Từ ngày thành lập với tên gọi đầu tiên là Phòng Chấp pháp thuộc Ty Bảo vệ chính trị - Nha Công an Trung ương (31/12/1951), lực lượng Văn phòng Cơ quan CSĐT ngày càng lớn mạnh và trưởng thành. 60 năm, chặng đường đủ để khẳng định vai trò, vị trí của lực lượng Văn phòng Cơ quan CSĐT, đúng như Bộ trưởng Bộ Công an Trần Đại Quang đã đánh giá: “Cán bộ, chiến sỹ Văn phòng Cơ quan CSĐT đã nêu cao ý thức trách nhiệm, thể hiện rõ vai trò quan trọng trong lực lượng CSĐT”.
Ngay sau khi được thành lập từ Phòng chấp pháp đến nay là Văn phòng Cơ quan CSĐT, đơn vị đã không ngừng lớn mạnh, trưởng thành, khám phá được nhiều vụ án đặc biệt nghiêm trọng, bắt giữ, xử lý nhiều đối tượng nguy hiểm, thu giữ nhiều tài sản trả lại cho nhà nước và nhân dân. Một trong những chuyên án “nổi danh”, được dư luận nhân dân đánh giá cao là chuyên án triệt phá băng nhóm tội phạm do Dương Văn Khánh (Khánh trắng) cầm đầu.
Dưới vỏ bọc là quản lí đội bốc xếp ở chợ Đồng Xuân, bố trí cho hàng trăm đối tượng mãn hạn tù về có công ăn việc làm, và tổ chức làm từ thiện, Dương Văn Khánh đã tạo cho mình một vỏ bọc khá chắc chắn, khiến mọi người lầm tưởng đây là mô hình mới, điển hình tạo việc làm cho những người lầm lỡ tái hòa nhập cộng đồng. Tuy nhiên, ẩn sau vỏ bọc trá hình đó, Khánh là một trùm giang hồ, chuyên tổ chức cho đàn em hoạt động bảo kê, đòi nợ thuê, cho vay nặng lãi… Đặc biệt, Dương Văn Khánh đã tổ chức “che chắn” cho nhiều đàn em thoát những tội đặc biệt nghiêm trọng như giết người, hiếp dâm trẻ em, cố ý gây thương tích... Trong vụ án này, cán bộ, chiến sĩ C44 đã làm rõ và bắt giữ hơn 40 đối tượng để đưa ra truy tố trước pháp luật, “nhổ” được đường dây hoạt động theo kiểu “xã hội đen” được nhân dân rất đồng tình, khen ngợi.
Băng nhóm Trương Văn Cam (Năm Cam) bị triệt phá cũng là một trong những chiến công mang “dấu ấn” của lực lượng CSĐT, được dư luận đặc biệt quan tâm. Là đối tượng có nhiều tiền án, tiền sự và tham gia các tổ chức cờ bạc chuyên nghiệp, Năm Cam dần vươn lên thành ông trùm trong giới giang hồ với bỏ bọc là người muốn hoàn lương, làm ăn chân chính. Nhờ vỏ bọc này, Năm Cam ít bị dư luận chú ý và có trong tay những tên giang hồ cộm cán, sẵn sàng xả thân vì hắn. Năm Cam còn được một số thế lực trong cơ quan Nhà nước bao che. Chính vì thế, bóc gỡ được đường dây tội phạm này là một nỗ lực rất lớn của lực lượng CSĐT.
Ngày 12/12/2001, Năm Cam và một số đối tượng liên quan bị bắt, tiếp theo đó hàng loạt đối tượng giang hồ cộm cán khét tiếng và các thế lực bao che cho bọn chúng sa lưới. Cơ quan CSĐT Bộ Công an cùng các đơn vị chức năng của Bộ và Công an TP Hồ Chí Minh, Công an tỉnh Tiền Giang đã tổ chức điều tra, khởi tố 183 bị can, trong đó bắt tạm giam 108 bị can, khởi tố cho tại ngoại 48 bị can, truy nã 10 bị can với 24 tội danh cụ thể. Kết thúc quá trình xét xử vụ án, kẻ cầm đầu đường dây tội ác Trương Văn Cam và một số tên khác bị tuyên án tử hình, số còn lại phải chịu những mức án nghiêm khắc của pháp luật. Băng nhóm khét tiếng một thời Năm Cam gây bao nỗi uất khổ cho người dân bị xóa sổ…
Còn rất nhiều vụ án lớn khác mang đậm “dấu ấn” của Văn phòng Cơ quan CSĐT, khi được khám phá gây nức lòng người dân và đem lại uy tín cho lực lượng Cảnh sát Việt Nam. Đó là việc điều tra vụ án Lã Thị Kim Oanh và đồng bọn tham ô, cố ý làm trái và thiếu tinh thần trách nhiệm gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại Công ty tiếp thị đầu tư nông nghiệp và phát triển nông thôn - Bộ NN và PTNT; vụ triệt phá đường dây mua bán trái phép chất ma túy do Nguyễn Văn Tám cầm đầu…
Để tạo nên những chiến công ấy, theo Đại tá Đoàn Tất Kỉnh, Phó Cục trưởng C44, người đã 30 năm gắn bó với đơn vị cho biết, các anh đã coi công tác điều tra, xử lý tội phạm như một nghề để đảm bảo tính chuyên sâu, từ đó luôn rèn luyện phẩm chất đạo đức nghề nghiệp của điều tra viên. Đó là không chỉ nâng cao năng lực chuyên môn, trình độ pháp luật, mà còn phải có ý chí dũng cảm, ý chí quyết tâm tấn công tội phạm đến cùng. Và trong tập thể lớn là C44, các cán bộ, chiến sỹ đã đoàn kết một lòng, tạo nên sức mạnh tổng hợp để chiến đấu và chiến thắng.
Ngoài việc trực tiếp điều tra những vụ án có tính chất đặc biệt nghiêm trọng và phức tạp, Văn phòng cơ quan CSĐT còn là đơn vị tham mưu, hướng dẫn nghiệp vụ giải quyết các vụ án khó khăn về áp dụng pháp luật, đồng thời giúp Thủ trưởng cơ quan CSĐT Bộ Công an đề ra các chương trình, kế hoạch, biện pháp công tác nâng cao hiệu quả của lực lượng CSĐT các cấp, thẩm định một số vụ án theo sự phân công của Thủ trưởng cơ quan CSĐT, Bộ Công an cũng như phối hợp với các lực lượng chức năng của Viện KSND Tối cao, TAND Tối cao xây dựng các văn bản hướng dẫn Cơ quan CSĐT Công an cấp tỉnh giải quyết hàng trăm lượt văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến bảo vệ ANQG và giữ gìn TTATXH…
Đặc biệt, Văn phòng Cơ quan CSĐT đã giúp Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Bộ Công an thực hiện nhiệm vụ kiểm tra thi hành pháp luật trong hoạt động điều tra, qua đó đã phát hiện các sơ hở, thiếu sót, đề xuất các biện pháp chấn chỉnh, góp phần nâng cao hiệu quả công tác điều tra, xử lí tội phạm, phòng ngừa oan, sai trong hoạt động tố tụng.
Nhân kỷ niệm 60 năm Ngày truyền thống của lực lượng, C44 đã vinh dự được Chủ tịch nước tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng nhất
