Những kẻ sát hại nhà hoạt động môi trường được tha bổng

Vụ giết hại dã man Jairo Mora Sanoval, người có những cố gắng bảo vệ trứng rùa biển, được coi là vụ án mạng mới nhất trong làn sóng tội phạm chống các nhà hoạt động bảo vệ môi trường ở Costa Rica. Nhiều nhà hoạt động lo ngại những vụ giết người như thế sẽ tiếp tục diễn ra nếu chính quyền không trừng phạt mạnh tay bọn săn trộm.

Khi màn đêm buông xuống trên bờ biển của Costa Rica, hàng chục con rùa khổng lồ nổi lên trên mặt biển và bò lên bãi Moin.

Trong suốt mùa làm tổ, từ tháng 3 đến tháng 7, rùa bò lên bãi biển, đào lỗ trên cát đẻ trứng. Mỗi con rùa có thể đẻ 80 trứng nhưng chỉ một phần nhỏ trong số đó được an toàn do phần lớn trứng bị lấy đi để bán trên thị trường đen làm thuốc "tăng cường sinh lý".

Với lợi nhuận béo bở từ buôn bán trứng rùa, loài này đang có nguy cơ bị tận diệt ở Costa Rica. Trong những năm gần đây, các nhà hoạt động bảo vệ môi trường ra sức truy tìm trứng rùa để đưa vào vị trí an toàn hơn khiến bọn săn trộm tức tối tìm cách trả đũa.

Tháng 5/2013, cuộc xung đột giữa hai bên lên đến đỉnh điểm. Nhà hoạt động 26 tuổi Jairo Mora Sandoval bị bắt cóc khi đang tìm nhặt trứng rùa. Mora bị đánh đập và kéo lê đằng sau chiếc ôtô của bọn trộm cướp cho đến chết.

Jairo Mora
Jairo Mora

7 tên săn trộm trứng rùa bị buộc tội giết người nhưng lại được... tha bổng một cách khó hiểu vào ngày 26/1/2015 khiến các nhà hoạt động lo sợ cho tính mạng đã không dám quay lại bãi biển Moin để tìm trứng rùa nữa.

Vụ sát hại Jairo Mora nhanh chóng thu hút sự quan tâm đặc biệt của cộng đồng quốc tế và nhà hoạt động bảo vệ môi trường này trở thành nhân vật nổi tiếng ở Costa Rica.

Từ năm 1989, những vụ án giết chết 10 nhà hoạt động bảo vệ môi trường ở Costa Rica không được xử lý đã làm hoen ố hình ảnh "thân thiện với môi trường" của nước này đồng thời khiến cho những người nước ngoài tình nguyện và cả du khách sợ hãi.

Một cá thể rùa lưng da ở Costa Rica.
Một cá thể rùa lưng da ở  Costa Rica.

Các công tố viên có trong tay đầy đủ bằng chứng về vụ án mạng Jairo Mora nhưng khoảng 3 tháng sau, chúng biến mất một cách bí ẩn ngay trong trụ sở tòa án! Vụ xét xử buộc phải ngưng lại và không một ai bị buộc tội.

Alvaro Sagot, luật sư bảo vệ các nhà hoạt động môi trường ở Costa Rica, phát biểu: "Chắc chắn sẽ không có ai ngồi tù trong vụ sát hại Jairo Mora. Ở Costa Rica, ai sẽ bảo vệ những người bảo vệ môi trường? Câu trả lời là: không có ai cả".

Alvaro Sagot đã thụ lý nhiều vụ án chống lại những dự án phát triển lớn nên bản thân ông cũng nhận được vô số những lời đe dọa tính mạng.

Liên đoàn Bảo tồn môi trường Costa Rica (FECON) ghi nhận 66 tội ác chống lại các nhà hoạt động môi trường xảy ra tại nước này từ năm 2002.

Các nhà hoạt động môi trường biểu tình đòi công lý cho Jairo Mora.
Các nhà hoạt động môi trường biểu tình đòi công lý cho Jairo Mora.

