Vụ mất trộm bản vẽ tên lửa đạn đạo từng chấn động Trung Quốc

Ngày 6-7-1982, tại nhà khách của Bộ Hải quân X ở thành phố D, một thành phố ven biển phía bắc Trung Quốc có một đoàn khách cực kỳ quan trọng. Họ là các lãnh đạo, chuyên gia và nhân viên kỹ thuật liên quan đến công trình gọi là dự án “8291”.

Dự án “8291” là một công trình nghiên cứu và phát triển lâu dài về khoa học quân sự tên lửa của Trung Quốc, nó dự kiến được phóng vào ngày 1 tháng 9 năm 1982 từ một tàu ngầm ở dưới mặt nước ở  phía nam Thái Bình Dương.

Dự án này chỉ còn chờ lệnh của Quân ủy Trung ương vào ngày 1 tháng 9 và tên lửa phóng từ dưới mặt nước đầu tiên của Trung Quốc sẽ như con rồng lao vút lên bầu trời xanh, chắc chắn sự kiện này sẽ chấn động cả thế giới.

Tài liệu tuyệt mật bị đánh cắp

Đêm 6-7, ở trong nhà khách hải quân, kỹ sư trưởng Đinh, tổng công trình sư tên lửa nổi tiếng của Ủy ban Khoa học công nghệ và công nghiệp quốc phòng khi ăn tối xong vội vã bước vào buồng tắm. Hơn mười phút sau khi bước ra ông bàng hoàng phát hiện chiếc cặp tài liệu lớn đặt trên bàn cạnh giường đã biến mất. Chiếc cặp chứa 7 loại tài liệu tối mật quan trọng của dự án “8291” liên quan đến việc phóng tên lửa theo kế hoạch đã định.

Biết được điều này, Trưởng ban phụ trách công tác an ninh của dự án ra lệnh: Lập tức phong tỏa nhà khách và tiến hành ngay chiến dịch kiểm tra toàn bộ nhà khách. Hầu hết các chuyên gia cho rằng vụ án cực kỳ lớn liên quan đến bí mật nhà nước này là một âm mưu có tính toán từ lâu trong bối cảnh chính trị phức tạp.

Đánh giá từ thời gian và thủ đoạn gây án, có nhiều khả năng là những điệp viên từ nước ngoài xâm nhập vào thực hiện vụ trộm hoặc những người trong nội bộ phạm tội rồi tuồn ra ngoài. Cũng có người đưa ra sự nghi ngờ: Tính bảo mật của dự án “8291” là rất chặt chẽ, dựa vào tình hình và tin tức tình báo mà phân tích thì có thể nói rằng Hoa Kỳ, Liên Xô và các nước khác dường như không biết gì về “dự án 8291” mà Trung Quốc đang thực hiện.

Khi vụ việc ngày càng trở nên đáng ngờ, ông Vương Cát Trương, Giám đốc Sở Công an thành phố D, đã đưa ra một cách nhìn táo bạo: Vụ án “8291” do những tên trộm bình thường và không liên quan đến bối cảnh chính trị. Mặc dù nhiều người không đồng ý với quan điểm này nhưng cách nhìn của ông Vương Cát Trương chắc chắn đưa ra một cách nghĩ mới cho việc điều tra và phá vụ án này. 

tau.jpg -0
Tàu ngầm lớp Type 092 của Hải quân Nhân dân Trung Quốc.

Xảy ra hàng loạt vụ trộm

Vào ngày 31 tháng 7 năm 1982, Sở Cảnh sát ở khu Thị Tây thành phố D nhận được tin báo rằng phòng số 6 viện điều dưỡng của công nhân mỏ than đã bị trộm. Bọn tội phạm đã lấy trộm hơn 700 nhân dân tệ tiền mặt và hơn 100 kg tem phiếu thực phẩm của tỉnh Liêu Ninh và một số nhu yếu phẩm hàng ngày do nhân viên điều dưỡng mang theo. Đầu những năm 1980, hệ thống tem phiếu lương thực do nước này thực hiện vẫn chưa bị hủy bỏ, lương tháng của người lao động bình thường chỉ từ 30 đến 50 nhân dân tệ, số tiền liên quan đến vụ án này không hề nhỏ, vì vậy Sở Cảnh sát lập tức lập chuyên án để điều tra.

