Là một khu vực kinh tế năng động với tốc độ tăng trường cao và khả năng phục hồi mạnh mẽ sau khủng hoảng, châu Á đã khẳng định được vai trò lớn hơn trong việc tham gia giải quyết các vấn đề đặt ra trong quá trình phát triển kinh tế toàn cầu; đặc biệt là cải cách hệ thống tiền tệ quốc tế, góp phần tạo lập sự cân bằng và ổn định bền vững của hệ thống tài chính.
8.000 tỷ USD cho đầu tư cơ sở hạ tầng
Theo những nghiên cứu gần đây của ADB và Học viện ADB (ADBI), khu vực châu Á-Thái Bình Dương cần khoảng 8.000 tỷ USD đầu tư cho cơ sở hạ tầng từ nay đến năm 2020.
Các đại biểu tham dự buổi tọa đàm chiều 6/5 khẳng định, cơ sở hạ tầng ở châu Á-Thái Bình Dương không những cần phải được củng cố và mở rộng mà còn phải tạo ra cơ hội hiệu quả về chi phí trong các hoạt động di chuyển của người và hàng hóa, dịch vụ qua biên giới nếu khu vực này duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ trong những thập kỷ tới.
Tổng Giám đốc điều hành ADB Rajat M.Nag cho biết: "Kết nối cơ sở hạ tầng là yếu tố thiết yếu để duy trì tăng trưởng toàn diện và tăng trưởng kinh tế bền vững. Cơ sở hạ tầng xuyên biên giới sẽ hỗ trợ nâng cao thu nhập của các hộ gia đình thông qua tăng cường kết nối của họ với thị trường và tăng cường kết nối của người nghèo với các cơ hội kinh tế và tận dụng được các dịch vụ xã hội cơ bản".
Ưu tiên của ADB hiện nay là hỗ trợ kinh tế cho các dự án cơ sở hạ tầng trong khu vực như đường cao tốc châu Á, đường sắt xuyên Á… Hai tuyến đường này dự kiến dài khoảng 250.000km, kết nối các thành phố lớn, các khu công nghiệp trọng điểm và các khu thương mại quan trọng.
ADB đã hỗ trợ tài trợ khoảng 18.000km đường cao tốc châu Á, chiếm khoảng 13% tổng chiều dài của con đường kết nối này và đang nghiên cứu để xác định những dự án ưu tiên khác kết nối mạng lưới sản xuất và các chuỗi cung ứng châu Á với các thị trường trong khu vực.
Động lực tăng trưởng mới
Với sự trợ giúp của ADB, các nước đang phát triển ở châu Á cần điều chỉnh mô hình phát triển dựa nhiều vào xuất khẩu của mình và tìm kiếm những động lực tăng trưởng mới nếu khu vực muốn duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ đã đạt được trong những thập kỷ gần đây.
Chủ tịch ADB Haruhiko Kuroda nói, một mô hình tăng trưởng có hiệu quả đối với một khu vực thu nhập thấp, thiếu vốn sẽ không phù hợp với một khu vực thu nhập trung bình và dồi dào về vốn.
Vì vậy, theo các đại biểu của ADB và IMF, các biện pháp trong việc điều chỉnh chiến lược tăng trưởng tại các quốc gia châu Á sẽ bao gồm: tăng cường tiếp cận tài chính và củng cố các mạng lưới an sinh xã hội nhằm giảm lượng tiền tiết kiệm dự phòng và kích thích tiêu dùng; tăng đầu tư vào cơ sở hạ tầng, đặc biệt thông qua khuyến khích sự tham gia nhiều hơn của khu vực tư nhân; xóa bỏ những bóp méo trong các chính sách ưu tiên cho sản xuất và xuất khẩu sang các nước bên ngoài khu vực và ban hành các chính sách khuyến khích giao dịch thương mại trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Ông Naoyuki Shinohara, Phó Giám đốc điều hành IMF, cũng đánh giá rằng những thành tựu kinh tế ngoạn mục của châu Á trong những thập kỷ gần đây chủ yếu bắt nguồn từ các hoạt động sản xuất hàng xuất khẩu cho các nền kinh tế phát triển. Tuy nhiên, cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu, sự tăng trưởng chậm của các nền kinh tế G7 đã nhấn mạnh đến nhu cầu của khu vực châu Á là phải phát triển các thị trường trong nước và khuyến khích giao dịch thương mại nội vùng.
Vượt qua "bẫy thu nhập trung bình"
Tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ kéo phần lớn khu vực châu Á lên mức thu nhập trung bình trong vài thập kỷ gần đây, đã giúp hàng trăm triệu người thoát khỏi cảnh nghèo đói. Song, Phó Chủ tịch ADB về quản lý tri thức và phát triển bền vững Ursula Schaefer-Preuss cảnh báo rằng khoảng 1,8 tỷ người vẫn phải sống dưới mức 2 USD/ngày và thực tế này vẫn sẽ tiếp diễn nếu không có các biện pháp cải cách giúp các quốc gia thu nhập trung bình vượt qua hoặc tránh "bẫy thu nhập trung bình".
Hiện nay, vấn đề tăng giá nhân công và các chi phí sản xuất khác đang đe dọa tới sức cạnh tranh của châu Á và cản trở nhiều quốc gia vượt qua mức thu nhập trung bình. Vì thế, dựa theo kinh nghiệm của Hàn Quốc, các nền kinh tế thu nhập trung bình cần phải giải quyết các vấn đề liên quan đến việc áp dụng cũng như phạm vi chính sách công nghiệp, vai trò phù hợp của ngân hàng và các thị trường vốn trong việc phân bổ rủi ro, cách thức đa dạng hóa việc tuyển dụng chú trọng vào sản xuất chế tạo và tránh những mất cân đối địa lý ở giai đoạn đầu của quá trình chuyển đổi nhằm tránh những vấn đề phát sinh.
Giáo sư Kenichi Ohno nhấn mạnh: "Chỉ các quốc gia thiết lập được một cơ chế nội địa trong việc xúc tiến và thúc đẩy tích lũy nguồn lực con người mới có khả năng thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình và đạt được mức thu nhập cao, bởi điều này giúp tạo ra các giá trị đáp ứng nhu cầu quốc tế.
| "Vai trò của Việt Nam đối với thành công của Hội nghị thường niên ADB lần thứ 44 rất quan trọng". Đây là lời khẳng định của Chủ tịch ADB Haruhiko Kuroda trong buổi họp báo chiều 6/5 nhân dịp kết thúc hội nghị. Ông Haruhiko Kuroda cho biết, lần đầu tiên, gần 4.000 đại biểu đến từ 67 quốc gia thành viên của ADB đã tới tham dự một hội nghị của ADB. Điều này cho thấy các đại biểu không chỉ quan tâm tới khu vực châu Á mà nước chủ nhà Việt Nam đã trở thành điểm đến lý tưởng, thu hút sự quan tâm của nhiều quốc gia khác trong khu vực và trên thế giới. Chủ tịch ADB khẳng định: "Nhờ có sự hỗ trợ tuyệt vời của Việt Nam, hội nghị của chúng tôi đã kết thúc thành công tốt đẹp. Chúng tôi rất vui mừng nhận được sự hiếu khách, tấm thịnh tình của người dân Hà Nội khi tới tham dự Hội nghị. Đặc biệt, tại Hà Nội, trong những ngày tham dự Hội nghị, đại biểu các nước cũng đã có cơ hội để trao đổi, thảo luận nhiều chính sách và phương cách giúp khu vực châu Á phát triển bền vững và đối phó với các thách thức trong trung và dài hạn. Phan Hiển |
