Những sự cố gây chết người trong điều trị phẫu thuật

Theo các nghiên cứu mới nhất, những sơ suất như thế trong phẫu thuật xảy ra khoảng 10.000 lần ở Mỹ từ năm 1990 đến 2010. Căn cứ theo những số liệu này, các nhà nghiên cứu ước tính có hơn 4.000 sai sót có thể ngăn ngừa được xảy ra trong điều trị phẫu thuật mỗi năm với cái giá phải trả là hơn 1,3 tỉ USD. Các nhà nghiên cứu gọi đó là "những sự cố không bao giờ được xảy ra" - giống như can thiệp mổ không đúng với chẩn đoán hay bệnh nhân bất ngờ tỉnh dậy giữa ca phẫu thuật.

Những trường hợp sai lầm chết người

Trường hợp thứ 1: Ám ảnh suốt đời do bị cắt nhầm quả thận

Ngày 4/4/2008, bà Rosie Powell (nay đã 79 tuổi) cảm thấy rất lạc quan khi bước vào Bệnh viện St. Rose Dominican, thành phố Las Vegas, bang Nevada (Mỹ) để được phẫu thuật cắt bỏ túi hậu môn giả. Sau khi hồi phục sức khỏe, Rosie Powell kinh hãi khi nhận thông tin từ bệnh viện cho biết bà đã bị cắt bỏ nhầm quả thận phải khỏe mạnh. Do nhầm tưởng quả thận phải là khối u ung thư  - hồ sơ bệnh án của Powell cho biết bà chào đời với quả thận phải nằm sai vị trí - cho nên hai bác sĩ phẫu thuật Lyn Knoblock và Gregg Ripplinger đã tự quyết định cắt bỏ bộ phận này.

Sau khi vụ việc được cho là "tai nạn" xảy ra, một cuộc điều tra được tiến hành đối với Bệnh viện St. Rose Dominican và người ta phát hiện thêm nhiều vụ sơ suất khác trong điều trị phẫu thuật ở đây.

Những sự cố gây chết người trong điều trị phẫu thuật ảnh 1
Bệnh nhân Rosie Powell đau đớn suốt đời do sai lầm trong ca mổ ở Bệnh viện St. Rose Dominican.

Nhưng, sự cố cắt bỏ thận phải không phải là vấn đề duy nhất mà Rosie Powell phải đương đầu. Theo đơn kiện lên tòa án, sau phẫu thuật bà còn bị đau bụng dữ dội và không ăn được. Kết quả chụp CT cho thấy một lỗ thủng nằm giữa các mũi khâu tại vị trí hậu môn giả được cắt bỏ.

Sau 3 ca phẫu thuật để khắc phục hậu quả, và do các biến chứng cho nên bà Powell mang túi giả ruột hồi (hồi tràng, phần dưới của ruột non) để làm đường thoát chất thải. Powell phải mang túi giả ruột hồi suốt đời vì không còn dám đến bệnh viện để lấy bộ phận này ra khỏi cơ thể. Trong khi đó, hai bác sĩ Knoblock và Ripplinger vẫn tiếp tục hành nghề ở Bệnh viện St. Rose Dominican.

Trường hợp thứ 2: Bệnh nhân chết sau ca mổ sai

Vào tháng 9/2000, Richard Flagg (60 tuổi) kiểm tra sức khỏe ở Bệnh viện Meadowlands ở Secauxcus, bang New Jersey, và phát hiện có một khối u nhỏ lành tính ở lá phổi trái. Xét nghiệm hình ảnh CT (chụp cắt lớp) sau đó cho thấy chỉ có một phần nhỏ lá phổi trái sẽ được cắt bỏ cho nên Flagg rất lạc quan với ca phẫu thuật. Nhưng, sau khi tỉnh dậy trong phòng hồi sức, Flagg ngạc nhiên khi thấy những ống dẫn nằm phía bên phải của cơ thể.

Chắc chắn có sự nhầm lẫn, Flagg hỏi bác sĩ phẫu thuật nhưng được giải thích rằng có một khối u xuất huyết bên lá phổi phải cho nên êkíp mổ phải can thiệp để cứu mạng sống của ông. Sau đó, sức khỏe của Flagg xấu đi thấy rõ. Ông không làm việc hay đi đứng gì được và cuối cùng phải thở oxy.

Sau khi có được bệnh án trong tay, Flagg phát hiện trong bệnh án không có ghi chép gì về lá phổi phải khỏe mạnh của ông. Flagg bắt đầu thuê một luật sư và kiện vụ việc ra tòa.

