Giá USD đã khiến cơn cuồng tín lời lỗ trong họ xuất hiện… Và như là một quy luật, khi cơn cuồng tín xuất hiện, là lúc những "cảm tử quân" bắt đầu xung trận lao vào cuộc chơi tiền tệ.
Những pha giăng bẫy ngoạn mục
Vài năm trước, khi “cơn bão” mang tên Colony tràn về các tỉnh miền Tây Nam Bộ gây nên cơn địa chấn khiến hàng trăm hộ gia đình vốn dĩ mưu sinh bằng những thứ nghề lặt vặt, để đẩy họ ngày càng tiến sâu vào địa phận của cảnh nghèo, thì tôi là một trong những phóng viên đầu tiên có mặt tại ấp Đông Đình, xã Tân Thuận Đông, huyện Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp để phản ánh bi kịch mà những con người tại đây đang gặp phải vì chẳng may dính vào cuộc chơi buôn bán ngoại tệ trên mạng.
Thời điểm ấy, cả vùng cù lao này buồn như có đám tang, từ chị bán vé số, bà nội trợ cho đến ông lão "đẩy" cả đàn bò vào cuộc chơi USD... đều phẫn uất vì không hiểu sao mình từng này tuổi mà còn dại thế. Đầu nậu lớn nhất tại khu vực này là cặp vợ chồng bác sĩ, có cái thẩm mỹ viện bé xíu tại thị trấn. Lãi suất mà cặp vợ chồng bác sĩ này đưa ra để "câu" người dân rất hấp dẫn, điển hình như: mức 1 từ 100USD đến 499USD lãi suất 2,5%/ngày ("nhà đầu tư" lãnh 2,25% tiền lãi, số còn lại được công ty mẹ giữ); mức 2 từ 500USD đến 999USD lãi suất 2,8%/ngày (lãnh 2,52%); mức 3 từ 1.000USD đến 10.000USD lãi suất 3%/ngày (lãnh 2,7%). Ngoài ra, "nhà đầu tư" nào giới thiệu được từ 1-3 "nhà đầu tư" khác tham gia gửi tiền thì được hưởng 10% trên tổng số tiền người giới thiệu gửi. Giới thiệu từ 4-6 người được hưởng 12% và từ 7 người trở lên được hưởng 15%...
Sau “cơn bão” Colony, nhiều nhà chức trách đã lên tiếng, họ nói với mức lãi suất như vậy là không tưởng, và chẳng bao giờ có chuyện mơ đến lãi suất cao như vậy. Nhưng, đó là lời cảnh báo sau khi vụ việc đã xảy ra. Người mất tiền thì đã mất, người lừa đảo thì đã thực hiện thành công phi vụ... Tất cả đều đã muộn. Chỉ có nước mắt của những người dân nghèo, trót tin vào màu xanh ngoại tệ đã tự biến mình thành con nợ là vẫn cứ rơi...
Trước khi “bão” Colony tràn về, một công ty với cái tên rất oai đã kịp... cuỗm 10 triệu USD của nhà đầu tư để đào thoát rất ngoạn mục. Cú lừa này diễn ra ngay tại trung tâm tài chính lớn nhất cả nước là TP HCM. Nói điều này để minh chứng cho việc, bất cứ ai dù trình độ dân trí cao hoặc thấp, có cảnh giác hay là không thì mặc dù như thế nào đi chăng nữa vẫn có thể biến thành "con mồi" để tự đưa mình vào cái bẫy mang tên "giấc mơ ngoại tệ".
Đầu tiên, công ty này sẽ đào tạo một đội ngũ nhân viên kinh doanh rất đông đảo. Họ được nhồi nhét vào đầu những gì tốt đẹp nhất liên quan đến công ty. Đặc biệt, họ được dạy tốt đến mức tự mình cho rằng công ty là ngân hàng USD khổng lồ, chỉ cần bỏ vài nghìn USD vào là rút USD ra thoải mái.
