Vaccine tổng hợp từ nọc độc nhện

Loài nhện độc nâu cắn hơn 7.000 người ở Brazil mỗi năm gây những vết thương trầm trọng trên da và thậm chí có thể gây tử vong. Trong khi đó, việc sử dụng thuốc giải độc từ chính nọc độc nhện phải trả giá bằng sự sống của nhiều con ngựa do chúng dính líu trong tiến trình sản xuất. Nhưng, liệu việc tìm ra nọc độc nhện tổng hợp có dẫn đến một giải pháp nhân đạo hơn hay không?

Họ nhện độc màu nâu nhạt gọi là Loxosceles được tìm thấy ở Bắc và Nam Mỹ, châu Phi, Australia và một số phần ở châu Âu. Nó dài từ 6 đến 20mm và chưa phải là loài nhện lớn nhất thế giới. Nhưng, nọc độc của nhện nâu có thể gây thương tổn da trầm trọng đến mức hoại tử. Đây là họ nhện duy nhất trên thế giới gây hoại tử cho da khi cắn người. Các nhà khoa học cho biết một enzyme hiếm có trong nọc nhện nâu gọi là sphingomyelinase D gây thương tổn và giết chết mô da. Nạn nhân bị nhện nâu cắn nếu không được giải độc kịp thời rất dễ mất mạng.

Trong khi đó vaccine giải độc được chế tạo từ chính nọc nhện nâu cũng dẫn đến cái chết cho cả chính con nhện và ngựa. Nọc độc được rút từ cơ thể hàng ngàn con nhện độc nâu trước khi dùng để tiêm cho nhiều con ngựa để kích thích phản ứng miễn dịch và từ đó tạo ra thuốc giải độc dành cho con người. Nhưng, giải pháp này lại gây ra hậu quả đáng sợ - đó là tuổi thọ của những con ngựa bị rút ngắn.

Tiến sĩ Samuel Guizze - chuyên gia sinh học Viện Butantan, một trung tâm sản xuất vaccine giải độc - giải thích: "Chúng tôi rút nọc những con nhện theo chu kỳ 3 đến 4 tháng một lần. Số lượng nọc thu được từ cơ thể một cá thể nhện là rất nhỏ".

Tiến trình rút nọc nhện được mô tả như sau: một kỹ thuật viên cẩn thận cầm con nhện lên và chích điện cho nó trong khi một nhà khoa học khác nhanh chóng rút nọc bằng ống tiêm. Mỗi lần như vậy người ta chỉ rút được một lượng nọc nhện cực nhỏ, có nghĩa là phải cần đến hàng chục ngàn cá thể nhện mới thu đủ lượng nọc cần thiết.

Tiến sĩ Guizze cho biết: "Sau đó, chúng tôi tiêm nọc nhện cho những con ngựa và sau 40 ngày chúng được rút máu để tách lấy các kháng thể giải độc". Nhưng điều đáng nói là sức khỏe của những con ngựa được tiêm nọc nhện nâu sau đó bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Cụ thể là, tuổi thọ của chúng từ khoảng 20 năm sẽ giảm xuống còn 3 đến 4 năm! Ngay những con nhện cũng sẽ chết ngay sau 3 hay 4 lần bị rút nọc.

Vết thương bị hoại tử do nhện độc nâu cắn.
Vết thương bị hoại tử do nhện độc nâu cắn.

Tuy nhiên, Đại học Liên bang Minas Gerais của Brazil đang có một bước đột phá mới trong công nghệ nọc độc hứa hẹn tránh được nguy cơ suy giảm tuổi thọ của những con vật. Tiến sĩ Carlos Chavez-Olortegui - nhà sinh học và chuyên gia về nọc nhện - cho biết: "Chúng tôi xác định những phần của nọc nhện sinh ra được kháng thể và từ đó tạo ra một chuỗi protein chỉ chứa những phần này mà thôi". Nọc nhện nhân tạo như thế chắc chắn sẽ không còn cần dùng đến những con nhện thật nữa. Mặc dù ngựa vẫn là vật thí nghiệm trong tiến trình nghiên cứu, song nọc nhện tổng hợp không độc hại cho nên bảo toàn được tuổi thọ của ngựa.