Kimberly Blackwell, người Canada, bị bắn chết ngay tại nhà gần Công viên Quốc gia Corcovado ở miền Nam Costa Rica năm 2011. Vài tháng trước đó, Blackwell trình báo cảnh sát về việc bọn săn trộm hoành hành trong công viên. 9 tháng sau án mạng, cảnh sát bắt giữ một tên săn trộm người địa phương. Năm 2014, các công tố viên kết thúc vụ án, tuyên bố không có đủ bằng chứng để buộc tội gã săn trộm kia!

Sinh viên khoa luật Diego Armando Saborio cũng bị bắn chết tại nhà ở vùng núi phía bắc Costa Rica hồi tháng 10/2014 vì đã dám lên tiếng tố cáo làn sóng săn lậu. Cảnh sát tuyên bố Pineda là nghi can hàng đầu nhưng hắn ta đã trốn mất dạng.

Nghiên cứu năm 2014 của Tổ chức phi chính phủ (NGO) Global Witness báo cáo:  Từ năm 2002 đến năm 2013, có đến 908 nhà hoạt động môi trường bị sát hại ở Costa Rica và trong số 32 vụ tìm được can phạm nhưng chỉ có 6 vụ dẫn đến truy tố buộc tội.

Vấn đề này đặc biệt nghiêm trọng ở Mỹ Latinh, nhưng gây chú ý nhiều hơn ở Costa Rica vì nơi đây được đánh giá là trung tâm du lịch thân thiện với môi trường.

Didier Chacon, Giám đốc Tổ chức Rùa biển Mỹ Latinh (LAST), nơi Jairo Mora Sandoval làm việc trước khi bị sát hại, cho biết số người tình nguyện làm việc cho chương trình bảo tồn rùa biển đã nản chí và lần lượt ra đi.

Theo John Knox, chuyên gia độc lập về nhân quyền và môi trường của Liên Hiệp Quốc, không chỉ riêng ở Costa Rica mà nhiều nước trên thế giới cũng không quan tâm đúng mức đến sự an toàn của các nhà hoạt động môi trường. Ở Costa Rica, lý do được đưa ra thường là thiếu ngân sách và nhân lực.

Không lâu sau cái chết đáng thương của Jairo Mora, FECON cùng với các nhóm bảo tồn môi trường khác đã đề xướng dự án thành lập một ủy ban sự thật về môi trường ở Costa Rica với mục đích xem xét từng vụ sát hại nhà hoạt động môi trường trong 25 năm qua để có kế hoạch hành động bảo vệ hữu hiệu những người này trong tương lai.

Nếu được Quốc hội Costa Rica hỗ trợ hiệu quả thì ủy ban sự thật này sẽ là tổ chức bảo vệ nhà hoạt động môi trường đầu tiên trên thế giới.

Duy Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Cá độ bóng đá “nóng” cùng World Cup

Cá độ bóng đá “nóng” cùng World Cup

Ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh (FIFA World Cup 2026) mặc dù mới khởi tranh, chỉ mới đi hết nửa chặng đường, song vấn nạn đánh bạc, cá độ bóng đá trên không gian mạng tại Việt Nam đã “nóng” chẳng kém cạnh trên sân cỏ ở Bắc Mỹ. Nhiều đường dây cùng hàng loạt đối tượng, dù hoạt động kín kẽ, tinh vi song vẫn bị lực lượng Công an lật tẩy, xóa sổ trên khắp cả nước.

Mua bán trái phép chất ma túy đội lốt thuốc lá điện tử

Mua bán trái phép chất ma túy đội lốt thuốc lá điện tử

Sau khi hàng loạt những chiêu trò biến tướng của hoạt động mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma túy bằng cách pha trộn ma túy trong các gói trà giảm cân, đông trùng hạ thảo, gói bột nước trái cây Crispy fruit, Crispy fruit grape, mango, nước dâu, nước vui, viên kẹo, miếng ngậm… bị cơ quan Công an bóc trần, các đối tượng lại “đẻ” ra chiêu trò mới bằng cách hòa vào tinh dầu thuốc lá điện tử để tuồn ra thị trường.

