Đại tá Lương Xuân Ngợi, Trưởng Giám thị trại giam cho biết: “Công tác trại giam là một hoạt động đặc thù, nhiều khó khăn gian khổ. Cán bộ, chiến sĩ thường xuyên tiếp xúc, giáo dục những người lầm lỗi. Cán bộ, chiến sĩ không rèn luyện đạo đức tốt và lập trường vững vàng, rất dễ bị sa ngã. Đơn vị thường xuyên coi trọng giáo dục, rèn luyện để có một đội ngũ cán bộ, chiến sĩ làm nhiệm vụ quản lý, giáo dục phạm nhân có phẩm chất đạo đức, ý thức tổ chức kỷ luật, giàu lòng vị tha.
Người cán bộ Cảnh sát trại giam phải là tấm gương sáng, luôn gần gũi và quan tâm đến những tâm tư tình cảm của phạm nhân để an ủi, động viên họ tích cực học tập, cải tạo và quan trọng hơn cả là hướng cho họ có được nền tảng của chân, thiện, mỹ. Vì thế, phạm nhân đều gọi những cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát trại giam là những người thầy. Cảm hóa, giáo dục phạm nhân là việc hết sức khó khăn phức tạp, là cả một quá trình tác động nhiều mặt tích cực vào một con người từng gây ra tội lỗi để làm chuyển biến tư tưởng, nhận thức và hành động của họ”.
Tâm sự với chúng tôi, Trung tá Nguyễn Duy Cừ, Đội trưởng Đội Giáo dục hồ sơ cho rằng, trước lúc phạm tội, mỗi phạm nhân có hoàn cảnh khác nhau. Cán bộ quản giáo phải tìm hiểu nắm chắc lai lịch, hoàn cảnh gia đình, nguyên nhân phạm tội... để có phương pháp giáo dục phù hợp. Trong giáo dục cải tạo phạm nhân, lấy phân tích, thuyết phục là chính, dùng tình cảm thân mật mà cảm hóa giúp họ hiểu biết về pháp luật, đạo đức, kỹ năng sống để nhận ra cái sai, cái đúng.
Một số đối tượng khi mới đến chấp hành án thường tìm cách chống đối, mượn cớ ốm đau để trốn lao động, thậm chí có tư tưởng trốn hoặc tự hủy hoại thân thể. Đây thực sự là một thách thức đối với Ban giám thị cũng như cán bộ trại giam. Trong cảm hóa giáo dục phải vừa kiên quyết, vừa mềm dẻo, giải quyết các vấn đề phát sinh có tình, có lý, tạo cho họ sự lạc quan để yên tâm lao động, rèn luyện sức khỏe thể chất và tinh thần.
Trung tá Cừ kể rằng, hằng ngày các anh phải thường xuyên đối mặt với nhiều phạm nhân có tiền án, tiền sự, những "đại ca" trong thế giới tội phạm, nhưng khi vào đây chúng ta phải giúp đỡ họ nhận ra lẽ phải để sửa chữa lỗi lầm. Phạm nhân Vũ Nhật Tân (34 tuổi) can tội buôn bán trái phép chất ma túy, lĩnh mức án 6 năm 6 tháng tù đang cải tạo tại trại cho biết: "Em được các quản giáo dạy nghề, dạy chữ và cả nhân cách sống, nhân cách làm người mỗi ngày nên bây giờ đã nhận ra nhiều điều hay lẽ phải để sau này về hoàn lương, sống thật có ích cho gia đình và xã hội".
Đi thăm một vòng tại các phân trại, chúng tôi thấy nơi ở của phạm nhân tuy chưa rộng rãi nhưng gọn gàng, ngăn nắp, trật tự. Không những quan tâm về cơ sở vật chất cho phạm nhân lao động và học tập, trại giam còn chú trọng đến sinh hoạt giải trí cho phạm nhân. Thư viện có nhiều loại sách, báo, tạp chí, phạm nhân mượn về buồng đọc hoặc lên thư viện đọc vào các ngày thứ bảy, chủ nhật. Trại còn duy trì các hoạt động văn hóa - văn nghệ, thể dục - thể thao, các hội thi được các phạm nhân tích cực hưởng ứng, tham gia. Ngoài ra, hằng năm Trại còn phối hợp với các tổ chức, cá nhân, đoàn thể tọa đàm hướng thiện cho hàng trăm phạm nhân, giúp đỡ họ có hướng tích cực sau khi ra trại.
Trại Đắk Tân không chỉ thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về thi hành án, chế độ giam giữ, giáo dục, lao động, sinh hoạt của phạm nhân mà còn là một trong những đơn vị thực hiện tốt cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, Công an nhân dân vì nước quên thân, vì dân phục vụ" và cuộc vận động "CAND chấp hành nghiêm điều lệnh, xây dựng nếp sống văn hóa vì nhân dân phục vụ". Cuộc vận động đã được triển khai sâu rộng trong toàn đơn vị và đem lại nhiều kết quả công tác cụ thể ở các phân trại, tổ đội và từng cá nhân công tác tại Trại. Trước hết là lãnh đạo đơn vị và các phòng, ban, tổ đội thể hiện sự gương mẫu của mình để cán bộ, chiến sỹ noi theo.
Với những thành tích nổi bật liên tục trong nhiều năm mà đặc biệt là ba năm gần đây, Trại giam Đắk Tân được công nhận là đơn vị “Quyết thắng”, hàng chục lượt cán bộ đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở, một số cán bộ được Chính phủ, Bộ Công an tặng bằng khen
