Gỡ khó cho xuất khẩu gạo và nông sản:

Chi phí vận tải quá cao, doanh nghiệp không kịp “trở tay”

Ngày 12/8, trao đổi khẩn với đoàn công tác Bộ Công Thương, nhiều doanh nghiệp (DN) xuất khẩu gạo cho biết, mặc dù có đơn hàng, nhưng DN không thể xuất khẩu đi bởi không đủ năng lực sản xuất “3 tại chỗ”, không có đủ người vận chuyển hàng hóa, việc tắc nghẽn hàng tại cảng, tắc nghẽn tàu do phát hiện có ca F0, phải thực hiện giãn cách để chống dịch.

Hàng trăm nghìn tấn gạo có nguy cơ mốc, hỏng

Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), hầu như các thương nhân e ngại việc ký kết hợp đồng mới do tình trạng ách tắc trong lưu thông và giao nhận tại các cảng biển. Tình trạng này nếu tiếp diễn chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến kim ngạch ngành và nguy cơ mất thị trường xuất khẩu (XK), nhất là các thị trường truyền thống như Philippines, Trung Quốc, Malaysia và các đối thủ cạnh tranh khác trong khu vực như Thái Lan, Ấn Độ. Bên cạnh vấn đề thực hiện giãn cách, vấn đề cước phí vận tải tàu biển đang là “nút thắt” lớn trong hoạt động xuất nhập khẩu (XNK).

Theo các doanh nhân XK gạo, do đứt gãy chuỗi cung ứng từ ngoài đồng, đến nhà máy, đến giao ra cảng và lên tàu cho khách hàng khiến XK gạo đang gặp rất nhiều khó khăn. Khó khăn lớn nhất hiện nay là Cảng Cát Lái phải phong tỏa khu vực nhận gạo do phát hiện ca F0, ngưng giao nhận giao hàng từ tháng 7/2021 và chưa rõ khi nào có thể tiếp tục.

Lượng container ứ đọng tại cảng lớn; các tàu hàng buộc phải neo ở phao số 0, trong khi khu vực đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) không có cảng nước sâu, DN không thể đưa hàng lên tàu đúng tiến độ hợp đồng, dẫn tới lượng hàng tồn kho nhiều và DN còn chịu phạt hợp đồng do không giao hàng đúng theo hợp đồng…

“Trong tháng 7/2021, DN của chúng tôi cũng xin được 19 container, nhưng trong tháng 8 XK gặp không ít khó khăn vì thiếu nhân lực”, ông Phạm Thái Bình, Tổng Giám đốc Công ty CP Nông nghiệp Công nghệ cao Trung An cho hay.

Chi phí vận tải quá cao, doanh nghiệp không kịp “trở tay” -0
 Nếu không có giải pháp tháo gỡ, hàng trăm nghìn tấn gạo có nguy cơ mốc, hỏng bởi không thể xuất gạo đi. (Ảnh internet)

Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Tân Long Nguyễn Chánh Trung cho biết, hiện Tân Long đang kẹt 1 lô gạo thơm cao cấp Jasmine tại cảng, hàng đang ở sà lan chưa thể bốc lên tàu do thiếu nhân lực và không có tàu nhận do thực hiện giãn cách. “Việc để hàng nằm tại sà lan ở cảng rất nguy hiểm, bởi hiện đang là mùa mưa, mưa nắng hàng ngày có thể làm gạo bị ẩm, mốc, hấp hơi, giảm chất lượng ảnh hưởng đến uy tín, thậm chí bị khách hàng từ chối,” ông Nguyễn Chánh Trung nói.

Không riêng gì Trung An, Tân Long, hàng loạt doanh nghiệp XK gạo như Intimex, đang gặp rất nhiều khó khăn do ảnh hưởng của dịch COVID-19. Bởi vậy, nếu không có giải pháp tháo gỡ, hàng trăm nghìn tấn gạo có nguy cơ mốc, hỏng vì kẹt lại tại cảng hoặc các kho của người trồng, do tiến độ thu mua của DN phải chậm lại bởi không thể xuất gạo đi.