Tuyệt vọng trước tình hình sức khỏe của mình, Flagg gặp một chuyên gia ung thư và nhận được thông tin xấu hơn nữa - lá phổi trái mắc bệnh của ông không còn hoạt động nữa. Đến tháng 9/2003 thì lá phổi trái của Flagg vỡ ra và ông chết trong đau đớn.

Sau vụ kiện kéo dài, tháng 5/2005 Bệnh viện Meadowlands chấp nhận bồi thường cho gia đình Flagg hơn 1 triệu USD. Charles Rock, luật sư của Flagg, cho rằng bác sĩ phẫu thuật đã đọc sai phim chụp cắt lớp CT dẫn đến sự nhầm lẫn giữa hai lá phổi. Thậm chí, khi Flagg được đưa vào phòng mổ, trên ngực của ông vẫn chưa được đánh dấu vị trí rạch dao và êkíp mổ cũng không xem xét cẩn thận trước khi tiến hành ca mổ.

Trường hợp thứ 3: Tỉnh dậy giữa ca mổ

Khi bà Carol Weither - sống ở Reston, bang Virginia (Mỹ) - được chỉ định mổ múc bỏ mắt phải vào năm 1998, bất ngờ tỉnh dậy ngay giữa ca mổ và nghe thấy tiếng nhạc cũng như tiếng nói chuyện ồn ào của các bác sĩ. Nhưng, Carol Weither tuyệt vọng khi cố hét lên hay thậm chí động đậy ngón tay ra dấu cho họ biết bà đang hết sức tỉnh táo. Ca mổ kinh hoàng này kéo dài hơn 5 giờ!

Bệnh nhân Sherman Sizemore đã tự sát vì ám ảnh do bị thức tỉnh giữa ca mổ.
Bệnh nhân Sherman Sizemore đã tự sát vì ám ảnh do bị thức tỉnh giữa ca mổ.

Trong một trường hợp khác, bệnh nhân nam Sherman Sizemore tỉnh dậy giữa ca mổ trong Bệnh viện đa khoa Raleigh ở Beckley, bang Virginia (Mỹ). Ca mổ được thực hiện vào ngày 19/1/2006 để xác định nguyên nhân gây những cơn đau bụng dữ dội cho bệnh nhân. Sizemore cảm thấy đau đớn nhưng không thể nào ra dấu cho các bác sĩ biết. Sau này Sizemore đã tự sát vì không chịu nổi những ám ảnh ghê rợn trong ca mổ.

Không một bệnh nhân nào muốn nhớ lại những chi tiết của một ca mổ. Nhưng, thực tế rất khác. Theo số liệu thống kê, có 1 trong 1.000 bệnh nhân cho biết mình bất ngờ tỉnh dậy giữa ca mổ (tình trạng gọi tắt là IOA), biết rõ cơ thể bị can thiệp như thế nào và chắc chắn đó không phải là giấc mơ! Tổn thương tâm thần là không thể chữa khỏi bởi vì bệnh nhân không thể ra dấu cho các bác sĩ biết mình đang nhận thức một cách rõ ràng ca mổ đang diễn ra như thế nào. Nhưng, vấn đề khó khăn là bác sĩ gây mê không biết bệnh nhân nào có nguy cơ cao bị IOA và không thể bảo đảm sự cố này sẽ không xảy ra.

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí y học uy tín New England Journal of Medicine tháng 8/2011 đưa ra hai cách có thể sử dụng để giảm bớt sự cố IOA. Thứ nhất là giám sát sóng não của bệnh nhân và thứ hai là đo mức độ khí gây mê được bệnh nhân hấp thu. Nhưng, nghiên cứu cho thấy không cách nào có được hiệu quả mong muốn.

Nếu cho rằng một số bệnh nhân tỉnh dậy giữa ca mổ là do lỗi của bác sĩ gây mê, nghĩa là bệnh nhân không được hấp thu đủ khí gây mê thì chúng ta đã sai. Sau nhiều năm miệt mài nghiên cứu, khoa học vẫn chưa biết nhiều về ý thức và ký ức con người cũng như mối quan hệ giữa chúng với thủ thuật gây mê.

Hàng ngàn sơ suất trong phẫu thuật diễn ra mỗi năm

Marty Makary, người lãnh đạo cuộc nghiên cứu về đề tài sai lầm trong phẫu thuật và là phó giáo sư khoa phẫu thuật Trường Đại học Y John Hopkins, bang Maryland (Mỹ), nhận định: "Những sự việc mà chúng ta biết thật ra còn thấp hơn thực tế rất nhiều".

