Phạt học sinh phạm lỗi bằng cách… đọc sách, nên hay không nên?

Đọc sách và viết cảm nhận nộp cho giáo viên là một "hình phạt" mới đang được áp dụng đối với các em học sinh vi phạm tại một trường THPT ở TP Hồ Chí Minh. Thay vì viết bản kiểm điểm, lao động công ích... học sinh vi phạm nội quy sẽ lựa chọn một cuốn sách trong bộ “Hạt giống tâm hồn” để đọc và viết một bài cảm nhận nộp lại cho giáo viên.

Nhiều ý kiến bày tỏ sự hào hứng với cách làm này vì cho rằng đây là hình thức phạt rất nhân văn, mang tính giáo dục và cần được lan toả trong các nhà trường. Tuy vậy, cũng có những ý kiến cho rằng, hình “phạt” này chỉ phù hợp với một số trường hợp học sinh vi phạm và không nên “lạm dụng”.

28947814_1869369053137496_7138199597657804937_o.jpeg -0
Việc áp dụng các biện pháp giáo dục tích cực đối với học sinh vi phạm cần được lan toả mạnh mẽ trong nhà trường. Ảnh minh hoa

Giải thích về việc áp dụng hình phạt "đọc sách, viết cảm nhận" tại trường, thầy Huỳnh Thanh Phú, Hiệu trưởng Trường THPT Bùi Thị Xuân, TP Hồ Chí Minh, “cha đẻ” của ý tưởng này cho rằng, trước đây, nhà trường sẽ phạt những em học sinh phạm lỗi bằng yêu cầu dọn dẹp vệ sinh, chép phạt... Nhưng mới đây, trường thay thế hình phạt bằng cách yêu cầu các em ngồi yên đọc sách 45 phút và có thời gian hai ngày để hoàn thành và nộp những bài cảm nhận cho nhà trường.

Những học sinh nằm trong diện "đọc sách viết cảm nhận" là những em vi phạm nhiều lỗi về nội quy, quy định của nhà trường và cần một hình phạt cụ thể để các em có thể "thấm" và sửa lỗi. “Nhà trường muốn có một hình thức phạt để cho học sinh thấm, vừa phù hợp với các em, vừa phù hợp với thời đại và định hướng giáo dục của nhà trường”- Thầy Huỳnh Thanh Phú cho hay.

Ngay sau khi câu chuyện phạt học sinh bằng cách “đọc sách, viết cảm nhận” tại trường được báo chí lan toả, nhiều phụ huynh học sinh đã bày tỏ sự ủng hộ, hào hứng với cách thức này. Chị Nguyễn Mai Loan, phụ huynh có con học lớp 10 tại Hà Nội chia sẻ: Thực tế cho thấy, những hình phạt tiêu cực sẽ khó mang lại tác dụng khuyến khích con người sửa đổi. Trong khi đó, những hình phạt mang tính chất cải tạo tư duy, bồi đắp tâm hồn sẽ giúp con người, đặc biệt là các em học sinh hướng thiện hơn, nhận thức được việc làm của mình, từ đó có thể tự điều chỉnh, tự thay đổi để hoàn thiện. Chị Hà Thị Hoa, một phụ huynh có con học lớp 11 cũng cho rằng, hình phạt “đọc sách, viết cảm nhận” là một cách làm hay, thiết thực bổ ích và nên nhân rộng trong các nhà trường.

Cô Nguyễn Thị Phương Thảo, giáo viên Trường THPT Diễn Châu, Nghệ An cho rằng, nếu nhìn ở góc độ phương pháp giáo dục, phạt đọc sách lại mang tính nhân văn, đọc sách trở thành nhiệm vụ phải làm để chuộc lỗi, để bổ khuyết, khắc phục cho một hay nhiều hành vi vi phạm. Bên cạnh đó, trong bối cảnh học sinh đang có xu hướng “lười” đọc sách thì đây có thể xem là hình thức giáo dục sáng tạo, khuyến khích văn hoá đọc trong nhà trường.

