Thảm án đau lòng
Cách đây ít ngày, clip chi tiết về vụ nổ súng giết người ở Thái Nguyên được lan truyền chóng mặt trên mạng xã hội và các diễn đàn. Mọi người bàng hoàng vì không thể tưởng tượng được giữa thanh thiên bạch nhật, kẻ giết người có thể manh động nổ súng một cách lạnh lùng đến thế. Nạn nhân gục trên vũng máu và tử vong ngay sau chỉ một phát súng. Con trai của nạn nhân đang trộn vôi vữa cách đó chỉ vài mét vội vàng bỏ chạy khi thấy bố đã nằm chết trên vũng máu...
Theo Công an tỉnh Thái Nguyên, nạn nhân trong vụ án này là ông Lê Văn Tới (51 tuổi) và bà Phạm Thị Đoàn (51 tuổi, vợ ông Tới, cùng trú tại xóm Tân Tiến, xã Dân Tiến, huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên. Khoảng 9 giờ 50 ngày 15-2, trong lúc ông Tới đang xây tường rào cho gia đình con trai ở cùng xóm là anh Lê Văn Vinh (30 tuổi) thì bị Lê Văn Hữu (41 tuổi, là hàng xóm) đứng trên tầng 2 nhà mình dùng súng nã xuống. Hậu quả, ông Tới tử vong tại chỗ, bà Đoàn bị thương nặng, được đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên. Sau khi bắn vợ chồng ông Tới, Hữu dùng súng tự sát ngay tại hiện trường.
Công an tỉnh Thái Nguyên bước đầu xác định Hữu và những người liên quan có phát sinh mâu thuẫn cá nhân trong việc vay nợ tiền nên xảy ra vụ việc. Nói về clip ghi lại vụ nổ súng lan truyền trên mạng xã hội, Cơ quan công an cho biết, clip do camera an ninh của gia đình ghi lại và được chị gái của ông Tới đăng tải lên mạng xã hội. Cơ quan công an cũng đề nghị người dân không lan truyền clip có tính chất bạo lực và làm tổn thương gia đình bị hại.
Mâu thuẫn nhỏ, hậu quả lớn
Thảm án đau lòng xảy ra ngay những ngày đầu năm mới khiến nhiều người bàng hoàng và tự hỏi, tại sao chỉ vì vài đồng tiền thiếu nợ mà mâu thuẫn đẩy lên cao trào khiến một người chưa từng có tiền án, tiền sự như Lê Văn Hữu lại có thể nuôi mâu thuẫn âm ỉ rồi tìm mua súng và thực hiện hành vi giết người máu lạnh đến như vậy?
Một người thân của gia đình Hữu cho biết, Hữu là con trai cả trong gia đình có 7 anh em.Thường ngày, Hữu đi làm tại một xưởng gỗ gần nhà.Hữu đã lập gia đình và có 2 con, con lớn đã đi làm, cháu nhỏ đang học cấp 2. Sự việc xảy ra khiến người thân của Hữu và làng xóm rất sốc. Trước khi xảy ra vụ án, mọi người cũng nghe về việc hai bên xảy ra mâu thuẫn nhưng cũng chỉ biết một người con của ông Tới vay tiền của Hữu và chưa trả được. Còn cụ thể vay bao nhiêu, vay thế nào thì mọi người không nắm được, bởi bình thường, Hữu là người sống kín tiếng, không có điều gì bất thường ở địa phương.
Mẹ của Hữu thất thần kể từ sau cái chết của người con trai cả. Bà H. có biết mâu thuẫn tiền bạc giữa Hữu và gia đình ông Tới nhưng chưa bao giờ mường tượng được kết quả đau lòng này. Dù gì hai nhà cũng vừa là hàng xóm, vừa là liên gia. Gia đình bà H. có người có quan hệ thông gia với gia đình chị gái của nạn nhân.Vì mâu thuẫn tiền bạc mà Hữu và gia đình ông Tới nhiều lần xảy ra mâu thuẫn. Ngày 25-12-2021, Hữu và các con ông Tới chửi bới, cãi nhau. Gần nhất vào ngày 12-2-2022 hai bên tiếp tục xảy ra mâu thuẫn.
Sau khi được can ngăn và trình báo công an xã, tưởng mọi chuyện sẽ ổn thỏa, bất ngờ sáng ngày 15-2, khi đang đi làm gần nhà thì bà H. nghe thấy tiếng nổ lớn phát ra từ phía nhà mình. Linh cảm có chuyện chẳng lành, bà H. giục người con trai út khẩn trương chạy về trước, còn bà cũng nhanh chóng chạy theo sau. Về tới nơi, bà thấy ông Tới đã nằm gục giữa đường.
Chân tay bủn rủn, linh cảm có chuyện chẳng lành, bà chạy vào nhà tìm con khắp tầng 1 nhưng không thấy. Lên tầng 2, bà thấy Hữu đang đứng ở lan can và xua tay về phía mình. Chưa kịp hiểu chuyện gì thì bà thấy Hữu bắn thêm một phát nữa về phía vợ ông Tới rồi tự sát ngay trước mắt bà.Chứng kiến cảnh tượng đau lòng ấy, người mẹ già hoàn toàn suy sụp. Sinh được 7 người con, Hữu là con cả nên chịu vất vả từ bé. Hai vợ chồng mới xây được ngôi nhà 2 tầng khang trang, chưa kịp hoàn thiện và gia đình bà cũng chưa kịp mừng cho con thì xảy ra vụ việc đau lòng này. Bà bảo, không thể hiểu được hành động của con mình, dù nợ nần đến đâu cũng không thể hành động sai lầm như thế.
