Theo dự thảo thông tư của Ngân hàng Nhà nước, các đối tượng được vay từ chính sách hỗ trợ trên là cán bộ công chức, viên chức, lực lượng vũ trang, đối tượng có thu nhập thấp vay để thuê, thuê mua nhà ở xã hội (NƠXH); nhà ở thương mại có diện tích nhỏ hơn 70m2, giá bán dưới 15 triệu đồng/m2; các doanh nghiệp là chủ đầu tư dự án xây dựng nhà ở xã hội; các doanh nghiệp là chủ đầu tư các dự án nhà ở thương mại được chuyển đổi công năng sang dự án nhà ở xã hội, theo thông báo của Bộ Xây dựng.
Thực tế hiện nay có hàng trăm ngàn người đang có nhu cầu về nhà ở. Chỉ riêng tại Hà Nội, theo khảo sát của Sở Xây dựng về nhu cầu nhà xã hội trên địa bàn thành phố thì hiện có 35 cơ quan trung ương với 157.000 cán bộ có nhu cầu nhà ở và 83 cơ quan của thành phố với 36.000 cán bộ công chức đăng ký mua nhà xã hội. Mục tiêu của Hà Nội đến năm 2015 là xây dựng 15.500 căn hộ với tổng diện tích khoảng 1,1 đến 1,5 triệu m2 cho cán bộ viên chức.
Với mục tiêu cấu trúc lại các dự án phát triển đô thị; trong đó có dự án phát triển nhà ở để các sản phẩm nhà ở đến được với người dân và phù hợp với khả năng thanh toán của họ, đặc biệt là chuyển dự án phát triển nhà ở thương mại sang các dự án nhà ở xã hội hoặc giá rẻ, nhiều ưu đãi về chính sách, thuế đã được đưa ra với các dự án nhà ở xã hội.
Nói như Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trịnh Đình Dũng, hiện nay, một bộ phận lớn người nghèo còn đang thiếu nhà, nếu giải quyết được nhà ở cho người nghèo thì cùng lúc làm được nhiều việc, vừa tạo kích cầu cho nền kinh tế tăng trưởng, vừa tạo điều kiện cho mọi người dân đều được hưởng lợi ích. Mặt khác, với gói tín dụng 30.000 tỉ đồng, Chính phủ yêu cầu Ngân hàng Nhà nước tái cấp vốn cho các ngân hàng thương mại để cho những người nghèo, những cán bộ viên chức, công nhân, lực lượng vũ trang, quân nhân chuyên nghiệp, những người khó khăn, lao động ở đô thị… vay mua nhà, thuê nhà.
Đây là lần đầu tiên chúng ta thực hiện một gói tín dụng nhưng chủ yếu là để tập trung hỗ trợ người nghèo. Cho người vay để thuê, mua nhà cũng chính là hỗ trợ đầu ra cho doanh nghiêp. Để kiểm soát được gói tín dụng này đến với người dân thì cần có sự phối hợp giữa các ngành như Ngân hàng, Bộ Xây dựng, chính quyền các địa phương.
Tuy nhiên, cho tới thời điểm này, do Ngân hàng Nhà nước vẫn chưa ban hành Thông tư chính thức nên vẫn chưa người nào được vay vốn từ gói tín dụng này.
Theo Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Vũ Đức Đam, nguyên nhân vì phải ra nhiều văn bản hướng dẫn, người nào được vay, nhà nào được coi là nhà dành cho người thu nhập thấp, bao nhiêu mét vuông… Vì vậy, Chính phủ yêu cầu các bộ ngành tiếp tục tập trung, bàn giải pháp tháo gỡ những khó khăn này.
Đưa ra "mổ xẻ" nội dung dự thảo thông tư, nhiều người cho rằng vẫn còn nhiều nội dung không cụ thể. Mặc dù Ngân hàng Nhà nước đưa ra 3 nhóm đối tượng được vay vốn nhưng lại không quy định trong gói 30.000 tỉ đồng này bao nhiêu phần trăm là cho cá nhân vay, bao nhiêu là cho doanh nghiệp vay; hoặc trong trường hợp cá nhân không vay hết thì khoản tín dụng còn dư có được chuyển sang cho doanh nghiệp vay hay không?
Một nội dung trong dự thảo thông tư khiến nhiều người băn khoăn là với quy định chỉ hỗ trợ lãi suất 6%/ năm chỉ đến 15/4/2016 là quá ngắn. Mặc dù khẳng định sau ngày 15/4/2016, Ngân hàng Nhà nước sẽ công bố mức lãi suất cho vay phù hợp để tiếp tục hỗ trợ khách hàng đã vay vốn, nhưng nhiều người vẫn lo ngại sau 3 năm, lãi suất bị đẩy lên cao thì sẽ trở thành gánh nặng khi mà họ đã thuộc nhóm thu nhập thấp. Không những thế, theo một chuyên gia trong lĩnh vực tài chính thì thời hạn cho vay trong 10 năm là quá ngắn với người thu nhập thấp ở Việt Nam, mà nên điều chỉnh ổn định dài hạn hơn, trong 15 năm hoặc 20 năm.
Thực tế hiện nay trên thị trường, nhiều chủ đầu tư đã bắt đầu vào phân khúc nhà thương mại giá rẻ với diện tích căn hộ dưới 70m2 và đưa ra gói sản phẩm bàn giao thô hoặc hoàn thiện và dãn tiến độ nộp tiền. Thậm chí, để thu hút được khách hàng, sau rất nhiều chiêu khuyến mại như chiết khấu theo tỉ lệ đóng tiền, khuyến mại trực tiếp, tặng ôtô, xe máy, nội thất, hỗ trợ lãi suất cho khách hàng ở mức 5 - 10%... mới đây có hai chủ đầu tư ở Hà Nội và TP HCM đã quyết định hỗ trợ vốn vay mua nhà cho khách hàng với mức lãi suất 0% trong năm đầu tiên.
Vì vậy điều mà nhiều người mong đợi là sau nhiều ý kiến góp ý với dự thảo, Ngân hàng Nhà nước sẽ có chính sách phù hợp nhất để gói tín dụng 30.000 tỉ đồng không chỉ là động lực "hâm nóng" thị trường bất động sản mà thực sự là cơ hội tạo lập nơi ở mới cho đối tượng mua nhà ở xã hội