Kết quả khám nghiệm hiện trường cho thấy hung thủ cạy lưới bảo vệ cửa thông gió ở trên cửa chính cách mặt đất  hơn 2m rồi chui vào phòng, tình huống này rất giống với thủ đoạn phạm tội của vụ án “8291”. Ông Vương Cát Trương quyết định đích thân phụ trách vụ trộm bình thường này.

Nửa tháng sau, có một vụ trộm khác lại xảy ra tại khu điều trị thứ ba của viện điều dưỡng thợ mỏ than. Ông Vương Cát Trương một lần nữa đọc hồ sơ về vụ trộm ở khu điều dưỡng công nhân mỏ than “ngày 31 tháng 7” và so sánh nó với vụ trộm này. Ông tin rằng cả hai vụ có nhiều điểm giống nhau, đặc biệt là địa điểm gây án giống nhau một cách đáng ngạc nhiên và chắc chắn rằng hai vụ trộm này có mối liên hệ với nhau. Điều quan trọng hơn là từ hai vụ trộm này dường như nhìn thấy một chút manh mối dấu vết của vụ trộm “8291”.

ten.jpg -0
Tên lửa Cự Lang 2 (JL-2) của Trung Quốc.

Tình cờ bắt giữ được tội phạm

Ngày 15 tháng 8 năm 1982, cảnh sát hình sự Quách Đức Văn và cảnh sát của đồn công an Phó Gia Trang đi tuần tra các bãi tắm bên bờ biển và bắt gặp một tên lưu manh đang nhìn trộm vào nhà vệ sinh nữ. Khi bắt giữ trên người tên lưu manh này  có hai bao thuốc lá thơm và một hộp nhân sâm Bắc Kinh là những thứ hiếm có ở thành phố D, việc này đã gây sự chú ý của công an khu Thị Tây.

Ông Vương Cát Trương đã tập trung vào tên lưu manh này. Dựa trên các tài liệu điều tra tại chỗ khác nhau do Đội cảnh sát hình sự báo cáo,  ông Vương Cát Trương đã phân tích và xác định rằng: Hai vụ trộm xảy ra tại khu điều dưỡng của công nhân mỏ than vào ngày 31-7 và ngày 14-8 ở thành phố D và 9 vụ trộm đồ ở khách sạn và các khu dân cư trong vòng một tháng, từ thủ đoạn phạm tội và vật chứng thu thập được tại chỗ như nhóm máu, dấu tay đều do một mình lưu manh này gây ra.

Trước những bằng chứng không thể chối cãi tên lưu manh đã thú nhận tất cả. Nhìn bề ngoài có vẻ như đã đặt dấu chấm hết cho các vụ án nhưng ông Vương Cát Trương nhận ra những rằng vụ án vẫn thể chưa kết thúc. Dựa vào kinh nghiệm điều tra tội phạm nhiều năm của mình và mạch suy nghĩ của ông tự nhiên mở rộng đến vụ án “8291”. Ngày 19-8, sau khi nghiên cứu kỹ, tổ công tác của công an thành phố D đã xin ý kiến của cấp trên tiến hành điều tra tổng hợp những vụ trộm cắp đồ và chuyên án “8291”.