Tiến sĩ Chavez-Olortegui cam đoan phương pháp mới cho phép những con ngựa được về hưu sau vài năm và vẫn sống khỏe mạnh trọn đời. Không chỉ có thế, tiến sĩ Chavez còn hy vọng trong tương lai không xa các nhà khoa học không cần sử dụng đến những con vật để tạo ra kháng thể giải độc nữa.

Nghiên cứu tạo ra vaccine giải độc nọc nhện hiện nay hứa hẹn thành công. Những thử nghiệm cho thấy những con ngựa được tiêm nọc nhện tổng hợp bắt đầu sinh ra các kháng thể có tác dụng bảo vệ chúng trước vết cắn của nhện độc nâu. Chavez-Olortegui hy vọng kết quả đạt được sẽ mở đường cho sản xuất vaccine giải độc vết nhện cắn hiệu quả cho con người.

Ông nói: "Những thử nghiệm tiếp theo sẽ cho biết mức độ miễn dịch với nọc nhện có được kéo dài hay không. Nhưng, chúng tôi tin tưởng đang đi theo hướng đúng trong nỗ lực chế tạo vaccine cho con người".

Vaccine tiềm tàng được đánh giá là bước đột phá trong khoa học song có thể chỉ có những ứng dụng giới hạn trong đời thật do giá thành phát triển vaccine quá cao. Nhưng, trong một quốc gia xảy ra đến 26.000 trường hợp nhện độc cắn người chỉ riêng trong năm 2012 - trong đó 7.000 vụ liên quan đến loài nhện độc nâu - thì vaccine giải độc vô cùng cần thiết.

Adelainde Fabienski Maia, một nạn nhân của nhện độc nâu, cho biết, trong tự nhiên loài nhện này không tấn công người song chúng thường nấp ngủ bên trong quần áo cho nên hậu quả xảy ra là điều dễ hiểu.

Dưới đây là những loài nhện độc nhất trên hành tinh:

Nhện Phoneutria fera của Brazil: Theo Sách kỷ lục Guiness, nọc của loài nhện này chứa độc tố thần kinh nguy hiểm nhất thế giới. Chỉ 0,006mg nọc nhện đủ để giết chết một con chuột! Nếu một người đàn ông đủ may mắn sống sót sau khi bị nhện cắn, vết thương cũng gây đau đớn trong nhiều ngày, cương dương đau và có thể dẫn đến bất lực.

Nhện Phoneutria fera của Brazin.
Nhện Phoneutria fera của Brazin.

Nhện giăng tơ hình phễu Sydney (Latrodectus mactans): Mỗi năm loài nhện này giết chết rất nhiều người ở Mỹ và nọc độc của nó mạnh hơn nọc rắn chuông đến 14 - 15 lần. Nhện chỉ tấn công đối phương khi bị đe dọa. Nhện có khả năng sống sót trong nhiều giờ nếu bị rơi xuống hồ bơi. 

Nhện lưng đỏ (Latrodectus hasseltii) Australia: Nhện cái thường cắn người hơn con đực. Trẻ em và người già có nguy cơ tử vong cao nhất nếu bị loài nhện này tấn công

An An (tổng hợp)

Các tin khác

Cử tạ Việt Nam sẽ lại huy hoàng như xưa?

Cử tạ Việt Nam sẽ lại huy hoàng như xưa?

Từng mang về những dấu son lịch sử cho thể thao nước nhà với 2 tấm huy chương Olympic của Hoàng Anh Tuấn và Trần Lê Quốc Toàn, cử tạ Việt Nam nhiều năm qua luôn được xem là môn thể thao thế mạnh.