Theo ông Phạm Thái Bình, hiện đơn hàng XK vẫn có, nhưng cước vận chuyển quá cao nên người mua và người bán vẫn không dám ký kết. Nhiều doanh nhân trong lĩnh vực XNK cũng cho biết: Cước vận tải thời gian gần đây tăng vô tội vạ, 500-1.000 USD/lần điều chỉnh, thậm chí tăng đột biến đến 2.000- 3.000 USD/lần khiến nhiều DN không thể “trở tay”. Trị giá lô hàng XK nông sản không lớn như những mặt hàng khác, sự tăng giá vô lý của các chủ tàu khiến nhiều DN có đơn hàng cũng đành ngậm ngùi để mất, không dám đặt bút ký.

Bên cạnh đó, có những DN không đáp ứng được về volume (trọng lượng hàng hoá) nên không thể ký được trực tiếp với chủ hãng tàu, phải “chạy vòng” qua các forwarder (nhà cung cấp dịch vụ logistics thuộc bên thứ 3 - PV). Điều này khiến mỗi container hàng hóa sang Mỹ bị “đội" lên tới 15.000 USD, thậm chí 18.000 USD/container. Thực tế container và tàu không khan hiếm đến như vậy, các hãng tàu "bắt tay" nhau để tăng giá vì họ độc quyền.

Đề nghị cấp bách mở luồng xanh cho vận tải đường thủy

Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT), trong tình hình khó khăn hiện nay, cần sự hỗ trợ về chính sách cho vay từ phía Ngân hàng Nhà nước để việc thu hoạch, tiêu thụ lúa tại Đồng bằng sông Cửu Long nhanh chóng, thuận lợi, XK gạo được thông suốt. Nhiều DN kiến nghị Ngân hàng Nhà nước tiếp tục cho DN được vay vượt hạn mức tín dụng đã cấp để thu mua lúa gạo vụ hè thu; trong đó, Ngân hàng Nhà nước có hướng dẫn cụ thể về cho vay thế chấp bằng lúa gạo thu mua của DN.

Về mặt bằng lãi suất cho vay, đối với ngành lúa gạo xin được ngân hàng hỗ trợ giảm 1-2%, đây là điều các DN rất cần trong bối cảnh dịch bệnh căng thẳng hiện nay. Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Tân Long Nguyễn Chánh Trung cũng cho biết, về vấn đề tàu hoặc container không đáng ngại, bởi hoạt động trong lĩnh vực XNK, DN có thể đàm phán được. Tuy nhiên, hiện nay DN đang rất cần được hỗ trợ vốn vay ưu đãi. Do vậy, DN rất mong Chính phủ có ý kiến với Ngân hàng Nhà nước, chỉ đạo các Ngân hàng TMCP chỉ cần giảm thêm 1-2% vốn cho vay là DN có thể thu mua lúa gạo hỗ trợ dân.

Theo ông Đào Minh Tú, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, về tình hình tín dụng cho lúa gạo nói chung và khu vực ĐBSCL nói riêng luôn tăng trưởng cao hơn nhiều so với tín dụng chung. Một số địa phương có dư nợ cho vay lúa gạo cao như An Giang, Cần Thơ, Long An, Hậu Giang. Ngành ngân hàng cam kết luôn sẵn sàng, đảm bảo đáp ứng nhu cầu vốn cho lĩnh vực lúa gạo, nhưng việc cho vay cần đảm bảo tuân thủ các nguyên tắc cấp tín dụng theo quy định.

Cũng theo Ngân hàng Nhà nước, các khó khăn, vướng mắc hiện nay về tiêu thụ, XK gạo, thu mua lúa gạo cho nông dân không phải do vấn đề về vốn mà phải giải quyết được khó khăn mấu chốt là vấn đề vận chuyển, tiêu thụ, XK. Do đó, Bộ NNPTNT, Bộ Công Thương và các địa phương cần kịp thời tháo gỡ cho các DN. Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Phùng Đức Tiến nhấn mạnh: Trong tình hình XK gạo khó khăn hiện nay, để hỗ trợ bà con nông dân tại ĐBSCL tiêu thụ lúa gạo, Bộ NN&PTNT đề nghị tỉnh nào khó khăn, vướng mắc cần có kiến nghị để Bộ hỗ trợ. Việc tháo gỡ khó khăn phải làm lần lượt.

