Kết quả xếp hạng các trường đại học tại Việt Nam có đáng tin cậy?

Lần đầu tiên một nhóm nghiên cứu độc lập đã công bố bảng xếp hạng 49 trường đại học tại Việt Nam. Tuy vậy, kết quả mà nhóm nghiên cứu công bố chiều 7-9 đã gây ra nhiều tranh cãi khi mà một số trường đại học (ĐH) vốn đã được xã hội đánh giá là “có tiếng” và thu hút nhiều học sinh giỏi đều xếp thứ hạng thấp.

Điều này khiến dư luận nghi ngại, kết quả của nhóm nghiên cứu liệu đã chính xác và đáng tin cậy?

Các đại học trẻ đang vươn lên

TS. Giáp Văn Dương, nhà nghiên cứu độc lập, Chủ tịch Công ty GiapGroup, thành viên của nhóm nghiên cứu xếp hạng cho biết: Bảng xếp hạng mà nhóm đưa ra không đồng nhất thứ hạng và chất lượng của các trường.

“Trước khi đưa ra bảng xếp hạng chúng tôi đã nói rất rõ các tiêu chí. Đơn cử ở đây với trường ĐH Ngoại thương, số lượng giảng viên có học vị tiến sĩ cũng như các nghiên cứu và công bố quốc tế ít nên trong bảng xếp hạng ở top trung bình. Còn chất lượng Ngoại thương thì là câu chuyện khác.

Ai cũng biết sinh viên trường ĐH Ngoại thương rất năng động, các em tham gia các hoạt động xã hội cũng rất tốt. Vấn đề là chúng ta đừng đồng nhất chất lượng đào tạo và thứ hạng xếp hạng. Hiện nay, mọi người mới chỉ đang nhìn nhận là sinh viên trường đó ra có xin được việc, kiếm được nhiều tiền, công việc có tốt hay không. Điều đó chưa phản ánh hoàn toàn chất lượng giáo dục.

Nhiệm vụ của giáo dục ĐH bên cạnh việc tạo ra sản phẩm còn phải tạo ra tri thức. Hiện nay, ĐH Ngoại thương tạo ra tri thức cho xã hội chưa được chú trọng lắm nên xếp thứ 23, ĐH Thương mại xếp 29, ĐH Kinh tế quốc dân xếp thứ 30, Học viện Tài chính đứng ở vị trí 40...".

Bảng xếp hạng các trường ĐH Việt Nam vừa được công bố đã gây tranh cãi. Ảnh mang tính minh họa.
Bảng xếp hạng các trường ĐH Việt Nam vừa được công bố đã gây tranh cãi. Ảnh mang tính minh họa.

Lý giải vì sao một số trường ít tên tuổi lọt danh sách top 10 trong bảng xếp hạng, TS Giáp Văn Dương cho rằng: Một trong những tiêu chí được chú trọng trong bảng xếp hạng lần này là thành tích về công bố quốc tế, phản ánh thành quả của chính sách đầu tư và khuyến khích xuất bản của các cơ sở giáo dục ĐH.

Về mặt này, các trường ĐH như Tôn Đức Thắng, ĐH Duy Tân lại làm rất tốt. Các ĐH trẻ hơn đang vươn lên ngày một mạnh mẽ nhờ sự đóng góp đáng kể từ đầu ra của nghiên cứu khoa học. Điều này cho thấy sự đúng đắn của việc đầu tư xứng đáng vào nghiên cứu khoa học.

Còn đối với các cơ sở giáo dục ĐH lớn không nên chỉ dựa vào ánh hào quang “truyền thống”, mà cần đầu tư bài bản và chiều sâu hơn nữa vào nghiên cứu khoa học và nâng cao chất lượng giảng dạy. “Chúng tôi làm việc này trong 3 năm, hoàn toàn trên tinh thần tự nguyện, không vụ lợi và không bị bất kỳ một nhóm lợi ích nào chi phối”-ông Dương chia sẻ.

Xếp hạng dễ là "dao hai lưỡi"

Chia sẻ với PV Báo CAND về bảng xếp hạng vừa được nhóm nghiên cứu công bố chiều 7-9, GS.TS Nguyễn Hữu Đức, Phó Giám đốc Đại học quốc gia Hà Nội cho rằng: Việc tổ chức, tham gia xếp hạng ĐH có ý nghĩa quan trọng, là cơ sở để sinh viên có thông tin khách quan để lựa chọn trường học.