Vạch trần thủ đoạn lừa đảo tinh vi bằng hợp đồng nghỉ dưỡng

Vạch trần thủ đoạn lừa đảo tinh vi bằng hợp đồng nghỉ dưỡng

21 vụ án, 187 đối tượng bị khởi tố, số nạn nhân lên đến 493 người, số tiền lừa đảo hơn 181,4 tỷ đồng và con số có thể tăng lên khi vụ án đang tiếp tục điều tra mở rộng. Đó là những con số khủng trong vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng thủ đoạn bán gói nghỉ dưỡng, du lịch vừa bị Công an TP Hà Nội khởi tố. Điều đáng buồn khi nạn nhân chủ yếu là những người già và các đối tượng lập nên một hệ thống các công ty có móc nối với nhau lừa đảo ngay trong nước.

Sử dụng phần mềm lậu: Lợi trước mắt, hại dài lâu

Sử dụng phần mềm lậu: Lợi trước mắt, hại dài lâu

Nhiều năm qua, việc cài đặt và sử dụng phần mềm không bản quyền vẫn diễn ra khá phổ biến tại Việt Nam. Không ít người vẫn giữ tâm lý “dùng tạm”, “không ai kiểm tra”, hoặc coi việc sử dụng phần mềm crack, key lậu là chuyện bình thường để tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, vụ án vừa được Công an tỉnh Phú Thọ khởi tố cho thấy sự nghiêm khắc của cơ quan chức năng đối với hành vi xâm phạm quyền tác giả trên môi trường số.

 Bóc gỡ đường dây sản xuất trái phép vũ khí xuyên Việt

Bóc gỡ đường dây sản xuất trái phép vũ khí xuyên Việt

Trong thời gian 60 ngày, từ những dấu vết trên không gian mạng, lực lượng An ninh Công an Hà Tĩnh đã bóc gỡ, triệt xóa thành công đường dây sản xuất, chế tạo, tàng trữ, mua bán trái phép vũ khí quân dụng quy mô lớn hoạt động từ Lào Cai đến An Giang, bắt giữ hàng chục đối tượng, thu hàng trăm khẩu súng thành phẩm và hàng nghìn linh kiện.

Xuất ngoại tham gia đường dây rửa tiền gần 565 tỷ đồng

Xuất ngoại tham gia đường dây rửa tiền gần 565 tỷ đồng

Sau khi giả danh cán bộ thuế, gọi điện cho nhiều doanh nghiệp yêu cầu cài đặt kê khai thuế qua mạng; các đối tượng đã chiếm quyền kiểm soát tài khoản ngân hàng của các bị hại. Từ đó, các đối tượng sử dụng tài khoản bị hại để chuyển tiền đến nhiều tài khoản khác nhau… Cơ quan điều tra xác định, các đối tượng trong đường dây “Rửa tiền” có giao dịch bất thường phát sinh là 43.510 lượt giao dịch, với tổng số tiền giao dịch lên đến gần 565 tỷ đồng…

Thị trường ngầm mua bán thiết bị gian lận cước taxi công nghệ

Phanh phui thị trường ngầm gian lận cước taxi

Hành khách vẫn lên xe, chuyến đi vẫn diễn ra, tiền cước vẫn được thanh toán đầy đủ, nhưng trên hệ thống quản lý của doanh nghiệp, những cuốc xe ấy chưa từng tồn tại. Những vụ án gần đây đã hé lộ một phương thức gian lận mới trong ngành vận tải công nghệ, nơi các thiết bị điện tử được chế tạo riêng để vô hiệu hóa hệ thống giám sát, giúp tài xế chiếm đoạt doanh thu và hình thành cả một thị trường ngầm trên phạm vi nhiều tỉnh, thành phố.

