Những người âm thầm tỏa sáng dưới tán rừng cao su

Ba thế hệ gắn bó với cao su và Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ

Theo ông Nguyễn Hồng Thái, Tổng Giám đốc Công ty CP cao su Tây Ninh, để ổn định sản xuất - kinh doanh và phát triển, những năm qua công ty luôn xác định công tác tư tưởng và nhân sự là "then chốt của then chốt", nhất là trước sự cạnh tranh gay gắt về nguồn nhân lực từ các khu công nghiệp lân cận.

Với phương châm người lao động luôn được đặt làm trung tâm, Cao su Tây Ninh đã đảm bảo thu nhập bình quân của người lao động đạt 14,18 triệu đồng/người/tháng. Đây là mức thu nhập khá so với mặt bằng chung trong khu vực, nhất là trong lĩnh vực trồng, chăm, sóc, khai thác, chế biến cao su với đặc thù nhiều tháng mùa khô cây không cho khai thác mủ.

Trong bối cảnh cạnh tranh nhân lực cao, ngoài lương, Cao su Tây Ninh cũng đã chủ động nghiên cứu, ban hành các cơ chế, chính sách hỗ trợ cho người lao động để đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau. Được đảm bảo việc làm, thu nhập ổn định và được quan tâm chăm lo đời sống, người lao động của công ty đã yên tâm gắn bó lâu dài với doanh nghiệp, nỗ lực trong lao động, sản xuất. Từ đây nhiều gương sáng đã xuất hiện trong tập thể người lao động của công ty.

Sinh năm 1982, nhưng anh Tô Trung Giang (quê tỉnh Tây Ninh) đã có 21 năm gắn bó với nghề khai thác mủ cao su. Sau nhiều năm nỗ lực, nhiều lần được khen thưởng và phần thưởng cao nhất là được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen vì có thành tích xuất sắc trong lao động sản xuất. Nhưng nói về phần thưởng này, anh Tô Trung Giang, quản lý tổ khai thác mủ thuộc Đội Bến Củi (Công ty CP Cao su Tây Ninh) đã khiêm tốn cho rằng, đây là kết quả từ tinh thần đoàn kết của tập thể lao động. Anh là thế hệ thứ 3 trong gia đình gắn bó với nghề cao su, khi mẹ và ông, bà ngoại anh đều từng là công nhân cao su. Vì vậy, được nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ còn là niềm vui chung của cả gia đình.

Gắn bó với nghề nhiều năm, chứng kiến nhiều đổi thay của ngành cao su, từ phương thức sản xuất chủ yếu dựa vào kinh nghiệm, ngành này dần ứng dụng các quy trình kỹ thuật hiện đại, chú trọng chất lượng sản phẩm và phát triển bền vững, nhưng anh Giang cho rằng, yếu tố quyết định thành công vẫn là con người.

Trải qua giai đoạn khó khăn nhất của ngành cao su, khi giá mủ giảm sâu, thu nhập của người lao động bị giảm theo, nhiều người rời vườn cây để tìm việc khác, nhưng Tô Trung Giang vẫn lựa chọn ở lại bởi anh tin tưởng doanh nghiệp và ngành nghề từng nuôi sống gia đình mình nhiều năm sẽ vượt qua khó khăn. Niềm tin của anh Giang và nhiều lao động bám trụ lại với công ty đã thành hiện thực khi khoảng 10 năm trở lại đây, hoạt động sản xuất - kinh doanh của công ty dần phục hồi, thu nhập của người lao động từng bước được cải thiện.

Sau nhiều năm miệt mài tìm tòi để nâng cao năng suất lao động, năm 2018, anh Tô Trung Giang đã đoạt giải nhất Hội thi "Bàn tay vàng" của Công ty CP Cao su Tây Ninh. Từ thành tích này, anh được tín nhiệm giao quản lý tổ sản xuất khai thác mủ. Trưởng thành từ thực tiễn lao động nên anh hiểu rõ những khó khăn của công nhân cao su. Vì vậy, ngoài việc quản lý sản xuất, anh luôn tìm cách cải tiến công việc nhằm giảm sức lao động và nâng cao hiệu quả sản xuất.

