Nhưng điều đó không có nghĩa là chúng ta không thể duy trì được cuộc hôn nhân của mình bình ổn bền lâu (ít ra là như thế đã, còn được hạnh phúc càng nhiều thì càng tốt). Có điều, cả vợ lẫn chồng mỗi người đều phải biết khắc phục những gót chân Asin của chính mình để tạo thuận lợi hơn cho “đối tác” cảm thấy gia đình thực sự là tổ ấm không một nơi nào khác sánh được.
Có hơn không
Tồn tại rất nhiều danh ngôn “gièm pha” hôn nhân. Triết gia Hy Lạp cổ đại Socrate khi có người hỏi rằng nên cưới vợ hay không thì ông đã trả lời: “Cưới hay không cưới, đằng nào thì anh cũng sẽ phải ân hận!”. Còn nhà khoa học lớn người Nga Landau thì nói: “Không ai gọi một việc tốt là hôn nhân cả!”.
Tuy nhiên, với những người bình thường như chúng ta, cần phải tin vào vai trò không gì thay thế được của hôn nhân. Một nữ nhà văn Anh đã viết về niềm tin này của mình như sau:
“Tôi quả thực tin vào hôn nhân. (Như các bạn đã hiểu, tôi muốn nói tới cuộc sống chung lâu dài và sự đồng điệu tâm hồn,chứ không chỉ đơn giản là thể thức hợp pháp nghiêm khắc, dẫu rằng, những bận bịu vui sướng trước ngày cưới và trong ngày cưới với tất cả những “ủng hộ” và “chống”, giống như chính bản thân cuộc sống vợ chồng ở nét gì đó, cũng xứng đáng được như thế). Tôi tin ở hôn nhân vì với một chút may mắn và phần lớn tình yêu và lòng quyết tâm cứng cỏi có thể đưa ta lên tầm cỡ ngang với những phụ nữ công thành danh toại nhất. Nó mang tính thực tế, xây dựng và trong những điều kiện đã nói ở trên, nó đáng được chọn hơn bất cứ một hình thức chung sống nào khác. Thành hôn tốt hơn là bùng cháy, như thánh Paul nhận xét một cách hóm hỉnh, thành hôn tốt hơn là ly hôn.
Hiện giờ, hôn nhân có vẻ như là một hình thức chung sống không hợp mốt ở phương Tây, và nếu sự vong phu phản phụ mặc những bộ đồ trang nhã của các nhà tạo mốt nổi tiếng thế giới như Armani hay Donna Karan, thì hôn nhân lại ngồi mai phục trong những y phục nhàu nát ở góc nhà trong cửa hàng từ thiện của Hội Chữ thập đỏ.
Minh họa: Lê Phương.
Tôi cứ nghĩ mãi về điều này khi cùng người yêu dấu của tôi trở về nhà sau khi tới chơi nhà bạn bè. Ở đó, người ta ép chúng tôi phải ngượng ngùng thổ lộ chính xác số năm chúng tôi chung sống (được rồi, tôi sẽ nói, 36 năm). Rồi họ còn muốn chúng tôi lý giải sự ngượng ngùng đó, tuy nhiên, lại không quên tạo thêm giọng cảm thông, như thể có lỗi, với sự châm chọc khó giấu nổi: lạ thật, từng ấy thời gian mà chỉ có độc như thế, ngày lại ngày, tháng qua tháng, năm nối năm, thập niên kéo theo thập niên...
Tôi đã không chỉ một lần tự hỏi mình: cách hình dung của con người về hôn nhân đã thay đổi như thế nào để sự khó chịu lại trở thành hấp dẫn và từ đấy nảy sinh những điểm yếu đó của hôn nhân? Chưa cần nói đến cái cách hiện nay bất cứ lúc nào cũng sẵn sàng ngỏ lòng mình (ý tưởng cũng được đấy, nếu trong hôn nhân, dẫu rằng đôi khi cũng nên giấu điều ta đang nghĩ, trong một số tình huống, sự im lặng quả thực là vàng), tôi vẫn nghĩ rằng, ở mức độ cao, hiện tượng lạ lùng đó nảy sinh do ý muốn tung mọi thứ và thoát khỏi mọi sự của chúng ta. Thoát khỏi những đồ vật cũ, ô tô, máy giặt (model mới hoàn chỉnh hơn, hấp dẫn hơn, có công suất lớn hơn) lúc nào cũng đơn giản hơn, vứt đi bao giờ cũng dễ chịu hơn sửa chữa lôi thôi...