Marty Makary, người lãnh đạo cuộc nghiên cứu về đề tài sai lầm trong phẫu thuật và là Phó Giáo sư Khoa Phẫu thuật Trường Đại học Y John Hopkins, bang Maryland (Mỹ).
Marty Makary, người lãnh đạo cuộc nghiên cứu về đề tài sai lầm trong phẫu thuật và là Phó Giáo sư Khoa Phẫu thuật Trường Đại học Y John Hopkins, bang Maryland (Mỹ).

Marty Makary cho biết theo luật pháp, các sự cố phải được báo cáo đến chính quyền để xử lý hay xét xử trước tòa án. Nhưng, những sự cố trong y khoa thường được giấu kín và vụ việc chỉ được phát hiện khi bệnh nhân bị biến chứng sau mổ cần được can thiệp tiếp tục. Hậu quả là 59% trong các trường hợp làm cho bệnh nhân bị thương tật tạm thời, 6,6% tử vong và 33% bị tổn thương. Nghiên cứu của ông Makary tiết lộ sơ suất trong phẫu thuật thường xảy ra ở các bệnh nhân trong độ tuổi từ 40 đến 50.

Để ngăn ngừa những sơ suất trong điều trị ngoại khoa, các công nghệ mới gọi là mã vạch và quét tia lên cơ thể bệnh nhân để kiểm soát mọi công cụ được sử dụng trong ca mổ. Biện pháp khác là sử dụng loại mực không tẩy được để đánh dấu vị trí mổ trước khi gây mê bệnh nhân. Nhưng, không phải bất cứ bệnh viện nào cũng sử dụng công nghệ như thế và thậm chí mọi biện pháp phòng ngừa dù được triển khai cẩn thận thì trên thực tế những sai lầm vẫn có thể xảy ra.

Bà Nancy Foster, Phó chủ tịch Hội Bệnh viện Mỹ (AHA), nhận định mặc dù những sự cố thật ra cũng không cao nếu so với con số hàng chục triệu ca phẫu thuật mỗi năm được thực hiện ở nước này, song nếu như các biện pháp phòng ngừa được thực hiện đầy đủ và cẩn thận thì những sự cố trong phẫu thuật sẽ giảm rất nhiều.

Còn Lucian Leape, chuyên gia về an toàn cho bệnh nhân ở Đại học Havard, cho rằng mức tiền phạt thích đáng dành cho các bệnh viện đều xảy ra sự cố có thể cải thiện được tình hình một cách hiệu quả. Mức phạt cụ thể mà bà Lucian Leape đề nghị là 100.000 USD đối với trường hợp can thiệp phẫu thuật không đúng vị trí chẩn đoán, và sẽ tăng gấp đôi nếu sự cố tiếp tục xảy ra.

Nancy Foster, Phó Chủ tịch Hội Bệnh viện Mỹ (AHA).
Nancy Foster, Phó Chủ tịch Hội Bệnh viện Mỹ (AHA).

Mỗi năm có hơn 33 triệu người Mỹ được đưa vào phòng mổ và giao phó mạng sống của họ vào tay các bác sĩ, y tá và kỹ thuật viên. Mỗi năm - theo báo cáo nghiên cứu tựa đề "Sai lầm là con người" của Viện Y học Mỹ (IOM), một tổ chức độc lập cố vấn về các chính sách y tế - những chuyên gia y tế này đã giết chết 10.000 bệnh nhân bởi các sai lầm mà lẽ ra có thể ngăn chặn được.

Có những vụ việc được tiết lộ các bác sĩ can thiệp mổ không đúng bệnh nhân, cắt cụt chi sai chỉ định, cắt bỏ cơ quan nội tạng sai phía cơ thể bệnh nhân, chẩn đoán sai và thậm chí kê đơn thuốc sai liều dẫn đến chết người.

Ngoài các sự cố do lỗi kỹ thuật và công tác chuẩn bị ca mổ, nhiều người tin rằng vấn đề nguy hiểm nhất là thiếu sự trao đổi thông tin giữa các bác sĩ, y tá, chuyên viên kỹ thuật và bệnh nhân. Chính điều này không chỉ gây ra nhiều cái chết tức tưởi mà còn làm hạ thấp uy tín của bác sĩ và còn gây rối loạn tâm thần cho bệnh nhân sau mổ, gọi là rối loạn stress hậu phẫu.

Nguy hiểm hơn là sau những sai lầm mắc phải, đội ngũ y bác sĩ lại nấp sau bức tường im lặng hay sử dụng sách lược "tự vệ và phủ nhận" khiến cho tình hình càng trở nên tồi tệ hơn và những sơ suất cứ tiếp tục xảy ra.