Trước tình trạng XK gạo đang gặp nhiều khó khăn do thực hiện giãn cách và do giá cước tàu biển, container tăng cao bất hợp lý, Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA) đã có văn bản trình Chính phủ đề nghị hỗ trợ DN gỡ những nút thắt này. Theo đó, VFA đã đề nghị Chính phủ và các bộ, ngành cùng các cơ quan chức năng có biện pháp cấp bách mở luồng xanh cho vận tải đường thủy.

Với đặc thù kênh rạch chằng chịt, lúa gạo sản xuất ở vùng ĐBSCL được vận chuyển 95% bằng đường thuỷ, do đó, việc khơi thông dòng chảy phương tiện chuyên chở sẽ góp phần đáng kể giúp các thương nhân XK gạo duy trì được chuỗi cung ứng lúa gạo hàng hóa từ đồng ruộng ra đến cảng XK.

Lưu Hiệp - Ngọc Yến

Các tin khác

TP Hồ Chí Minh công bố chương trình “Vibrant HCMC - Shopping Season 2026”, khởi động chuỗi hoạt động kích cầu mua sắm dịp cuối năm.

TP Hồ Chí Minh khởi động mùa mua sắm ưu đãi hơn 270 tỷ đồng

Tối 11/11, tại Công viên Lam Sơn (phường Sài Gòn), UBND TP Hồ Chí Minh đã tổ chức Lễ công bố Chương trình “Vibrant HCMC - Shopping Season 2026”, chính thức khởi động chuỗi hoạt động kích cầu tiêu dùng quy mô lớn dịp cuối năm 2026 và Tết Nguyên đán 2027.

Siết kỷ luật thị trường trái phiếu doanh nghiệp

Siết kỷ luật thị trường trái phiếu doanh nghiệp

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cho biết, thời gian tới, cơ quan này sẽ tập trung hoàn thiện và tổ chức thực thi đồng bộ khung pháp lý; tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm trên thị trường trái phiếu doanh nghiệp.

Mở rộng cơ hội xuất khẩu hàng Việt Nam sang thị trường Anh

Mở rộng cơ hội xuất khẩu hàng Việt Nam sang thị trường Anh

Sáng 10/11, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp với Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh (UEH) tổ chức hội thảo “Chiến lược tiếp cận thị trường Anh thông qua CPTPP và Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Vương quốc Anh (UKVFTA)”. Hội thảo thu hút sự tham dự của đại diện các sở, ngành, hiệp hội doanh nghiệp cùng đông đảo doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực đầu tư, thương mại và xuất nhập khẩu.

TP Hồ Chí Minh triển khai chương trình kích cầu mua sắm, tiêu dùng

TP Hồ Chí Minh triển khai chương trình kích cầu mua sắm, tiêu dùng

Ngày 9/11, UBND TP Hồ Chí Minh cho biết đã ban hành kế hoạch triển khai Chương trình liên kết phát triển hệ sinh thái mua sắm - tiêu dùng - dịch vụ và kích cầu tổng thể giai đoạn 2026 - 2030, mang thương hiệu “Vibrant HCMC”, với thông điệp “TP Hồ Chí Minh - Sống động từng trải nghiệm”.

Vĩnh Long đẩy nhanh xử lý 750 cơ sở nhà, đất dôi dư sau sáp nhập

Vĩnh Long đẩy nhanh xử lý 750 cơ sở nhà, đất dôi dư sau sáp nhập

Là địa phương có khối lượng nhà, đất dôi dư lớn sau sắp xếp đơn vị hành chính, Vĩnh Long tập trung nhiều giải pháp, phương án sử dụng, sớm đưa toàn bộ cơ sở nhà, đất đủ điều kiện vào khai thác, phát huy hiệu quả nguồn lực công, hạn chế thất thoát, lãng phí.