Phần lớn các cuộc hôn nhân - bản tính con người là vậy - đều bị sứt mẻ vì giông bão đời thường sau nhiều năm chung sống, nhưng chúng, cũng như những người đang ở trong chúng, có một sức sống bền dai đáng kinh ngạc - chỉ cần có một cơ hội dù nhỏ thôi. Và bởi vậy, tôi tin tưởng chắc chắn rằng, dáng vẻ lạc quan của cuộc hôn nhân hấp dẫn tràn trề sức sống, tình yêu và tình dục vẫn phục vụ con người rất tốt. Giả sử như tôi là một hãng quảng cáo hay cơ quan liên hệ xã hội, hẳn tôi đã đề xướng cách hình dung ra hôn nhân không phải như một hiện tượng buồn tẻ, ảm đạm và chán ngán, mà là một hiện tượng thú vị, đầy hấp dẫn, như một trận chiến đấu gay cấn giữa chung thuỷ và phản bội, giữa thắng lợi và thua thiệt, giữa hài hước và bi thảm, giữa chia ly và hoà giải, giữa ra đi và trở lại, giữa những trận thắng và những trận thua, như tràn trề khát vọng và quan trọng hơn cả, như cơ hội to lớn để trở nên thành đạt và lấy lại lòng tự tin.
Sự thực là trong cuộc sống, chúng ta thật đúng là như vậy. Chẳng qua là mọi người hay quên điều đó, chỉ thế thôi”.
Nghĩ như vậy thật đúng. Và cảm động. Nhưng muốn duy trì được hôn nhân lâu bền, cần biết cách chung sống với nhau sao cho cơm lành canh ngọt.
Bí quyết bền lâu
Ba nguyên tắc chính yếu để có thể chọn người chồng lý tưởng ngay cả khi bạn đã ở tuổi “toan về già” (đây là cách tổng kết của những chuyên gia giàu kinh nghiệm ở Mỹ):
1) Đừng hy vọng làm thay đổi bản chất chồng mình;
2) Đừng cố gắng làm thay đổi bản chất chồng mình;
3) Sử dụng hai qui tắc trên để tự thay đổi tính cách của mình cho tốt lên...
Có lẽ khó có thể nói thêm điều gì nữa…
Trước khi bạn có ý định cãi nhau với chồng, hãy tự trả lời những câu hỏi sau (đó là lời khuyên cuả tạp chí Mỹ Ladi’s Home Journal trong mục “Những câu hỏi đúng đắn”):
1) Đơn giản là vì bạn đang trong tâm trạng khó chịu nên mới “giận cá chém thớt” hay cơn cáu giận của bạn là có lý?
2) Vấn đề cần tranh cãi với chồng quả thực quan trọng hay đó chỉ là chuyện vặt?
3) Vợ chồng bạn đã từng cãi nhau về vấn đề đó trước kia chưa?
4) Nếu đã cãi nhau trước rồi, thì kết quả lần đó ra sao?
5) Bạn muốn đạt được cái gì thông qua lần cãi nhau này?
6) Những tính toán của bạn có khả thi không?
Hôn nhân có thể không phải là cách tốt nhất để gìn giữ tình yêu, nhưng tình yêu luôn là cách tốt nhất để duy trì hôn nhân bền lâu. Một phụ nữ khác, người từng lấy chồng 50 năm, lại đưa ra những quy tắc khác. Bà nói:
“Tôi làm quen với chồng tôi năm 1947 trong một vũ hội hoá trang ở Liubek. Nếu hôm nay tôi kể với ai đó rằng, từ ngày ấy tôi không hề hối tiếc điều gì cả, thì tôi thường vấp phải thái độ ngờ vực. Nhờ đâu mà cuộc hôn nhân của chúng tôi lại vượt qua được mọi hiểm nguy? Người phụ nữ có thể làm được những gì để thứ tình cảm tuyệt vời có tên là “tình yêu” không biến mất dưới gánh nặng gian khó của đời thường? Tôi có thể đưa ra 6 lời khuyên:
1) Hãy chấp nhận rằng, đối với đàn ông, công việc là trên hết. Đừng ghen với nó, nhất là khi chồng ta rất gắn bó với công việc.
2) Dù gian khó đến mấy, cũng không phút giây nào được quên rằng, trong hôn nhân, đức hạnh lớn nhất là sự rộng lượng.
3) Hãy giữ mình mãi như ngày mà chồng bạn gặp bạn và yêu bạn. Đừng quá ngoan ngoãn,đừng hoàn toàn đồng tình mọi sự.
4) Không bao giờ xúi giục con cái phản bác lại cha chúng.
5) Hãy tạo dựng gia đình thành tổ ấm thực sự, dù bạn đang sống trong biệt thự hay chỉ là một căn phòng chật chội. Hãy tạo bầu không khí làm sao để chồng bạn vui sướng khi trở về nhà.
6) Dù bạn nghĩ thế nào về việc đó, thì bạn cũng hãy cho phép chồng đi du lịch một mình, nếu chồng bạn muốn