Đừng để chiêu trò lấn át nghệ thuật

Đừng để chiêu trò lấn át nghệ thuật

Giữa dòng chảy sôi động của thị trường âm nhạc hiện nay, vẫn còn không ít những sản phẩm gây chú ý bằng yếu tố phản cảm, dung tục, thậm chí lệch chuẩn về nội dung và hình ảnh. Khi ranh giới giữa sáng tạo nghệ thuật và chiêu trò câu view bị xóa nhòa thì câu hỏi đặt ra không chỉ cho ý thức của người làm nghề, trách nhiệm của cơ quan quản lý, mà còn là sự tỉnh táo của công chúng trong việc tiếp nhận và chọn lọc giá trị văn hóa…

Bắn súng Việt Nam và những tín hiệu vui trước thềm ASIAD 20

Bắn súng Việt Nam và những tín hiệu vui trước thềm ASIAD 20

Trong hành trình hướng đến ASIAD 20, bắn súng Việt Nam đang dần phát đi những tín hiệu tích cực cả về lực lượng lẫn thành tích. Từ sân chơi quốc nội đến đấu trường châu lục, các xạ thủ không chỉ duy trì phong độ mà còn tạo ra những điểm nhấn đáng chú ý. Đặc biệt, sự xuất hiện của những nhân tố trẻ cùng sự ổn định của các gương mặt chủ lực đang mở ra hy vọng cho một tương lai xán lạn của bắn súng Việt Nam.

Tìm kiếm lượt xem bất chấp, đánh đổi an toàn để nhận quà tặng

Tìm kiếm lượt xem bất chấp, đánh đổi an toàn để nhận quà tặng

Phát trực tiếp (livestream) đang bị một bộ phận người dùng lợi dụng để tìm kiếm lượt xem (câu view), nhận tiền ủng hộ, tặng (donate) bằng những nội dung nguy hiểm, phản cảm, thậm chí, vi phạm pháp luật. Từ các trò hù dọa người đi đường, trẻ em đến việc tụ tập, sử dụng hung khí theo “thử thách” của người xem, cho thấy xu hướng lệch chuẩn này đang lan rộng và tiềm ẩn nhiều hệ lụy.

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Dưới ánh đèn lờ mờ của những khu dân cư ven đô, khi thành phố còn chưa tỉnh giấc, những "vòi bạch tuộc" của thực phẩm bẩn đang âm thầm vươn ra. Từ những lò mổ không phép nhếch nhác, thịt gia súc, gia cầm không qua kiểm dịch được tuồn thẳng vào chợ đầu mối, bếp ăn tập thể, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe hàng triệu người dân.

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị quan trọng cho ASIAD 20, với nhiều kỳ vọng nhưng cũng không ít lo âu. Sau những tín hiệu tích cực ở đấu trường châu lục, đội tuyển được kỳ vọng có thể tạo nên bất ngờ. Tuy nhiên, trong bối cảnh lực lượng biến động và sự cạnh tranh khốc liệt từ các cường quốc châu Á, câu hỏi lớn được đặt ra: liệu bắn cung Việt Nam có đủ khả năng giành huy chương?

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Mạng xã hội đang xuất hiện ngày càng nhiều nội dung gây sốc, phản cảm chỉ để thu hút lượt xem. Từ vụ TikToker ở Lào Cai bị xử phạt vì đăng video xấu độc, không phù hợp thuần phong mỹ tục đến những hiện tượng “giang hồ mạng” như L.9N, có thể thấy một thực tế rõ ràng: càng gây tranh cãi, càng dễ lan truyền, và hệ quả là trong môi trường số, những nội dung phản cảm như có đất dụng võ: Chỉ cần bạn sẵn sàng xem, tôi sẵn sàng làm nội dung.

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Sau những bộ phim kinh dị chỉ để lại sức hút bề nổi, thể loại này tại Việt Nam đang dần mang sắc thái bản địa, khơi dậy trầm tích tín ngưỡng và văn hóa dân gian. Đây là bước đi đầy tham vọng, dẫu còn nhiều thách thức, của một nền điện ảnh đang tìm kiếm tiếng nói riêng giữa bối cảnh cạnh tranh của thị trường tiêu thụ văn hóa toàn cầu.

