Phóng viên (PV): Chị Thanh Lam, tôi vẫn luôn nghĩ rằng, điều quan trọng nhất trong đời một người đàn bà là yêu và được yêu. Đàn ông có thể cần nhiều thứ khác ngoài tình yêu. Nhưng đời sống của một người đàn bà có lẽ chỉ quay quắt quanh một chữ yêu thôi. Nhất là đàn bà làm nghệ thuật. Nếu không phải vậy, thì chắc hẳn chị đã không chọn “Người đàn bà yêu” làm tên cho live show của mình?
Ca sĩ Thanh Lam: Tôi đồng ý, đàn bà chúng ta không bao giờ sống ngoài chữ Yêu cả. Những người đàn bà nếu không biết Yêu và không Yêu, thì đấy là một thiệt thòi, thậm chí là một thiếu sót nào đó. Nhưng mà thực ra nếu nói không cẩn thận, thì chúng ta đang sa vào việc làm quan trọng hóa, nghiêm trọng hóa tình yêu.
Cái tên "Người đàn bà yêu" tôi chọn cho live show của mình sắp tới, vào ngày 30/11 tại Hà Nội, nó có gì đấy rất là bình thường. Tôi thích như vậy. Rất là bình thường - một người đàn bà yêu. Và chữ yêu ở đây được hiểu trong rộng rãi khái niệm và ý tứ. Không phải chỉ là tình yêu giữa đàn ông và đàn bà.
PV: Vậy phải hiểu như thế nào thì mới là đủ trong câu chuyện Yêu của Thanh Lam đây?
Ca sĩ Thanh Lam: Yêu, hay tình yêu, đối với tôi giờ phút này, thời điểm này, là tổng hòa của những điều giản dị xung quanh cuộc sống của mình. Khi tôi còn trẻ, tôi hay nghĩ tình yêu là điều gì đó to tát, sở hữu, cầm nắm, thống trị... Nhưng giờ thì tôi thấy cốt lõi của tình yêu là sự cảm nhận. Nếu người đàn bà có trải nghiệm và có một năng lực nào đấy trong sự cảm nhận, thì mỗi giờ phút sống, mỗi mối quan hệ với thiên nhiên và con người xung quanh, đều là câu chuyện của tình yêu...
PV: Tôi nghĩ thêm thế này, để làm một người đàn bà yêu thì hình như phải có số phận, thân phận. Nghĩa là thượng đế sẽ thử thách họ nhiều hơn so với những người đàn bà khác. Và bởi vậy họ cũng trải nghiệm nhiều hơn những góc cạnh để cuối cùng có thể thấu đáo gương mặt của tình yêu. Chị nghĩ thế nào?
Ca sĩ Thanh Lam: Tôi thích chữ thân phận trong tình yêu mà bạn vừa nói. Đúng là phải có một thân phận nào đó mới được (hay phải) làm một người đàn bà yêu (cười). Vì yêu nó thăng hoa, hạnh phúc, nhưng nó cũng đau khổ, sầu muộn, mất mát. Người quan niệm đơn giản hơn về tình yêu sẽ có một đời sống yên ổn hơn trong tình yêu, đó là quy luật.
Dù thế nào tôi vẫn muốn hiểu tình yêu trong nghĩa gần gũi nhất, giản dị nhất có thể. Được - mất trong tình yêu là cái giá phải trả. Chúng ta phải biết chấp nhận được và mất. Mất cũng có vẻ đẹp của nó, và có ánh sáng của nó. Nếu mình đã có một triết lý trong tình yêu, thì đừng bao giờ phiền muộn về những được - mất. Mình hãy chấp nhận nó an nhiên...
PV: Người làm nghệ thuật, sáng tạo gì đi nữa thì cuối cùng vẫn là kể câu chuyện đời mình, những chiêm nghiệm của chính mình. Trong đêm diễn “Người đàn bà yêu” sắp tới đây của chị, qua câu chuyện yêu của đời mình, chị muốn khán giả hiểu như thế nào về Thanh Lam trên con đường nghệ thuật 25 năm đã qua?