Bên cạnh ý kiến đồng tình, cũng có một số người bày tỏ lo ngại có thể dẫn đến “tác dụng ngược” khi “hình phạt” này bị lạm dụng. Anh Đỗ Hữu Tuyên, phụ huynh học sinh tại Hà Nội cho rằng, hình thức này đúng là rất nhân văn, mang tính giáo dục cao nhưng cần được áp dụng phù hợp với từng trường hợp cụ thể mới phát huy tác dụng. Theo anh Tuyên, nếu hình phạt này áp dụng với tất cả đối tượng học sinh vi phạm có thể hiệu quả sẽ không cao, thậm chí có thể gây ra tác dụng ngược là  khiến cho học sinh tìm cách… vi phạm nhiều hơn. Bên cạnh đó, sau một thời gian hình phạt được áp dụng, thư viện nhà trường có thể sẽ bị coi là nơi kỷ luật các học sinh mắc lỗi. Vì thế, nó sẽ không còn giữ nguyên tính chất là một không gian đọc đúng nghĩa.

Một số chuyên gia giáo dục cũng cho rằng, việc sử dụng “hình phạt” đọc sách và viết cảm nhận nộp cho giáo viên đối với học sinh vi phạm nội quy thực chất là cách thức sử dụng hình phạt tích cực trong giáo dục. Mục tiêu của các hình thức giáo dục tích cực là cảm hóa học sinh vi phạm nội quy bằng sự cảm thông, tình yêu thương, lòng bao dung chứ không phải bằng các hình thức trách phạt mang tính nặng nề như dùng hành động và dùng lời nói làm cho học sinh sợ hãi, đau đớn, xấu hổ để không tái phạm. Khi các em nhận thức đúng sẽ chuyển biến thành hành động đúng. Hình thức xử phạt đọc sách chính là một cách làm kiểu "mưa dầm thấm lâu". Mà khi học sinh đã "thấm lâu" thì sẽ có hiệu quả. Các em sẽ nhận ra lỗi lầm, "tâm phục khẩu phục" với cách ứng xử của thầy cô, cảm kích với sự yêu thương để rồi không phạm phải sai lầm.

Tuy vậy, các chuyên gia cũng lưu ý, đối với những học sinh vi phạm nội quy kỉ luật của nhà trường một cách có hệ thống, ở mức độ nặng nếu chỉ bắt các em lên thư viện đọc sách và viết cảm nhận thì vẫn chưa đủ sức răn đe. Do vậy, để việc áp dụng kỉ luật tích cực đối với học sinh vi phạm nội quy thực sự hiệu quả, cần phân loại cụ thể các đối tượng vi phạm theo mức độ để lựa chọn cách thức phù hợp; cùng với đó phải thực hiện đồng bộ, kết hợp giữa nhiều phương pháp với sự nhẫn nại và tấm lòng bao dung của người thầy.

Huyền Thanh

Các tin khác

Nâng cao năng lực đọc hiểu độc lập của học sinh

Nâng cao năng lực đọc hiểu độc lập của học sinh

Khi giáo dục phổ thông chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển phẩm chất và năng lực người học, đọc hiểu ngày càng giữ vai trò then chốt, không chỉ trong môn Tiếng Việt, Ngữ văn mà còn trong việc học các môn học khác và giải quyết những vấn đề của cuộc sống.

Học sinh cả nước thi tìm hiểu pháp luật phòng, chống ma túy

Học sinh cả nước thi tìm hiểu pháp luật phòng, chống ma túy

Nếu nhà trường là nơi trực tiếp giáo dục, định hướng nhận thức, hành vi và lối sống cho học sinh thì lực lượng Công an là một trong những lực lượng nòng cốt trong tuyên truyền, phổ biến pháp luật, phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh với tội phạm, tệ nạn ma túy.

Ngăn chặn ma túy xâm nhập học đường từ những dấu hiệu ban đầu

Ngăn chặn ma túy xâm nhập học đường từ những dấu hiệu ban đầu

Vụ việc hai học sinh Trường THPT Hướng Hóa, xã Khe Sanh, tỉnh Quảng Trị liên quan đến một vụ án ma túy đang được cơ quan Công an điều tra đã khiến nhiều phụ huynh không khỏi lo lắng. Từ sự việc này, vấn đề đặt ra không chỉ là xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật mà còn là làm thế nào để nhận diện, ngăn chặn từ sớm nguy cơ ma túy tiếp cận học sinh, bảo đảm môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh.