Tại các nước phát triển, các bảng xếp hạng này thường được công bố vào kỳ nghỉ hè, trước lúc sinh viên quyết định chọn trường. Đây có thể được xem là một nguồn tham khảo tốt cho sinh viên và chính các trường.

Tuy vậy, nhìn chung, về dữ liệu đầu vào vẫn còn một số hạn chế cần tiếp tục hoàn thiện để kết quả đầu ra chính xác và thuyết phục hơn. “Đơn cử như trong tiêu chí đào tạo mà nhóm nghiên cứu đưa ra, vẫn còn thiếu tiêu chuẩn đầu ra, ở đây là tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp có việc làm, cần phải lấy thêm ý kiến từ phía các nhà tuyển dụng.

Mặt khác, bộ tiêu chí mà nhóm nghiên cứu đưa ra nếu áp dụng cho nhóm ĐH đa ngành thì tương đối ổn, song với các ĐH đơn ngành thì chưa hợp lý vì yêu cầu công bố quốc tế đối với nhóm khoa học tự nhiên, khoa học xã hội, kinh tế và y dược là hoàn toàn không giống nhau.

Ngoài ra, để khách quan hơn, tất cả nguồn dữ liệu đầu vào cần được thu thập theo xu hướng 50% do các trường cung cấp và 50% do chính nhóm nghiên cứu thu thập”- GS.TS Nguyễn Hữu Đức cho biết.

Cũng theo GS.TS Nguyễn Hữu Đức, ở các nước phát triển quản trị ĐH được chú trọng và làm rất tốt. Trong khi đó tại Việt Nam chúng ta vẫn làm ĐH chủ yếu bằng kinh nghiệm là chính. Do vậy, nếu có một bảng xếp hạng có bộ tiêu chí phong phú, phản ánh đúng đặc trưng của ĐH Việt Nam, làm cơ sở để các trường ĐH “tự soi mình” thì rất tốt.

TS Phạm Thị Ly, ĐH Quốc gia TP.Hồ Chí Minh cho biết, việc nhận định, xếp hạng cũng giống như "con dao 2 lưỡi” bởi nếu phương pháp và cách xử lý không khách quan và đúng đắn thì có thể còn gây ra những tác động ngược.

Nhiều trường top bị “tụt hạng”

Xếp hạng 49 trường đại học như sau: Top 10 là ĐH Quốc gia Hà Nội, Trường ĐH Tôn Đức Thắng, Học viện Nông nghiệp Việt Nam, ĐH Đà Nẵng, ĐH Quốc gia TP.Hồ Chí Minh, Trường ĐH Cần Thơ, Trường ĐH Bách khoa Hà Nội, ĐH Huế, Trường ĐH Duy Tân, Trường ĐH Sư phạm Hà Nội.

Ngoài ra, nhóm trường y dược, vốn được nhiều học sinh giỏi coi trọng cũng không có trường nào nằm trong top 10, như: ĐH Y dược TP.Hồ Chí Minh  xếp thứ 18, ĐH Y Hà Nội xếp thứ 20, ĐH Dược xếp thứ 35; ĐH Y dược Hải Phòng đứng thứ 49.

Huyền Thanh

Các tin khác

Lớp học chữ đặc biệt nơi đại ngàn Tà Xùa

Lớp học chữ đặc biệt nơi đại ngàn Tà Xùa

Giữa cánh rừng đặc dụng của xã Tà Xùa, tỉnh Sơn La, đường vào bản Làng Sáng nhiều đoạn chỉ vừa một xe máy chạy qua. Tối tối, nơi bản xa này lại vang lên tiếng đánh vần ê a của những phụ nữ dân tộc Mông lần đầu học chữ. Tại bản Làng Sáng, lớp học xóa mù chữ mở ra hy vọng đổi thay cho những người quanh năm chỉ biết cầm cuốc làm nương rẫy mà chưa một lần cầm bút.

Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 tại khu vực miền Trung

Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 tại khu vực miền Trung

 Samsung Việt Nam phối hợp cùng Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) tổ chức lễ Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 tại khu vực miền Trung với mục tiêu thúc đẩy việc ứng dụng giáo dục STEM vào nghiên cứu và xây dựng các giải pháp nhằm giải quyết các vấn đề thực tiễn của xã hội và địa phương.

