Trong 54 lần ấy, 2 lần đầu vào những năm 70 của thế kỷ trước là "do Chính phủ Mỹ chi tiền" để gây ra những thảm họa đau thương cho hàng triệu người dân vô tội Việt Nam, 52 lần sau ông và cha ông đến Việt Nam vì những day dứt đã để lại hậu quả nặng nề của chất da cam trên mảnh đất hình chữ S này. Lần thứ 54, Zumwalt đến Việt
James G.Zumwalt xuất thân trong một gia đình có truyền thống binh nghiệp và từng tham chiến ở Việt
Cuốn sách về một dân tộc anh hùng
"Chân trần, chí thép" là những câu chuyện được ghi nhận trọn vẹn từ những cuộc phỏng vấn 200 nhân vật của James Zumwalt đối với những người từng ở phía bên kia chiến tuyến, từ những thường dân Việt Nam, những cựu chiến binh mà ông gọi là "cựu chiến binh Bắc Việt" đến Mẹ Việt Nam anh hùng Bùi Thị Mè, Trung tướng Đồng Sỹ Nguyên, Thượng tướng Trần Văn Trà, Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Song song với đó là những đánh giá, nhận xét sắc sảo, táo bạo và dũng cảm cũng như những vỡ lẽ của bản thân James Zumwalt sau cuộc chiến cho thấy sự am hiểu thấu đáo về cuộc chiến tranh xâm lược của Mỹ tại Việt
Cuốn sách như một thông điệp về hòa giải, hàn gắn vết thương chiến tranh gửi tới trước hết là chính người Mỹ: "Tôi cố gắng cho mọi người thấy câu chuyện của tôi. Nếu tôi có thể thay đổi thì bất kỳ người nào cũng có thể thay đổi. Không có cách nào tốt hơn là trở lại chiến trường và gặp lại đối phương, ngồi nói chuyện với họ để hiểu tại sao họ chiến đấu, chiến đấu vì cái gì". Qua cuốn sách, bạn đọc cũng có thể tìm thấy hình ảnh đất nước và con người Việt
Cuốn sách dày 400 trang, bản Tiếng Anh "Bare Feet, Iron Will" được xuất bản ở Mỹ tháng 4/2010 và được phát hành bằng tiếng Việt tại Việt
"Cả đời cũng không kể hết câu chuyện Việt
Năm 1994, James Zumwalt, lần đầu tiên tham gia đoàn của cha mình sang Việt
Điều đầu tiên mà ông hiểu được là "đối phương cũng chịu những nỗi đau mất mát như ông". Ông đã gặp ở một làng quê miền Trung nghèo khó một bà mẹ mất 4 người con do chiến tranh. 3 con trai của bà ra trận và chỉ mất cách nhau có vài ngày. Và khi suy nghĩ về nỗi mất mát đó James "chợt nhận thấy mình nhìn về cuộc chiến với một nhận thức hoàn toàn mới, nỗi đau mất người thân không hề liên quan tới việc một người đứng ở phía nào của chiến tuyến. Khó mà so sánh sự đau đớn khi tôi mất anh trai và bà cụ mất con thì thế nào. Nhưng chỉ nói về số lượng thì nỗi đau của bà kinh khủng hơn của tôi nhiều. Lần đầu tiên tôi không nhìn cuộc chiến này theo góc độ "trắng và đen" hay "thiện và ác". Lần đầu tiên, trái tim tôi cùng hòa nhịp với những người mà tôi từng rất căm hận".
James Zumwalt đã thực hiện hơn 200 cuộc phỏng vấn và khi hiểu biết đơm mầm, lòng thù hận âm ỉ bấy lâu tan biến, thay vào đó là sự thán phục, đồng cảm, sẻ chia và trên hết là sự ngưỡng mộ khi phát hiện ra những người Việt Nam "chân trần" đã bước vào cuộc chiến với một "chí thép". James kể rằng: "Ở Mỹ thời kỳ đó có một bài hát chiến tranh nổi tiếng: "Một hai ba, chúng ta chiến đấu vì cái gì. Tôi không biết, mẹ kiếp. Điểm dừng tiếp theo là Việt
James cũng rất ngạc nhiên làm sao mà các cựu chiến binh Việt Nam và cả nhân dân Việt Nam nữa lại có thể vượt qua rào cản quá khứ, rộng lượng và cởi mở với mình: "Tôi lại nghiên cứu lịch sử Việt Nam và biết rằng, suốt cả nghìn năm Bắc thuộc, mỗi thế kỷ người Việt đều trải qua một cuộc chiến với người phương Bắc, nhưng mỗi khi người Việt thắng quân phương Bắc, họ lại gửi sứ giả đi cầu hoà. Đó là tinh thần nhân văn đáng sửng sốt và một lần nữa tôi chỉ có thể nói rằng điều đó có sẵn trong gene của người Việt".
Mỗi lần đến Việt Nam, James đều trở lại thăm bà mẹ miền Trung có 4 con đã hy sinh, James cũng trở thành bạn của nhiều gia đình cựu chiến binh Việt Nam, cùng chia sẻ nỗi đau da cam với nhân dân Việt Nam, muốn tiếp tục "sự nghiệp thứ hai" của cha mình: yêu cầu Chính phủ Mỹ bồi thường cho các cựu chiến binh Mỹ và nạn nhân da cam Việt Nam. Tại trụ sở Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam, James cười rạng rỡ và đặt bàn tay mình lên vai những người lính Việt Nam một cách tin cậy, như thể giữa họ chưa từng trải qua bom đạn hay nỗi đắng cay thời hậu chiến. Với James: "Hai tiếng Việt
| James đã nói với Thượng tướng Nguyễn Văn Rinh, Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt |
