Khám phá nhanh nhờ con mắt nhà nghề

Trong các vụ án nghiêm trọng xảy ra trên địa bàn Hà Nội, bao giờ Đại tá Nguyễn Văn Quyền, Trưởng phòng Kỹ thuật hình sự (PC54) Công an TP Hà Nội cũng là một trong những người có mặt đầu tiên tại hiện trường. Là người có kinh nghiệm nhiều năm trong công tác khám nghiệm hiện trường, những nhận định của Đại tá Quyền và đồng nghiệp cấp dưới của anh ngay tại hiện trường có ý nghĩa rất quan trọng cho việc điều tra, truy xét thủ phạm gây án.

Nói như Đại tá Nguyễn Văn Quyền thì nghề của cán bộ khám nghiệm hiện trường giống như nghề "bói". Nếu "bói" đúng, bói "chuẩn" thì vụ án dù phức tạp đến mấy cũng nhanh chóng khám phá thành công. Khám nghiệm vụ án sát hại nhân viên bảo vệ trụ sở Ngân hàng Sacombank chi nhánh Thanh Trì là một trong những thành công của lực lượng kỹ thuật hình sự khi tham gia điều tra các vụ trọng án. Do tổ chức tốt công tác khám nghiệm ngay từ đầu nên đã đưa ra đánh giá, nhận định chính xác về đối tượng gây án, giúp cơ quan điều tra có những căn cứ để bắt giữ thủ phạm chưa đầy 24 giờ sau khi phát hiện.

Thông tin về vụ anh Vũ Bá Thắng, nhân viên bảo vệ Ngân hàng Sacombank chi nhánh Thanh Trì bị sát hại là một thông tin "nóng", được dư luận nhân dân quan tâm, địa điểm xảy ra vụ việc lại hết sức nhạy cảm nên ngay sau khi nhận được tin, các đơn vị nghiệp vụ Công an TP Hà Nội đã triển khai công tác đảm bảo an ninh và các hoạt động điều tra. Khách thể bị xâm hại là một bảo vệ đang làm nhiệm vụ trong ca trực tại ngân hàng. Chính vì vậy, ngoài thiệt hại về người đã thấy rõ thì thiệt hại về tài sản là một dấu hỏi lớn cho cơ quan điều tra khi bắt đầu tiếp cận hiện trường.

Công tác khám nghiệm hiện trường và khám nghiệm tử thi được quan tâm đặc biệt bởi kết quả của công tác này là những hướng mở rất quan trọng cho công tác điều tra. Từng centimet vuông trên 4 tầng của tòa nhà đều được cán bộ khám nghiệm và điều tra xem xét tỉ mỉ để khai thác những thông tin liên quan đến vụ án.

Những dấu vết vật chứng đầu tiên có cơ sở khẳng định ra vào tòa nhà này chỉ có một cửa chính mặt phố Ngọc Hồi. Theo quy luật hoạt động của bảo vệ ngân hàng, thường có 2 bảo vệ/ca trực. Cửa này luôn đóng trong ca trực ngoài giờ làm việc. Trường hợp đặc biệt muốn vào ngân hàng phải được bảo vệ xác nhận qua hệ thống camera trước cửa.

Toàn bộ việc người phát hiện đầu tiên như thế nào cũng đã được cơ quan điều tra dựng lại chi tiết, kỹ càng để chứng minh việc ra vào của người phát hiện có đảm bảo khách quan hay không? Có mâu thuẫn gì không? Qua đó cũng xác nhận những thông tin phục vụ công tác đánh giá hiện trường.

Tại khu vực tầng 1, căn cứ vào những vị trí nạn nhân nằm khi trực và chương trình tivi vẫn đang bật kênh hoạt hình CN, những dấu vết máu trên chăn, dấu máu và tóc nạn nhân rơi trên nền nhà khẳng định nạn nhân khi bị hạ sát đang xem tivi, bất ngờ bị đối tượng dùng hung khí chém.