Sau khi điều tra, xác định Lưu Nghênh Phúc  25 tuổi là công nhân  nhà máy điện máy số 2 thành phố D. Lưu Nghênh Phúc làm lính cứu hỏa trong nhà máy nên được đào tạo đặc biệt kỹ thuật leo trèo. Hắn cao lớn, nhanh nhẹn, linh hoạt hơn nữa nhà hắn lại cách hiện trường vụ án “8291” không xa và ngày 6-7 là ngày nhà máy điện số 2 nghỉ làm việc, vì vậy, Lưu Nghênh Phúc có đủ thời gian để hành động phạm tội. 

Ông Vương Cát Trương đã đích thân tiến hành một cuộc thẩm vấn bất ngờ với Lưu Nghênh Phúc. Trước những sự thật không thể chối cãi, Lưu Nghênh Phúc đã thành thật khai về vụ trộm tài liệu quốc phòng tối mật. Buổi chiều ngày 6-7, hắn nhàn rỗi lang thang đi đến nhà nghỉ của bộ hải quân cách nhà hắn không xa. Hắn nhìn các sĩ quan hải quân ra ra vào vào với một sự khó chịu: “Người ta nói sĩ quan hải quân lương cao, được đãi ngộ tốt chắc họ có nhiều tiền, đêm nay không có việc gì lẻn vào đây kiếm chác”.

Lưu Nghênh Phúc trèo tường vào khu nhà khách nấp ở dưới cửa sổ một biệt thự, từ khe hở của rèm cửa hắn nhìn thấy một “thủ trưởng” đặt chiếc cặp da căng phồng trên bàn đầu giường rồi cởi quần áo đi vào phòng tắm. Lưu Nghênh Phúc cho rằng đây là “cặp tiền” và không nên bỏ qua cơ hội này, với kỹ năng leo trèo giỏi hắn dễ dàng vào được phòng lấy được chiếc cặp rồi nhanh chóng chuồn đi.

ghep.jpg -0
Vụ thử tên lửa phóng từ tàu ngầm của Trung Quốc.

Các mảnh rách của tài liệu đã xuất hiện 

Theo lời khai của Lưu Nghênh Phúc, sau khi lấy trộm được chiếc cặp hắn không về nhà ngay mà đi xe điện gần đến công viên Hải Tân trên bờ biển. Hắn vào một nhà vệ sinh công cộng lục xem bên trong chiếc cặp có những gì. Hắn thực sự thất vọng khi thấy trong chiếc cặp chỉ là những xấp giấy dày và không có gì khác nữa.

Dưới ánh đèn mờ ảo, đột nhiên Lưu nhìn thấy trên tờ giấy có dòng chữ “Bộ Quốc phòng nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa” và dấu đỏ “Tối mật”, hắn giật mình và toát mồ hôi và hắn ý thức được rằng mình đã gây ra họa lớn. Hắn lo lắng ngồi trong nhà vệ sinh suy nghĩ hồi lâu và cho rằng bất kể thế nào mình cũng không thể tự châm lửa đốt mình và đã không làm thì thôi đã làm thì làm đến cùng, hắn thuận tay ném chiếc cặp da vào thùng chứa phân và xé tất cả giấy tờ ra thành từng mảnh ném vào đó.

Đã hơn một tháng kể từ khi vụ việc xảy ra, các điều tra viên của công an khu Thị Tây được biết từ trung tuần tháng 7 đến trung tuần tháng 8 bể chứa phân đã được hút 3 lần và toàn bộ số phân được đưa ra khu vực thôn Tân Trại ở ngoại ô thành phố. Tháng 8, các nhà điều tra vội vã đến thôn Tân Trại. Theo cán bộ thôn việc trồng rau rất cần phân bón nên phân của thành phố chuyển đến là đem đi bón ngay bao gồm cả phân được lấy từ các nhà vệ sinh công cộng ở công viên Hải Tân, còn việc phân được bón phân ở cánh đồng nào thì không ai có thể biết được. 

