Một trái tim Ấn Độ luôn dành cho Việt Nam đã ngừng đập

Chiều mồng 2 tháng 5 năm 2021, một bạn văn Ấn Độ nhắn tin cho tôi: "Tiến sỹ thần học, nhà văn, nhà báo Ấn Độ Geetesh Sharma - Chủ tịch Uỷ ban Đoàn kết Ấn Độ - Việt Nam đã rời bỏ chúng ta mất rồi". Tôi lặng người, tiếc thương một nhân cách, một con người đã dành trọn trái tim mình cho Việt Nam, cho Chủ tịch Hồ Chí Minh, một người bạn chí cốt của nhân dân Việt Nam nói chung và các nhà văn Việt Nam nói riêng.

Trên trang facebook cá nhân của dịch giả Prem Kapoor đau buồn đưa tin: "Nhà báo cao cấp, nhà văn nổi tiếng Geetesh Sharma đã trút hơi thở cuối cùng vào lúc 16h25 tại Bệnh viện Vishudhanand, nơi ông điều trị một tuần qua. Thật đau đớn là tôi đã mất đi một người cha, người cố vấn cho tôi trong suốt 65 năm qua. Cầu mong cho linh hồn ông được an nghỉ".

Tiến sỹ thần học Geetesh Sharma - Chủ tịch Uỷ ban Đoàn kết Ấn Độ - Việt Nam sinh năm 1932, trong một gia đình giàu có tại một bang nghèo khổ nhất của Ấn Độ, bang Bihar. Gia đình muốn ông học để trở thành một đạo sỹ Bà La Môn danh giá nhất Ấn Độ, nhưng ông đã từ bỏ cuộc sống sung túc đó để hòa nhập vào cuộc sống khốn khổ của những người lao động, đấu tranh cho sự bình đẳng của mọi tầng lớp xã hội.

Tiến sỹ thần học, nhà văn, nhà báo Ấn Độ Geetesh Sharma.
Tiến sỹ thần học, nhà văn, nhà báo Ấn Độ Geetesh Sharma.

Đầu năm 2020 tôi đã theo đoàn của Hội Nhà văn Việt Nam sang gặp gỡ giao lưu với các nhà văn Ấn Độ và dự Hội Chợ sách Quốc tế tại Kolkata nên đã được gặp con người khá kỳ bí này. Đó là một ông già gần 90 tuổi, nhỏ thó, hiền hòa, râu tóc trắng như cước. Ông đón chúng tôi gần văn phòng của Ủy ban Đoàn kết Ấn Độ - Việt Nam, một căn gác xép chật chội tại khu trung tâm chợ khá ồn ào nhưng khá ấm cúng, rồi ông đưa chúng tôi đến một khách sạn bình dân ở Kolkata. 

Tôi chưa thấy một người ngoại quốc nào yêu Việt Nam, yêu người Việt Nam như ông. Ông luôn miệng nói rằng: "Tôi nghèo lắm, nhưng tôi đón các bạn bằng cả trái tim mình. Tôi yêu Việt Nam, tôi yêu Chủ tịch Hồ Chí Minh, tôi yêu các bạn". Nói rồi ông chia cho chúng tôi những món quà lưu niệm nho nhỏ, xinh xinh. Ông hay đùa với nhà văn Di Li là: "Cô thật là xinh đẹp, nếu tôi không già nua và nghèo khó tôi sẽ cưới cô làm vợ". Nói rồi miệng cười, mắt cười… nhân hậu và ấm áp xiết bao.

Với ông Geetesh Sharma, Chủ tịch Hồ Chí Minh là một huyền thoại về việc đấu tranh chống áp bức, cường quyền, đấu tranh để giải phóng dân tộc và bình đẳng xã hội, con đường mà ông và đảng Cộng sản Ấn Độ theo đuổi. Suốt những ngày tại Ấn Độ, ông đã kể cho chúng tôi nghe những kỷ niệm đẹp về cuộc gặp gỡ với Chủ tịch Hồ Chí Minh vào năm 1958 tại Kolkata, khi Người sang thăm Ấn Độ. 

