Thị trường nóng vì vẫn “khát” vàng
Mở cửa sáng thứ bảy (6/7), giá vàng SIC tại thị trường TP HCM do Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) báo giá ở mức 37,7 triệu đồng/lượng (mua vào) và 38,3 triệu đồng/lượng (bán ra), tăng 200.000 đồng mỗi lượng ở cả chiều mua và bán so với cuối giờ chiều thứ 6.
Cùng thời điểm, tại thị trường Hà Nội, giá vàng SJC của Doji niêm yết ở mức 37,83 -38,33 triệu đồng/lượng (mua vào-bán ra), tăng thêm 230.000 đồng mỗi lượng.
Điều đáng nói là giá vàng trong nước đang đi hoàn toàn ngược chiều với giá thế giới: tiếp tục tăng trong khi giá thế giới giảm. Đóng cửa phiên giao dịch ngày 5-7 tại thị trường New York, giá vàng giao ngay sụt 28,7 USD/oz, tương đương giảm gần 2,3%, chốt ở mức 1.223 USD/oz. Như vậy, tính chung cả tuần, giá vàng đã giảm 0,9%. Nếu quy đổi ra tiền Việt, không tính thuế, phí, một lượng vàng thế giới chỉ tương đương 31,3 triệu đồng. Chênh lệch giữa giá trong và ngoài nước lên 7 triệu đồng, mức cao chưa từng có trong lịch sử.
Thị trường trong nước cho thấy giá vàng không theo quy luật mà Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang cố “nắn”. Đến thời điểm này, tuần đầu tiên của tháng 7 đã kết thúc, đây cũng là tuần “test” của thị trường vàng sau thời hạn 30-6, hạn cuối của việc tất toán trạng thái vàng của các ngân hàng thương mại, nhưng giá vàng đang cố tình đi chệch mọi dự đoán.
Không phải chỉ các chuyên gia, mà ngay chính thị trường cũng kỳ vọng giá vàng sẽ giảm sau ngày 30/6, thu hẹp khoảng cách chênh lệch với giá vàng quốc tế, đã không đạt được. Trong khi đó, NHNN liên tục tổ chức 3 phiên đấu giá với khối lượng lớn, 40.000 lượng mỗi lần, và có tới 3 phiên “cháy” hàng, chỉ duy nhất 1 phiên dư với số lượng không đáng kể. Điều này cho thấy thị trường vẫn đang rất “khát” nguồn cung, nên giá vàng vẫn đang bị yếu tố này chi phối.
Song, vấn đề đặt ra là liệu gần 5 tấn vàng trong 3 phiên đấu thầu vừa rồi, có thực sự đã chảy vào thị trường như mọi người nhận định? Chuyên gia kinh tế, TS Lê Xuân Nghĩa cho rằng thật ra, một số ngân hàng thương mại rất muốn tất toán xong trạng thái vàng trước 30/6, nhưng họ khó khăn về thanh khoản, không có đủ tiền mặt để mua vàng, nên phải kéo dài thời hạn tất toán sang sau 30/6.
Ngoài ra, tất toán vàng tiền gửi thì dễ, nhưng tất toán vàng cho vay thì rất khó, vì các doanh nghiệp vay vàng không chịu chuyển đổi nợ vàng sang nợ tiền đồng. Do đó, vẫn cần thêm thời gian để hoàn thành đóng trạng thái vàng, nhất là vàng cho vay. Đây là lý do khiến nhu cầu vàng sau 30/6 vẫn nóng.
Chênh lệch lớn: nhiều người thua, lắm người thắng
Dù thị trường vàng trong nước vẫn tiếp tục một mình một chợ, nhưng nhiều ý kiến cho rằng việc khoảng cách chênh lệch giữa giá vàng nội và ngoại tiếp tục bị nới rộng, đang đẩy mục tiêu thu hẹp giá vàng giữa hai thị trường của NHNN ngày càng xa vời.
Tuy nhiên, nhìn theo một hướng khác, chuyên gia kinh tế, TS Vũ Đình Ánh cho rằng mức chênh lệch giữa “nội” và “ngoại” phụ thuộc ít nhất vào 2 nhóm vấn đề. “Nhóm thứ nhất, đó là giá vàng đấu thầu là do NHNN quyết định và để thu hẹp hay không thu hẹp là phụ thuộc vào ý muốn chủ quan của NHNN. Với nhóm vấn đề thứ hai, chúng ta có một thị trường vàng, phía người bán đầu tiên tức là NHNN có quyền quyết định giá, nhưng giá đó có thực hiện được trên thị trường hay không thì phụ thuộc vào quy luật cung cầu trong đó có cả yếu tố liên quan đến tâm lý, cũng như diễn biến quản lý thị trường vàng, và đặc biệt sẽ liên quan đến quản lý thị trường tiền tệ, hay việc nhập khẩu vàng.
