Hà Nội sẵn sàng ưu tiên kinh phí đầu tư cho giao thông xanh

23 hãng taxi đã cam kết chuyển đổi 100% xe sang xe sử dụng điện

Ngày 16/7, UBND TP Hà Nội đã họp kiểm điểm tiến độ triển khai chuyển đổi giao thông xanh trên địa bàn TP. Tại cuộc họp, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Đào Việt Long thông tin, việc chuyển đổi vận tải công cộng xanh đã có những kết quả rất đáng khích lệ. Tính đến tháng 7, TP đã đưa vào hoạt động 16 tuyến buýt điện với tổng cộng 248 xe, chiếm 12,86% tổng số xe buýt trợ giá, vượt kế hoạch đề ra cho năm 2025.

Song song đó, chuyển đổi xanh cũng được đẩy mạnh với xe taxi và xe hợp đồng dưới 9 chỗ. Tại Hà Nội, 47,4% xe taxi là xe điện và 46,5% xe hợp đồng dưới 9 chỗ là xe điện. Cũng theo ông Long, 23 hãng taxi đã cam kết đến hết năm 2030 chuyển đổi 100% sang xe sử dụng điện. Dịch vụ xe đạp công cộng cũng là một "điểm sáng" với 1.100 xe và 118 điểm, trạm, góp phần xây dựng hình ảnh TP xanh.

Tuy nhiên, ông Long cũng thừa nhận, TP cũng đang phải đối mặt với không ít thách thức trong quá trình chuyển đổi. Thứ nhất, hạ tầng trạm sạc còn hạn chế. Hiện chưa có quy chuẩn chung về trạm sạc, đầu sạc khiến cho việc sử dụng chung trạm sạc giữa các hãng xe còn khó khăn. Cùng với đó chưa có quy hoạch tổng thể về mạng lưới điện và hạ tầng trạm sạc, đặc biệt trong khu vực nội đô. Việc xã hội hóa đầu tư hạ tầng sạc cũng gặp khó khăn do thiếu khung pháp lý cụ thể về quản lý và giá dịch vụ.

Thứ hai, ông Long nhấn mạnh, chi phí đầu tư ban đầu cho phương tiện và hạ tầng xanh còn rất cao. Riêng xe buýt điện, để bảo đảm tần suất hoạt động tương đương xe sử dụng dầu diesel, TP cần đầu tư thêm khoảng 40-50% số phương tiện. Trong khi đó, vẫn chưa có cơ chế tài chính đủ hấp dẫn như ưu đãi tín dụng hay miễn giảm thuế để khuyến khích doanh nghiệp mạnh dạn chuyển đổi. Ngoài ra, tâm lý e ngại về độ bền, phạm vi hoạt động của xe điện vẫn còn tồn tại. 

Cũng tại cuộc họp, Tổng Giám đốc Tổng công ty Vận tải Hà Nội (Transerco) Nguyễn Thanh Nam cũng chỉ rõ những thách thức trong quá trình chuyển đổi xanh như yêu cầu phải ban hành ngay bộ đơn giá, định mức cho xe buýt điện cỡ vừa và nhỏ để các doanh nghiệp đấu thầu, mua xe thì mới kịp thực hiện cho lộ trình trong năm 2026 và các năm tiếp theo để hoàn thành mục tiêu chuyển đổi 100% xe buýt điện vào năm 2030.

Bên cạnh đó, nếu không có cơ chế hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn, hỗ trợ lãi vay, doanh nghiệp sẽ khó thực hiện. Ước tính, nguồn vốn vay đầu tư hơn 1.000 phương tiện của Transerco trong giai đoạn từ nay đến năm 2030 vượt quá 3 lần so với khả năng tài chính của doanh nghiệp. Lãnh đạo Transerco cũng cam kết bám sát lộ trình chuyển đổi của TP, với việc chủ động đầu tư, đưa 4 tuyến buýt điện vào hoạt động trong giai đoạn đầu năm 2025.

Phấn đấu hoàn thành quy hoạch trạm sạc ngay trong năm 2025

Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Điện lực Hà Nội Nguyễn Anh Dũng nêu thực trạng, hiện các trạm sạc đang còn ít, chưa ảnh hưởng đến nguồn điện. Tuy nhiên giai đoạn 2026-2030, nhu cầu lớn nên phải làm rõ cần bao nhiêu trạm sạc theo từng năm với từng loại công suất.

Ông Dũng đề xuất TP nên giao cho một Sở làm đầu mối chủ trì với sự tham gia của các đơn vị liên quan. Phấn đấu ban hành được quy hoạch trạm sạc ngay trong năm 2025, từ đó ngành điện sẽ tính toán nguồn điện để đáp ứng nhu cầu. Cùng với đó, các doanh nghiệp nên nghiên cứu phương án cho thuê pin, đa dạng nhu cầu phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Về vị trí xây dựng trạm sạc, đại diện Sở Công Thương kiến nghị UBND TP giao đơn vị này là đầu mối để phối hợp với 126 xã, phường và các đơn vị liên quan rà soát, xác định vị trí, diện tích, nguồn gốc đất. Từ đó cập nhật phương án trình TP làm cơ sở triển khai.

Chỉ đạo tại cuộc họp, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Mạnh Quyền nhấn mạnh, chuyển đổi phương tiện giao thông xanh là nhiệm vụ trọng tâm, thể hiện quyết tâm của TP trong hành trình hướng tới một đô thị xanh và bền vững. Trong đó, việc chuyển đổi xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh chậm nhất đến năm 2030 phải hoàn thành 100%.

Về các nhiệm vụ cụ thể, UBND TP giao Sở Xây dựng chủ trì rà soát tổng thể các quy định, tiêu chuẩn, quy chuẩn về trạm sạc. Nội dung nào thuộc thẩm quyền Trung ương thì báo cáo đề xuất Trung ương để đưa vào quy định quản lý.

Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội nhấn mạnh: “Việc phát triển, xây dựng trạm sạc cần được thống nhất có quy hoạch cụ thể, xây dựng theo nhu cầu thực tế. Bên cạnh việc chuyển đổi xe buýt, cần khẩn trương chuyển đổi xe taxi và xe máy. Để thực hiện được mục tiêu, cần có lộ trình chi tiết, trước tiên cần thực hiện xây dựng hạ tầng, đặc biệt là trạm sạc phải đi trước một bước, phân nhóm sử dụng đất để triển khai… Ngân sách TP còn nhiều khó khăn, tuy nhiên Hà Nội luôn sẵn sàng ưu tiên đầu tư cho lĩnh vực chuyển đổi phương tiện giao thông xanh”.

Trong khu vực hạn chế, vùng phát thải thấp phải chuyển đổi xe xăng sang xe điện. Sở Xây dựng rà soát toàn bộ các tuyến xe buýt, bổ sung các tuyến buýt nhỏ phục vụ nhu cầu di chuyển của người dân; đa dạng hình thức phục vụ, từng bước khép kín mạng lưới giao thông trong nội đô. Ngay trong quý III, các đơn vị phải hoàn thành đơn giá định mức cho buýt điện cỡ nhỏ, cỡ vừa.