Ông nói rằng ở Ấn Độ, sự phân biệt đẳng cấp rất rõ rệt, thế mà Bác Hồ - một lãnh tụ quốc tế đã đến với những người nghèo khổ của Ấn Độ, bắt tay và nói chuyện với họ như những người bạn. Và rằng, bản thân ông đã trải qua một giấc mơ kỳ diệu trong cuộc đời mình khi gặp được thần tượng Hồ Chí Minh. 

Với ông, Chủ tịch Hồ Chí Minh là vị lãnh tụ đáng kính nhất đối với giới cần lao không chỉ của Việt Nam mà là cả thế giới. Ông đưa chúng tôi đến thăm tượng Bác Hồ ở Kolkata, nơi mà ông và các cộng sự thường xuyên đến đặt hoa tưởng niệm với một lòng yêu kính vô bờ. Người Ấn Độ tự hào rằng họ là đất nước đầu tiên trên thế giới dựng tượng Hồ Chí Minh bằng đồng với một sự ngưỡng mộ lớn lao. 

Trên cương vị Chủ tịch Ủy ban Đoàn kết Ấn Độ - Việt Nam, Tiến sỹ thần học Geetesh Sharma luôn luôn thúc đẩy quan hệ đoàn kết hữu nghị giữa hai dân tộc. Ông đã tổ chức nhiều cuộc hội thảo, hội nghị về Chủ tịch Hồ Chí Minh, về đất nước và con người Việt Nam, nhằm quảng bá hình ảnh của Việt Nam tới nhân dân Ấn Độ và nhân dân toàn thế giới. Ông đã dành nhiều thời gian và tâm huyết của mình nghiên cứu về tình hữu nghị giữa hai nước. 

Năm 2004, ông cho ra đời cuốn sách "Các mối quan hệ Ấn Độ - Việt Nam: Thế kỷ thứ nhất đến thế kỷ thứ hai mươi mốt", trong đó có rất nhiều tư liệu lịch sử, các huyền thoại về Tagore, Mahatma Gandhi, Hồ Chí Minh mà Geetesh Sharma đã dành 10 năm để sưu tập và coi đó là một "tư liệu sống" để giúp thế hệ trẻ của Ấn Độ và Việt Nam hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa hai nước. 

Tiến sỹ thần học, nhà văn, nhà báo Geetesh Sharma (giữa) cùng các nhà văn Ấn Độ tiếp đại diện các nhà văn Việt Nam.
Tiến sỹ thần học, nhà văn, nhà báo Geetesh Sharma (giữa) cùng các nhà văn Ấn Độ tiếp đại diện các nhà văn Việt Nam.

Năm 2010, ông cho ra đời tác phẩm "Hồ Chí Minh: Một vị cứu tinh của hòa bình, độc lập và hạnh phúc". Tiếp đó, nhân dịp 125 năm kỷ niệm ngày sinh của Hồ Chủ tịch ông lại cho ra mắt cuốn sách "Hình tượng Hồ Chí Minh của nhân dân và Ấn Độ" ca ngợi cuộc đời, nhân cách và sự nghiệp cách mạng vĩ đại của Bác cũng như mối bang giao tốt đẹp giữa hai nước mà Người đã đặt những viên gạch đầu tiên xây đắp lên. Ông cũng là tác giả của cuốn sách "Những dấu ấn văn hóa Ấn Độ tại Việt Nam" xuất bản năm 2012.

Tiến sỹ Geetesh Sharma tự hào kể rằng, năm 1991 ông được gặp Đại tướng Võ Nguyên Giáp khi Đại tướng sang thăm Kolkata và dự lễ khánh thành bức tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh. Với ông, Đại tướng Võ Nguyên Giáp là một trong những tướng tài huyền thoại không chỉ của Việt Nam mà là của thế giới. Cuộc gặp với Đại tướng khiến ông yêu quý Việt Nam thêm bội phần. Ông yêu Việt Nam như quê hương miền Tây Bengan của mình, ông luôn tham gia các phong trào đấu tranh đòi hòa bình cho nhân dân Việt Nam. 

Với những cống hiến không ngừng cho tình hữu nghị Ấn Độ và Việt Nam, năm 2004 ông đã được Chính phủ Việt Nam trao tặng Huân chương vì hòa bình và hữu nghị; Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam trao tặng Kỷ niệm chương Vì hòa bình hữu nghị giữa các dân tộc.

