Triển khai thi hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước

Vừa qua, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị triển khai thi hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (Luật TNBTCNN), nhằm quán triệt những nội dung mới và thống nhất nhiệm vụ để sớm đưa Luật vào cuộc sống.

Phát biểu khai mạc hội nghị, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc cho biết, luật được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 23/8/2026 tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, nhằm khắc phục những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn và có hiệu lực từ ngày 1/3/2027.

Ngày 15/9/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1788/QĐ-TTg về kế hoạch triển khai thi hành luật, xác định nhiệm vụ của các bộ, ngành và địa phương.

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc đề nghị các đại biểu nắm vững những điểm mới, kế hoạch triển khai; đồng thời thẳng thắn trao đổi, làm rõ khó khăn, bất cập trong thực tiễn và những vấn đề mang tính kỹ thuật, chuyên môn.

word-lj1fmn-1038.jpg
Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc phát biểu tại hội nghị.

8 nhóm nội dung sửa đổi trọng tâm

Thông tin tại hội nghị, Phó Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước Nguyễn Ngọc Vũ cho biết, luật sửa đổi, bổ sung 36 điều, bãi bỏ 2 điều trong tổng số 78 điều của Luật TNBTCNN năm 2017, tập trung vào 8 nhóm nội dung.

Về nguyên tắc áp dụng pháp luật, luật sửa đổi khoản 1 Điều 4, theo đó việc bồi thường của Nhà nước được thực hiện theo Luật này, trừ trường hợp Quốc hội có quy định khác về phạm vi trách nhiệm bồi thường trong các lĩnh vực thuộc phạm vi điều chỉnh. Quy định tạo cơ chế linh hoạt để Quốc hội quyết định vấn đề này tại các luật chuyên ngành, hạn chế khoảng trống pháp lý.

Về phạm vi trách nhiệm bồi thường trong hoạt động quản lý hành chính, luật bổ sung quyền được bồi thường đối với người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và người thân khi không được áp dụng hoặc áp dụng không đúng, không kịp thời biện pháp bảo vệ gây thiệt hại. Đồng thời, bổ sung các hành vi như hủy bỏ giấy phép, không cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất trái pháp luật.

word-lj1fmn.jpg
Cục trưởng Cục Đăng ký biện pháp bảo đảm và Bồi thường nhà nước Lê Vệ Quốc phát biểu tại hội nghị.

Về cơ quan giải quyết bồi thường, các quy định được điều chỉnh phù hợp với việc sắp xếp tổ chức bộ máy và mô hình chính quyền địa phương hai cấp; xác định lại cơ quan giải quyết bồi thường ở Trung ương, cấp tỉnh và cập nhật tên gọi, thẩm quyền của các cơ quan liên quan.

Về trình tự, thủ tục giải quyết yêu cầu bồi thường, luật đơn giản hóa hồ sơ, rút ngắn thời hạn kiểm tra, thụ lý và cử người giải quyết còn 2 ngày làm việc; chuyển trách nhiệm chứng minh mối quan hệ nhân quả giữa hành vi trái pháp luật và thiệt hại sang cơ quan nhà nước.

Cơ quan giải quyết bồi thường phải ban hành quyết định kể cả khi thương lượng không thành; mức tạm ứng kinh phí được nâng từ không dưới 50% lên không dưới 75% giá trị thiệt hại, thời hạn khởi kiện kéo dài từ 15 ngày lên 60 ngày.

Về trách nhiệm hoàn trả của người thi hành công vụ, Luật bổ sung cơ chế giảm mức hoàn trả tối đa 30% hoặc miễn trách nhiệm hoàn trả đối với người có lỗi vô ý, chủ động khắc phục hậu quả và đáp ứng điều kiện luật định, trong đó có trường hợp thực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo vì lợi ích chung, mắc bệnh hiểm nghèo hoặc gặp hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

Về kinh phí bồi thường và chi trả tiền bồi thường, luật quy định các khoản kinh phí do ngân sách nhà nước bảo đảm, gồm kinh phí quản lý nhà nước về công tác bồi thường và kinh phí chi trả cho người bị thiệt hại; đồng thời quy định trách nhiệm lập dự toán, quyết toán hằng năm và rút ngắn thời gian thông báo, chi trả tiền bồi thường xuống còn 2 ngày làm việc cho mỗi bước.