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

IMF cảnh báo kinh tế toàn cầu đối mặt nguy cơ suy thoái khi xung đột Trung Đông kéo dài, đồng thời hạ triển vọng tăng trưởng và đưa ra 3 kịch bản với các mức độ rủi ro khác nhau tùy theo diễn biến giá dầu và thị trường tài chính.

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

Nguồn cung nhiên liệu hàng không đối mặt rủi ro gián đoạn, EU đang chuẩn bị kịch bản nhập khẩu từ Mỹ và tăng dự trữ nhằm hạn chế tác động tới ngành hàng không.

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam đang đứng trước một bài toán nan giải tại ASIAD 20 (diễn ra tại Nhật Bản vào tháng 9 tới) khi đặt mục tiêu giành 1 HCV, 1 HCB và 1 HCĐ trong bối cảnh sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Nếu như đấu trường Đông Nam Á vẫn là “sân nhà” quen thuộc, thì bước ra châu lục, mọi thứ trở nên khắc nghiệt hơn gấp nhiều lần.

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

“Cơm áo không đùa với khách thơ”, khi thu nhập từ sân khấu không đủ sống, nhiều nghệ sĩ biểu diễn phải xoay xở đủ nghề như làm MC, hát thuê, buôn bán… Dẫu vậy, không ít người vẫn chọn ở lại với nghề, giữ lửa đam mê và chờ đợi một cơ hội đổi thay.

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Cuối năm 2024, qua công tác nắm tình hình, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Bộ Công an phát hiện trên thị trường có rất nhiều loại sữa không đảm bảo chất lượng, đặc biệt là các loại sữa dành cho các đối tượng đặc biệt như người già, trẻ em, phụ nữ có thai, người gầy yếu... và các loại sữa có ghi bổ sung vitamin, canxi, khoáng chất, thậm chí cả đông trùng hạ thảo, tổ yến... nên đã báo cáo lãnh đạo Bộ chỉ đạo xác minh, làm rõ, xác định 2 công ty sản xuất các loại sữa trên với số lượng đặc biệt lớn là Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood.

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Thị trường xuất bản Việt Nam đang tăng trưởng mạnh mẽ, trong khi nền tảng số mở ra vô vàn cơ hội tiếp cận tri thức. Thế nhưng, chính sự phong phú ấy lại khiến người đọc dễ rơi vào tình trạng bối rối và mất phương hướng khi chọn sách khoa học, dòng sách thiết yếu để xây dựng nền tảng tri thức cho mọi lứa tuổi.

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Ở 3 kỳ SEA Games liên tiếp, đội tuyển karate Việt Nam không chỉ đóng góp nhiều HCV cho Đoàn thể thao Việt Nam mà còn duy trì được vị thế số một Đông Nam Á. Đây là nền tảng quan trọng để các võ sĩ của chúng ta hướng đến mục tiêu chinh phục huy chương tại ASIAD.

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Với những người chiến sĩ CAND khoác lên mình sắc xanh lá mạ, vinh dự, tự hào nhưng trách nhiệm cũng rất nặng nề, Công an xã Cẩm Hưng đã và đang ngày đêm giữ cho thế trận an ninh nhân dân vững chắc, đảm bảo an ninh, trật tự để mang lại bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập.

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số đang thay đổi cách người Việt tiếp cận di sản và văn hóa. Từ những bộ sưu tập tĩnh trong tủ kính, công chúng dần bước vào trải nghiệm sống động qua trình chiếu mapping và trí tuệ nhân tạo. Bên cạnh việc hỗ trợ hoạt động bảo tồn, công nghệ còn làm sống dậy các lớp giá trị văn hóa, đồng thời mở ra động lực cho kinh tế trải nghiệm theo hướng bền vững.