Mô hình khai thác bản quyền di sản để phát triển công nghiệp văn hóa
Hội nghị ban chấp hành Liên hiệp các hội UNESCO Thế giới (WFUCA) lần thứ 43 và Hội nghị quốc tế “Vai trò và đóng góp của Phong trào UNESCO với Công nghiệp văn hóa” là sự kiện quốc tế đặc biệt quan trọng do Liên hiệp các hội UNESCO Việt Nam đăng cai chủ trì, nhằm thúc đẩy giáo dục, khoa học, văn hóa và truyền thông toàn cầu.
Hội nghị quy tụ 40 đại diện đến từ các quốc gia thành viên Liên hiệp các hội UNESCO Thế giới (WFUCA) như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Ý, Hy Lạp, Kazakhstan, Rumani… cùng hàng trăm đại biểu từ các cơ quan, ban ngành, tổ chức văn hóa, giáo dục, khoa học uy tín tại Việt Nam.
Tại sự kiện, ông Nguyễn Huy, Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc Công ty Phygital Labs, đã đóng góp ý tưởng về mô hình phát triển kinh tế di sản mới thông qua bài tham luận “Ứng dụng công nghệ để khai thác bản quyền di sản, thúc đẩy công nghiệp văn hóa”.
Theo đó, với Giải pháp định danh số Nomion, bản quyền các hiện vật di sản sẽ được khai thác hiệu quả thông qua 3 ý tưởng chủ đạo: Tạo nguồn thu từ việc bán vé tham quan triển lãm số; sản xuất và phân phối các món đồ lưu niệm là bản sao có chứng thực của các hiện vật di sản; tiến đến giao dịch các phiên bản số của hiện vật di sản trên chợ số, hay chợ vật lý số.
Định danh số là quá trình gắn mã định danh duy nhất cho mỗi hiện vật, giúp theo dõi và quản lý thông tin chi tiết về nguồn gốc và tạo ra giá giá trị số của chúng. Từ giải pháp định danh số Nomion, công nghệ chip NFC và blockchain được sử dụng để đảm bảo việc truyền tải dữ liệu nhanh chóng và an toàn, đồng thời bảo vệ dữ liệu không thể giả mạo. Quá trình này giúp các cơ quan quản lý di sản bảo vệ hiện vật hiệu quả hơn, chống lại hàng giả và trộm cắp bản quyền, đồng thời tạo thêm những xác thực khoa học từ công nghệ hỗ trợ cho công tác quản lý.
Khi đã được định danh và xác thực, các hiện vật được trưng bày dưới dạng triển lãm số, cho phép du khách từ mọi nơi trên thế giới tham quan qua công nghệ VR, AR và XR. Triển lãm số không chỉ quảng bá di sản văn hóa toàn cầu dễ dàng mà còn tạo ra nguồn thu nhập bổ sung thông qua việc bán vé tham quan online.
Giá trị trực tiếp trong mô hình này là sản xuất và phân phối các món đồ lưu niệm, tuy là bản sao của các hiện vật di sản văn hóa nhưng được xác thực, định danh bởi đơn vị sở hữu, từ đó tạo ra các nguồn thu mới và vẫn bảo vệ bản quyền di sản. Công nghệ chip NFC được tích hợp vào các sản phẩm này, cho phép người dùng truy cập thông tin, dữ liệu của hiện vật được số hóa… dễ dàng xác thực bằng di động.
Một hướng đề xuất mở tiếp theo là việc tạo ra và giao dịch các phiên bản số của hiện vật di sản trên chợ số, hay chợ vật lý số, ứng dụng công nghệ blockchain để đảm bảo tính xác thực và an toàn của giao dịch. Điều này giúp mở rộng phạm vi tiếp cận và tạo ra mô hình kinh tế số trong công nghiệp văn hóa.
“Startup tiên phong trong Hành trình phát huy giá trị Văn hoá Di sản 2024”
Trong khuôn khổ sự kiện, Phygital Labs đã vinh dự nhận danh hiệu “Startup tiên phong trong Hành trình phát huy giá trị Văn hoá Di sản 2024” do Liên hiệp các hội UNESCO Thế giới trao tặng. Đây là sự ghi nhận cho những nỗ lực trong hành trình nghiên cứu ứng dụng công nghệ định danh số vào văn hóa Việt Nam nói riêng, và văn hóa thế giới nói chung của Phygital Labs.
![Phygital Labs nhận bằng khen “Startup tiên phong trong Hành trình phát huy giá trị Văn hoá Di sản 2024” -0](https://cdn.cand.vn/images/YpUpQza0NAnvfADp60NQqSUOtGWoyEYBiH9jKASdJVwD5JWblyVGmUBosLZmQRdnlOK_M04t95ufhq0iRsyLcQ/3-1722870373171.jpg.avif "CEO Nguyễn Huy nhận danh hiệu "Người tiên phong đưa Công nghệ vào Văn hoá Di sản Việt Nam 2024".")
Đồng thời, CEO Nguyễn Huy cũng được vinh danh là “Người tiên phong đưa Công nghệ vào Văn hoá Di sản Việt Nam 2024”, cho những đóng góp nổi bật, tâm huyết, đầy tính sáng tạo của một chuyên gia công nghệ trở về từ Thung lũng Silicon.
“Tôi rất mong những công nghệ mới sẽ là cầu nối để di sản của Việt Nam tiến gần hơn đến giá trị thật của nó và tạo được một cuộc công nghiệp về văn hóa thật sự”, ông Nguyễn Huy chia sẻ.
Trước đó, Nguyễn Huy và Phygital Labs đã đặt nền móng đầu tiên trong việc đưa công nghệ Vật lý số vào phát huy và bảo tồn giá trị văn hóa Việt thông qua các dự án cụ thể như: Định danh số tượng Nghê Văn Miếu, tạo nên cuốn sách vật lý số đầu tiên; Định danh số cho 10 cổ vật đầu tiên tại Bảo tàng Cổ vật Cung đình Huế; Ra mắt không gian triển lãm văn hóa Metaverse tích hợp Apple Vision Pro, tạo ra những trải nghiệm mới và cơ hội mới cho việc quảng bá văn hóa trên toàn cầu.
Với các ý tưởng về ứng dụng công nghệ vật lý số để khai thác bản quyền di sản, góp phần thúc đẩy công nghiệp văn hóa, Phygital Labs đang tập trung nguồn lực để phát triển công nghệ, làm nền tảng vững chắc để đưa mô hình này trở nên phổ biến, góp phần đưa Việt Nam trở thành điểm sáng trên bản đồ công nghiệp văn hóa thế giới.
Phygital Labs là startup công nghệ do hai founder người Việt là Nguyễn Huy và Đỗ Nam sáng lập với mục tiêu tiên phong ứng dụng những tiến bộ công nghệ mới như blockchain, AI vào nhiều lĩnh vực, góp phần phát triển kinh tế số tại Việt Nam.
Giải pháp công nghệ lõi Nomion - Định danh số của công ty đã được ứng dụng trong nhiều ngành nghề từ thời trang, nông nghiệp đến bảo tồn văn hóa. Tầm nhìn của Phygital Labs là đưa những sản phẩm đã được định danh số lên không gian triển lãm số và chợ số nhằm tiếp cận người dùng toàn cầu, khai thác hiệu quả các giá trị quảng bá và kinh tế số.
Phygital Labs lần đầu kết hợp với ELLE đưa sàn diễn thời trang lên không gian vật lý số 