Sáng hôm sau, hơn 200 cảnh sát vũ trang và binh sĩ đến cánh đồng rau ở thôn Tân Trại mỗi người một cái cào sắt. Theo quy định, mỗi chiến sĩ chịu trách nhiệm hai luống đất bới đất tìm tài liệu, khi làm phải đảm bảo rau không bị hư hại, vừa đảm bảo không sót một tấc đất nào và khi tìm thấy tờ giấy nào có chữ phải nộp ngay cho lãnh đạo. Khoảng giữa trưa trong ruộng trồng cà rốt, một người lính tìm thấy một mảnh giấy có chữ, chữ viết trên đó đã bị mờ nhưng có thể đọc được ba chữ “Trung ương nghiên”.

Một người lính khác cũng tìm thấy một mảnh giấy, trên mảnh giấy có thể lờ mờ nhận ra hai chữ “Quân ủy”. Sau đó một số binh sĩ tìm thấy những mảnh giấy có in chữ. Ghép các mảnh giấy lại với nhau có thể khẳng định rằng đây là những mảnh giấy của tài liệu tuyệt mật trong vụ án “8291” bị đánh cắp. Điều này có nghĩa là vụ án “8291” kéo dài hơn một tháng cuối cùng cũng được giải quyết và kết luận nó chỉ là một vụ trộm cắp thông thường.

Từ ngày 7 đến 16 tháng 10 năm 1982, Trung Quốc đã phóng thành công tên lửa  từ tàu ngầm ở khu vùng biển nam Thái Bình Dương đúng như kế hoạch đã dự định. Thành công này đánh dấu một bước phát triển mới trong kỹ thuật chế tạo tên lửa của Trung Quốc. 

Nguyễn Đình Thiêm (Theo “Xinhuanet.com”)      

Các tin khác

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.

Giải mã bí ẩn bức điêu khắc tại trụ sở CIA

Giải mã bí ẩn bức điêu khắc tại trụ sở CIA

Năm 1990, một tác phẩm điêu khắc bí ẩn được dựng lên trong khuôn viên của CIA tại Langley, bang Virginia. Công trình này gồm những tấm đồng khổng lồ được khắc các thông điệp mã hóa mà gần một thập kỷ không ai có thể giải được. Bước đột phá diễn ra ngay trước thềm thiên niên kỷ mới - 3 trong số 4 đoạn văn bản đã được giải mã, nhưng đoạn văn bản thứ 4 mà các chuyên gia coi là chìa khóa để hiểu nội dung toàn bộ tác phẩm, cho đến nay vẫn được giữ bí mật.

Hải quân mỹ trả giá vì sai lầm tình báo

Hải quân mỹ trả giá vì sai lầm tình báo

Ngày 24/4/1945, tàu ngầm U-546 của Đức Quốc xã đã bị đánh chìm trên Đại Tây dương, khiến toàn bộ thủy thủ đoàn bị bắt làm tù binh. Trong quá trình thẩm vấn, họ bị ép trả lời câu hỏi: cuộc tấn công tên lửa của Đức vào lãnh thổ Hoa Kỳ sẽ diễn ra vào lúc nào? Tuy nhiên, các tù binh Đức không thể cung cấp những thông tin được yêu cầu, bởi kế hoạch tấn công tên lửa vào Mỹ chỉ tồn tại trong suy nghĩ của các điệp viên Mỹ.

Thiếu tướng Lê Tiền: Người anh hùng thầm lặng giữa lòng miền Nam kháng chiến

Thiếu tướng Lê Tiền: Người anh hùng thầm lặng giữa lòng miền Nam kháng chiến

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước đầy cam go của dân tộc, có những trận đánh hiển hách được ghi vào sử sách, nhưng cũng có những "trận tuyến thầm lặng" đầy quyết liệt và hiểm nguy. Thiếu tướng Lê Tiền (tên thân mật là Hai Tiền), nguyên Phó Tổng cục trưởng Tổng cục An ninh, với quá trình hoạt động cách mạng và công tác an ninh phong phú chính là biểu tượng của chiến sĩ an ninh trên trận tuyến ấy. Trải qua hơn 50 năm hoạt động cách mạng, ông đã dành trọn những năm tháng thanh xuân gắn bó với mảnh đất phương Nam, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc.