Về quản lý nhà nước, luật xác định Chính phủ thống nhất quản lý trong ba lĩnh vực quản lý hành chính, tố tụng và thi hành án; Bộ Tư pháp là cơ quan đầu mối giúp Chính phủ, UBND cấp tỉnh thực hiện quản lý tại địa phương. Đồng thời, bổ sung nhiệm vụ chuyển đổi số và trách nhiệm báo cáo Quốc hội hằng năm của Chính phủ.

Về điều khoản chuyển tiếp, yêu cầu bồi thường đã thụ lý trước ngày 1/3/2027 nhưng chưa giải quyết hoặc đang giải quyết về nguyên tắc tiếp tục áp dụng luật năm 2017. Tuy nhiên, những công việc, thủ tục chưa có kết quả được áp dụng quy định có lợi hơn của luật mới đối với người yêu cầu bồi thường và người có trách nhiệm hoàn trả, trừ trường hợp họ đề nghị không áp dụng.

Tiếp đó, ông Nguyễn Ngọc Vũ quán triệt các nhiệm vụ triển khai thi hành luật theo Quyết định số 1788/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Tại hội nghị, đại diện các bộ, ngành, địa phương đã trao đổi, thảo luận với tinh thần thẳng thắn, trách nhiệm và thiết thực, nêu những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn cũng như các nội dung cần được làm rõ.

word-lj1fmn-4221.jpg
Các đại biểu tham dự hội nghị.

Bảo đảm thực hiện trách nhiệm bồi thường

Phát biểu kết luận hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc đánh giá cao tinh thần trách nhiệm và những ý kiến thảo luận thẳng thắn, thiết thực của các bộ, ngành, địa phương.

Thứ trưởng khẳng định, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật TNBTCNN đã cơ bản giải quyết những khó khăn, vướng mắc, cắt giảm nhiều trình tự, thủ tục theo đúng quan điểm của Đảng và Nhà nước là lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm; những gì thuộc trách nhiệm của cơ quan nhà nước thì không được buộc người dân phải gánh chịu.

Để triển khai hiệu quả luật và Quyết định số 1788/QĐ-TTg, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc đề nghị các cơ quan, đơn vị khẩn trương xây dựng kế hoạch cụ thể theo tinh thần “6 rõ”, tập trung vào 2 nhóm giải pháp là phòng ngừa vi phạm và thực thi pháp luật khi phát sinh vụ việc.

Trong đó, phòng ngừa vi phạm là nhiệm vụ chính được Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm, biểu dương. Kế hoạch phải làm rõ phòng ngừa nội dung gì, thực hiện như thế nào và ai là người thực hiện, nhằm hạn chế tối đa việc phát sinh trách nhiệm bồi thường.

Đối với vụ việc phát sinh, cơ quan có thẩm quyền phải thụ lý, thực hiện đúng luật và đúng trách nhiệm. Nhà nước sẽ ứng kinh phí bồi thường kịp thời để khắc phục thiệt hại cho người dân, tổ chức; sau đó mới xem xét mức độ lỗi của người thi hành công vụ để xử lý trách nhiệm và thu hồi hoàn trả.

Thứ trưởng cũng đề nghị đẩy mạnh phổ biến, giáo dục pháp luật đối với hai nhóm đối tượng. Với người dân, cần giúp họ hiểu rõ quyền, nghĩa vụ và phân biệt phạm vi điều chỉnh của Luật TNBTCNN với các chế định bồi thường khác. Với người thực thi công vụ, cần quán triệt sâu sắc hệ quả pháp lý và nghĩa vụ hoàn trả khi có hành vi sai phạm, tạo sự cảnh báo, răn đe để cán bộ nâng cao tinh thần trách nhiệm, thực thi công vụ đúng quy định.

Cùng với đó, các cơ quan, đơn vị cần phân công cán bộ hoặc bộ phận đầu mối phụ trách công tác bồi thường nhà nước để tham gia tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ; chủ động lập dự toán kinh phí hằng năm theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước, bảo đảm nguồn lực khi phát sinh trách nhiệm bồi thường.

Thứ trưởng khẳng định, Bộ Tư pháp và Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước sẽ luôn đồng hành, hỗ trợ, kịp thời tháo gỡ khó khăn cho các bộ, ngành, địa phương trong quá trình triển khai thực hiện.