Theo phản xạ, nạn nhân bỏ chạy xung quanh khu vực bàn quầy khiến bàn ghế ở khu vực này bị xô đổ. Dấu vết máu tại khu vực này chứng tỏ nạn nhân bị chém ở đây nhiều nhát và bị thương tích rất nặng. Vòng qua bàn quầy, nạn nhân chạy lên tầng 3 trong tình trạng bị thương nặng và bị đối tượng đuổi theo, chém chết trên tầng 4.

Điều này phù hợp với nhân chứng ở phía sau tòa nhà xác nhận khoảng 21h ngày 23/10, nghe có tiếng động lớn ở khu vực này do khi chạy lên phòng kỹ thuật tầng 4, nạn nhân chạy vào đóng cửa, chốt trong nhưng đã bị đối tượng chém vỡ cửa kính. Do sức yếu, nạn nhân bỏ chạy ra hành lang. Nhân chứng còn phát hiện có tiếng người kêu, van xin. Điều này phù hợp với việc phát hiện tử thi ở khu vực "đường cùng"  - lan can tầng 4 thông với phòng kỹ thuật.

Sơ bộ qua khám nghiệm tử thi xác định trên người nạn nhân có tới 20 vết thương, tập trung ở 2 cánh tay và đầu. Đặc biệt bàn tay phải bị chém gần đứt. Các vết thương khẳng định thủ phạm quyết tâm hạ sát nạn nhân bằng được. Xem xét kỹ các vết thương cho thấy do cùng một loại hung khí gây nên, là loại dao lưỡi sắc, có trọng lượng dạng dao chặt.

Việc tìm kiếm hung khí gây án được lực lượng khám nghiệm triển khai. Tại tầng 4, khu vực bếp ăn tập thể, phát hiện trên giá đựng nồi niêu, xoong chảo... có 2 khay i-nox úp chồng lên nhau, dưới 2 khay này để 5 con dao khác nhau. Trong 5 con dao này có một con dao chặt, được giám định viên xác định có vết máu và tóc của nạn nhân trên dao, mặc dù dao đã có dấu hiệu rửa. Tại bồn rửa bếp, phát hiện nhiều vết máu li ti bắn trên tường, khả năng sau khi gây án, đối tượng đã rửa tay và vẩy tay cho ráo nước, để lại những dấu vết trên.

Để khẳng định con dao ở hiện trường có phải do thủ phạm mang đến, nhân viên nấu bếp đã được hỏi khẩn trương. Chị nấu bếp cho biết trưa thứ 6, sao khi phục vụ cơm xong đã để 5 con dao, trong đó có con dao dính máu ở giá bếp, đậy khay i-nox lên. Như vậy nhận định đối tượng sau khi lấy dao hạ sát nạn nhân đã rửa và cất dao lại vị trí cũ.

Ở khu vực tầng 3, thủ phạm để lại dấu vết trên nền nhà khi tiếp cận và tháo đầu thu camera ghi lại toàn bộ hình ảnh, mọi hoạt động của ngân hàng 24/24h. Khu vực tầng 2 có dấu hiệu bị lục soát nhưng ở đây không mất tài sản gì. Tại khu vực tầng 1 cũng có hoạt động lục soát tại buồng làm việc của Phó Giám đốc chi nhánh, kho để tiền bị xé niêm phong và xuất hiện một chiếc ghế lạ đưa từ ngoài vào.

Phòng thay đồ của bảo vệ ở tầng 1 cũng bị lục soát. Toàn bộ đồ vật và những hiện tượng lục soát này đã được cán bộ khám nghiệm nghiên cứu khá kỹ và đưa ra nhận định: Đối tượng đã ý thức tạo ra việc lục soát về hình thức chứ không có dấu hiệu làm mất tài sản. Nhận xét này có ý nghĩa rất quan trọng cho việc đánh giá đối tượng sau này.

Sau khi khám nghiệm hiện trường, xác định tài sản bị mất chỉ là một đầu thu camera ở tầng 3 và 2 điện thoại di động của nạn nhân. Đây là những tài sản không có giá trị lớn nhưng lại chứa đựng những thông tin rất quan trọng, là những vật ghi lại hình ảnh khi đối tượng xuất hiện tại trụ sở ngân hàng, lưu giữ những thông tin liên quan đến quan hệ của nạn nhân.