Dư luận nói gì về dự thảo đổi mới thi vào lớp 10 chuyên?

Dư luận nói gì về dự thảo đổi mới thi vào lớp 10 chuyên?

Nhiều ý kiến cho rằng, trường THPT chuyên không đơn thuần là một mô hình trường học có chất lượng đầu vào cao mà còn là môi trường phát hiện, tuyển chọn, bồi dưỡng nhân tài. Vì vậy, mọi thay đổi về quy chế tổ chức và phương án thi vào lớp 10 THPT chuyên cần được cân nhắc trên nhiều phương diện. 

TP Hồ Chí Minh thiếu hơn 8.000 giáo viên

TP Hồ Chí Minh thiếu hơn 8.000 giáo viên

Ngày 9/11, Đoàn giám sát số 401 của Ban Bí thư Trung ương Đảng do Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Văn Chiến làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc chuyên đề về công tác giáo dục phổ thông đối với Ban Thường vụ Đảng ủy UBND TP Hồ Chí Minh, trong triển khai thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.

Lãnh đạo NXBGDVN trao tặng sách cho Trường THCS Kim Liên.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tặng hơn 2.100 cuốn sách giáo khoa hỗ trợ Trường THCS Kim Liên sau vụ cháy

Trước những thiệt hại do vụ cháy xảy ra tại khu học tạm của Trường THCS Kim Liên, TP Hà Nội, ngày 9/11, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) cùng Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Giáo dục Hà Nội (đơn vị thành viên NXBGDVN) đã trao tặng 2.147 cuốn sách giáo khoa và sách bài tập, góp phần giúp học sinh khắc phục khó khăn, sớm ổn định việc học tập.

Khởi động hành trình chinh phục học bổng “Điều kì diệu của Techcombank” trị giá 1 triệu USD

Khởi động hành trình chinh phục học bổng “Điều kì diệu của Techcombank” trị giá 1 triệu USD

AI Thực chiến 2026 chính thức lên sóng VTV2, mở màn cuộc tranh tài của 100 đội thi xuất sắc được tuyển chọn từ gần 1.000 hồ sơ trong nước và quốc tế. Chương trình dành học bổng trị giá 1 triệu USD cho đội vô địch, góp phần thúc đẩy phát triển nhân tài trí tuệ nhân tạo (AI) và nguồn nhân lực công nghệ chất lượng cao của Việt Nam.

Giảm áp lực tài chính, mở rộng cơ hội học tập cho người học

Giảm áp lực tài chính, mở rộng cơ hội học tập cho người học

Việc thu học phí đại học định kỳ hằng tháng, thay vì mặc định yêu cầu sinh viên đóng gộp theo học kỳ hoặc cả năm không chỉ giúp giảm áp lực tài chính mà còn thể hiện rõ hơn trách nhiệm của các cơ sở giáo dục trong bảo đảm quyền tiếp cận giáo dục đại học.

Trao quyền cho các trường đại học bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư

Trao quyền cho các trường đại học bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn khẳng định, một tiến bộ vượt bậc trong dự thảo thông tư là sẽ trao quyền bổ nhiệm chức danh GS, PGS quanh năm cho các cơ sở giáo dục đại học. Những quy định mới sẽ tạo sự cạnh tranh và tác động, tạo sự năng động, dịch chuyển trong đội ngũ GS, PGS.

Trường Cao đẳng Lý Tự Trọng bị phạt 284 triệu đồng

Trường Cao đẳng Lý Tự Trọng bị phạt 284 triệu đồng

Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) TP Hồ Chí Minh đã quyết định xử phạt Trường Cao đẳng Lý Tự Trọng TP Hồ Chí Minh tổng cộng 284 triệu đồng do có 14 hành vi vi phạm trong hoạt động giáo dục nghề nghiệp. Trong đó, nhà trường bị đình chỉ hoạt động đào tạo liên thông có thời hạn.