Tiếp đến, họ phải trổ tài thuyết khách để mang nhà đầu tư đến với công ty. Lãi suất được công ty này đưa ra là 5%/tháng cho một tài khoản được mở với số tiền gửi tối thiểu là 2.000 USD. Thực chất, nếu không muốn hưởng lãi, nhà đầu tư lập tài khoản có thể tự do buôn bán USD với các sàn giao dịch trên toàn thế giới. Với số tiền gửi vào tài khoản lớn hơn, mà nhà đầu tư không có nhu cầu "buôn tiền", thì sẽ được hưởng lãi suất dao động, có lúc lên đến 15%/tháng. Tất cả mọi giao dịch hoặc lãi suất đều được trả bằng USD. Nếu khách hàng giao dịch thành công, tức sinh lợi trong một phiên giao dịch khoảng 10.000USD, thì phải trả phí giao dịch cho công ty là 160USD, cộng thêm 100USD phí rút tiền.
Với mức lãi suất hấp dẫn như vậy, nên không có gì là ngạc nhiên, khi chỉ trong thời gian ngắn, cả nghìn nhà đầu tư nhào vào mở tài khoản tại công ty này.
Sau khi huy động được khoảng 10 triệu USD thì chiêu thức này, Trưởng chi nhánh của công ty đã lặng lẽ... ôm tiền trốn mất. Lúc này, mọi người mới phát hoảng và lao vào điều tra. Kết quả cho thấy, đây là một công ty lừa đảo. Xét lại đội ngũ nhân viên kinh doanh, khách hàng lại càng ngớ người ra. Bởi thu nhập của nhân viên kinh doanh là 150USD/tháng cộng thêm phí 8USD cho mỗi lần giao dịch của khách hàng. Nhưng, để có khoản thu nhập này, họ phải mang về cho công ty tối thiểu 20.000USD trong 3 tháng. Nếu đã qua 3 tháng mà chưa mang về cho công ty được 20.000USD thì họ có thể thoải mái thu xếp đồ đạc và... bước ra đường.
Chính vì áp lực này, mà hàng trăm nhân viên của công ty đã phải tung hết sức mình nhằm mang "con mồi" về để cho công ty "xẻ thịt".
Nếu xét chi ly, thì cách thức của công ty lừa đảo này lẫn vụ lừa đảo chấn động mang tên Colony chẳng khác chiêu thức kinh doanh đa cấp là mấy. Mô hình kinh doanh được xây dựng theo kiểu kim tự tháp, người ở trên "sống" được bằng sự cung phụng của những người cấp thấp. Kim tự tháp càng cao, những người lãnh đạo càng được hưởng lợi. Còn chuyện sống chết phía dưới, thì "đâu ai rảnh mà quan tâm"(?!).
Ma trận... ngoại tệ
Thông tin từ Ngân hàng Techcombank cho biết, từ giữa tháng 11/2010 đến tháng 1-2011, hàng chục triệu USD của Ngân hàng này đã được rút ra từ... máy ATM tại Campuchia. Lợi dụng luật của Campuchia là cho phép chủ thẻ được rút tiền USD tại cây ATM, nhiều người Việt Nam đã sang Campuchia, dùng thẻ của Techcombank để rút tiền USD nhằm hưởng lợi từ sự chênh lệch tỉ giá USD giữa Việt Nam và Campuchia. Theo nhẩm tính thì cứ 1 triệu USD được rút ra từ cây ATM, chủ thẻ sẽ kiếm được khoảng 20.000USD tiền lãi.
Để ngăn chặn tình trạng trên, hàng loạt ngân hàng đã nâng mức phí rút tiền USD tại Campuchia lên từ 4 - 6%, và hạn chế số tiền USD tối đa cho mỗi lần rút là 500USD, chứ không phải là 1.000USD theo luật được Nhà nước Campuchia quy định.
