Với số dân gần 60.000 người, trong đó tỷ lệ dân nhập cư chiếm đến trên 70% đang sinh sống trên diện tích hơn 7km², gần gấp đôi diện tích của một quận nội thành đã thật sự là một thử thách cho công tác quản lý nhà nước về nhiều mặt. Riêng trong lĩnh vực an ninh trật tự là một núi công việc mà người “đương đầu” trực tiếp chính là những CSKV ngày đêm âm thầm “lặn lội” bám sát địa bàn để đổi lấy sự bình yên…
Một ngày vất vả như bao ngày đã qua
Mỗi ngày như mọi ngày, cứ tầm 7h sáng là Thượng úy Trần Văn Thương, CSKV Khu phố 6 (phường Linh Trung) chạy xe xuống địa bàn để nắm bắt tình hình an ninh trật tự của tối hôm trước từ Ban điều hành khu phố, tổ dân phố và các cơ sở quần chúng. Sau khi nắm bắt sơ bộ, người Cảnh sát này phải đảo một vòng quanh tuyến đường giáp ranh với phường Đông Hòa (thị xã Dĩ An) chạy dài hơn 4km xem có những bất thường gì xảy ra hay không.
8h, công tác giải quyết các thủ tục hành chính được bắt đầu tại trụ sở của Ban điều hành khu phố. Cùng với 2 CSKV khác của Khu phố 6 là Thiếu tá Nguyễn Hùng Luyến và Thượng sỹ Phan Nhật Anh phải tiếp nhận hàng chục trường hợp đến đây để khai báo tạm trú, xác nhận thường trú…
Vì ở khu phố này có gần 13.000 dân thì người tạm trú đã chiếm đến 90%. Trong đó 80% là sinh viên và 10% là dân lao động tự do tạm trú trong hàng ngàn phòng trọ. Đó là chưa kể có hơn 20.000 lượt sinh viên đến học tập ở các trường đại học trong khu Đại học quốc gia TP Hồ Chí Minh nên khi có việc gì cần họ cũng tìm đến đây để nhờ giải quyết.
Công việc hành chính ngốn gần hết thời gian buổi sáng nhưng đó là những ngày bình thường, còn có hôm xảy ra nhiều vụ việc đột xuất như sinh viên đánh nhau hay tụ tập chơi bài bạc ở các quán cà phê; người bán hàng rong, chạy xe ôm ẩu đả vì tranh giành khách; vợ đồng lục đục cãi nhau… mọi người đều “a lô” cho CSKV nên có khi giải quyết đến quên cả cơm trưa.
Công việc tạm ổn Thượng úy Thương vội vã quay về trụ sở Công an phường ăn uống, ngả lưng ít thời gian. Đầu giờ làm việc buổi chiều, tranh thủ báo cáo tình hình khu vực với lãnh đạo đơn vị rồi lại xách xe quay lại địa bàn, tiếp tục rảo một vòng để vừa nắm tình hình, vừa ngăn chặn những hành vi vi phạm an ninh trật tự có thể xảy ra.
“Trước đây, nhiều quán cà phê để cho sinh viên đánh bài nên tôi đã trực tiếp nhắc nhở và buộc chủ quán làm cam kết không để sinh viên đánh bài dưới mọi hình thức. Để việc này đạt được hiệu quả thì mình phải thường xuyên qua lại để họ thấy mà không dám tái phạm. Mặt khác ở các khu vực công cộng như đối diện với khu du lịch Suối Tiên, khu vực 621 thường xuyên có nhiều băng nhóm móc túi, cướp giật lảng vảng để chờ cơ hội gây án khi thấy bóng dáng lực lượng Công an thì chúng sẽ dè chừng, rút lui…”, Thượng úy Thương bộc bạch.
Đặc biệt, để công tác quản lý an ninh trật tự đạt hiệu quả, Công an phường Linh Trung đã xây dựng nhiều mô hình tự quản đạt hiệu quả cao, riêng ở Khu phố 6 có 47 “nhà trọ sinh viên tự quản”với gần 1.700 sinh viên tham gia; 978 “nhà trọ tự quản” dành cho các đối tượng người thuê trọ nhiều thành phần và “Tổ xe ôm tự quản” với 54 thành viên mà nhiệm vụ của CSKV là phải giám sát, nhắc nhở để các thành viên của các tổ tự quản thực hiện tốt mô hình này.
