1. Nằm ở phía Tây Bắc của Tổ quốc - Lào Cai được coi là địa bàn trọng điểm về an ninh trật tự. Hệ thống địa hình chủ yếu là rừng núi hiểm trở, giao thông chia cắt. Những điểm, bản làng huyện vùng cao như: Bát Xát, Bắc Hà, Si Ma Cai, Mường Khương… nằm cách xa trung tâm huyện đến cả ngày đi đường. Vì vậy, việc truy bắt những tội phạm bị truy nã về quy án là những nhiệm vụ vô cùng khó khăn, vất vả của lực lượng Cảnh sát truy nã ở địa bàn này.
Bên chén trà ngày xuân trong những giây phút "chớp nhoáng", Thượng tá Đỗ Mạnh Tiến, Phó Trưởng Phòng Cảnh sát truy nã tội phạm Công an tỉnh Lào Cai chia sẻ: “Vào dịp Tết, những đối tượng trốn truy nã cũng muốn có dịp về thăm người thân hoặc chu cấp về tiền bạc. Chính vì thế, thời điểm trước trong và sau Tết Nguyên đán, công việc của lính cảnh sát truy nã vô cùng bận rộn. Chỉ cần có thông tin dù nhỏ nhất, mong manh về một tên tội phạm đang bị truy nã, các trinh sát cũng ngay lập tức vội vã lên đường, ngay cả khi đang dở bữa cơm tất niên hay đón giao thừa cùng vợ con. Trong một tháng đợt cao điểm tấn công trấn áp tội phạm từ trước Tết đến nay, đã bắt giữ được 19 đối tượng có lệnh truy nã, trong đó riêng Phòng Cảnh sát Truy nã đã bắt 12 đối tượng, có 4 đối tượng đặc biệt nguy hiểm, 1 đối tượng chuyên án. Thấy anh em Tết nhất vất vả cũng thương lắm. Được cái đầu năm ra quân sôi nổi, nên mọi người phấn khởi lắm".
 |
| 2 đối tượng bị Cảnh sát truy nã - Công an tỉnh Lào Cai bắt giữ. |
Thượng tá Đỗ Mạnh Tiến kể cho chúng tôi nghe về vụ bắt liên tiếp hai đối tượng truy nã chỉ trong một ngày. Đối tượng Phạm Văn Đông, (21 tuổi), trú tại xã Phú Nhuận, huyện Bảo Thắng, tỉnh Lào Cai và Phạm Văn Bình, (25 tuổi), trú tại Bình Lư, huyện Tam Đường, tỉnh Lai Châu là hai đối tượng bị cơ quan Công an huyện Bảo Thắng ra quyết định truy nã về hành vi trộm cắp tài sản.
Trước đó, Đông vốn là nhân viên bảo vệ tại Công ty Thanh Tùng, có trụ sở thường trú tại thôn Phú Hợp, xã Phú Nhuận, huyện Bảo Thắng (Lào Cai). Lợi dụng công việc được giao, Bình đã cấu kết với Đông và một số đối tượng khác trộm cắp hàng loạt các thiết bị như máy hàn, máy cắt, máy đục của Công ty mang đi bán lấy tiền chia nhau tiêu xài. Khi bị phát hiện, Bình và Đông nhanh chân tẩu thoát.
Các lực lượng chức năng đã nhiều lần xác minh, truy bắt nhưng chưa có kết quả. Đầu tháng 1/ 2015, các trinh sát tiếp tục tổ chức xác minh tại tỉnh Lai Châu và huyện Văn Bàn (Lào Cai) phát hiện nhiều dấu hiệu cho thấy bọn chúng đang núp danh thợ cơ khí lẩn trốn trong một số xưởng xây dựng.
Tuy nhiên, do nắm chắc địa hình, thông thuộc đường đi lối lại, hai đối tượng Đông và Bình liên tục thay đổi nơi ẩn náu. Bọn chúng đến các cơ sở làm nghề cơ khí, xây dựng tại xã Bình Lư, huyện Tam Đường, xã Mường So, huyện Phong Thổ (Lai Châu).
Trong thời gian làm thuê, chúng luôn đề phòng, cảnh giác cao độ và cố gắng tạo lòng tin đối với chủ cơ sở.
Cứ khoảng 10 ngày được ứng tiền công là bọn chúng bỏ đi nơi khác. Từ những thông tin, tài liệu trinh sát và lời khai của các chủ cơ sở, ngày 27/1/2015, các trinh sát đã sử dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, phối hợp với Công an thị trấn Khánh Yên (huyện Văn Bàn) tổ chức bắt giữ thành công hai đối tượng khi chúng đang lẩn trốn tại thị trấn Khánh Yên, huyện Văn Bàn - kết thúc 100 ngày ròng rã truy tìm hai đối tượng mang “án nã”.
 |
| Cảnh sát truy nã Công an tỉnh Lào Cai hỏi cung một đối tượng bị bắt giữ. |
2. Là người đã gắn trọn gần hết đời mình với những chuyên án bắt những tên tội phạm mang “án nã”, Trung tá Lương Hồng Ngân, một "thợ săn" tội phạm truy nã "lão luyện" của Cảnh sát truy nã - Công an tỉnh Lào Cai chia sẻ rằng: Các đối tượng mang “bản án nã” luôn tỏ ra nguy hiểm, khi thì thay đổi hình dạng, khi thì thay đổi địa chỉ, nơi cư trú, cũng có đối tượng vượt cả ngàn cây số để trốn “lưới trời”.