Tuy nhiên, nếu như khoảng cách chênh lệch 5 - 6, thậm chí 7 triệu đồng/lượng vẫn có người mua, thì Việt Nam cũng đã hình thành một thị trường vàng với một mức giá có thể chấp nhận được. Chính vì vậy, để đánh giá thị trường cần có một cách nhìn công bằng”, ông Ánh nhìn nhận.
Cũng đưa ra cái nhìn công bằng với thị trường và những kết quả mà NHNN đã làm được, TS Lê Xuân Nghĩa cho rằng toàn bộ hoạt động độc quyền nhập khẩu vàng, độc quyền SJC, biến SJC thành xưởng vàng của NHNN là hành động bắt buộc phải làm trong ngắn hạn với nhiều mục đích. “Hạn chế nhập khẩu vàng là để bảo vệ cán cân thanh toán, tăng dự trữ ngoại tệ (vì năm 2008, dự trữ ngoại tệ nước ta giảm kỷ lục). Muốn ổn định tỷ giá, tạo niềm tin cho các nhà đầu tư, các nhà tài trợ thì dự trữ ngoại tệ phải đủ lớn.
Trong thời gian ngắn, chỉ 17-18 tháng, dự trữ ngoại tệ của NHNN đã đạt hơn 20 tỷ USD, đây là một thành công rất lớn. Tất nhiên, để thành công về dự trữ ngoại tệ, ổn định tỷ giá, bảo vệ cán cân thanh toán thì cũng phải trả giá, đó là vì hạn chế nhập khẩu vàng nên chênh lệch giá ngày càng doãng ra. Bình thường, khi chênh lệch cao thì buôn lậu vàng tăng mạnh.
Việc độc quyền và quốc hữu hóa SJC đã khiến giới buôn lậu không thể kiếm lời từ vàng. Do đó, thời gian qua, dù chênh lệch giá vàng tăng nhưng buôn lậu vàng rất ít, đó là thành công của chính sách. Nhưng về dài hạn, có lẽ Chính phủ sẽ quay lại cho xuất nhập khẩu vàng với quota tự do hơn, hoặc có thể thành lập sàn vàng quốc gia để giá trong nước và thế giới liên thông với nhau”, ông Nghĩa nhận định.
| Giá USD tự do lên 21.730 đồng Giá USD tự do tại Hà Nội đã vọt qua ngưỡng 21.700 đồng, giao dịch ở mức 21.640- 21.650 đồng (mua vào) và 21.720- 21.730 đồng (bán ra). Đây là những mức giá cao nhất của USD tự do kể từ khi NHNN điều chỉnh tỷ giá hôm 27/6. Như vậy, so với cuối tuần trước, giá USD tự do hiện tăng 280 đồng ở chiều mua và tăng 310 đồng ở chiều bán ra. Theo TS Lê Xuân Nghĩa, tỷ giá nóng là do thâm hụt thương mại trong tháng 5, tháng 6 vừa qua chứ không phải là do nhập khẩu vàng. Bên cạnh đó, tỷ giá tăng còn do NHNN điều chỉnh tỷ giá, trong khi lãi suất tiền đồng giảm mạnh. Mức tăng tỷ giá trên thị trường gần đây cũng chỉ 0.5 - 0.6%, nghĩa là rất nhỏ. PV |
| Một số ngân hàng bị yêu cầu ngừng dịch vụ giữ vàng NHNN vừa có công văn yêu cầu một số ngân hàng thương mại tạm dừng cung cấp dịch vụ nhận giữ hộ vàng cho người dân. Theo đó, những ngân hàng thương mại có nhu cầu cung cấp dịch vụ giữ hộ vàng cho người dân sẽ phải xin cấp phép của NHNN. Dự kiến trong hai tuần tới, NHNN sẽ ban hành dự thảo Thông tư hướng dẫn về giữ hộ vàng, đặc biệt là vàng miếng để đảm bảo quyền và lợi ích của người dân cũng như để quản lý chặt chẽ hơn hoạt động này của ngân hàng. H.A. |