Nhóm tình báo “Đô đốc” thu thập thông tin mật từ Quốc vương Thụy Điển

Nhóm tình báo “Đô đốc” thu thập thông tin mật từ Quốc vương Thụy Điển

Trong lịch sử tình báo quân sự Nga và Liên Xô, đại tá hải quân Vladimir Stashevsky là một trường hợp đặc biệt. Từng đứng đầu mạng lưới tình báo tại Bắc Âu trong Thế chiến I, ông lại trở thành điệp viên nằm vùng trong Thế chiến II. Sau Cách mạng Tháng 10, giới lưu vong coi ông là người thân Liên Xô, còn chính quyền Xô viết lại nghi ngờ lòng trung thành của ông, vì ông vốn là một sĩ quan Nga hoàng. Bất chấp mọi ngờ vực và biến động, Stashevsky vẫn tiếp tục phục vụ Tổ quốc.

Lặng lẽ chiến dịch Cyber Guardian

Lặng lẽ chiến dịch Cyber Guardian

Ngày 18/7/2025, Bộ trưởng Điều phối An ninh quốc gia Singapore K. Shanmugam lần đầu công khai xác nhận UNC3886, một nhóm tấn công mạng tinh vi, đang nhắm vào hạ tầng trọng yếu của đảo quốc.

Giải mật hồ sơ tình báo 2017 chấn động nước Mỹ

Giải mật hồ sơ tình báo 2017 chấn động nước Mỹ

Cuộc rà soát mới của FBI đối với một số cựu và đương nhiệm sĩ quan CIA đang kéo trở lại tâm điểm một hồ sơ tình báo từng gây tranh luận kéo dài suốt nhiều năm ở Washington: bản đánh giá liên ngành công bố đầu năm 2017 về can thiệp bầu cử Mỹ.

Ukraine thử nghiệm nền tảng AI hỗ trợ tác chiến

Ukraine thử nghiệm nền tảng AI hỗ trợ tác chiến

CEO Palantir Alex Karp tiết lộ Ukraine đang sử dụng các nền tảng AI của công ty để phân tích dữ liệu chiến trường theo thời gian thực, qua đó thay đổi cách người lính phát hiện mục tiêu, xử lý thông tin và tiến hành tác chiến trong chiến tranh hiện đại.

Những đặc điểm chung của các điệp viên Anh hoạt động tại Nga

Những đặc điểm chung của các điệp viên Anh hoạt động tại Nga

Hành vi bất thường và thậm chí mang tính khiêu khích của một nhân viên đại sứ quán Anh đã thu hút sự chú ý của cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB). Kết quả là ông ta đã phải rời khỏi Nga vì bị cáo buộc sử dụng vỏ bọc ngoại giao để hoạt động gián điệp. Vậy, ông ta đã bị phát hiện như thế nào, đang tìm cách gặp ai, thu thập thông tin gì, và tại sao lại hành xử thiếu chuyên nghiệp như vậy?

Cuộc sống hiện tại của điệp viên Mỹ Edward Snowden

Cuộc sống hiện tại của điệp viên Mỹ Edward Snowden

Trong lịch sử thế kỷ XXI, hiếm có nhân vật nào tạo ra làn sóng dư luận mạnh mẽ như Edward Snowden. Với người này, anh là anh hùng đấu tranh vì tự do và quyền con người; với người khác, anh lại là kẻ phản bội tiết lộ bí mật quốc gia. Năm 2013, những tuyên bố gây chấn động của Snowden về chương trình giám sát toàn cầu của tình báo Mỹ đã làm rung chuyển thế giới. Bài viết giới thiệu về cuộc sống hiện tại của Snowden tại nước Nga.