Điều đáng mừng là kể từ khi thành lập các tổ tự quản thì tình trạng mất cắp, đánh bạc, sử dụng ma túy, đánh nhau trong các khu nhà trọ đã giảm đáng kể. Riêng tổ xe ôm tự quản là kênh thông tin rất quan trọng để giúp CSKV nắm bắt tình hình trên địa bàn và tất nhiên có chuyện gì xảy ra họ lập tức điện thoại cho CSKV bất cứ thời gian nào. Mà như vậy thì dù lúc đang ở nhà hay nghỉ phép thì Thượng úy Thương cũng phải nhanh chóng đến hiện trường.
Biết bao công việc vào ban ngày chưa giải quyết xuể nhưng khi màn đêm buông xuống thì người CSKV phải luân phiên thay nhau phối hợp cùng Công an phường Đông Hòa, lực lượng bảo vệ khu phố, dân quân, dân phòng tổ chức tuần tra khép kín địa bàn suốt đêm để phòng chống trộm, cướp và đẩy lùi tệ nạn xã hội.
Tuy nhiên, mặc dù Công an 2 phường giáp ranh mà nhất là lực lượng CSKV của hai bên đã rất nỗ lực trong công tác quản lý đảm bảo an ninh trật tự, song khu vực Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh vẫn là một trong những điểm nóng phức tạp về an ninh trật tự dù đã được chuyển hóa khá nhiều. Nguyên nhân một phần là do lượng người tạm trú di biến động liên tục với số lượng đông đã tạo điều kiện cho đối tượng phạm tội lợi dụng ẩn náu và gây án.
Có những khu nhà trọ lên đến hàng trăm phòng nên công việc kiểm tra hành chính rất khó khăn và kéo dài thời gian nên kẻ xấu dễ dàng tẩu thoát. Ngoài ra ý thức phòng chống tội phạm của sinh viên hiện nay là chưa được tốt nên phần nào dẫn đến hậu quả ngoài ý muốn.
Thượng úy Thương ưu tư: “Hàng đêm, hàng chục, hàng trăm sinh viên kéo đến các hồ nước quanh khu vực Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh vứt đại xe trên đường rồi xuống mé hồ ngồi tâm sự. Khi chúng tôi đến nhắc nhở thì họ bảo “sao khó khăn vậy?” hay “làm chuyện dở hơi” đến khi bị lấy mất xe hay bị cướp khống chế cướp tài sản thì cho rằng Công an quản lý lỏng lẻo”.
Ban chỉ huy Công an phường Linh Trung cho hay, khu phố 6 có diện tích khá rộng là gần 200ha nên được phân thành 3 ô và như vậy mỗi CSKV quản lý địa bàn rộng gần 70ha với số dân từ 4.000 - 5.000 người nên đó là nhiệm vụ hết sức khó khăn. Tuy nhiên, bằng tất cả nỗ lực của mình, các CSKV đã cùng với các lực lượng khác đã dần chuyển hóa địa bàn và đi vào ổn định.
CSKV Trần Văn Thương trao đổi với các thành viên tổ xe ôm tự quản.
Bi hài ở địa bàn khu công nghiệp
Cùng với Khu phố 6, Khu phố 4, phường Linh Trung cũng là địa bàn khá phức tạp nằm dọc theo tuyến quốc lộ 1 của khu “tam giác đen”, tiếp giáp phường An Bình, thị xã Dĩ An, Bình Dương. Đây cũng là nơi tọa lạc của Khu chế xuất Linh Trung với 36 công ty có khoảng 60.000 công nhân làm việc mỗi ngày.
Để đáp ứng nhu cầu về chỗ ở, bên cạnh các nhà lưu trú do nhà nước và các công ty xây dựng thì các hộ dân địa phương còn xây dựng hàng trăm phòng trọ cho thuê. Do hầu hết công nhân quê ở các tỉnh miền Bắc, miền Trung và trong số đó có mối quan hệ bà con, họ hàng với các thành phần bất hảo nên chúng trà trộn vào đây ẩn náu hoặc làm hồ sơ giả xin việc vào khu chế xuất để trốn truy nã, trộm cắp trong các công ty. Do vậy mà vấn nạn trộm cắp trong khu chế xuất diễn ra khá nhiều. Các đối tượng trộm chuyên nghiệp thì có sự móc nối với bên ngoài, còn trộm cắp vặt là do công nhân thực hiện với nhiều chiêu trò hiếm thấy.