Ngọc “Sủi”: Từ "Idol tóp tóp" đến vòng lao lý

Ngọc “Sủi”: Từ "Idol tóp tóp" đến vòng lao lý

Từng thu hút hàng trăm nghìn người theo dõi bằng những "bài giảng" về chữ tín, nghĩa khí và cách làm người, TikToker Ngọc "Sủi" xây dựng hình ảnh một đàn anh từng trải trên mạng xã hội. Nhưng phía sau những video triệu lượt xem ấy, cơ quan điều tra lại phác họa một chân dung khác, gắn với cáo buộc cưỡng đoạt 6,8 tỷ đồng và một vụ án đang gây nhiều chú ý.

Lật tẩy băng nhóm núp bóng doanh nghiệp cưỡng đoạt tài sản

Lật tẩy băng nhóm núp bóng doanh nghiệp cưỡng đoạt tài sản

Dưới cái mác một doanh nghiệp trung chuyển, kiểm đếm thủy hải sản hoạt động nhộn nhịp tại phường Minh Phụng, TP Hồ Chí Minh, “Chành cua 46” thực chất là đại bản doanh của một băng nhóm giang hồ hoạt động theo kiểu “xã hội đen”. Bằng các thủ đoạn khủng bố tinh thần, phá hoại tài sản và áp đặt “luật ngầm” tàn nhẫn, băng nhóm do nữ quái Lâm Bích Dung cầm đầu đã cưỡng đoạt của các chủ vựa, tài xế miền Tây số tiền bất chính khổng lồ lên đến hơn 40 tỷ đồng.

Lập khống nhiều chứng từ truyền thông, chiếm đoạt hơn 1,7 tỷ đồng của Nhà nước

Lập khống nhiều chứng từ truyền thông, chiếm đoạt hơn 1,7 tỷ đồng của Nhà nước

Trần Thị Cẩm Nhung, nguyên là kế toán viên Phòng Tài chính - Dịch vụ quảng cáo của Đài Phát thanh Truyền hình Thừa Thiên Huế cũ (Đài TRT cũ) đã cấu kết với một số đối tượng lập khống các chứng nhận phát sóng, các chứng từ liên quan đến việc truyền thông, tuyên truyền để chiếm đoạt số tiền hơn 1,7 tỷ đồng của Nhà nước tại Văn phòng Điều phối Chương trình mục tiêu quốc gia nông thôn mới TP Huế (viết tắt Văn phòng Điều phối nông thôn mới TP Huế)…

Lỗ hổng nghiêm trọng từ chứng nhận hợp quy

Lỗ hổng nghiêm trọng từ chứng nhận hợp quy

Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an vừa kết luận vụ án “Giả mạo trong công tác” xảy ra tại Văn phòng Chứng nhận chất lượng (BQC) và các đơn vị liên quan trên phạm vi toàn quốc. Các đối tượng đã lập khống hồ sơ, sử dụng phiếu kết quả thử nghiệm giả để cấp giấy chứng nhận hợp quy cho các doanh nghiệp trong nhiều lĩnh vực, đặc biệt là sản xuất thức ăn chăn nuôi, thủy sản.

Phá đường dây sản xuất và buôn bán vũ khí quân dụng liên tỉnh

Phá đường dây sản xuất và buôn bán vũ khí quân dụng liên tỉnh

Quá trình triển khai công tác trinh sát trên không gian mạng, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm (ANM&PCTP) sử dụng công nghệ cao Công an TP Huế vừa xác minh, làm rõ 10 đối tượng có hành vi sản xuất, mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí quân dụng liên tỉnh. Cơ quan Công an thu giữ 10 khẩu súng nén hơi bắn đạn chì, gần 20.000 viên đạn cùng nhiều dụng cụ để sản xuất vũ khí quân dụng…

Cẩn trọng sập bẫy hàng hiệu giá rẻ

Cẩn trọng sập bẫy hàng hiệu giá rẻ

Không cần cửa hàng sang trọng, không cần quầy kệ xa hoa, chỉ với một chiếc điện thoại và vài câu quảng cáo “xả kho hàng hiệu”, “sale sốc”, “hàng chính hãng 100%”, nhiều tài khoản livestream trên mạng xã hội đang thu hút hàng nghìn lượt xem, chốt đơn liên tục. Phía sau những phiên livestream tưởng như “săn được món hời” ấy lại tiềm ẩn nguy cơ lớn về hàng giả, hàng nhái, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ.