Ngay khi thông tin này xuất hiện trên các trang web, rất nhiều người đã cho rằng chuyện chủ thẻ biết việc sang Campuchia rút tiền là do nguồn tin từ nội bộ ngành ngân hàng tuồn ra ngoài. Không biết chuyện này chính xác đến đâu, nhưng thực tế đã minh chứng thì rõ ràng không ai lại có thể nghĩ ra chuyện sang bên đó để rút ngoại tệ nhằm kiếm lời nếu không được... chỉ điểm trước(!).
Trở lại chuyện ngoại tệ online, mặc dù các cá nhân không được cho phép để buôn bán ngoại tệ. Nhưng, bất chấp chuyện đó, vẫn có hàng nghìn phương thức để họ có thể kiếm lãi từ kênh đầu tư mà người ta quen gọi là buôn tiền.
Hàng loạt trang web của nước ngoài đã xuất hiện để phục vụ cho nhu cầu buôn tiền thông qua sàn giao dịch tại nước ngoài. Có nhiều mức giá để nhà đầu tư tham khảo. Thậm chí, chỉ cần một tài khoản được đăng ký với giá 100USD là nhà đầu tư có thể thoải mái lướt sóng. Để tiện cho việc nhà đầu tư buôn USD, nhiều trang mạng nước ngoài còn cài đặt cả phần hướng dẫn tiếng Việt để hướng dẫn đăng ký tạo tài khoản.
Trên một trang web khá nổi tiếng trong giới buôn tiền đã được Việt hóa. Tại trang web này, người có nhu cầu tham gia vào thị trường buôn tiền qua mạng được hướng dẫn đến... tận răng cách tạo tài khoản, cách thức nạp tiền, đặt lệnh mua hoặc bán. Mọi thứ đơn giản đến mức, người muốn tham gia chỉ cần điền thông tin trên hộ chiếu hoặc giấy tờ cá nhân. Sau đó, gửi thư điện tử đến hộp thư có địa chỉ được giới thiệu sẵn trên trang web, nhấn các nút có lệnh "tiếp theo" và nạp tiền vào tài khoản. Vậy là xong(!).
Nếu như nhà đầu tư còn lơ mơ đến khoản thư điện tử, thì họ chỉ cần fax những thông tin cá nhân đến số điện thoại có mã vùng được chúng tôi tìm hiểu là thuộc nước Anh, họ vẫn có thể tham gia thị trường giao dịch tiền trên sàn. Thậm chí, có những trang web chào mời người chơi bằng cách có thể chọn số tiền giao dịch chỉ với 1USD. Khách hàng sẽ được giao dịch không cần tạo yêu cầu, tài khoản kích hoạt sau 10 phút, hỗ trợ ngôn ngữ qua email hoặc điện thoại... Có cả phần mềm hỗ trợ cài đặt để khách hàng có thể tải về máy tính hoàn toàn miễn phí nhằm phục vụ cho nhu cầu "buôn tiền" qua mạng.
Nếu không có thời gian, khách hàng còn có thể cài đặt "phần mềm rôbốt". Phần mềm này sẽ tự động đặt lệnh mua hoặc bán ngoại tệ cho khách hàng, theo tỉ lệ ăn chia là khách 7 - rôbốt 3, nếu thắng. Đọc thấy quảng cáo là vậy, còn dám tin vào phần mềm rôbốt hay không là chuyện của những người tham gia vào mê trận ngoại tệ trên mạng.
Theo điều tra của chúng tôi, chuyện Việt hóa thông tin từ các trang web "buôn tiền" xuất phát từ sự Việt hóa của... những trang web cá độ bóng đá. Phương thức chuyển tiền cũng tương tự như vậy. Bước một, khách hàng phải mở tài khoản tại một ngân hàng nào đó của Việt Nam. Có tài khoản, khách hàng chuyển từ tiền Việt sang tiền USD, rồi mở tiếp một tài khoản ngân hàng tại nước ngoài. Tài khoản này có thể được đăng ký ngay trên trang web. Sau mỗi lần giao dịch, tiền sẽ được chuyển về tài khoản mà khách hàng đã đăng ký trên webiste. Từ đây, khách hàng sẽ chuyển tiền về tài khoản mà họ đã có thuộc một ngân hàng bất kỳ ở Việt Nam.
