Điện thoại từ Arab Saudi, anh Nhữ Văn Bình, quê Thanh Chương (Nghệ An) cho biết, từ nhiều tháng nay anh và 16 LĐ Việt Nam khác đã phải ở nhờ tạm bợ trong căn phòng 20m2 của Công ty môi giới AL.Babtaiin (Arab Saudi). Theo anh Bình, trong số 16 LĐ này, có 9 LĐ của Công ty CP Đầu tư Vĩnh Cát, còn lại một số công ty XKLĐ phía Bắc đưa đi. “Phòng ở quá chật, chúng tôi phải thay phiên nhau ngủ. Nhiều khi đói quá, buổi đêm mọi người phải ra tìm thức ăn thừa của siêu thị ở gần chỗ ở để nhặt thức ăn thừa”, anh Trần Đình Thắm, quê Yên Thành, Nghệ An kể.
Theo phản ánh của LĐ, khi sang Arab Saudi, hầu hết các công ty môi giới yêu cầu phải ký lại hợp đồng, với công việc hoàn toàn khác với yêu cầu đã ký với các công ty XKLĐ ở Việt Nam. Anh Đỗ Trọng Thanh, quê Thạch Thất (Hà Nội), là một trong số những nạn nhân cho hay, anh sang làm thợ xây từ tháng 9/2012. Làm được 2 tháng thì bị chủ ép, phải vác cát, bốc xi măng 17-20 tiếng/ngày.
Làm việc từ 6h sáng đến 7h tối, chỉ được ăn một cái bánh mỳ cầm hơi, sau đó lại làm việc tiếp đến 10h đêm, có hôm đến tận 2h sáng ngày hôm sau, còn bị chủ đánh. Anh Thanh đã phải chạy lên công ty môi giới yêu cầu đổi chủ. Nửa năm nay, anh vẫn vạ vật sống qua ngày, chưa tìm được việc.
Thông tin mà LĐ đưa ra khá bất ngờ là hợp đồng LĐ ký kết 2 năm, nhưng visa cấp cho các LĐ sang Arab Saudi là visa du lịch chỉ có thời hạn 3 tháng. Anh Nhữ Văn Bình cho biết, hợp đồng ký kết với anh, lương lái xe là 1.200 Riat, (tương đương 7,6 triệu đồng). Nhưng khi sang 3 tháng, anh chỉ được nhận cả thảy là 8 triệu đồng, trừ 4 triệu đồng tiền ăn, tính ra mỗi tháng làm cật lực thì lương chỉ được hơn 2,5 triệu đồng/tháng. Còn thấp hơn mức lương làm lao động ở quê.
Trong tình cảnh khó khăn, từ tháng 4/2013, các lao động đã gọi điện nhiều lần đề nghị các công ty trong nước sớm giải quyết cho họ về nước, nhưng đến nay vẫn chưa có động tĩnh gì. Một số gia đình đã phải vay ngân hàng đóng cho công ty 31,5 triệu đồng từ 10/4. “Nguyện vọng của chúng tôi mong được các cơ quan có thẩm quyền giải quyết để sớm được về nước”, anh Trần Đình Thắm, quê Yên Thành (Nghệ An) bày tỏ.
Liên quan đến vấn đề này, ngày 25/6, phóng viên Báo CAND đã có buổi làm việc với ông Lâm Xuân Lộc, Phó Giám đốc Công ty CP Đầu tư Vĩnh Cát, đơn vị có nhiều lao động tại Arab Saudi, đang khẩn thiết muốn về nước. Ông Lâm thừa nhận, công ty chỉ có 7 lao động và đã nhận được thông tin của anh em lao động từ ngày 30/4. Đối với nhóm lao động làm lái xe ở công trường xây dựng mới sang từ ngày 18/2/2013. Đến thời điểm 30/4, các lao động này làm việc được hơn 2 tháng, nhưng mới nhận được 1 tháng lương, nên lao động phản ứng.
Ông Lâm giải thích việc làm xây dựng ở các công trường thì chuyện chậm 1, 2 tháng lương là việc bình thường, lao động vẫn được ứng tiền ăn, công ty cũng đã thông báo việc này khi học định hướng. Riêng các lao động này, công ty đã thỏa thuận với công ty môi giới làm việc với chủ sử dụng để trả 1 tháng lương cho lao động. Về việc lao động phản ánh là đi bằng visa du lịch, ông Lâm khẳng định, công ty không đưa bất kỳ lao động nào đi bằng visa du lịch.
Thời điểm này, Arab Saudi vẫn đang thực hiện chương trình ân xá, riêng lao động Trần Đình Thắm và Nguyễn Hữu Bình được chủ sử dụng đồng ý nhận lại nhưng vì lý do cá nhân, hai lao động này vẫn mong muốn về nước. Thủ tục để cho hai lao động này về đã hoàn tất và người lao động sẽ về trong khoảng từ 28 đến 30/6.
Ngày 10/6, công ty đã có cuộc họp bàn phương án giải quyết cho các lao động này tại Cục QLLĐNN, và đã thống nhất phương án thành lập đoàn sang Arab Saudi. Tuy nhiên ông Lộc cũng cho biết, đến thời điểm này các cán bộ trong đoàn đi vẫn chưa lấy được visa. Công ty đã thường xuyên liên lạc với ĐSQ Việt Nam, Ban Quản lý lao động Việt Nam và công ty môi giới tại Arab Saudi để nắm tình hình về số lao động này, cố gắng trong tháng 7, tất cả các lao động trên sẽ về nước. Ông Lâm cũng cam kết khi lao động về nước sẽ giải quyết thanh lý hợp đồng cho lao động trên cơ sở thấu tình, đạt lý. Lao động nào có nhu cầu đi làm ở thị trường khác, công ty sẽ hỗ trợ 300 USD trừ vào phí xuất cảnh.
Chiều 25/6, ông Đào Công Hải, Cục trưởng Cục QLLĐNN, Bộ LĐ-TB&XH, cho biết Cục đang kiểm tra và yêu cầu các công ty báo cáo nội dung sự việc mà người lao động đã phản ánh. Trong tuần tới, Cục sẽ cử đoàn công tác do một lãnh đạo của Cục làm Trưởng đoàn, sang Arab Saudi để giải quyết tình hình. Ngoài ra, Cục cũng yêu cầu những công ty có đông LĐ làm việc tại Arab Saudi như: Vĩnh Cát, Glo-tech, Sovilaco… phải cử người tham gia đoàn công tác, sang để chấn chỉnh công tác quản lý LĐ Việt Nam ở nước ngoài, đồng thời giải quyết các vấn đề phát sinh