Ca sĩ Thanh Lam: Tôi muốn khán giả hiểu rằng Thanh Lam đã sống rất đầy mọi khoảnh khắc cuộc đời. Thanh Lam đã nhận tình yêu như một giá trị sống, là cốt lõi của câu chuyện nghệ thuật. Và tình yêu đó Thanh Lam có thể tìm thấy không chỉ ở đàn ông, mà trong gia đình, con cái, bạn bè. Tình yêu là huyết mạch trong cuộc đời của người nghệ sĩ, là thứ để họ bám vào và vươn lên. Nếu không có tình yêu, nghệ thuật hình như cũng không có, và đời sống cũng trở nên vô nghĩa...
PV: Trong live show lần này, NSND Trung Kiên - ông nội của các con chị, nhạc sĩ Quốc Trung - “người cũ” của chị, nghệ sĩ Trí Minh - em trai chị, cũng sẽ lên sân khấu biểu diễn cùng chị. Những người ấy, họ có vai trò như thế nào trên con đường đã qua của chị?
Ca sĩ Thanh Lam: Tôi đã đi trên con đường ca hát 25 năm và trên con đường ấy tôi thật may mắn có những người đồng hành cùng với mình. Họ là nguồn động viên, có lúc là chỗ dựa quan trọng, là sự chia sẻ cần thiết. Tôi may mắn có những người thân cùng làm nghề nên càng nhận được sự thấu hiểu nhiều hơn. Và đặc biệt là có những người bạn làm nghề tri kỷ nữa, như Tùng Dương chẳng hạn. Trong thế giới biểu diễn nhiều màu sắc, để tìm những người bạn cùng gu thẩm mỹ trong âm nhạc cũng không dễ gì...--PageBreak--
PV: Trong đời sống, đôi khi người ta đến cùng nhau rồi người ta xa nhau, không phải vì tình yêu đã chết. Người ta chỉ không đi chung một con đường nữa thôi. Và tình yêu đã được chuyển hóa dưới một dạng tình cảm khác. Chị với anh Quốc Trung đã giữ được một mối quan hệ rất tốt sau khi chia tay, điều mà không phải một cặp vợ chồng nào hậu hôn nhân cũng làm được...
Ca sĩ Thanh Lam: Tôi nghĩ để giữ được một mối quan hệ "cũ", không làm nó xấu đi, tiêu cực đi, thì cái quan trọng là văn hóa ứng xử với nhau. Đời sống ai chả có lúc nóng giận, ai chả có lúc không hài lòng nhau. Nhưng nếu mình biết cái gì là cốt lõi, là căn bản, thì mình sẽ bỏ qua, tha thứ được mọi chuyện. Mình không làm to vấn đề gì lên.
Tôi và anh Trung đều là nghệ sĩ, nên hiểu nhau ở góc độ tinh thần, những cái quan trọng và những cái không quan trọng. Anh Trung là một người bạn, có thể lúc đồng ý lúc không đồng ý với quan điểm hay lựa chọn của tôi trong nghệ thuật, nhưng dù thế nào anh vẫn luôn song hành cùng với tôi, sẵn sàng hỗ trợ, động viên khi cần, trên phương diện nghề nghiệp. Chúng tôi còn có các con và mỗi người tự hiểu rằng cha mẹ phải ứng xử với nhau một cách hiểu biết, văn minh để con cái nhìn vào đấy mà trưởng thành. Và còn để thống nhất cách dạy con nữa...
PV: Điều gì là căn bản trong việc chị giáo dục các con?
Ca sĩ Thanh Lam: Cha mẹ sinh con trời sinh tính. Ơn trời là 3 con của tôi đều khỏe mạnh, thông minh. Con gái lớn đang học thiết kế nội thất ở Australia. Hai con Thiện Thanh và Đăng Quang đều theo học âm nhạc. Tôi hy vọng các cháu sẽ tìm thấy khả năng đích thực nhất của mình mà theo đuổi, trên con đường tự học tự khám phá bản thân. Tôi không dạy con theo ý tôi muốn, mà bao giờ cũng để các con phát triển tự nhiên. Tôi ngẫm từ bản thân mình, xưa nếu mình không bướng bỉnh, có lúc chống đối cha mẹ, thì mình đã không thành người đàn bà hát như hôm nay. Lúc nhỏ tôi là đứa trẻ hay lo âu, hay hồi hộp.