An Giang tăng cường phòng, chống tội phạm buôn lậu trên tuyến biên giới

An Giang tăng cường phòng, chống tội phạm buôn lậu trên tuyến biên giới

An Giang có địa bàn rộng, tuyến biên giới có địa hình phức tạp, có cả đường bộ, đường sông và vùng biển khiến công tác phòng, chống buôn lậu có lúc, có nơi còn gặp nhiều khó khăn. Các đối tượng thường thay đổi phương thức hoạt động, chia nhỏ hàng hóa, vận chuyển qua nhiều khâu nhằm né tránh kiểm tra, gây khó khăn cho việc xác minh nguồn gốc và làm rõ vai trò của từng đối tượng…

vietnam.travel vượt website du lịch Thái Lan, vươn lên vị trí thứ 2 Đông Nam Á

vietnam.travel vượt website du lịch Thái Lan, vươn lên vị trí thứ 2 Đông Nam Á

Với lượng truy cập trong tháng 10/2026 tăng 19,4% so với tháng trước, website quảng bá du lịch quốc gia vietnam.travel đã vượt qua website du lịch Thái Lan, vươn lên vị trí thứ 2 Đông Nam Á, chỉ sau Singapore. Kết quả này ghi nhận sức hút ngày càng tăng của du lịch Việt Nam trên môi trường số, đồng thời cho thấy hiệu quả bước đầu của quá trình đổi mới, nâng cấp vietnam.travel trở thành nền tảng quảng bá, xúc tiến và kết nối dịch vụ du lịch toàn diện dành cho du khách quốc tế.

Tạo cực tăng trưởng mới cho ngành du lịch TP Hồ Chí Minh

Tạo cực tăng trưởng mới cho ngành du lịch TP Hồ Chí Minh

Chiến lược phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới đặt mục tiêu cả nước sẽ thu hút 45-50 triệu khách du lịch quốc tế, riêng TP Hồ Chí Minh dự kiến sẽ đón 20 triệu khách du lịch quốc tế vào năm 2030. Do đó TP Hồ Chí Minh đang đứng trước thách thức phát triển hạ tầng, không gian phục vụ du lịch, nghỉ dưỡng nhằm thu hút và giữ chân du khách trong nước và quốc tế…

Phát triển chăn nuôi an toàn, bền vững gắn với bảo vệ môi trường

Phát triển chăn nuôi an toàn, bền vững gắn với bảo vệ môi trường

Phát triển chăn nuôi phải gắn với việc bảo vệ môi trường. Đây là nội dung Diễn đàn “Phát triển chăn nuôi an toàn, bền vững gắn với bảo vệ môi trường khu vực Nam Trung Bộ và Tây Nguyên” do Báo Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk và các đơn vị chức năng tổ chức sáng ngày 6/11 tại phường Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk.

Giá vàng đảo chiều giảm tiền triệu

Giá vàng đảo chiều giảm tiền triệu

Giá vàng SJC giảm 1,5 triệu đồng mỗi lượng sáng 6/11, nối dài đà điều chỉnh sau khi lập đỉnh tuần. Giá vàng thế giới biến động, Ngân hàng Thế giới dự báo giá còn cao đến năm 2027.

Chuẩn bị thành lập Trung tâm AI ứng dụng đầu tiên tại châu Á đặt ở TP Hồ Chí Minh

Chuẩn bị thành lập Trung tâm AI ứng dụng đầu tiên tại châu Á đặt ở TP Hồ Chí Minh

TP Hồ Chí Minh đang phối hợp với Plug and Play và Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh (UEH) chuẩn bị thành lập Trung tâm Xuất sắc về Trí tuệ nhân tạo ứng dụng (AI COE) đầu tiên tại châu Á. Trung tâm dự kiến đặt tại TP Hồ Chí Minh, hướng đến kết nối nghiên cứu, doanh nghiệp khởi nghiệp với nguồn vốn và thị trường quốc tế.

Thêm dư địa giảm lãi suất

Thêm dư địa giảm lãi suất

Việc hoán đổi ngoại tệ có kỳ hạn lên tới 6 tháng được đánh giá là động thái chủ động, linh hoạt trong điều hành chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) để hỗ trợ nền kinh tế.