Những ngày đoàn nhà văn Việt Nam ở Kolkata, ông đã đưa chúng tôi đến khách sạn là nơi ở của Bác Hồ khi Người đến thăm Ấn Độ với niềm tự hào khó tả. Rồi ông kể cho chúng tôi nghe về lần đến Việt Nam đầu tiên của ông vào năm 1984, khi đó ông đã được gặp cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng, một trong những vị lãnh đạo xuất chúng của Việt Nam. Sau này ông đến Việt Nam nhiều lần và coi Việt Nam là nơi gắn bó và yêu thương như quê hương xứ sở của chính mình.

Không chỉ tìm hiểu văn hóa Việt Nam, hằng năm ông thường mời các nhà văn Việt Nam sang Ấn Độ để giao lưu, dự Hội Chợ sách Quốc tế và tìm hiểu văn hóa Ấn Độ. Ông tổ chức các buổi giao lưu giữa các nhà văn Ấn Độ với các nhà văn Việt Nam, ở nơi đó chúng tôi không chỉ nói về thơ văn mà còn nói lên tiếng nói của tình hữu nghị đoàn kết giữa hai dân tộc, về một thế giới mà người với người hãy sống vì nhau, vì những điều tốt đẹp nhất trên đời. 

Và hôm nay, trong một ngày thế giới đang đảo điên vì dịch COVID-19, trái tim người bạn chí cốt của nhân dân Việt Nam - Tiến sỹ thần học, nhà văn, nhà báo Ấn Độ Geetesh Sharma - Chủ tịch Uỷ ban Đoàn kết Ấn Độ - Việt Nam đã ngừng đập. Một trái tim thủy chung son sắt, một đời đã dành trọn tình yêu cho Bác Hồ, cho nhân dân Việt Nam. Cả cuộc đời ông đã cống hiến cho một thế giới bình đẳng, hòa bình và hữu nghị, không đẳng cấp. Ông đã mong ước một xã hội công bằng, nơi mà mọi người sống yêu thương nhau và vì nhau như trong tác phẩm " Tuyên ngôn của tôi", ông đã viết. 

Trái tim đẹp đẽ ấy, nhân cách yêu thương ấy đã bị trận dịch toàn cầu hủy diệt sau một tuần nằm viện và phải dùng máy thở. Trước đó ông đã vào facebook của tôi và viết rằng: "Bạn thân mến, dù bạn đang ở đâu thì tôi cũng vẫn giao lưu với bạn. Corona sẽ không biết và chẳng làm gì được. Tôi đang điều trị và chắc chắn sẽ vượt qua được". Tôi không ngờ đây là bình luận cuối cùng của ông. Ông đã không chiến thắng, cũng như đất nước của ông đang đau thương trong cuộc chiến không cân sức này với dịch bệnh COVID - 19. Tiếc thương ông vô ngần.

Khi viết những dòng này, tôi nhớ bóng dáng gầy gò, râu tóc lơ phơ trắng như cước của ông nhìn theo xe của chúng tôi lúc chia tay và lời thầm thì: "Hãy quay lại nhé, chúng tôi luôn chào đón các bạn". Lúc đó chúng tôi đã hẹn gặp lại ông vào Ngày Thơ Việt Nam 2020, nhưng vì COVID - 19 đã phải hoãn lại. Và hôm nay, chuyến đi mơ ước của ông sẽ không bao giờ được thực hiện nữa. Sau này nếu tôi quay lại Ấn Độ cũng không được gặp lại ông nữa, thật đau buồn quá.

Từ Việt Nam tôi viết những dòng này như một nén tâm hương gửi đến ông, cảm ơn ông đã có những tình cảm đặc biệt đối với Việt Nam, đối với chúng tôi - những nhà văn Việt Nam đã may mắn được gặp ông. Cảm ơn ông đã yêu đất nước của chúng tôi như tình yêu của chúng tôi dành cho quê hương xứ sở của mình.

Xin ông hãy yên nghỉ với những yêu thương nhân loại, yêu thương con người đầy ắp trong tim. Vĩnh biệt ông, một biểu tượng của tình Hữu nghị sâu sắc Ấn Độ - Việt Nam và chúng tôi luôn nhớ ông như nhớ về một người bạn văn nhân hậu, hiền từ và ấm áp nhất.

Nguyệt Vũ

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.