Hiện tại, hầu như tất cả các website này đều có đội ngũ nhân viên kỹ thuật kiêm tư vấn, giải đáp thắc mắc giúp khách hàng, túc trực 24/24 giờ để phục vụ các "thượng đế". Thế nhưng, điều nguy hiểm là ở chỗ, hầu như đội ngũ này không chịu các vấn đề về pháp lý nếu xảy ra tranh chấp hoặc hao hụt số tiền trong tài khoản của khách hàng. Thông thường, nếu xảy ra sự cố nào đó, đội ngũ nhân viên của trang web chỉ có thể khuyên khách hàng hãy chờ đợi họ báo cáo lại với "cấp trên". Còn chuyện "cấp trên" có trả lời hay không lại là... chuyện khác.
Trong cuộc chơi tiền tệ online này, cầm bằng chắc chắn là khách hàng luôn là người giữ đằng lưỡi. Bởi ngay khi tạo tài khoản từ website, họ đã bắt đầu vào cuộc chơi không được sự bảo hộ của pháp luật. Tất cả mọi thứ diễn ra chủ yếu từ niềm tin của họ đối với trang web mà họ đăng ký tạo tài khoản và... chấm hết(!). Rất nhiều đại gia buôn tiền qua mạng, ngày hôm trước còn hí hửng vì thắng vài chục nghìn USD. Ngày hôm sau mặt đã buồn rười rượi vì không biết số tiền lãi mà mình vừa kiếm được đêm qua, chờ mãi sao không thấy chui vào tài khoản. Hỏi, thì được trả lời "Hãy yên lòng đợi".
Đó là chuyện ngoại tệ online, còn thị trường USD chợ đen những ngày giá USD nhốn nháo này vẫn đang hoạt động rất sôi nổi. Dĩ nhiên, đã làm ăn không hợp pháp thì sôi nổi vẫn có trật tự riêng của... sôi nổi. Nhưng, là không quá khó nếu người có nhu cầu đổi USD muốn tìm được nguồn USD ngoài chợ đen. Gần như, tại các tiệm vàng quanh khu vực chợ Bến Thành, người có nhu cầu đều được chào mời mua hoặc bán ngoại tệ, phổ biến nhất vẫn là USD. Người chào mời mua bán có thể là bà bán trái cây, anh chạy xe ôm hoặc những người mà thoạt nhìn có vẻ như đang vô công rồi nghề.
Theo nguồn tin không chính thức mà chúng tôi có được thì hiện tại, đầu nậu cung cấp USD lớn nhất tại khu vực trung tâm Sài Gòn là LBT. Tay đầu nậu này được cho là dư sức cung cấp hàng trăm nghìn USD cho những người thật sự có nhu cầu mua USD để thanh toán các giao dịch mua bán. Và giao dịch mua bán USD của LBT thường diễn ra trong thời gian rất ngắn. Với nhu cầu đổi 300 nghìn USD (là lấy ví dụ điển hình - PV), chỉ cần chưa đầy 35 phút, khách hàng có nhu cầu sẽ được LBT cung cấp đến tận nhà.
Vậy thôi, khi mà nhiều tổ chức tài chính còn căng như dây đàn với giá USD, thì một bộ phận khác sẽ... chùn như dây kéo nước nhằm kiếm lợi. Hơn nữa, trong cơn ảo mộng ngoại tệ, thì có nhiều chuyện mà đoan chắc không ai có thể tưởng tượng ra được. Đã có rất nhiều "cái chết" trong cuộc chơi ngoại tệ.
Nhưng có sao đâu chứ, dân buôn ngoại tệ vẫn thường coi "cái chết" trên nền xanh của USD là những... "cái chết" của thiên hạ, việc gì phải hoảng sợ(!). Còn những tay cò con tung tiền Việt mua USD để găm hàng kiếm lời là chuyện thời nào mà không có