Tăng mạnh thí sinh đăng ký thi đánh giá tư duy đợt cuối

Tăng mạnh thí sinh đăng ký thi đánh giá tư duy đợt cuối

Hệ thống đăng ký dự thi kỳ thi đánh giá tư duy TSA đợt 3 năm 2026 của Đại học Bách khoa Hà Nội ghi nhận đã có hơn 22.000 thí sinh đăng ký dự thi thành công, tăng hơn 10% so với đợt 2. Đây là đợt thi có số điểm thi lớn trước từ trước tới nay. 

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Trong khuôn khổ hợp tác giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo và Công ty Nestlé Việt Nam về xây dựng lối sống năng động, tích cực cho học sinh tiểu học, cuộc thi toàn quốc “Lối sống xanh - Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” đã chính thức được phát động với sự đồng hành và phối hợp của Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng.

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Năm 2026, Đại học (ĐH) Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu, với 88 mã ngành, trong đó có 41 chương trình học bằng tiếng Việt, 20 chương trình học bằng tiếng Anh, 7 chương trình định hướng ứng dụng POHE, 2 mã chương trình tiên tiến (5 chương trình), 3 mã chương trình chất lượng cao (16 chương trình), 1 ngành/chương trình đào tạo bằng tiếng Anh là Công nghệ tài chính (TV), Toán ứng dụng (TA) và Kinh tế số (TA) mở trong 2026.

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Theo đề án, hai trường chuyên của Hà Nội sẽ tập trung đào tạo học sinh có năng lực nổi trội, tăng cường học chuyên sâu, nghiên cứu khoa học, học theo dự án và rèn kỹ năng học thuật bậc đại học. Kết quả đầu ra của học sinh hướng tới được công nhận rộng rãi trên thế giới.

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ghi nhận số lượng thí sinh tự do đăng ký dự thi tăng cao chưa từng có, với gần 64.000 thí sinh. Thực tế này không chỉ phản ánh nhu cầu thi lại để tìm đường vào đại học của nhiều người học, mà còn đặt ra yêu cầu về công tác hướng nghiệp cho học sinh cần hiệu quả hơn.

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Kỳ tuyển sinh đầu cấp và thi vào lớp 10 tại TP Hồ Chí Minh năm học 2026 -2027 ghi nhận nhiều điểm mới về phương thức tuyển sinh, phân bổ chỉ tiêu và cách thức đăng ký. Trong bối cảnh số lượng học sinh tăng mạnh, áp lực thi cử vẫn hiện hữu, đòi hỏi những giải pháp căn cơ để giảm căng thẳng cho học sinh và phụ huynh.

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm 2025, số thí sinh nhập học chọn nhóm ngành Kinh doanh và quản lý tiếp tục dẫn đầu với khoảng hơn 146.000 tân sinh viên, chiếm tỷ lệ 21%. Trong khi đó, nhiều ngành học được định hướng là công nghệ chiến lược, khát nhân lực trong 10 năm tới và Khoa học cơ bản thì vẫn chưa thực sự “hút” được thí sinh như kỳ vọng. 

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Từ năm 2027, thi tốt nghiệp THPT trên máy tính dự kiến sẽ được triển khai thí điểm tại những nơi có đủ điều kiện. Mặc dù thi tốt nghiệp THPT trên máy tính là bước đi tất yếu trong lộ trình chuyển đổi số, song các chuyên gia cũng đặt ra hàng loạt yêu cầu khắt khe về hạ tầng, nhân lực và thể chế để đảm bảo việc triển khai hiệu quả.

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Trong nhiều năm qua, xét tuyển học bạ từng được xem là “cánh cửa rộng” giúp thí sinh bước vào giảng đường đại học. Tuy nhiên, trước những điều chỉnh của quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng đầu vào, học bạ đang dần mất đi vị thế vốn có. Khi học bạ không còn là “tấm vé vàng”, thí sinh buộc phải điều chỉnh chiến lược ôn tập, đa dạng các phương thức xét tuyển để cửa vào đại học không bị thu hẹp.

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, tạo thuận lợi cho phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Ngày 26/4, Trung tâm Khảo thí và Đánh giá chất lượng đào tạo, Đại học quốc gia (ĐHQG) TP Hồ Chí Minh cho biết, tính đến thời hạn cuối đăng ký dự thi Kỳ thi đánh giá năng lực (V-ACT) đợt 2 năm 2026 (ngày 25/4/2026), có 172.622 thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 77% so với đợt 2 năm 2025.