Nguyễn Hương

Các tin khác

Mỗi ước mơ đều xứng đáng được tỏa sáng

Mỗi ước mơ đều xứng đáng được tỏa sáng

Có những ước mơ bắt đầu từ những điều rất nhỏ. Một chiếc xe đạp để hành trình đến trường bớt nhọc nhằn. Một bộ cọ vẽ để thỏa sức với những sắc màu mình yêu thích. Một chiếc điện thoại mới để mỗi lần bố đi làm xa gọi về, em có thể nhìn rõ khuôn mặt bố hơn. Hay đơn giản là học giỏi để kiếm được nhiều tiền để bố mẹ được ăn những bữa cơm có thịt.

Vĩnh Long hợp tác với Hàn Quốc trong nghiên cứu, chế biến cam sành

Vĩnh Long hợp tác với Hàn Quốc trong nghiên cứu, chế biến cam sành

Tỉnh Vĩnh Long đang thúc đẩy hợp tác với các đối tác Hàn Quốc trong nghiên cứu, ứng dụng khoa học, công nghệ và chế biến sâu cam sành. Đây là hướng đi nhằm đa dạng hóa sản phẩm, hình thành chuỗi liên kết từ vùng nguyên liệu đến thị trường, từng bước nâng cao giá trị nông sản địa phương.

Siêu cảng của T&T Group góp phần nâng cao năng lực logistics quốc gia bằng công nghệ

Siêu cảng của T&T Group góp phần nâng cao năng lực logistics quốc gia bằng công nghệ

Quy mô giao thương ngày càng lớn đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao năng lực logistics quốc gia. Việt Nam cần những trung tâm kết nối nhiều phương thức vận tải, xử lý hàng hóa theo tiêu chuẩn quốc tế và ứng dụng công nghệ. Trên hành lang Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, siêu cảng logistics Vietnam SuperPort do Tập đoàn T&T Group và Tập đoàn YCH (Singapore) hợp tác phát triển đang từng bước đáp ứng yêu cầu đó.

Hà Nội phát động chiến dịch “Mái nhà đón nắng”

Hà Nội phát động chiến dịch “Mái nhà đón nắng”

Sáng 14/11, tại Vườn hoa Lạc Long Quân, Sở Công Thương TP Hà Nội phối hợp với Tổng công ty Điện lực TP Hà Nội (EVNHANOI) tổ chức Lễ phát động chiến dịch “Mái nhà đón nắng” với thông điệp “Biến nắng thành điện”.

Kỳ 1: Khơi thông nguồn lực, mở đường phát triển

Kỳ 1: Khơi thông nguồn lực, mở đường phát triển

Kinh tế nhà nước nắm giữ những nguồn lực quan trọng của quốc gia, từ đất đai, tài nguyên, kết cấu hạ tầng đến ngân sách, vốn nhà nước và hệ thống doanh nghiệp nhà nước (DNNN). Trong bối cảnh đất nước đặt mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững, Nghị quyết số 79-NQ/TW ngày 6/1/2026 của Bộ Chính trị được xem là bệ phóng thể chế mới để kinh tế nhà nước dẫn dắt tăng trưởng 2 con số.

Cà Mau chấm dứt hợp tác với doanh nghiệp nợ tiền mua lúa của dân

Cà Mau chấm dứt hợp tác với doanh nghiệp nợ tiền mua lúa của dân

UBND tỉnh Cà Mau quyết định đơn phương chấm dứt hiệu lực biên bản ghi nhớ hợp tác với Công ty TNHH Tập đoàn nông nghiệp sạch hữu cơ Toàn Cầu (gọi tắt là Công ty Toàn Cầu), sau khi doanh nghiệp này triển khai không đầy đủ các nội dung cam kết, phát sinh nhiều bất cập trong liên kết thu mua, bao tiêu lúa gạo và chậm thanh toán cho hợp tác xã và người dân.

Nestlé Milo khánh thành và bàn giao sân chơi thể thao cộng đồng

Nestlé Milo khánh thành và bàn giao sân chơi thể thao cộng đồng

Tiếp nối hành trình của chương trình Năng Động Việt Nam, Công ty TNHH Nestlé Việt Nam, thông qua nhãn hàng Nestlé MILO, đã phối hợp cùng chính quyền địa phương tổ chức Lễ khánh thành và bàn giao sân chơi thể thao cộng đồng tại Nhà văn hóa cộng đồng KDC Quan Nam 5, phường Liên Chiểu, thành phố Đà Nẵng.