Còn phía người thân của gia đình ông Tới cho biết, số tiền vay nợ giữa người con trai thứ hai của ông Tới và Hữu đã được gia đình thanh toán nhiều lần, áng chừng số tiền vay chỉ khoảng 10-20 triệu đồng. Gia đình cũng đã nhiều lần thanh toán tiền gốc và lãi đầy đủ cho Hữu.Tuy nhiên, do vay nợ không có giấy tờ, chỉ nói miệng với nhau nên Hữu cho rằng gia đình ông Tới chưa trả đủ. Nghi phạm đã nhiều lần đứng bên nhà chửi bới, gây gổ với gia đình ông Tới. Để đề phòng Hữu tiếp tục gây sự, gia đình đã lắp camera an ninh và đang xây tường rào. Gia đình cũng đã gửi đơn cầu cứu đến Cơ quan công an.
Trước khi xảy ra án mạng, nhiều bạn bè, người thân của Hữu bất ngờ khi thấy hình ảnh khẩu súng được chia sẻ trên trang cá nhân của Hữu cùng với lời bình “Không bắn không làm người” nhưng nghĩ rằng đó chỉ là hình ảnh Hữu lấy trên mạng và đăng tải lên trang cá nhân cho vui, không ngờ đó lại chính là khẩu súng Hữu dùng để bắn chết nạn nhân và tự sát ngay tại nhà. Người thân của gia đình ông Tới cũng cho biết, nhiều lần Hữu cùng người trong gia đình chửi bới, đe dọa, xúc phạm gia đình ông. Đã có lần Hữu cầm dao, gậy sang đòi gây hấn với gia đình nạn nhân.
Khi thấy khẩu súng Hữu đăng tải trên mạng, người nhà ông Tới đã chột dạ và có đơn cầu cứu đến cơ quan chức năng. Tuy nhiên, khi bức tường rào còn chưa được hoàn thiện, Cơ quan công an đang giải quyết việc mâu thuẫn giữa Hữu và gia đình ông Tới thì bi kịch xảy ra. Người ta thường nói “của đi thay người” nhưng trong vụ án đau lòng này “người lại đi thay của”. Số tiền nợ nần giữa nạn nhân và nghi phạm không lớn nhưng hậu quả để lại quá nặng nề.2 người chết, 1 người bị thương, những người chứng kiến chắc sẽ ám ảnh đến suốt đời.
Cần sớm hóa giải mâu thuẫn
Khi vụ nổ súng kinh hoàng ở Thái Nguyên chưa kịp lắng xuống thì ngày 16-2-2022, Công an tỉnh Lạng Sơn cũng truy bắt được đối tượng Vi Văn Thoại (52 tuổi, trú tại thôn Nà Đon, xã Đội Cấn, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn) về hành vi giết người chỉ vì mâu thuẫn tranh chấp đất đai với gia đình anh trai ruột không được giải quyết thỏa đáng. Hay trước đó, đã có rất nhiều vụ án nghiêm trọng xảy ra mà nguyên nhân bắt nguồn từ những mâu thuẫn nhỏ nhặt hằng ngày hoặc mâu thuẫn về tiền bạc, đất đai. Đã có nhiều bài học chỉ ra rằng những mâu thuẫn tưởng nhỏ nhưng nếu không kịp thời giải quyết sẽ rất dễ dẫn đến hậu quả nặng nề. Việc hóa giải mâu thuẫn ấy đòi hỏi sự nỗ lực, kiên trì, bình tĩnh, kèm theo nghệ thuật thương thuyết, ngoại giao, đối nhân xử thế... của những người có liên quan. Nếu như mỗi người biết nín nhịn, chia sẻ, thông cảm thì sẽ không có những thảm án đau lòng xảy ra.
Nói đi cũng phải nói lại, vụ thảm án ở Thái Nguyên xuất phát từ mâu thuẫn tiền bạc nhưng do phía nhà nạn nhân cũng từng chửi bới, thách thức nghi phạm, hai nhà thường xuyên mâu thuẫn, cãi vã dẫn đến mối thâm thù cứ lớn dần và tích tụ lâu ngày. Giá như người thân hai bên nín nhịn, cùng khuyên can cả nghi phạm lẫn người nhà mình thì có lẽ thảm án sẽ không xảy ra. Những lúc này, vai trò của người thân, gia đình, chính quyền sở tại đóng vai trò rất quan trọng, cần nhạy bén phát hiện những mâu thuẫn nhỏ để từ đó phối hợp với các bên liên quan tác động, hóa giải mọi mâu thuẫn, đảm bảo an ninh trật tự trên địa bàn.
Luật sư Đặng Văn Cường, Văn phòng luật sư Chính Pháp: Cần tăng cường công tác hòa giải
Thời gian gần đây xảy ra không ít vụ việc tranh chấp dân sự không được giải quyết kịp thời, triệt để dẫn đến án mạng. Trong những vụ việc như thế này, cơ quan chức năng cũng sẽ làm rõ trách nhiệm của các cơ quan, đoàn thể chính quyền địa phương trong việc thực hiện chức trách nhiệm vụ đảm bảo an ninh trật tự, trong việc thực hiện công tác hòa giải cơ sở.
Để ngăn ngừa những vụ án đau lòng như vừa xảy ra ở Thái Nguyên thì cần phải tăng cường trách nhiệm của chính quyền địa phương trong công tác hòa giải, đảm bảo an ninh trật tự, cần phải quản lý tốt vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ. Tranh chấp, mâu thuẫn cần phải được phát hiện, hòa giải và giải quyết kịp thời, tránh để âm ỉ, kéo dài, là nguy cơ dẫn đến tội ác.
Gây án mạng vì nợ nần tiền bạc 
Án mạng đau lòng xuất phát từ chuyện vay nợ 