Kết quả một nghiên cứu quy mô - phối hợp giữa Đại học Havard, Cơ quan nghiên cứu chất lượng y tế Mỹ và Quỹ gia đình Henry J. Kaiser - tiết lộ những nạn nhân của sai lầm trong y khoa cứ tăng lên theo từng năm mà không hề có dấu hiệu giảm bớt.

Theo đó, năm 2012, 44% trong số các bác sĩ phẫu thuật trẻ tuổi - từ 27 đến 36 - thường mắc các sai lầm lớn nhiều hơn trong phòng mổ do thiếu tập trung trong công việc do họ hay trò chuyện, nghe điện thoại di động hay sao nhãng do các âm thanh khác gây nguy hiểm đến tính mạng của bệnh nhân

Thiên Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Cử tạ Việt Nam sẽ lại huy hoàng như xưa?

Cử tạ Việt Nam sẽ lại huy hoàng như xưa?

Từng mang về những dấu son lịch sử cho thể thao nước nhà với 2 tấm huy chương Olympic của Hoàng Anh Tuấn và Trần Lê Quốc Toàn, cử tạ Việt Nam nhiều năm qua luôn được xem là môn thể thao thế mạnh.

Đừng để chiêu trò lấn át nghệ thuật

Đừng để chiêu trò lấn át nghệ thuật

Giữa dòng chảy sôi động của thị trường âm nhạc hiện nay, vẫn còn không ít những sản phẩm gây chú ý bằng yếu tố phản cảm, dung tục, thậm chí lệch chuẩn về nội dung và hình ảnh. Khi ranh giới giữa sáng tạo nghệ thuật và chiêu trò câu view bị xóa nhòa thì câu hỏi đặt ra không chỉ cho ý thức của người làm nghề, trách nhiệm của cơ quan quản lý, mà còn là sự tỉnh táo của công chúng trong việc tiếp nhận và chọn lọc giá trị văn hóa…

Bắn súng Việt Nam và những tín hiệu vui trước thềm ASIAD 20

Bắn súng Việt Nam và những tín hiệu vui trước thềm ASIAD 20

Trong hành trình hướng đến ASIAD 20, bắn súng Việt Nam đang dần phát đi những tín hiệu tích cực cả về lực lượng lẫn thành tích. Từ sân chơi quốc nội đến đấu trường châu lục, các xạ thủ không chỉ duy trì phong độ mà còn tạo ra những điểm nhấn đáng chú ý. Đặc biệt, sự xuất hiện của những nhân tố trẻ cùng sự ổn định của các gương mặt chủ lực đang mở ra hy vọng cho một tương lai xán lạn của bắn súng Việt Nam.

Tìm kiếm lượt xem bất chấp, đánh đổi an toàn để nhận quà tặng

Tìm kiếm lượt xem bất chấp, đánh đổi an toàn để nhận quà tặng

Phát trực tiếp (livestream) đang bị một bộ phận người dùng lợi dụng để tìm kiếm lượt xem (câu view), nhận tiền ủng hộ, tặng (donate) bằng những nội dung nguy hiểm, phản cảm, thậm chí, vi phạm pháp luật. Từ các trò hù dọa người đi đường, trẻ em đến việc tụ tập, sử dụng hung khí theo “thử thách” của người xem, cho thấy xu hướng lệch chuẩn này đang lan rộng và tiềm ẩn nhiều hệ lụy.

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Dưới ánh đèn lờ mờ của những khu dân cư ven đô, khi thành phố còn chưa tỉnh giấc, những "vòi bạch tuộc" của thực phẩm bẩn đang âm thầm vươn ra. Từ những lò mổ không phép nhếch nhác, thịt gia súc, gia cầm không qua kiểm dịch được tuồn thẳng vào chợ đầu mối, bếp ăn tập thể, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe hàng triệu người dân.

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị quan trọng cho ASIAD 20, với nhiều kỳ vọng nhưng cũng không ít lo âu. Sau những tín hiệu tích cực ở đấu trường châu lục, đội tuyển được kỳ vọng có thể tạo nên bất ngờ. Tuy nhiên, trong bối cảnh lực lượng biến động và sự cạnh tranh khốc liệt từ các cường quốc châu Á, câu hỏi lớn được đặt ra: liệu bắn cung Việt Nam có đủ khả năng giành huy chương?

