Theo báo cáo của Bộ đội Biên phòng (BĐBP) Khánh Hòa, trong số 23 người Trung Quốc có mặt tại các lồng bè tôm cá ở vịnh Cam Ranh, vịnh Vân Phong, có tới 15 người là lao động… chui. 4 người Trung Quốc trên bè cá của Công ty TNHH Song Phong ở vịnh Cam Ranh có giấy phép lao động của cơ quan thẩm quyền, nhưng không đăng ký tạm trú, 2 người ở cơ sở nuôi tôm giống của Doanh nghiệp tư nhân Xuân Thịnh và 1 người ở bè nuôi cá mú tư nhân đều không có giấy phép.
Cả 7 người Trung Quốc nêu trên vừa bị Công an tỉnh Khánh Hòa xử phạt hành chính 82 triệu đồng về các hành vi nhập cảnh trái phép hoặc thực hiện các hoạt động khác khi chưa được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền ở Việt Nam cho phép. 5 đối tượng chấp hành mức phạt mỗi người 15 triệu đồng đã rời khỏi Khánh Hòa để về nước, 2 trường hợp còn lại bị phạt mỗi người 3,5 triệu đồng cũng phải rời Việt Nam trong ngày 9/6.
Sự xuất hiện của hàng chục người nước ngoài (chủ yếu là người Trung Quốc, kể cả người Đài Loan, Indonesia) trên các bè nuôi tôm cá trên vịnh Cam Ranh, Vân Phong ở Khánh Hòa và vịnh Vũng Rô ở Phú Yên đã rõ. UBND hai tỉnh Phú Yên, Khánh Hòa sẽ có kết luận cụ thể sau khi kết thúc các cuộc kiểm tra thực tế.
Điều đáng nói là khi tham gia kiểm tra, đại diện Sở LĐ-TB&XH Khánh Hòa và Phú Yên đều khẳng định tất cả những người Trung Quốc nêu trên chưa được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp giấy phép lao động theo Nghị định 34/2008/NĐ-CP ngày 25/3/2008 của Chính phủ quy định về tuyển dụng và quản lý người nước ngoài làm việc tại Việt Nam, Nghị định 46/2011/NĐ-CP ngày 17/6/2011 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của của Nghị định 34/2008/NĐ-CP và Thông tư 08.
Mặt khác, những kỹ thuật viên Trung Quốc trên các bè cá ở Cam Ranh, Vân Phong, Vũng Rô có đủ điều kiện, tiêu chuẩn để lao động theo quy định pháp luật Việt Nam hay không, chưa cơ quan nào kiểm chứng.Vụ việc nêu trên là bài học cần thiết trong công tác quản lý người nước ngoài nhập cảnh, lao động ở Việt Nam và vấn đề quản lý, quy hoạch nuôi trồng thủy sản ở những nơi cần phải được giám sát chặt chẽ về an ninh kinh tế, an ninh quốc phòng.
Việc thu hút nhân lực nước ngoài có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao để góp phần đổi mới và phát triển kinh tế - xã hội là cần thiết, nhưng không thể buông lỏng quản lý và làm trái pháp luật. Bài học đó không chỉ riêng đối với chính quyền địa phương, mà còn có cả trách nhiệm của các cơ quan quản lý Nhà nước trên lĩnh vực lao động, nông nghiệp - phát triển nông thôn, kế hoạch - đầu tư, an ninh trật tự…