SHB vào Top 10 thương hiệu dẫn đầu Việt Nam năm 2026

SHB vào Top 10 thương hiệu dẫn đầu Việt Nam năm 2026

Ngày 12/11, tại lễ vinh danh 50 thương hiệu dẫn đầu năm 2026 do Forbes Việt Nam tổ chức, Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB) được xướng tên ở vị trí thứ 10 trong bảng xếp hạng, với giá trị thương hiệu đạt 836 triệu USD. Trước đó, SHB từng được Forbes Việt Nam vinh danh trong Top 25 thương hiệu tài chính dẫn đầu Việt Nam 2021.

Bảo hiểm xã hội TP Hồ Chí Minh và Viện Kiểm sát nhân dân khu vực đẩy mạnh công tác phối hợp

Bảo hiểm xã hội TP Hồ Chí Minh và Viện Kiểm sát nhân dân khu vực đẩy mạnh công tác phối hợp

Bảo hiểm xã hội (TP Hồ Chí Minh) đang đẩy mạnh phối hợp với Viện Kiểm sát nhân dân khu vực (VKSND khu vực) trên địa bàn thành phố, tăng cường rà soát, làm việc, đôn đốc và xử lý các đơn vị vi phạm, nhất là những trường hợp chậm đóng kéo dài, ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động.

Vì sao VPBank tăng trưởng mạnh mẽ cả tín dụng lẫn huy động mà vẫn kiểm soát tốt nợ xấu?

Vì sao VPBank tăng trưởng mạnh mẽ cả tín dụng lẫn huy động mà vẫn kiểm soát tốt nợ xấu?

Trong 9 tháng năm 2026, VPBank ghi nhận tín dụng riêng lẻ tăng gần 30%, huy động tăng nhanh hơn cho vay và tỷ lệ nợ xấu theo Thông tư 31 duy trì quanh 2%, nhờ chiến lược tăng trưởng có trọng tâm, kỷ luật thẩm định, ứng dụng AI trong quản trị rủi ro, đồng thời chủ động khai thác phân khúc hộ kinh doanh và đa dạng hóa nguồn vốn.

Các công trình nghiên cứu, thử nghiệm thành công góp phần nâng cao năng lực tự chủ công nghệ của đội ngũ kỹ sư BSR.

BSR làm chủ công nghệ khai thác dữ liệu điện, hướng tới bảo dưỡng thông minh

Trong nhà máy lọc dầu (NMLD) vận hành liên tục, dữ liệu điện có vai trò quan trọng trong giám sát và đánh giá tình trạng thiết bị. Từ thực tế nhiều nguồn dữ liệu chưa được khai thác hiệu quả, đội ngũ kỹ thuật Tổng công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (BSR, đơn vị thành viên của PETROVIETNAM) đã phát triển hệ thống thu thập, giám sát dữ liệu điện và thử nghiệm thành công tại trạm SS7, NMLD Dung Quất. Giải pháp góp phần nâng cao năng lực giám sát, tạo nền tảng cho bảo dưỡng dựa trên tình trạng thiết bị.

Kinh tế - xã hội Lạng Sơn bứt phá mạnh mẽ: Tạo đà vững chắc về đích năm 2026

Kinh tế - xã hội Lạng Sơn bứt phá mạnh mẽ: Tạo đà vững chắc về đích năm 2026

10 tháng năm 2026, kinh tế - xã hội tỉnh Lạng Sơn ghi nhận nhiều kết quả tích cực trên các lĩnh vực. Nổi bật trong đó là thu ngân sách tăng 74,54%, kim ngạch xuất nhập khẩu tăng trưởng mạnh cùng sự bứt phá của ngành du lịch và sản xuất công nghiệp, tạo tiền đề quan trọng để Lạng Sơn hoàn thành thắng lợi các mục tiêu phát triển năm 2026.

Phiên bán hàng trực tuyến Shopee Mega Sale 11.11 hưởng ứng Vibrant HCMC

Phiên bán hàng trực tuyến Shopee Mega Sale 11.11 hưởng ứng Vibrant HCMC

Lần đầu tiên Sở Công Thương TP Hồ Chí Minh xuất hiện trong phiên bán hàng trực tuyến (livestream) Mega Sale 11.11 của Shopee, nằm trong chuỗi hoạt động kích cầu kinh tế thành phố, mang đến nhiều ưu đãi cho người tiêu dùng và mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường cho doanh nghiệp, nhà bán hàng.