Thắm tình đồng chí đồng đội là cảm nhận của chúng tôi khi tiếp xúc với cán bộ, chiến sĩ Công an huyện Kỳ Sơn. Trong họ rất nhiều người từ những miền quê khác nhau, người thì mới gia nhập lực lượng, người nhiều thì đã 20 đến 25 năm đều rất yêu vùng đất này.
Những ngày công tác ở đây, chúng tôi được nghe biết bao câu chuyện về các chiến sĩ Công an, được tận mắt chứng kiến những chiến công xuất sắc của các thế hệ Công an huyện đã "Vì nước quên thân, vì dân phục vụ" góp phần làm rạng danh hình ảnh người chiến sĩ Công an. Và cũng tại đây chúng tôi được chứng kiến những nỗ lực mà cán bộ, chiến sĩ Công an huyện đã làm được để bảo vệ một Kỳ Sơn bình yên.
Kỳ Sơn là huyện miền núi rẻo cao với 192km, chiều dài đường biên giới tiếp giáp với 4 huyện thuộc 3 tỉnh của nước CHDCND Lào. Điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, địa hình đồi núi hiểm trở, giao thông đi lại còn gặp muôn trùng khó khăn, bất cập. Trình độ dân trí còn thấp, kinh tế - xã hội chậm phát triển, tỉ lệ hộ đói nghèo chiếm tới 67%. Dân số Kỳ Sơn hơn 7 vạn người, trong đó 97% là người dân tộc thiểu số, chủ yếu là người các dân tộc Mông, Thái, Khơ mú. Tình hình an ninh trật tự còn tiềm ẩn nhiều vấn đề phức tạp, các thế lực thù địch và phản động đang tập trung thực hiện chiến lược "diễn biến hòa bình" nhằm ly tán bà con các dân tộc với Đảng, với chính quyền. Đặc biệt vấn nạn tuyên truyền phát triển đạo trái phép của bọn xấu, buôn bán vận chuyển ma tuý, di dịch cư tự do… đặt ra cho Công an huyện Kỳ Sơn nhiệm vụ hết sức nặng nề.
Kỳ Sơn hoang biệt, mênh mông với những đặc điểm, điều kiện về tự nhiên xã hội đã trở thành "Vùng đất hứa" cho các loại tội phạm, nhất là tội phạm ma tuý ẩn náu hoạt động. Đó là nguyên nhân làm cho tình hình kinh tế - xã hội - an ninh ở Kỳ Sơn trở nên phức tạp. Nóng bỏng nhất là tình trạng tuyên truyền gây mất đoàn kết dân tộc, nghe và tin theo kẻ xấu, rồi xuất nhập cảnh trái phép là những vấn đề nảy sinh.
Trước đây qua khảo sát của lực lượng Công an, ở các vùng sâu, vùng xa những người di dịch cư đến đây chưa từng được đăng ký hộ tịch hộ khẩu, không có CMND và các giấy tờ xác định nhân thân khác. Di cư tự do kéo theo những hệ lụy thật khủng khiếp, đó là nạn đốt phá rừng, săn bắn bừa bãi.
Nghiêm trọng hơn, do không được quản lý chặt chẽ, nhiều bản làng trở thành nơi ẩn nấp tiếp tục hoạt động của những tên tội phạm, nhất là tội phạm ma túy, những đối tượng gây án bỏ trốn… Đại tá Nguyễn Văn Đề, Trưởng Công an huyện Kỳ Sơn đã chia sẻ với chúng tôi về cái thuở ban đầu nhọc nhằn và nhức nhối như vậy.
Đã gần nửa đêm, giữa cái rét như cắt da cắt thịt, trong căn nhà của già làng Vừ A Súa ở bản Kèo Lực, xã Phà Đánh, tôi ngồi nói chuyện cùng mấy anh em trong tổ công tác "Cắm bản" của Phòng An ninh xã hội và Công an huyện Kỳ Sơn. Đây là một trong 10 tổ công tác được tăng cường về Kỳ Sơn từ hồi đầu năm. Thấy tôi đề cập đến chuyện mưa nắng nơi cuối trời này, già làng Vừ A Súa cho biết ngay: Ở vùng đất nơi bà con các dân tộc anh em sinh sống này vào mùa mưa, những cơn mưa xối xả như chẳng bao giờ dừng. Những con suối, con khe thường ngày hiền dịu thế, bất ngờ cuộn chảy chia cắt giao thông, cô lập các bản trong biển nước…
Mãi tới gần 3h sáng, Trung tá Tô Văn Hậu, Phó trưởng Công an huyện đội mưa cùng Trung úy Lê Đăng Cường trở về. Đưa cả hai bàn tay huơ trên ngọn lửa hồng, anh Hậu nói vui: "Rét là đặc sản nơi miền sơn cước này đấy, nhà báo ạ!". Anh và tổ công tác vừa đi tuyên truyền vận động bà con ở xã Tà Cạ không nghe theo lời bọn xấu xuyên tạc đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, nói xấu cấp ủy, chính quyền, xúi giục người dân từ bỏ nương rẫy di cư tự do về. Vì sáng mai có cuộc giao ban ở trụ sở UBND xã Phà Đánh nên anh em lội rừng quay về dự họp, mặc cơn mưa rừng rét mướt với nhiều mối nguy hiểm rình rập của đại ngàn…
Từ khi triển khai cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh - CAND vì nước quên thân, vì dân phục vụ", tập thể Công an huyện Kỳ Sơn đã cụ thể hoá việc thực hiện cuộc vận động với khẩu hiệu hành động "Bám dân, bám địa bàn, bám đối tượng và bám chỉ tiêu công tác" và "bốn cùng" - cùng ăn, cùng ở, cùng làm việc và cùng nói tiếng dân tộc với bà con dân bản. Vượt lên những vất vả, nhọc nhằn, nhiệm vụ đột phá của lực lượng Công an Kỳ Sơn là từng bước điều tra, rà soát, đăng ký hộ tịch, hộ khẩu, cấp CMND cho bà con.