Vụ án “giết người không thấy xác” thách thức cảnh sát Australia

Vụ án “giết người không thấy xác” thách thức cảnh sát Australia

Giữa vùng sa mạc mênh mông của Australia, một tiếng súng vang lên trong đêm tối, mở ra vụ án khiến cảnh sát mất hơn 20 năm điều tra mà vẫn chưa thể đóng hồ sơ. Lý do là hung thủ đã chết trong tù, nhưng thi thể nạn nhân vẫn biến mất đâu đó giữa sa mạc rộng lớn.

Thần tượng hóa tội phạm - căn bệnh trầm kha của mạng xã hội

Thần tượng hóa tội phạm - căn bệnh trầm kha của mạng xã hội

Ra tòa với một thái độ không thể ngông nghênh hơn, Bùi Đình Khánh - kẻ cầm đầu đường dây tội phạm ma túy ở Quảng Ninh, kẻ đã chống trả quyết liệt khi bị truy bắt khiến một chiến sĩ Công an hy sinh, với những clip ngông nghênh đang trở nên viral trên mạng xã hội. Chỉ vài câu nói trước tòa, một thái độ bình tĩnh hay cái gọi là “thần thái” cũng đủ để một kẻ phạm tội đặc biệt nghiêm trọng được tung hô như một người “bản lĩnh”, “nghĩa khí”, coi cái chết nhẹ tựa lông hồng.

Những đứa trẻ bị bỏ quên

Những đứa trẻ bị bỏ quên

Những vụ bạo hành trẻ em liên tiếp xảy ra thời gian gần đây không chỉ khiến dư luận phẫn nộ bởi sự tàn nhẫn của những kẻ mang danh “cha dượng”, người tình của mẹ, mà còn bởi một sự thật đau đớn hơn: rất nhiều đứa trẻ đã bị bỏ lại ngay trong chính gia đình mình.

Ly kỳ vụ bán thiên thạch giả ở Bắc Ninh

Ly kỳ vụ bán thiên thạch giả ở Bắc Ninh

Công an tỉnh Bắc Ninh vừa bắt giữ 4 đối tượng có hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng thủ đoạn bán thiên thạch giả với giá 11 tỷ đồng. “Thiên thạch” chỉ là một viên đá được chế tác bằng than chì và một số nguyên liệu khác, được rao bán tới hàng chục tỷ đồng, nhưng vẫn có người mắc bẫy. Vì sao?

Những thủ đoạn “thời kỳ đồ đá” khiến an ninh hiện đại lúng túng

Những thủ đoạn “thời kỳ đồ đá” khiến an ninh hiện đại lúng túng

Tháng 1/2026, cảnh sát Tây Ban Nha triệt phá một đường dây buôn cocaine sử dụng phương thức tưởng như rất đơn giản: thuê thợ lặn bí mật gắn ma túy vào thân tàu vận tải để vận chuyển xuyên Đại Tây Dương. Khi tàu cập cảng, số hàng này được thu hồi trước khi lực lượng chức năng kịp phát hiện.

Chiếc “vòi bạch tuộc” của gã trùm 9X

Chiếc “vòi bạch tuộc” của gã trùm 9X

Dưới vỏ bọc là những cư dân trí thức, người nước ngoài sinh sống tại các căn hộ chung cư cao cấp, một đường dây mua bán, tàng trữ và tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy quy mô lớn đã bị lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh triệt phá thành công.

Cạm bẫy sau lớp vỏ hào nhoáng

Cạm bẫy sau lớp vỏ hào nhoáng

Những hình ảnh giàu có, cuộc sống sang trọng và các mối quan hệ được dàn dựng trên mạng xã hội đang trở thành công cụ để xây dựng niềm tin giả tạo và chiếm đoạt tài sản thật.