Thậm chí có nhiều đối tượng còn sẵn sàng sử dụng hung khí để chống trả lực lượng truy bắt khi bị phát hiện.
Việc bắt truy nã vốn đã khó như “mò kim đáy biển”, bắt truy nã ở vùng biên giới lại càng khó khăn hơn, bởi các đối tượng có những mối quan hệ phức tạp bên kia biên giới và có thể trốn ra nước ngoài…
Trung tá Lương Hồng Ngân nhớ lại vụ bắt đối tượng Cư Seo Chúng, (27 tuổi), trú tại xã Thanh Bình, huyện Mường Khương (Lào Cai).
Vào ngày 22/8/2007, đối tượng Cư Seo Chúng đã bị cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Mường Khương ra Quyết định số 03, truy nã toàn quốc về hành vi mua bán người.
Thuở nhỏ, cũng như nhiều gia đình nông thôn khác, học hết trung học cơ sở là Cư Seo Chúng nghỉ ở nhà. Năm 2006, tên Chúng vượt biên sang xin vào làm công nhân trồng ngô ở huyện Hà Khẩu, Trung Quốc.
Trong quá trình làm thuê ở đây, Chúng được một người đàn ông dân tộc Mông Trung Quốc đề cập đến việc muốn tìm một người phụ nữ Mông của Việt Nam về làm vợ. Nếu Cư Seo Chúng tìm được, hắn sẽ trả Chúng tiền công là 6.000 nhân dân tệ. Tên Chúng liền quay về Việt Nam, rủ một người bạn ở cùng thôn sang Lai Châu tìm "mồi".
Tại chợ Lai Châu, hai đối tượng làm quen với chị X và vẽ ra viễn cảnh lấy chồng sung sướng nơi xứ người khiến chị X gật đầu đồng ý cùng chúng vượt biên sang Trung Quốc.
Nhận người trao tiền, Cư Seo Chúng ung dung cầm 6.000 nhân dân tệ cùng đồng bọn quay về Việt Nam. Khi vừa đặt chân tới nhà thì gia đình chị X kéo đến tạo sức ép yêu cầu tên Chúng phải đưa chị X về Việt Nam.
Lợi dụng sơ hở, tên Chúng tiếp tục vượt biên và xin vào làm công nhân tại một công ty trồng cao su tại tỉnh Xi Xoong Ba Na (Trung Quốc). Bốn năm sau, vào khoảng cuối tháng 11/2011, Cư Seo Chúng vượt rừng trốn sang Lào nhưng do không có giấy tờ tùy thân nên hắn lại quay trở về Xi Xoong Ba Na.
 |
| Nhiều đối tượng giang hồ cộm cán bị Cảnh sát truy nã Công an tỉnh Lào Cai bắt giữ. |
Đầu năm 2012, tên Chúng lại vượt biên sang Lào, xin vào làm việc tại một quán sửa chữa xe máy tại tỉnh U Đôm Xay. Làm được khoảng 6 tháng thì hắn chán nên quay về Trung Quốc. Đầu năm 2014, Cư Seo Chúng vào Lào lần thứ 3, xin vào làm công nhân tại một công ty xây dựng cầu, sân bê tông ở thủ đô Viêng Chăn, sau đó hắn về ở với một người đàn ông tên là Bi Cừ, trú tại bản Viêng Hin, huyện Nậm Bạc, tỉnh Luông Pha Băng.
Hàng ngày, Chúng phụ giúp người đàn ông này đi thu mua các loại quần áo kém chất lượng ở các chợ tại huyện Nậm Bạc, sau đó mang sang huyện khác bán. Biết Cư Seo Chúng đang lẩn trốn tại Lào, các trinh sát đã phối hợp với Công an tỉnh Điện Biên gửi công văn trao đổi, đề nghị Công an tỉnh Luông Pha Băng giúp đỡ truy bắt đối tượng.
Ngày 9/9/2014, khi đang đi bán hàng tại chợ Huối Chọ, huyện Viêng Khăm thì Cư Seo Chúng bị lực lượng công an tỉnh Luông Pha Băng bắt giữ. Ngày 19/12/2014, đối tượng đã được trao trả về Việt Nam qua cửa khẩu Tây Trang (Điện Biên)…
3. Thay hình đổi dạng sau khi gây án, ranh mãnh xảo quyệt khi bị đưa vào “tầm ngắm”, đến lúc bị bắt thì điên cuồng chống trả, những “thuộc tính” ấy dường như đã gắn liền với những tên tội phạm mang “án nã”.
Dẫu luôn biết rằng việc tầm nã đầy những gian truân, vất vả nhưng những chiến công mà những người lính Cảnh sát truy nã Công an tỉnh Lào Cai đã lập được: Gần 200 đối tượng mang lệnh truy nã được đưa về quy án cùng hàng chục danh hiệu, phần thưởng cao quý khác mà Bộ Công an, UBND tỉnh Lào Cai trao tặng cho các anh phần nào đã nói lên những cố gắng, nỗ lực không biết mệt mỏi của họ trên chặng đường dài đấu tranh với tội phạm.
Bằng tình yêu nghề của những “trái tim nóng” luôn cháy hết mình với công việc, những người lính Cảnh sát truy nã Công an tỉnh Lào Cai nguyện hết lòng tiếp tục vượt qua mọi khó khăn, thử thách để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà lực lượng Công an giao phó, giữ bình yên hạnh phúc cho nhân dân.