Năm 2022, anh Giang có 2 sáng kiến được công nhận và ứng dụng vào thực tiễn. Trong đó, sáng kiến sử dụng cây bắn dây dẫn mủ bằng sắt cho miệng cạo úp đã giúp công nhân lắp đặt dây dẫn nhanh hơn, hạn chế thất thoát mủ và giảm công lao động. Sáng kiến còn lại về vệ sinh ống dẫn của máy bơm mủ giúp loại bỏ cặn mủ hiệu quả hơn phương pháp thông thường, góp phần nâng cao chất lượng nguyên liệu và tiết kiệm thời gian cho người lao động.

Theo anh Giang, sáng kiến không nhất thiết phải là những công trình lớn mà có thể xuất phát từ những bất tiện nhỏ trong thực tế sản xuất. "Mỗi ngày đi làm đều có thể phát sinh vấn đề mới. Nếu chịu khó quan sát và suy nghĩ, người công nhân sẽ tìm được cách làm hiệu quả hơn”, anh Giang chia sẻ. Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ là phần thưởng xứng đáng dành cho những nỗ lực bền bỉ của anh Giang. Quan trọng hơn, đó còn là sự tôn vinh dành cho người công nhân trực tiếp sản xuất - những người lặng lẽ cống hiến cho sự phát triển của doanh nghiệp và ngành cao su Việt Nam.

Những “cây” sáng kiến từ thực tiễn lao động sản xuất

Với Trình độ Thạc sĩ khoa học cây trồng, chị Phạm Thị Thu (SN 1992) cũng đã chọn và yên tâm gắn bó nhiều năm với Công ty CP cao su Tây Ninh. Những năm qua chị đã không ngừng phấn đấu trong công tác chuyên môn, 5 năm gần đây liên tục đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua cấp cơ sở. Đồng thời, với sự năng nổ trong hoạt động Đoàn Thanh niên và công tác Công đoàn, những năm qua đảng viên trẻ này đã được tặng nhiều Giấy khen, Bằng khen từ cơ quan chức năng trong và ngoài ngành cao su.

Năm 2023 là lần thứ 2 chị Phạm Thị Thu được Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp tặng Bằng khen. Đặc biệt, dù là nhân viên Tổ chức tiền lương của Đội Bến Củi (Công ty CP cao su Tây Ninh) song những năm gần đây Phạm Thị Thu đã có nhiều sáng kiến, giải pháp trong lĩnh vực chuyên môn, kỹ thuật được công nhận và ứng dụng vào thực tế.

Năm 2020, Phạm Thị Thu nêu ra “Những giải pháp đảm bảo an toàn vệ sinh lao động trên vườn cây cao su; năm 2021 chị đưa ra sáng kiến “Các biện pháp tái sử dụng và tiết kiệm giấy in văn phòng”; năm 2022 là sáng kiến “Vệ sinh ống dẫn của máy bơm mủ đạt hiệu quả cao” và năm 2024 là “Một số giải pháp và sáng kiến trong công tác bảo vệ tài sản, bảo vệ vườn cây của đơn vị”.

Một “cây” sáng kiến tập thể khác của Công ty CP Cao su Tây Ninh không thể không nhắc đến là tập thể Đội Bến Lầy. Với 182 cán bộ, công nhân, năm 2025 vừa qua tập thể Đội được công nhận hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao; có 153 cá nhân đạt danh hiệu Lao động tiên tiến và Chiến sĩ thi đua cơ sở. Đặc biệt, trong giai đoạn 2020 - 2025, tập thể đội sản xuất này đã có 21 sáng kiến áp dụng vào quá trình sản xuất, kinh doanh được công nhận, ứng dụng vào sản xuất, kinh doanh. Những sáng kiến này đã giúp giảm sức lao động, nâng cao hiệu quả sản xuất, giảm chi phí kinh doanh không hề nhỏ cho doanh nghiệp.

Cũng trên địa bàn tỉnh biên giới Tây Ninh, đảng viên trẻ Bùi Văn Tú (SN 1988, quê Tây Ninh) với trình độ cử nhân nhưng đã chọn gắn bó nhiều năm với lĩnh vực trồng, khai thác, chế biến cao su. Trong những năm làm việc tại Xí nghiệp cơ khí chế biến - Công ty CP Cao su Tân Biên, anh Tú đã có nhiều năm liên tục đạt danh hiệu Lao động tiên tiến và Chiến sĩ thi đua cấp cơ sở.