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Mạng xã hội đang xuất hiện ngày càng nhiều nội dung gây sốc, phản cảm chỉ để thu hút lượt xem. Từ vụ TikToker ở Lào Cai bị xử phạt vì đăng video xấu độc, không phù hợp thuần phong mỹ tục đến những hiện tượng “giang hồ mạng” như L.9N, có thể thấy một thực tế rõ ràng: càng gây tranh cãi, càng dễ lan truyền, và hệ quả là trong môi trường số, những nội dung phản cảm như có đất dụng võ: Chỉ cần bạn sẵn sàng xem, tôi sẵn sàng làm nội dung.

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Sau những bộ phim kinh dị chỉ để lại sức hút bề nổi, thể loại này tại Việt Nam đang dần mang sắc thái bản địa, khơi dậy trầm tích tín ngưỡng và văn hóa dân gian. Đây là bước đi đầy tham vọng, dẫu còn nhiều thách thức, của một nền điện ảnh đang tìm kiếm tiếng nói riêng giữa bối cảnh cạnh tranh của thị trường tiêu thụ văn hóa toàn cầu.

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

IMF cảnh báo kinh tế toàn cầu đối mặt nguy cơ suy thoái khi xung đột Trung Đông kéo dài, đồng thời hạ triển vọng tăng trưởng và đưa ra 3 kịch bản với các mức độ rủi ro khác nhau tùy theo diễn biến giá dầu và thị trường tài chính.

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

Nguồn cung nhiên liệu hàng không đối mặt rủi ro gián đoạn, EU đang chuẩn bị kịch bản nhập khẩu từ Mỹ và tăng dự trữ nhằm hạn chế tác động tới ngành hàng không.

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam đang đứng trước một bài toán nan giải tại ASIAD 20 (diễn ra tại Nhật Bản vào tháng 9 tới) khi đặt mục tiêu giành 1 HCV, 1 HCB và 1 HCĐ trong bối cảnh sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Nếu như đấu trường Đông Nam Á vẫn là “sân nhà” quen thuộc, thì bước ra châu lục, mọi thứ trở nên khắc nghiệt hơn gấp nhiều lần.

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

“Cơm áo không đùa với khách thơ”, khi thu nhập từ sân khấu không đủ sống, nhiều nghệ sĩ biểu diễn phải xoay xở đủ nghề như làm MC, hát thuê, buôn bán… Dẫu vậy, không ít người vẫn chọn ở lại với nghề, giữ lửa đam mê và chờ đợi một cơ hội đổi thay.

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Cuối năm 2024, qua công tác nắm tình hình, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Bộ Công an phát hiện trên thị trường có rất nhiều loại sữa không đảm bảo chất lượng, đặc biệt là các loại sữa dành cho các đối tượng đặc biệt như người già, trẻ em, phụ nữ có thai, người gầy yếu... và các loại sữa có ghi bổ sung vitamin, canxi, khoáng chất, thậm chí cả đông trùng hạ thảo, tổ yến... nên đã báo cáo lãnh đạo Bộ chỉ đạo xác minh, làm rõ, xác định 2 công ty sản xuất các loại sữa trên với số lượng đặc biệt lớn là Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood.

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Thị trường xuất bản Việt Nam đang tăng trưởng mạnh mẽ, trong khi nền tảng số mở ra vô vàn cơ hội tiếp cận tri thức. Thế nhưng, chính sự phong phú ấy lại khiến người đọc dễ rơi vào tình trạng bối rối và mất phương hướng khi chọn sách khoa học, dòng sách thiết yếu để xây dựng nền tảng tri thức cho mọi lứa tuổi.

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Ở 3 kỳ SEA Games liên tiếp, đội tuyển karate Việt Nam không chỉ đóng góp nhiều HCV cho Đoàn thể thao Việt Nam mà còn duy trì được vị thế số một Đông Nam Á. Đây là nền tảng quan trọng để các võ sĩ của chúng ta hướng đến mục tiêu chinh phục huy chương tại ASIAD.

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Với những người chiến sĩ CAND khoác lên mình sắc xanh lá mạ, vinh dự, tự hào nhưng trách nhiệm cũng rất nặng nề, Công an xã Cẩm Hưng đã và đang ngày đêm giữ cho thế trận an ninh nhân dân vững chắc, đảm bảo an ninh, trật tự để mang lại bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập.

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số đang thay đổi cách người Việt tiếp cận di sản và văn hóa. Từ những bộ sưu tập tĩnh trong tủ kính, công chúng dần bước vào trải nghiệm sống động qua trình chiếu mapping và trí tuệ nhân tạo. Bên cạnh việc hỗ trợ hoạt động bảo tồn, công nghệ còn làm sống dậy các lớp giá trị văn hóa, đồng thời mở ra động lực cho kinh tế trải nghiệm theo hướng bền vững.