Những ngày qua, trước diễn biến mưa bão phức tạp, gần trăm hộ dân ở tổ dân phố 7AC ở phường An Cựu, TP Huế sống trong nỗi lo âu, phập phồng khi nhà cửa xuống cấp, dột nát. Trong căn nhà cấp 4 sập xệ, dột nát ở tổ dân phố 7AC, phường An Cựu; ông Lê Văn Tân, chỉ vào tường nhà bong tróc từng mảng lớn, nói trong lo lắng: “Nhà tôi có 3 thế hệ với gần 10 thành viên đang sinh sống. Căn nhà xuống cấp nhiều năm nay nhưng gia đình không thể sửa chữa vì nằm trong vùng quy hoạch của DA của Đại học Huế. Mấy hôm nay, trời mưa bão, cả nhà đành phải sơ tán đi nơi khác để lánh nạn. Chúng tôi chỉ mong DA sớm triển khai, người dân sớm được tái định cư để yên tâm”.
Không riêng ông Tân, hàng chục hộ dân tại khu vực này cùng chung cảnh ngộ khi sống khổ sở trong vùng quy hoạch treo của DA, nhà cửa xuống cấp không thể sửa sang, đời sống lâm vào cảnh khó khăn chồng chất.
Bà Hoàng Thị Như Thanh, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường An Cựu cho rằng, việc bố trí chỗ ở tạm thời đối với các hộ dân bị ảnh hưởng bởi DA Đại học Huế chỉ mang tính chất khẩn cấp nhằm bảo đảm an toàn tính mạng người dân trong mùa mưa bão. UBND phường An Cựu cũng đã đề nghị Đại học Huế sớm hoàn thành bản đồ đo vẽ địa chính, phục vụ công tác đền bù, giải phóng mặt bằng, góp phần đẩy nhanh tiến độ DA và đảm bảo an toàn cho người dân trong mùa mưa bão. Được biết, kiến nghị trên vừa được UBND thành phố tiếp nhận và sẽ sớm thống nhất phương án.
Qua tìm hiểu của PV Báo CAND, khu quy hoạch Đại học Huế tại Trường Bia được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt năm 1998, có tổng diện tích gần 130ha, được chia thành 2 giai đoạn. Năm 2004, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là TP Huế) phê duyệt quy hoạch chi tiết Đại học Huế tại Trường Bia, với tổng diện tích hơn 110ha. Thế nhưng, sau 27 năm phê duyệt đến nay DA Đại học Huế chỉ đang trong giai đoạn thực hiện giải phóng mặt bằng. Nguồn vốn bố trí năm 2025 là 35 tỷ đồng…
Cũng trên địa bàn phường An Cựu, ngoài khu quy hoạch treo Đại học Huế, nhiều hộ dân vẫn đang gặp nhiều khó khăn khi sống trong vùng quy hoạch treo của DA Khu nhà ở Tam Thai - nằm ở vị trí giữa lòng TP Huế.
Dự án này được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là TP Huế) phê duyệt quy hoạch chi tiết vào năm 2013 với diện tích gần 11ha ở phường An Cựu, TP Huế. Khu quy hoạch này gồm khu nhà liền kề gần 4.000m2, khu biệt thự 2,3ha, khu tái định cư (TĐC) trên 4.300m2, cùng một số hạng mục khác.
Năm 2015, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là TP Huế) đã có quyết định chấp thuận cho Công ty CP Xây lắp Thừa Thiên Huế làm chủ đầu tư phần hạ tầng kỹ thuật với tổng kinh phí 113 tỷ đồng gồm 3 giai đoạn, tiến độ bàn giao trong quý II năm 2018. Đến nay, DA đầu tư cơ bản hoàn thành giai đoạn 1 nhưng nhiều hộ dân bị ảnh hưởng bởi DA vẫn chưa được TĐC nên vẫn sống trong khu quy hoạch “treo”. Trong khi đó, mỗi mùa mưa lũ, nước lũ từ khu vực cao chảy xiết về khu dân cư, cuốn theo lượng rác thải khiến môi trường sống của người dân trong vùng DA bị ảnh hưởng.
Theo Sở Xây dựng TP Huế, DA Khu nhà ở Tam Thai được chấp thuận đầu tư phần hạ tầng kỹ thuật nhưng chưa được chấp thuận đầu tư công trình trên đất trong khi đó chủ đầu tư vẫn triển khai dẫn đến vướng mắc về pháp lý. Hiện, UBND thành phố đã có báo cáo gửi Bộ Tài chính (Ban chỉ đạo 1568) tham mưu Chính phủ báo cáo Quốc hội ban hành nghị quyết để tháo gỡ, nhằm hỗ trợ nhà đầu tư tiếp tục triển khai DA theo quy hoạch được phê duyệt.
Ông Bùi Ngọc Chánh, Phụ trách Phòng Đền bù, giải phóng mặt bằng và phát triển quỹ đất - Ban Quản lý DA Đầu tư xây dựng khu vực 1 cho biết, thời gian tới, DA sẽ tiếp tục được tập trung tháo gỡ vướng mắc, nhất là trong khâu giải phóng mặt bằng đối với 65 trường hợp còn lại. Đây là điều kiện tiên quyết để có thể bố trí tái định cư tại chỗ, phân lô đất công bằng, minh bạch cho người dân.
Ông Nguyễn Duy, Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường An Cựu cho biết, việc các dự án “treo” lâu năm trên địa bàn phường đã khiến đời sống người dân gặp rất nhiều khó khăn khi nhà cửa ngày càng xuống cấp, hư hỏng. Bên cạnh đó, tại các khu quy hoạch treo của Đại học Huế và khu nhà ở Tam Thai, môi trường vệ sinh rất nhếch nhác, ô nhiễm nhất là vào mừa mưa lụt. Chưa dừng lại ở đó, thời gian gần đây, nhiều đối tượng sử dụng ma túy ở trên địa bàn cũng như các phường, xã lân cận đã tập trung về một số nhà bỏ hoang để chích hút khiến người dân bất an…
Ngoài 2 treo nói trên, tại TP Huế còn có nhiều DA treo khác khiến nhiều hộ dân vẫn sống tạm bợ, chưa thể an cư. Đơn cử như DA quy hoạch chi tiết Trường Đại học Y Dược Huế tại Khu A - Đô thị mới An Vân Dương; Chợ Du lịch Huế, quy hoạch Trục trung tâm Khu du lịch Lăng Cô, Khu trung tâm điều hành Khu Kinh tế Chân Mây - Lăng Cô…
Để xử lý dứt điểm quy hoạch treo, nhiều chuyên gia cho rằng, phải có sự kiên quyết từ chính quyền địa phương và cơ quan quản lý. Những DA không còn phù hợp hoặc chủ đầu tư yếu kém cần mạnh dạn thu hồi, trả lại quyền lợi chính đáng cho người dân. Với các DA có tính khả thi, cần đẩy nhanh công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, đồng thời đơn giản hóa thủ tục pháp lý để tạo điều kiện triển khai.
Ngoài ra, cần cơ chế giám sát chặt chẽ tiến độ thực hiện. Công tác truyền thông, công khai thông tin quy hoạch đến người dân cũng phải minh bạch để hạn chế tâm lý hoang mang, tạo được sự đồng thuận của xã hội…
Người dân gặp khó vì quy hoạch “treo” ga Bình Triệu 
Dân khốn đốn vì Làng Đại học Đà Nẵng quy hoạch “treo” 25 năm 