Những năm qua anh Tú còn là “cây” sáng kiến cải tiến kỹ thuật từ thực tiễn lao động sản xuất. Năm 2022, anh đưa ra sáng kiến "Lắp đặt tời nâng hạ ray lọc tại bồn trung chuyển dây chuyền sản xuất mủ latex”; năm 2023 với sáng kiến "Gia công vỏ bạc đạn sử dụng bạc thay thế vỏ bạc đạn UCP 203” và năm 2024 với "Giải pháp sửa chữa đế pallet hỏng làm nắp pallet". Các sáng kiến của người đảng viên trẻ này đều được Công ty Cao su Tân Biên ứng dụng vào sản xuất kinh doanh, mang lại hiệu quả trong giảm sức lao động cho công nhân, tăng tính đảm bảo an toàn trong lao động và giảm chi phí cho doanh nghiệp.

Với những thành tích phấn đấu trong quá trình lao động sản xuất, anh Bùi Văn Tú đã được Tập Đoàn Công Nghiệp Cao su Việt Nam, Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh Nghiệp tặng Bằng khen về thành tích xuất sắc trong sản xuất kinh doanh và công tác chuyên môn. Năm 2024 vừa qua, anh được Công đoàn cao su Việt Nam công nhận danh hiệu "Công nhân Ngành cao su ưu tú Việt Nam năm 2024". Năm 2025, Bùi Văn Tú tiếp tục được đề nghị tặng danh hiệu Chiến sĩ thi đua cấp Bộ.

Tổ trưởng tổ sản xuất mủ - Xí nghiệp Cơ khí Chế biến, Công ty CP Cao su Tân Biên Phạm Văn Tiến (SN 1988) cũng đã có nhiều năm gắn bó với doanh nghiệp và đi lên từ người thợ. Nhờ nỗ lực trong lao động sản xuất, anh Tiến đã 5 năm liền đạt danh hiệu lao động tiên tiến và năm 2023 anh vinh dự được trao “Huy hiệu Phú Riềng Đỏ”. Ngoài một loạt Bằng khen, Giấy khen của các cơ quan, ban, ngành, kết quả từ việc miệt mài tìm tòi, sáng tạo trong lao động sản xuất những năm gần đây của Phạm Văn Tiến là 3 sáng kiến được áp dụng trong doanh nghiệp và có thể nhân rộng.

Trong đó năm 2021 anh đưa ra giải pháp “Tích hợp hồ sơ quản lý cấp cơ sở về theo dõi chế biến mủ từ nhập nguyên liệu đến khi ra thành phẩm SVR 10”; năm 2022 là giải pháp “Lắp đặt thêm buồng hút khoan quạt nguội mủ cuối lò sấy" và năm 2023 là giải pháp "Quản lý điều tiết lại thời gian và nhân sự trong ca sản xuất giúp giảm chi phí trong chế biến". Những giải pháp này đã mang lại nhiều tiện ích, giúp cải thiện điều kiện làm việc, đáp ứng việc quản lý sản xuất tinh gọn và tiết kiệm chi phí sản xuất. Đồng thời góp phần nâng cao chất lượng và tăng hiệu quả công việc trong quản lý, kiểm soát nguồn mủ và rút ngắn thời gian khi truy xuất nguồn gốc mủ sau chế biến.

Những điển hình trên chỉ là số ít trong hàng vạn người lao động đang ngày đêm miệt mài gắn bó với ngành cao su và âm thầm đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội ở những địa bàn còn nhiều khó khăn. Thu nhập của họ đang nuôi dưỡng những ước mơ của thế hệ kế tiếp. “Đã có một số doanh nghiệp ở nước ngoài đầu tư máy móc, cơ giới hóa để cạo vỏ cây thay sức người, nhưng sau đó cây cao su sẽ dần kiệt sức và khô héo do vết cạo không thể mỏng và căn, chỉnh thực tế được như đôi bàn tay và đường dao khéo léo của người thợ” là thực tế đã diễn ra.

Từ đó, nhiều đại diện doanh nghiệp trong ngành cao su đều cho rằng, khoa học công nghệ có phát triển hơn nữa, thì việc cạo vỏ cây để khai thác mủ cũng không thể thay thế được những bàn tay khéo léo của người thợ lành nghề. Đây là lý do để nghề trồng, chăm sóc, khai thác và chế biến mủ cao su vẫn cần những đôi bàn tay khéo léo của người thợ trong nhiều năm nữa.