Cái khó cho cán bộ tăng cường lúc bấy giờ là một bộ phận người dân thiếu hợp tác, không mặn mà với công tác đăng ký hộ tịch, hộ khẩu. Tuy nhiên, do có nhiều kinh nghiệm qua các đợt ra quân tăng cường cơ sở trước đó, các tổ công tác khi triển khai công việc đã thu được những kết quả phải nói là ngoài mong đợi.
Chỉ tính trong năm 2010, lực lượng Công an đã rà soát, xác minh, làm thủ tục cấp sổ hộ khẩu, cấp 4.700 CMND, đạt 117,5% chỉ tiêu cho số hộ di dịch cư tự do và những người trong độ tuổi cư trú tại huyện Kỳ Sơn.
Tôi vẫn còn nhớ hình ảnh ông Hào Sao Then, 45 tuổi, trú ở xã Mường Lống run run cầm sổ hộ khẩu, CMND từ tay Trung tá Hạ Xây Chò - Đội trưởng Đội Công an phụ trách xã. Ông xúc động nói: “Từ khi sinh ra, bây giờ mới biết được giá trị của sổ hộ khẩu, tấm CMND, đã thế cán bộ còn vào tận nhà làm và phát tận tay. Có cái này, gia đình tôi có thể vay tiền ngân hàng để đầu tư vào nương rẫy, tiếp tục phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo”…
Đã từ lâu, cán bộ, chiến sĩ Công an huyện Kỳ Sơn nổi tiếng về khả năng lội rừng và cắm bản. Nhiệm vụ chính của các anh là vận động người dân định canh, định cư ổn định sản xuất, không trồng thuốc phiện, không nghe và tin theo luận điệu tuyên truyền của kẻ xấu. Ban đầu, khi cán bộ Công an xuống địa bàn, nhiều người dân vì đã lỡ nghe và tin theo luận điệu của kẻ xấu, đã tìm cách xa lánh, không tiếp xúc với cán bộ.
Trung tá Và Bá Bì, Đội trưởng Đội An ninh tâm sự: "Bà con dân tộc có tư duy trực giác, chỉ tin những gì mắt thấy, tai nghe, nên chính những việc làm của anh em như sống hòa đồng, không ngại khó khăn, gian khổ, giúp bà con phát triển sản xuất, ổn định nơi ăn chốn ở, nói điều hay lẽ phải… đã thuyết phục và cảm hoá người dân".
Điều quan trọng là những người chiến sĩ Công an huyện Kỳ Sơn luôn coi đồng bào dân tộc như anh em ruột thịt, như người trong một nhà nên được dân mến, dân tin và hết lòng giúp đỡ. Qua đó nhân dân đã cung cấp cho lực lượng Công an nhiều thông tin có giá trị, đấu tranh có hiệu quả với các vụ vi phạm pháp luật nói chung và phạm pháp hình sự nói riêng...
Gặp chúng tôi vào một ngày đầu năm mới này, đồng chí Nguyễn Văn Đề, Trưởng Công an huyện Kỳ Sơn đã "bật mí" như một lời tổng kết: "Chính người dân và sức mạnh của nhân dân mới đánh đổ được bọn người xấu, đột phá khẩu vẫn là công tác tuyên truyền đi đôi với việc đầu tư phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống cho nhân dân". Được biết UBND tỉnh Nghệ An, UBND huyện Kỳ Sơn đã huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, phối hợp với lực lượng Công an, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp phát triển kinh tế, xã hội, gắn với giải quyết tình hình ANTT tại địa bàn.
Chỉ tính trong 5 năm lại đây, huyện Kỳ Sơn đã được Nhà nước đầu tư hàng ngàn tỷ đồng để xây dựng cơ sở hạ tầng, phát triển sản xuất. Thực tế ở Kỳ Sơn cho thấy, thời gian qua nếu xã, bản nào được quan tâm đầu tư mạnh mẽ về cơ sở hạ tầng, triển khai thực hiện kịp thời và có hiệu quả các dự án của Chính phủ thì việc phát động và đẩy mạnh phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ ở địa phương đó đạt kết quả cao.
Rời vùng cao biên giới Kỳ Sơn giữa sáng xuân này, tôi cảm nhận được rất nhiều về những cán bộ, chiến sĩ Công an huyện Kỳ Sơn ngày đêm bám trụ bản làng, đẩy lùi tập tục lạc hậu, mê tín, bảo vệ cuộc sống bình yên cho nhân dân, đã để lại trong lòng bà con dân tộc những nét đẹp ngời sáng về hình ảnh người chiến sĩ Công an trước cuộc chiến đấu thầm lặng vì bình yên cuộc sống. Và - chính họ đã góp phần tô đẹp sắc xuân trên mỗi bản làng, nơi đó - Kỳ Sơn