Thượng úy Nguyễn Xuân Hùng, CSKV khu phố 4 kể, có lần bảo vệ ở khu chế xuất phát hiện một công nhân nữ với bộ dạng đầy nghi vấn nên điện báo cho CSKV. Đến nơi, thấy cô công nhân “đi muốn không nổi” nên Thượng úy Hùng đành mời về trụ sở Công an phường để làm việc. Cho cán bộ nữ kiểm tra người của nữ công nhân này mọi người bất ngờ khi phát hiện có đến 270 chiếc muỗng inox được giấu trong quần, áo lót.
Một lần khác, một nữ công nhân lúc sáng đi làm gầy ốm, bỗng buổi chiều tan ca thì người tròn trịa lạ thường. Tiến hành kiểm tra, cơ quan Công an phát hiện hàng chục chiếc áo thun được nữ công nhân quấn vào mình, vào chân một cách rất chuyên nghiệp.
Cùng với chuyện trộm cắp vặt thì đánh nhau cũng là chuyện thường xảy ra ở đây. “Họ mâu thuẫn trong lúc làm việc và hẹn nhau ra cổng để giải quyết, thế là đánh nhau. Họ yêu nhau rồi ghen tuông, giận hờn và cũng trút hết giận dữ khi vừa ra khỏi cổng khu chế xuất. Vì vậy mà hằng ngày, dù có bận trăm công nghìn việc tôi cũng phải có mặt ở cổng khu chế xuất để giải quyết những mâu thuẫn như vậy”, Thượng úy Hùng cho biết.
Bên cạnh đó, do số lượng công nhân quá lớn nên đã hình thành nhiều khu chợ tự phát, buôn bán lấn chiếm lòng lề đường gây mất trật tự, vệ sinh môi trường và kẹt xe nhiều giờ liền ở khu vực này. Để trả lại địa bàn thông thoáng, CSKV ở đây phải phối hợp với các ban, ngành khác quyết tâm thực hiện trong suốt thời gian dài thì mới được sạch sẽ như ngày hôm nay.
Khi khu chế xuất vắng bóng công nhân, vào ban đêm, các khu vườn tràm quanh khu chế xuất còn là thiên đường của con nghiện. Chúng chạy xe vào sâu bên trong rồi mang ma túy ra hút, chích sau đó thì rút đi, vứt cả kim tiêm dính đầy máu. Trong khi đó, đây cũng là nơi mà các công nhân thường hay vào để chuyện trò, tâm sự nên Thượng úy Hùng cùng bảo vệ dân phố, dân quân, dân phòng bên cạnh việc phục kích phát hiện và xử lý con nghiện còn phải thu lượm kim tiêm để tránh công nhân dẫm phải.
Ngoài công tác thường nhật đó, CSKV Nguyễn Xuân Hùng còn kết hợp với các cơ quan chức năng để tuyên truyền cho công nhân kiến thức pháp luật, ý thức phòng chống tội phạm, quan hệ tình dục an toàn, sức khỏe sinh sản… Thế nhưng, thi thoảng Thượng úy Hùng là người đầu tiên chứng kiến việc đau lòng khi có người mẹ bất hạnh nào đó tự sinh nở rồi vứt núm ruột của mình vào thùng rác. Đứa bé mãi mãi ra đi khi vừa mới chào đời đã để lại trong lòng mọi người sự căm phẫn về người mẹ nhẫn tâm nhưng hành vi giết con mới đẻ đó luôn là vụ án không khởi tố vì biết ai là mẹ của chúng trong hàng chục ngàn công nhân nữ?
Riêng đối với người CSKV, dù công việc có vất vả, bộn bề; dù cuộc sống còn nhiều khó khăn nhưng vẫn không phiền muộn mà âm thầm cố gắng vượt qua để hoàn thành nhiệm vụ. Nhưng khi chứng kiến một sinh linh bé bỏng vắn số đã để lại trong lòng người CSKV nỗi buồn khôn nguôi theo năm tháng…
