Thiên Tân bây giờ được xem như một thành phố "lõi kép" khu phố cổ của nó thật kỳ lạ và rợp bóng cây xanh, các đài nước phun những tia nước mát rượi được xây theo phong cách kiến trúc Âu - Mỹ thế kỷ XIX, thời điểm khi thành phố bắt đầu mở cửa giao dịch ngoại thương, "lõi" thứ hai của thành phố Thiên Tân mới là Khu đô thị mới Binhai, một khu vực đất lòng chảo ngập mặn rộng 786 dặm vuông và là một làng chài lâu đời có 2,4 triệu dân trong thành phố 11 triệu người.
Khu vực Binhai từng là cảng không vận lớn nhất miền Bắc Trung Quốc và là 1 trong 4 cảng biển tấp nập nhất thế giới. Dọc theo bờ biển Binhai dài 95 dặm là một nhà máy sản xuất muối ăn của Israel với số vốn đầu tư 3,82 tỉ USD.
Ba bến du thuyền đang được thi công hối hả. Khu đô thị mới Binhai sẽ là “thành phố kinh tế năng động thứ ba của đất nước” cất cánh bay lên sau Đặc khu kinh tế Thâm Quyến và Khu đô thị mới Pudong, Thượng Hải" - một quan chức cấp cao của Binhai hào sảng tuyên bố trong cuốn sách nhỏ quảng bá vào năm ngoái.
Các cán bộ ở Binhai đã vay nợ lên đến 64 tỉ USD để đầu tư vào viễn cảnh tương lai của mình, và chiến lược của họ dường như đang chuyển động. GDP của người dân Thiên Tân đã chính thức tăng lên 16,4% vào năm 2011, cao nhất Trung Quốc (so sánh với thành phố Trùng Khánh) và nhanh hơn bất kỳ quốc gia nào trên thế giới ngoại trừ Qatar.
Tuy nhiên phương pháp hạch toán mờ ám có thể che giấu rủi ro tài chính lớn ẩn sâu dưới lòng đất. "Nếu bạn nhìn vào số nợ địa phương so với tỉ lệ được thu hồi, thì có một quả bong bóng rất lớn và rất mong manh đang tồn tại ở Thiên Tân", ông Victor Shih, chuyên gia tài chính Trung Quốc nói trong buổi phỏng vấn Ngân hàng Credit Suisse vào tháng ba vừa qua.
Vào năm 2008, chính quyền trung ương Trung Quốc đã ban hành một chương trình kích thích kinh tế trị giá 586 tỉ USD để giúp Trung Quốc vượt qua khủng hoảng kinh tế toàn cầu, và chính quyền địa phương các cấp bất ngờ bị ngập sâu trong dòng nước lũ tín dụng dễ dàng, tuôn chảy từ chính phủ. Có được tiền như từ trên trời rơi xuống, địa phương các cấp đua nhau vung hàng "núi" tiền để đầu tư vào tàu điện ngầm, sân bay, căn hộ cao cấp và khách sạn 5 sao.
Theo Văn phòng Kiểm toán Nhà nước Trung Hoa, tính đến cuối năm 2010 chính quyền địa phương các cấp đã có số dư nợ "khổng lồ" 1,7 nghìn tỉ USD, chiếm khoảng 27% GDP của Trung Quốc, nhưng các ước tính khác đưa ra con số tăng gần gấp đôi. Thiên Tân đã vay vốn nhiều hơn bất kỳ thành phố nào khác của Trung Quốc vào năm 2009, dư nợ ngày càng tăng lên đến 47,3% vượt xa với trung bình quốc gia.
Như các chính quyền địa phương khác, quan chức Thiên Tân thường vay tiền thông qua các công ty tài chính "đen" để vay những khoản tiền "mờ ám" lớn, gây khó khăn cho thành phố khi đánh giá bảng cân đối kế toán. Các quan chức Thiên Tân thường khẳng định rằng công ty của họ thường được mệnh danh là "phương tiện tài chính” của chính quyền địa phương .
| “Binhai có diện tích 1.5 dặm vuông với dự án xây dựng kéo dài hàng chục năm, nhà chức trách nói rằng một ngày nào đó đây sẽ là trung tâm tài chính lớn nhất thế giới, một bản sao thật sự của Manhattan, hoàn thiện với một trung tâm mua sắm dưới lòng đất, một ga xe lửa 3 tầng và khu sinh thái trung tâm Rockefeller. Đó là một rừng cây cao lớn, để cho Thiên Tân trở thành một trung tâm tài chính lớn, hàm ý rằng ai đó sẽ xê dịch các tầng lớp xã hội và tôi không thể trông thấy chuyện gì đang xảy ra ở Thâm Quyến, Thượng Hải hoặc Bắc Kinh, các cơ hội dành cho người dân ở đó, tôi nghĩ hãy còn xa vời lắm!” - ông Fraser Howie, Giám đốc điều hành Thị trường châu Á - Thái Bình Dương khu vực Singapore kiêm chuyên gia tài chính Trung Quốc phát biểu. |
Vào cuối tháng 8 vừa qua, Phó thị trưởng Cui Jindu nói rằng, các phương tiện tài chính của thành phố đã phải trả hơn 80% khoản nợ chính của họ trong năm 2011. Ông Cui Jindu nói rằng, Thiên Tân có thể được xóa nợ với một ngoại lệ: "Nếu chúng tôi trả hết nợ mà không được nhận thêm các khoản vay mới đơn lẻ, thì có thể có vấn đề xảy ra". "Bạn không biết rủi ro nợ sẽ nuôi dưỡng đầu vào của nó", giáo sư Patrick Chovanex, Đại học Thanh Hoa, Bắc Kinh phát biểu. Ông đã đề cập đến phát biểu của Phó thị trưởng Cui như bằng chứng có thể kiểm chứng về việc bỏ qua việc kiểm tra đại dịch tài chính, một loạt các gian lận "các bạn thường giữ cuộc chơi bằng cách viết séc nhiều hơn và tồi tệ hơn, hành vi che đậy một thực tế là bạn chẳng có một cắc bạc nào trong tài khoản ngân hàng của mình".
Các quan chức Khu đô thị mới Binhai nói rằng khu vực này đã sẵn sàng cho sự thành công. Trước hết, nó gần giống với Bắc Kinh, đó là một cảng biển nội địa phát triển mạnh và nó có được sự ủng hộ mạnh mẽ từ trung ương. Họ mường tượng ra đường cao tốc nghẹt cứng xe hơi, các khách sạn hạng sang, cao ốc văn phòng tạo ra những hiệu quả vững chắc. Tuy nhiên, mục tiêu đó hãy còn ở tận… trời cao, làm sao mà với tới được. Ấy nhưng mà, họ vẫn ngồi đó để ao ước. Những khoản nợ khổng lồ của doanh nghiệp quốc doanh - tập đoàn đầu tư và xây dựng hạ tầng Thiên Tân được ghi nhận là hơn 45 tỉ USD trong năm 2011, nhiều hơn bất kỳ phương tiện tài chính địa phương nào khác ở Trung Quốc. Nếu dòng vốn đầu tư địa phương cạn kiệt, Binhai có thể có kết cục trở thành một thị trấn "ma", với một nửa số nhà cao tầng được xây dựng nhưng mãi mãi không có người ở
