. Để bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật cũng như bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng, người sử dụng dịch vụ, cơ quan chức năng cần có những biện pháp xử lý kiên quyết răn đe đối với những đối tượng có hành vi “lừa dối khách hàng”. Với những vụ việc có tính chất mức độ nghiêm trọng cần tiến hành truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định.

“Để nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng chống tội phạm, xử lý nghiêm minh hành vi lừa dối khách hàng bằng chế tài hình sự, cơ quan chức năng cần sửa đổi, bổ sung Điều 198 Bộ luật Hình sự theo hướng quy định rõ hành vi “lừa dối” không chỉ dừng lại ở việc cân, đo, đếm, đánh tráo hàng hoá mà còn có cả các hành vi như che giấu thông tin, cung cấp thông tin không chính xác, tư vấn sai lệch về sản phẩm, dịch vụ… Đồng thời, nghiên cứu mở rộng đối tượng điều chỉnh về chủ thể thực hiện hành vi tội phạm (tội Lừa dối khách hàng) đối với cả pháp nhân thương mại. Bởi thực tế hiện nay, để tối đa lợi nhuận có không ít doanh nghiệp cố tình gian dối, vi phạm pháp luật. Nhiều hành vi vi phạm pháp luật có tính chất và mức độ nguy hiểm đáng kể cho xã hội, trong đó có các hành vi lừa dối khách hàng do các pháp nhân thực hiện”, Luật sư Nguyễn Huy Hoàng kiến nghị.