Có lần bố mẹ cho đi Sài Gòn biểu diễn cùng. Tôi đã lo lắng suốt đêm đến mức phát sốt, người nóng rừng rực. Bố mẹ đành phải cho ở nhà. Họ bảo, tính tôi như vậy thì chỉ đi học đàn, không theo ca hát được. Nhưng rồi tôi vẫn ấp ủ giấc mơ ca hát và trở thành tôi hôm nay. Vậy nên tôi cũng sẽ để các con tôi tự do chọn lựa những gì các cháu muốn.
Tôi thường bảo các con, việc học đàn nó sẽ cho mình kiến thức âm nhạc, ngoài ra các con có thể học bất cứ điều gì từ cuộc sống. Chỉ cần mình hiếu học thôi, thì mỗi ngày qua đi mình đều học được một điều gì đó từ xung quanh. Và đôi khi mình phát hiện ra những khả năng mới của mình, chính vì những sự học hàng ngày đó...
PV: Đã nhiều hơn một lần đổ vỡ trong hôn nhân, Thanh Lam sau đây liệu có còn mong muốn bước vào đời sống người đàn bà của gia đình nữa chăng, hay vẫn sẽ là người đàn bà yêu thôi, suốt đời...
Ca sĩ Thanh Lam: Thực sự mà nói, không người đàn bà nào lại từ chối sự bình an, yên ổn. Phụ nữ luôn mong bình an, muốn tránh bão giông. Tôi của những ngày tháng này đang có một cuộc sống tình cảm tương đối giản dị. Tôi thấy mình đã vững vàng hơn trước những điều có thực của cuộc đời. Tôi cũng dường như đã chế ngự được mọi cảm xúc trong đời sống. Vậy nếu trời không còn thử thách tôi, thì tôi mong là tôi sẽ thực sự bình yên trong những trải nghiệm tình yêu của chính mình.
PV: Vững vàng hơn trước những điều thực, có phải là có nhiều tháng năm chị đã sống và yêu trong ảo không? Và một cuộc sống bình yên như chị muốn, thì liệu có là "bất lợi" với người nghệ sĩ, vì họ sẽ không còn ham muốn sáng tạo nữa...
Ca sĩ Thanh Lam: Không phải tôi đã từng sống ảo. Khi còn trẻ tôi thường hay yếu đuối trước những khó khăn, không dám đối mặt một cách quyết liệt. Tuổi trẻ thường hay bi quan mà. Giờ thì tôi thấy mình đủ mạnh để dám sống, dám đối mặt với mọi thử thách nếu có. Còn điều bạn hỏi, về bình yên ấy, đừng nghĩ là tôi bình yên rồi thì sẽ không hát hay bằng lúc tôi đau khổ.
Tôi nói yên bình về mặt cảm xúc, nó rất quan trọng khi mình thể hiện chiều sâu của một tác phẩm âm nhạc. Còn đau khổ, chòng chành, chông chênh, dù muốn hay không nó cũng có sẵn trong tư chất mình, trong máu mình. Nếu không như vậy, sao mình có thể trở thành nghệ sĩ. Mình không tìm kiếm cái chòng chành ấy từ bên ngoài, hay không cố tình tạo ra cho mùi mẫn. Nó ở bên trong mình. Nên những buồn vui đau khổ mình có thể thấu cảm. Chỉ có điều, ở giai đoạn mình đã chiêm nghiệm cuộc sống nhiều hơn, chắc hẳn là những cảm giác thể hiện cũng sâu thẳm hơn...
PV: Trải qua rất nhiều biến cố, chị vẫn là một người đàn bà đẹp. Lúc nào cũng đẹp như người đàn bà đang yêu. Vậy chữ yêu ở đây có phải là bí quyết?
Ca sĩ Thanh Lam: Tôi không dám nói là bí quyết. Nhưng tôi chắc điều này, cảm giác yêu rất quan trọng với đàn bà. Sự trẻ trung, xinh đẹp có thể sử dụng thẩm mỹ hỗ trợ nếu muốn. Nhưng tình yêu quan trọng hơn ở chỗ nó giữ cho mình sự xuân sắc, giữ cho mình một thần thái đẹp trước cuộc sống. Tôi luôn giữ cho mình cảm giác đó, cảm giác yêu...
PV: Xin cảm ơn chị Thanh Lam!