Như vậy, việc những tài sản trên bị mất, còn tài sản khác của ngân hàng lại nguyên vẹn cho thấy đối tượng đã cố tình tiêu hủy chứng cứ để cản trở công tác điều tra, và đã có những tính toán rất kỹ từ trước.

Với những đánh giá, nhận định như vậy, Ban chuyên án ưu tiên hướng điều tra nằm trong số bảo vệ của chi nhánh vì đây là những đối tượng hội đủ các yếu tố có liên quan đến vụ án. Kèm theo đó là những nhận định khác như nhiều khả năng sau khi thoát khỏi hiện trường, đối tượng sẽ vứt tang vật tại các khu vực như sông, mương nước... để tiêu hủy và bởi đó cũng là những tài sản không có giá trị lớn để đối tượng có thể mang bán.

Ngay sau khi khám nghiệm hiện trường, công tác điều tra được tập trung vào số bảo vệ với những điểm "ưu tiên" như sự xuất hiện tại hiện trường vào thời điểm xảy ra vụ án, những dấu vết trên quần áo, trên người có liên quan đến vụ án, những mâu thuẫn liên quan đến động cơ gây án...

Quả nhiên, kiểm tra trong số khoảng 10 người là bảo vệ chi nhánh ngân hàng, đã phát hiện Nguyễn Hoàng Anh (19 tuổi), ở xã Duyên Hà, Thanh Trì, có những thương tích nhẹ ở tay. Xem xét những thương tích này có nhiều điểm phù hợp với vận động của thủ phạm và nạn nhân tại hiện trường. Tập trung đấu tranh, Nguyễn Hoàng Anh khai nhận chính là thủ phạm sát hại anh Vũ Bá Thắng.

Theo lời khai của Hoàng Anh, trong quá trình bảo vệ tại Sacombank chi nhánh Thanh Trì, anh ta và đồng nghiệp Vũ Bá Thắng thi thoảng trực cùng kíp với nhau. Bị anh Thắng góp ý về thái độ làm việc, Hoàng Anh nảy sinh thù hằn và lên kế hoạch sát hại.

Lời khai của Nguyễn Hoàng Anh cơ bản như nhận định ban đầu của lực lượng khám nghiệm hiện trường: Chiều 23/10, sau khi đi ăn liên hoan cùng phòng hành chính (tổ bảo vệ thuộc phòng hành chính), Hoàng Anh biết thông thường 1 ca trực đêm có 2 người trực, nhưng buổi tối hôm đó chỉ có mình anh Vũ Bá Thắng (20 tuổi) trực vì một nhân viên bảo vệ đã xin nghỉ phép, nên đã đến nhà người quen mượn một chiếc túi da, rồi đi xe máy đến Trung tâm Thương mại huyện Thanh Trì để gửi xe máy.

Sau đó, Hoàng Anh đi bộ đến trụ sở Sacombank. Hoàng Anh đã được anh Thắng mở cửa cho vào. Sau vài câu chào hỏi, Hoàng Anh đến khu vực bếp nằm trong trụ sở của ngân hàng, lấy con dao phay, giấu trong chiếc cặp da.

Lợi dụng lúc anh Thắng đang nằm xem tivi, Hoàng Anh đã cầm dao chém liên tiếp vào người anh Thắng. Bị bất ngờ, anh Thắng bỏ chạy lên tầng 4, Hoàng Anh tiếp tục đuổi theo và chém tiếp nhiều nhát vào người và đầu khiến anh Thắng tử vong tại chỗ. Sau khi gây án, Hoàng Anh vẫn còn bình tĩnh rửa sạch con dao gây án và để lại vào chỗ cũ.

Sau đó, đối tượng này lục soát lấy một điện thoại di động của nạn nhân, 1 điều khiển cửa cuốn của tòa nhà và một đầu máy camera (thiết bị bảo vệ của ngân hàng) để tránh sự truy xét của cơ quan điều tra. Sau đó, Hoàng Anh lấy xe máy, phóng đến khu vực cầu Om, thuộc xã Yên Ninh, Thanh Trì thì vứt tất cả những đồ vật trên xuống sông. Về nhà, Hoàng Anh thay quần áo và tiếp tục đi làm như bình thường.