Ngày 6/12, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đã chính thức thông báo về việc hợp nhất 3 ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) đầu tiên. Ba NH này gồm: NHTMCP Đệ Nhất, NHTMCP Việt Nam Tín Nghĩa và NHTMCP Sài Gòn, đều có trụ sở chính tại TP HCM.
3 ngân hàng tiên phong xin sáp nhập
Theo Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình, ba NH này thời gian qua gặp khó khăn về thanh khoản chủ yếu do việc dùng nhiều vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn. Khi nguồn vốn ngắn hạn không còn dồi dào, đã ảnh hưởng tới khả thanh toán tạm thời của 3 NH này.
Trước tình hình đó, NHNN đã hỗ trợ thanh khoản cho cả 3 NH nói trên, nên tình hình đã tạm ổn. Hội đồng quản trị của 3 NH này đã họp và thống nhất tự nguyện hợp nhất, để phát huy thế mạnh của nhau, hỗ trợ cho nhau, đồng thời tiết giảm chi phí hoạt động nhằm tạo ra một NH mới vững mạnh hơn về năng lực quản trị, tài chính và mạng lưới hoạt động rộng hơn.
NH Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) đã được NHNN chỉ định tham gia hoạt động quản trị, điều hành NH sau hợp nhất, với tư cách là đại diện vốn Nhà nước tại NH mới sáp nhập. Sắp tới, các bên liên quan sẽ tiến hành đánh giá lại hoạt động của cả ba NH, đánh giá các khoản nợ, vốn, tài sản còn lại của các NH. Và sau khi có đánh giá chính thức của kiểm toán, NHNN sẽ xem xét tỷ lệ tham gia vốn Nhà nước trong NH này.
Như vậy, đây là 3 NH đầu tiên được phép hợp nhất kể từ khi NHNN công bố chủ trương tái cơ cấu toàn diện hệ thống NH vào tháng 10/2011. Thống đốc cam kết: "Quyền lợi của người gửi tiền hợp pháp được đảm bảo, bởi thời gian qua NHNN đã hỗ trợ thanh khoản cho 3 NH này và sau hợp nhất NH này có sự tham gia của Nhà nước".
Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của NHNN và trên cơ sở hành lang pháp lý đối với hoạt động sáp nhập, hợp nhất đã khá hoàn chỉnh, việc hợp nhất 3 NH trên sẽ không làm ảnh hưởng đến hoạt động bình thường của mỗi NH cũng như của cả hệ thống tổ chức tín dụng.
Đặc biệt, quyền lợi hợp pháp của người gửi tiền cũng như cổ đông tại 3 NH trên luôn được bảo đảm, quyền lợi chính đáng của các NHTM khác trong quan hệ cho vay vốn được quan tâm và giải quyết một cách hợp lý. NHNN cũng sẽ có những cơ chế hỗ trợ thích hợp, kịp thời nhằm đảm bảo việc hợp nhất 3 NH được triển khai theo các bước một cách thuận lợi và ổn định.
7 nhóm biện pháp tái cấu trúc ngân hàng
| Theo Nghị quyết số 102 /NQ-CP về phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 11/2011, Chính phủ chỉ đạo NHNN hoàn chỉnh đề án cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng trình Bộ Chính trị trước ngày 20/12/2011. |
Cùng với bước đi đầu tiên trong việc hợp nhất 3 NH, NHNN cho biết cơ quan này sẽ xây dựng phương án xử lý cụ thể để giảm nhanh các NH yếu kém kéo dài theo các phương án thích hợp với chi phí ít nhất. Theo Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình, có 7 nhóm biện pháp tái cấu trúc sẽ triển khai trong thời gian tới như sau:
Thứ nhất, hoàn thiện và đưa vào thực hiện các tiêu chuẩn quản trị mới, các quy định về an toàn và phòng tránh rủi ro theo hướng tiếp cận nhanh thông lệ quốc tế; tăng cường vai trò giám sát của NHNN trong việc thực hiện các tiêu chuẩn này.
Thứ hai, xây dựng cơ chế, chính sách để những NHTM có đủ điều kiện phát triển nhanh và cạnh tranh có hiệu quả trong nước và quốc tế; đồng thời, khuyến khích các NH mở rộng địa bàn hoạt động phục vụ nông nghiệp và nông thôn.
Thứ ba, thực hiện cổ phần hóa các NHTM Nhà nước, nâng cao tiềm lực tài chính, khả năng quản trị, chất lượng các dịch vụ, sức cạnh tranh và hiệu quả hoạt động để NHTM Nhà nước thực sự làm nòng cốt trong hoạt động của hệ thống NHTM cả nước.
Thứ tư, bổ sung hoàn thiện thể chế để các NHTM cổ phần nâng cao chất lượng quản trị, hoạt động minh bạch, thực sự là NH đại chúng; quy định mức vốn tối thiểu và lộ trình thực hiện phù hợp với quy mô và địa bàn hoạt động.
Thứ năm, xây dựng phương án xử lý cụ thể để giảm nhanh các NH yếu kém kéo dài theo các phương án thích hợp với chi phí ít nhất, bảo đảm an toàn hệ thống, không làm ảnh hưởng đến ổn định kinh tế vĩ mô, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người gửi tiền và xử lý nghiêm những cá nhân có sai phạm.
Thứ sáu, kiện toàn và phát huy hiệu quả hoạt động của các tổ chức tín dụng ở nông thôn. Việc thành lập mới các NHTM và các định chế tài chính, kể cả thành lập mới các hợp tác xã tín dụng ở địa bàn nông thôn phải được thẩm định chặt chẽ, theo đúng quy định của pháp luật.
Thứ bảy, phối hợp có hiệu quả việc cơ cấu lại hệ thống NH và các tổ chức tín dụng với việc cơ cấu lại và phát triển mạnh các phân khúc khác các thị trường tài chính như thị trường chứng khoán, thị trường trái phiếu, thị trường bảo hiểm và các quỹ đầu tư theo những tiêu chuẩn quản lý phù hợp với thông lệ quốc tế để đáp ứng nhu cầu vốn cho nền kinh tế; thực hiện công khai, minh bạch và kiểm soát chặt chẽ hoạt động của các định chế tài chính này.
NHNN khẳng định trong quá trình tái cơ cấu đảm bảo an toàn hoạt động NH, đồng thời hạn chế tới mức thấp nhất tổn thất, chi phí xử lý những vấn đề của hệ thống các tổ chức tín dụng. Trước đó, phát biểu trước báo giới ngày 1/12, Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Vũ Đức Đam tái khẳng định Chính phủ luôn đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người gửi tiền.
Được biết, theo thống kê của NHNN, cả nước có 37 NH cổ phần, trong đó 8 NH cổ phần là rất lành mạnh và đóng vai trò trụ cột; 8 NH trung bình; 8 ngân hàng quy mô nhỏ hoạt động lành mạnh và 8 NH quy mô nhỏ hoạt động không lành mạnh.
| Từ nay đến quý I/2012, NHNN sẽ định hình, phân loại được các nhóm NH và giải quyết được tính thanh khoản cho các NH đang gặp khó khăn. Đến năm 2013 sẽ tổ chức lại các NH yếu kém. Trong khi đó, Luật bảo hiểm tiền gửi đang được hoàn thiện, tiến tới sẽ bổ sung các điều khoản đối với người gửi ngoại tệ, vàng nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân. |
